ورودی شهر، کیفیت فضایی، توسعه شهر

دانلود پایان نامه ارشد

فهرست مطالب
عنوان صفحه
چکیده 1
مقدمه 2
فصل اول: کلیات تحقیق
1-1 بیان مسئله و ضرورت تحقیق 4
1-2- اهداف تحقیق 5
1-3 سوال تحقیق 5
1-4 فرضیه های تحقیق 5
1 – 5 روش تحقیق 6
1-6 روش گرد آوری اطلاعات 6
1 – 7 روش تجزیه و تحلیل داده ها 6
1 – 8 پیشینه تحقیق 6
1–9 محدوده مورد مطالعه 8
1 – 10 موانع و محدودیتهای تحقیق 8
1 – 11 واژه ها و مفاهیم 8
فصل دوم: مبانی نظری تحقیق
2-1 تاریخچه ورودی شهر 11
2 –2 ورودی شهرها در ایران 11
2 – 3 مفهوم ورودی 14
2 – 4 اجزاء فضای ورودی 15
2–5 بررسی عوامل موثر بر طراحی ورودی ها 16
2-6 نحوه تاثیرگذاری نقش ورودی در طراحی 16
2-7 نقش های تعریف شده برای ورودی 17
2-8 ورودی شهر امروز صحنه تناقض و تضاد 18
2-9 توقعات موضوعی از ورودی 22
2-9-1 تبدیل پذیری 22
2-9-2 نفوذ پذیری 24
2-10 توقعات موردی از ورودی شهر 25
2-10-1 پذیرندگی 25
2-10-2 خوانایی 26
2-10-3 تشخص 27
2 –11 نظریه پردازان جهانی 28
2-11-1 جان راسکین (1900-1818) 28
2 -11-2 کامیلو بویی تو (1914 – 1836) 29
2-11-3 کامیلو سیت (1903 _ 1843) 29
2-11-4 کنسانتین دوکسیادیس 30
فصل سوم: ویژگیهای جغرافیایی محدوده مورد مطالعه
3-1 ویژگی های طبیعی 32
3-1-1 موقعیت جغرافیایی ما سال 32
3-1-2 زمین شناسی 34
3-1-3 توپوگرافی 36
3-1-4 منابع آب 38
3-1-5 اقلیم 41
3-1-6 خاک 45
3-1-7 پوشش گیاهی (جنگل ومرتع) 48
3-2 ویژگیهای انسانی 50
3-2-1 جمعیت 50
3-2-2 توزیع سنی جمعیت 51
3-2-3 توزیع جنسی جمعیت 51
3-2-4 میزان موالید و مرگ و میر 52
3-2-5 جمعیت شهری و روستایی 52
3-2-6 وضعیت سواد 53
3-3 ویژگیهای اقتصادی 54
3-3-1 کشاورزی 54
3-3-2 زراعت 55
3-3-3 باغداری 55
3-3-4 دامداری 56
3-3-5 زنبور داری 56
3-3-6 شیلات 57
3-3-7 نوغانداری 57
3-3-8 صنعت و معدن 58
3-3-9 صنایع دستی 59
3-3-10 نیروی انسانی و اشتغال 59
3-4 ویژگیهای کالبدی 59
3-4-1 تاریخچه ماسال 59
3-4-2 نامواژه ما سال 61
3-4-3 ویژگی های قومی- زبانی و مذهبی ماسال 61
3-4-4 سیر پیدایش وتکوینی شهر ماسال 62
3-4-5 دگرگونی کالبدی شهر ماسال 62
فصل چهارم: نتایج ویافته های تحقیق
4-1 بررسی ورودی شهر ماسال 66
4-1-1 ورودي 67
4-2 توقعات موضوعي از ورودي 68
4-2-1 تبديل پذيري 68
4-2-2 نفوذ پذيري 72
4-3 توقعات موردي از ورودي شهر 75
4-3-1 پذيرندگي 75
4-3-2 خوانائي 79
4-3-3 تشخص 86
فصل پنجم: تحلیل فرضیه ها، نتیجه گیری و ارائه پیشنهادات
5-1 تحلیل فرضیه ها 90
5-2 نتیجه گیری 96
5-3 پیشنهادات 98
منابع و مأخذ 99

