منبع پایان نامه با موضوع تحلیل محتوا، تحلیل محتوایی، زبان فارسی، شعر معاصر

دانلود پایان نامه ارشد

فصل چهارم : بررسی مضامین شعری بقــایی :
4-1-اشعار غنایی………………………………………………………………………………………..83
4-1-1-تغزّل……………………………………………………………………………………………..83
4-1-2- توصیف طبیعت …………………………………………………………………………….84
4-1-3- وطن دوستی …………………………………………………………………………………91
4-1-4- اخوانیّات………………………………………………………………………………………89
4-1-5- بثّ الشّکوی………………………………………………………………………………….102
4-1-5-1- شکوائیّه های شخصی…………………………………………………………………102
4-1-5-1-1- شکوائیّه های طبیعی و مادی…………………………………………………….102
4-1-5-1-2- شکوائیّه های معنوی و روحی…………………………………………………..105
4-1-5-2- شکوائیّه های سیاسی ـاجتماعی…………………………………………………..109

4-2-اشعار تعلیمی ……………………………………………………………………………………111
4-2-1-مضامین اجتماعی ـ سیاسی ………………………………………………………………112
4-2-2- مضامین اخلاقی…………………………………………………………………………… 136
4-2-2-1- محبّت و انسانیت و خدمت به خلق ……………………………………………136
4-2-2-2- آزادگی و وارستگی ………………………………………………………………….140
4-2-2-3- پرهیز از خودخواهی و خودبینی…………………………………………………. 147
4-2-2-4- خوش قلبی و بی آزاری……………………………………………………………..147
4-2-2-5-پرهیز از هوای نفس و حرص و آز ……………………………………………..148

4-2-2-6- متفرّقه ……………………………………………………………………………………..150
4-1-3-مضامین فلسفی……………………………………………………………………………….153
4-1-4- مضامین عرفانی……………………………………………………………………………..160
4-3-اشعار مذهبی………………………………………………………………………………………161
فصل پنجم : نتیجه گیری ……………………………………………………………………………175
کتابنامه ……………………………………………………………………………………………………186
چکیده انگلیسی ………………………………………………………………………………………..190

مـقـدّمـه :
تاریخ غرور انگیز میهن عزیزمان روشنگر این حقیقت است که ایران مولد حکم گزاران ملک معرفت و عرفان و دانش و فضل و شعر و ادب بوده است. لازمه ی تکامل و ترقّی یک ملّت، شناخت تاریخ و تاریخ سازان آن ملّت است. برای آن که ملّتی پیشرفت کند باید اول گذشتگان خود را بشناسد؛ آثار برجای مانده ی آن ها را مطالعه کند و از سرمایه ی معنوی خود مطلع گردد.در چنین شرایطی و با توجــه به این سرمایه می تواند ، برای طی نمودن راه ترقّی برنامه ریزی نماید. آثار و نوشته های علمی و ادبی ما در تکامل تــاریخ کشورمان نقش بسزایی داشتــه و دارند و جزءِ مهم ترین سرمایه های ملی محسوب می شوند. بنابراین تحلیل این آثار و معرفی صاحبان آنها از کارهای ارزشمند در حیطه ی فرهنگ و ادب و گامی در راه ترمیم تاریخ گذشته ی این مرز و بوم است.
بیشتر اشعار بقایی تصویری از وقایع زندگی روزمره و برخوردهای شاعر با اجتماع خود و جهان است.اشعار وی حاکی از آن است که به اوضاع فرهنگی،اقتصادی و سیاسی ایران و جهان آشنایی داشتـه و با شعرش دیـدگاه و اندیشـه ی خود را در مـورد آن ها بیان کرده است.
این رساله شامل پنج فصل است که به ترتیب در آن ها اهداف زیر دنبال شده است:
1- بیان کلیات تحقیق که شامل اهمّیّت و ضرورت تحقیق، اهداف اصلی ،نتایج کاربردی تحقیق ، فرضیّــه ها ،محدودیّت ها و پیشینه ی تحقیق،روش کار و شیـوه ی گـردآوری اطلاعات است .
2- بررسی احوال و زندگی بقایی ، شرح مطالبی از وی که در کتاب ها آمده است؛معرّفی خاندان فاضل و ادیب بقایی و معرفی آثار وی. در این فصل ،نکات دریافت شده از اشعار خود بقایی در خصوص زندگی و شعر و آثارش آورده شده و در حد توان سعی شده است مشخصه ی کاملی از روحیات و شخصیت و خلقیّات او را از آن منظومه ها استخراج کرد.هم چنین دیدگاه شاعر به شعر نو ، هنر و فرهنگ نیز از لا به لای اشعارش استخراج و آورده شده است.
در این بخش هم چنین نظر بزرگان علم و ادب در مورد بقایی از منابع مختلف گردآوری و آورده شده است.ضمناً تلاش شده است تعدادی از اشعار بقایی که در دیوانش وجود ندارد و در شناخت سبکی وی مؤثر است از مجلات عصر شاعر،از جمله آینده و یغما استخراج و در رساله آورده شود.
3-سبک شاعری بقایی: در این فصل تلاش شده است که به سبک شعری بقایی با دقت فراوان پرداخته شود، زیرا شناخت سبک شاعریِ یک شاعر در واقع شناخت مکنونات درونی و نوعِ اندیشه و تفکّرِ آن شاعر است.در سبک شعری به بررسی سبک زبانی -دستوری و ادبی او پرداخته شده و البتّه سبک فکری وی در بخش های مختلف رساله آورده شده است.برجستگی های شعری او و شیوه های سخنوری وی مورد بررسی قرار گرفته است.
4-مضامین شعری بقایی: اشعار بقایی از حیث محتوایی بررسی شد و در سه دسته ی تعلیمی ، غنایی و مذهبی مورد تحلیل قرار گرفت.
بررسی ادب غنایی در اشعار بقایی : در این فصل ضمن پرداختن به تعریف ادب غنایی ،جلوه های بارز آن در شعر بقایی دسته بندی شده که شامل تغزلات، توصیف طبیعت،وطن دوستی و بثّ الشّکوی است.
لازم به ذکر است که در هر بخش با آوردن نمونه های استخراج شده ،تحلیل محتوایی صورت گرفته است . لازم به ذکر است که در هر زیر شاخه ای که امکان دسته بندی بوده،این کار صورت گرفته است.
– بـررسی اشعـار تعلیمی: موضوعـات اجتماعی، مضمـون اصلی ادب تعلیمی وی را در برمی گیرد.با توجه به بسامد موضوعات، مضامین به چهار بخش تقسیم شده است: سیاسی،اخلاقی، فلسفی و عرفانی.در هر بخش موضوعات مختلف دسته بندی و با آوردن شواهد، تحلیل محتوایی شده است.
-اشعار مذهبی:این دسته از اشعار بقایی یا ستایش نامه هایی است در بزرگداشت پیامبر اکرم(ص) و اهل بیت (ع) ؛یا گاهی این سـروده ها به صورت حکایت و مناظره هستند و گاه منظومه ای مدحی.بقایی در اثنای اشعار خود اشاراتی هم به آیه ی قرآن یا سخنی از نهج البلاغـه دارد یا به واقعـه ای تاریخی ـ مذهبی اشاره می کند.
5-نتیجه گیری: نتایج حاصل از تمامی فصل ها در این قسمت گنجانده شده است.
در این پایان نامه تلاش بر آن بوده است تا با انجام و ارائه ی کاری دقیق و صحیح ، چهره ای از بقایی نایینی ارائه شود که در آن رسم امانتداری نسبت به شاعر و حسن خدمت نسبت به فرهنگ پرارج ایران زمین و زبان فارسی به جا آورده شده باشد. ” اگر موافق تدبیر من شود تقدیر”.
علایم اختصاری به کار رفته در پایان نامه :

علامت
مفهوم علامت
ج
جلد
ده
لغت نامه ی دهخدا
ر.ک
رجوع کنید
ش
شماره
ص
صفحه
عدد
شماره صفحه ی شعر یا بیت مربوط در دیوان بقایی است.
ه.ش.
هجری شمسی