فهرست جداول
عنوان صفحه
جدول 3-1 درجه حرارت ایستگاه مورد مطالعه 1388-1358 42
جدول 3-2 نمودار بارندگی ماهیانه ایستگاه شاندرمن 43
جدول 3-3ميانگين رطوبت‏نسبي ایستگاه مورد مطالعه 44
جدول 3-4 متوسط ماهانه ساعات آفتابي ايستگاه سينوپتيك انزلي برای شهرستان ماسال 45
جدول 3-5 تعداد جمعیت و افزایش آن در شهرستان ماسال طی سالهای (85-75-1365) 50
جدول 3-6 جمعیت شهری و روستایی ماسال و شاندرمن در سال 1385 51
جدول 3-7 جمعیت گروههای سنی 85-1375 در شهرستان ماسال 51
جدول 3-8 جمعیت برحسب توزیع جنسی در شهرستان ماسال در فاصله سالهای 85-1375 52
جدول 3-9 تعداد موالید و مرگ و میر ثبت شده طی سالهای 85-1376 52
جدول 3-10 جمعیت شهری و روستایی ماسال و شاندرمن در سال 1385 53
جدول 3-11 نرخ باسوادی در مناطق شهری و روستایی در فاصله سالهای 85-1375 54
جدول 3-12 نرخ باسوادی در مناطق شهری و روستایی ماسال در سال 1385 54
جدول 3-13 فضاهای اشغال شده توسط بخش های دولتی، عمومی وخصوصی در شهر ماسال 63

فهرست نمودارها
عنوان صفحه
نمودار 3-1 نمودار رژيم حرارتي ایستگاه مورد مطالعه 42
نمودار 3-2 نمودار بارندگی ماهیانه ایستگاه شاندرمن 43
نمودار 3-3 ميانگين رطوبت نسبي ایستگاه مورد مطالعه 44
نمودار 3-4 متوسط تعداد ساعات آفتابي ايستگاه سينوپتيك انزلي برای شهرستان ماسال 45

فهرست تصاویر
عنوان صفحه
شکل 3-1 نمای شماتیک شاخه های حوضه 38
تصویر4-1 تابلوی ورودی شهر ماسال 69
تصویر4-2 خیابان ورودی شهر ماسال 70
تصویر4-3 کاربری آموزشی ورودی ماسال 71
تصویر4-4 کاربری مسکونی ورودی ماسال 71
تصویر4-5 کاربری تجاری ورودی ماسال 72
تصویر4-6 کاربری اداری ورودی ماسال 72
تصویر4-7 بسته شدن انتهای دید ورودی ماسال 73
تصویر 4-8 نمایی از کاربری خدماتی در ورودی شهر ماسال 74
تصویر4-9 عدم ایجاد کف پوش پیاده روورودی ماسال 76
تصویر4-10توقف وسایل نقلیه در مسیر پیاده ورودی ماسال 76
تصویر 4-11 سرویس بهداشتی ورودی ماسال 77
تصویر 4-12 نمایی از طبیعت ورودی شهر ماسال 78
تصویر 4-13 نمایی از استقرار ادارات در لایه اول ورودی ماسال 78
تصویر 4-14 نمایی از توپوگرافی ورودی شهر ماسال 80
تصویر 4-15 نمایی از وجود پیج در مسیر ورودی ماسال 81
تصویر 4-16 نمایی از تابلوی تبلیغاتی در ورودی شهر ماسال 82
تصویر 4-17 نمایی از مسیر تنیان، سه سار، آلیان از ورودی ماسال 83
تصویر 4-18 نمایی از ورودی شهر ماسال 84
تصویر 4-19 رهاشدن فضا درست پشت تابلوی ورودی 85
تصویر4-20 رها شدن فضای خالی در ورودی ماسال 85
تصویر 4-21 نمایی از کاربریهای آموزشی، ورزشی واداری در ورودی ماسال 88

فهرست نقشه ها
عنوان صفحه
نقشه3-1 موقعیت شهرستان 33
نقشه 3-2 زمین شناسی 35
نقشه3-3 توپوگرافی 37
نقشه 3-4 شبکه آب 40
نقشه3-5 خاک 47
نقشه 3-6پوشش گیاهی 49
نقشه 3-7 کاربری اراضی شهر ماسال 64