فصل اوّل

کلیّـات تحقیق

١- بیان مسأله :
جلال بقــایی نایینی( 1376-1287 ه.ش.) فرزنــد مصطفی از شاعران خوش ذوق و نکتـه پرداز معاصر و اهل نایین است که تخلّص به نام می کرده است.
در میان شاعران معاصر، بقایی نایینی یکی از شاعران صاحب ذوقی است که شاید بتوان گفت بعد از پروین اعتصامی جزء معدود شعرایی است که در اغلب قطعاتش به شیوه ی سخنوری مناظره پرداخته و حق آن را ادا کرده است.او شاعر برجسته ای است که در ادبیّات فارسی جایگاه خود را نیافته و قدرش بر ادب دوستان ناشناخته مانده است.بر بزرگی وی همین بس که برخی از اشعار او بر سر زبان ها است ،بی آن که گوینده اش را بشناسند؛گاهی هم اشعار بقایی را به شاعر دیگری منسوب کرده اند. یقیناً شناخت اندیشه ، اشعار و سبک شعری بقایی در شناخت ادبیات معاصر به عنوان بخشی از میراث فرهنگی زبان فارسی کمک به سزایی به ما می کند.
در این پژوهش سعی بر آن است که اشعار بقایی از نظر مختصات صوری و محتوایی مورد بررسی قرار گیرد.در مختصات محتوایی ،مضامین شعری بقایی،موضوعات مطرح شده، اندیشه ها و افکار وی و برجستگی های شعری او بررسی خواهد شد .در مختصات صوری نیز به سبک شعری شاعر و شیوه ی بیان او پرداخته خواهد شد.امید است قدمی باشد برای شناساندن این شاعر تا از پرده ی خمول رخ نماید .
1-1- بیان سؤال های اصلی تحقیق :
پژوهش حاضر در پی آن است که در نهایت پاسخگوی پرسش های اصلی و محوری زیر باشد :
1- جلال بقایی نائینی کیست؟
۲- مهّم ترین ویژگی های سبکی اشعار بقایی چیست ؟
٣- مضامین شعری بقایی به ترتیب اهمّیّت و بسامد چیست؟
1-2- اهمیّت و ضرورت تحقیق:
با وجود مرتبه ی والای بقایی در نزد بزرگان علم و ادب ، تا کنون درباره ی جلال بقـایی نایینی هنــوز تحقیقی مستقل و جــامع انجام نشــده است. این پژوهش می تواند خلاً تحقیقاتی در مورد بقایی را برای فهم شعر وی و به منظور کمک به دانشجویان و محقًقان پر کند.
این رساله ایجاد نگرشی تازه و عینی تر بـه خواننــدگان در خصوص آثار و شخصیّت بقایی است و توانایی شعری این شاعر مجهول القدر را بهتر نشان خواهد داد.
1-3-روش کار و شیوه ی تدوین :
روش تحقیق در این پایان نامــه مبتنی بر ابزار کتابخانه ای است و یافتــه های پژوهش بـه شکل توصیفی– تحلیلی ارائه می گردند.از جهت رسم الخط و شیــوه ی نگارش نیز کتاب فرهنگ املايي خط فارسي تألیف علي اشرف صــادقي و زهرا زنــدي مقدم ، ملاک قـرار گرفتــه است تا در تمام متنِ دیــوان شیوه ی رسم الخط و نگارشی یکسان جاری باشـد.
1-4-اهداف اصلی تحقیق:
در این پایان نامه نگارنده کوشیده است به اهداف ذیل دست یابد :‌
١- معرفی«بقایی نایینی» به عنوان یکی از چهره های نسبتا برجسته ی شعر معاصر.
۲- تعیین مضامین شعری بقایی به ترتیب اهمّیّت و بسامد .
٣- تعیین برجستگی های شعری بقایی.
1-5- نتایج کاربردی تحقیق :
این تحقیق به منظور شناخت شخصیت بقایی و بررسی و تحلیل محتوایی اشعار وی برای استفاده ی علاقمنــدان ،پژهشگران و دانشجویان تنظیم شده است تا برای پــژوهش های ادبی،تاریخی و اجتماعی مفید واقع شود.

1-6- فرضیه های تحقیق :
١ – «بقایی نایینی» یکی از چهره های نسبتا برجسته ی شعر معاصر است .
۲- مضامین اشعار بقایی اغلب بدیع و ابتکاری است.
٣- بقایی شاعری است که بـه اجتماع خـود توجّه دارد و مسائل روز را با استـادی به رشته ی نظم می کشد.

1-٧- پیشینه ی تحقیق :
در خصوص شعر جلال بقایی ،کار چندانی صورت نگرفته است. تنها یک پایان نامه ی ارشد در این خصوص نوشته شده است. پایان نامه ی الهام کبیر زاده (دانشگاه آزاد واحد انار کرمان ).ایشان اشعار پرتو اندیشه را صرفاً از بعد فرم و ظاهر ،از نظر وزن عروضی و جنبه های دستوری و صنایع لفظی مورد

پایان نامه
Previous Entries پایان نامه رایگان درباره دوره متوسطه، برنامه درسی، نظام آموزشی، امام علی (ع) Next Entries منبع پایان نامه با موضوع عزت نفس، زین العابدین، مدارس دخترانه، ناصرالدین شاه