چکیده
در گذشته های نه چندان دور که حد و مرز شهرها توسط دروازه ها مشخص می‎شد مبادی ورودی به شهر از کیفیت فضایی بالایی برخوردار بود و جزو عناصر شاخص و از ویژگی های بارز هر شهر به حساب می‎آمد امروزه با گسترش و توسعه شهرها مبادی ورودی آن به مسیرهای سریع السیر برای تردد وسایل نقلیه موتوری تبدیل شده است و زمین های مجاور آنها نیز به کاربری های مزاحم و ناسازگار با محیط اختصاص یافته است که بی نظمی و اغتشاش بصری این فضاها را تشدید می کنند. در تعريف ورودي شهر مي توان گفت محور ورودي يک کريدور فضايي است که علاوه بر ويژگي‎هاي فعاليتي و جمعيتي مسير، ارتباط منطقي بين طبيعت و شهر را به صورت سلسله مراتب سازماندهي شده و نظام مند برقرار مي نمايد. آنچه كه امروزه به عنوان ورودي با آن سرو كار داريم بيش از هر چيز باعث بهم خوردن نظام رفتاري افراد و بروز ناهنجاريهاي رفتاري نيز شده است. به اين معنا كه بي توجهي به طراحي اين فضا به عنوان يك مفصل رابط، موجب ورود يكباره افراد به فضا ها شده است به نحوي كه فرصتي براي تغيير و همساز كردن رفتار با فضاي جديد وجود ندارند. اين عدم سازگاري رفتار با محيط جديد تأثيري منفي روي محيط گذاشته و به صورت يك ناهنجاري خود را نمايان مي سازد. با توجه به تعاریفی که ذکر شد ورودی شهر ماسال واکثرشهرهای ایران از چنان وضعیت ناهنجاری برخوردارند که هیچ احساسی از رسیدن با شوق ورود، در مسافر بر نمی انگیزد وتصویری مطابق با توقع وی از ورودی یک شهر در ذهن فرد ایجاد نمی کند.
تحقیق حاضر تحت عنوان تحلیل فضایی ورودی شهر ماسال انجام گرفته وجامعه آماری آن ورودی شرق به غرب این شهر می باشد.
هدف اصلی این تحقیق، تو قعات موضوعی و موردی از ورودی اصلی شهر ماسال می باشد که بر این اساس به شناخت توقعات موضوعی (تبدیل پذیری و نفوذ پذیری) و توقعات موردی (پذیرندگی –خوانایی. تشخص) شهرماسال ونیز ارائه راهکارهایی جهت تعیین ورودی مناسب شهری در شهر ماسال پرداخته شده است. در این تحقیق از روش توصیفی و تحلیلی و مشاهدات میدانی بر پایه استدلال و آمار، برای رسیدن به نتیجه نهایی استفاده شده است. تجزیه و تحلیل داده هابه دو روش کمی و کیفی انجام می گیرد. بخشی از اطلاعات به روش استدال استقرایی مورد تحلیل قرار می گیرد و بخش دیگری از اطلاعات با استقاده از آمار استنباطی، تحلیل می گردد.
واژگان كليدي: شهر، فضای شهری، فضا، خیابان، ورودی، ماسال

مقدمه
ورودی در شهرهای قدیم ایران به طور اخص درکلیت شهر مورد توجه بود. در شهرهای امروزی مفهوم ورودی عینیت کالبدی مطلوب خود را از دست داده است و در برنامه ریزیها و طرحهای رسمی شهری چندان عنایتی به آن نمی شود. اکثر شهرهای فعلی ایران با کیفیت فضایی ناخوشایند و عدم انتظام کالبدی و نیز کارکردهای عمدتاً کارگاهی محمل اغتشاش بصری بوده و در روندی از ادراک شهر و نیز تلقی کلیت آن، سیمای عینی و منظر ذهنی نامطلوبی برجا می گذارد. گره‌های مهم در کنار پذیرایی به شهر آمدگان محل عبور عده زیادی از افراد بوده و سیمای آن شهر با تلقی کلی از این فضا در ذهن آنان نقش می بندد. کاربریهای موجود در ورودی شهرها در اغلب موارد نقش کاروانسراهای برون شهری را بر عهده می گیرند و عده‎ای برای تجدید قوا، استراحت، سرویس وسایل نقلیه و. . . در این مکانها توقفی موقتی دارند. ورودی مکانی است که گذار روانی از بیرون به درون در آن میسر می شود. ورودی یک شهر شامل حوزهای می‎باشد که اتصال دو گستره طبیعی و مصنوع را امکان پذیر می سازد و چون افراد بیرون شهر را نیز شامل می گردد. لذا می بایستی تصویر ذهنی عموم افراد ونه فقط شهروندان را در طراحی آن لحاظ کرد. باتوجه به طرح مساله انجام گرفته پایان نامه حاضر به دنبال پاسخگويي به سؤالات ذيل است:
1-آیا ورودی شهر ماسال با توقعات موضوعی از ورودی شهر (تبدیل پذیری و نفوذ پذیری) انطباق دارد؟
2- آیا ورودی شهر ماسال با توقعات موردی از ورودی شهر (پذیرندگی –خواناییوتشخص) انطباق دارد؟
تحقيق حاضربا بهره گيري از داده هاي ميداني ومطالعات كتابخانه اي در پنج فصل به شرح زير انجام شده است:
فصل اول: در این فصل مباحثی از طرح تحقیق شامل بیان مساله، روش تحقیق، اهداف تحقیق، سئوالات و فرضیات تحقیق و. . . ارائه میشود.
درفصل دوم : به مبانی نظری تحقیق که شامل تعاریف، مفاهیم پايه اي، ديدگاهها ونظریات، تاریخچه ورودی شهر، بررسی عوامل موثر بر طراحی ورودی، توقعات موضوعی وموردی از ورودی و. . . . . . . پرداخته شده است.
درفصل سوم : به بررسی ویژگی های جغرافیایی محدوده مورد مطالعه شامل ویژگیهای طبیعی، انسانی، اقتصادی و کالبدی پرداخته شده است.
درفصل چهارم : به يافته هاي تحقيق كه شامل بررسی ورودی شرقی غربی شهر ماسال از نظرتبدیل پذیری، نفوذ پذیری، پذیرندگی، راحتی، دلبازی، خوانایی و تشخیص پرداخته شده است
فصل پنجم : در این فصل به ارزیابی فرضیات ونتيجه گيري و پيشنهادات پرداخته شده است.

1-1 بیان مسئله و ضرورت تحقیق
برنامه ریزان شهری نقش فزاینده ای برای ورودی شهرها قائل شده اند. در شهرهای قدیم ایران ورودی در کلیت شهر مورد توجه بوده است اما در شهرهای امروزی ورودی عینیت کالبدی مطلوب خود را از دست داده است و در برنامه‎ریزی‎های شهری چندان توجهی به آن نمی شود. اکثر شهرهای ایران با کیفیت فضایی ناخوشایندی در سیمای عینی و منظر ذهنی شهر اثر گذاشته است.
ویژگی ساختار فضایی ورودی های شهرهای ایران همواره تجلی عناصر محیطی–اجتماعی و فرهنگی آنها بوده است. زیرا از یک سو با گشایش منظره های طبیعی (کوه) چشم انداز بدیعی را فراهم می آورد و از دیگر سو با ورودی‎های اجتماعی–فرهنگی به شیوه دروازه های فرهنگی نیز نشانگر تجلی کاربریهای همجوار خود بوده است.
در گذشته هاي نه چندان دور كه حد و مرز شهرها توسط دروازده ها مشخص ميشد مبادي ورودي به شهر از كيفيت فضايي بالايي برخوردار بود و جزو عناصر شاخص و از ويژگي هاي بارز هر شهر به حساب مي‎آمد امروزه با گسترش و توسعه شهرها مبادي ورودي آن به مسيرهاي سريع السير براي تردد وسايل نقليه موتوري تبديل شده است و زمين هاي مجاور آنها نيز به كاربري هاي مزاحم و ناسازگار با محيط اختصاص يافته است كه بي نظمي و اغتشاش بصري اين فضاها را تشديد مي كنند.

پایان نامه
Previous Entries جمعیت زنان Next Entries ورودی شهر، فضاهای شهری، سلسله مراتب