پایان نامه با واژگان کلیدی کیفیت زندگی، شهر کرمان، آموزش و پرورش، دانش آموزان پسر

دانلود پایان نامه ارشد

پیشگفتار
کودکان استثنایی از چند جنبه با همسالان خود تفاوت دارند. آ‌ن‌ها از نظر ظاهر جسمانی، توانایی‌های یادگیری یا رفتار، با آن‌چه که بهنجار یا طبیعی به شمار می‌آید فاصله دارند. آن‌ها ممکن است به صورت استثنایی سرآمد، یا از نظر توانایی‌شان برای یادگیری یا کارکرد طبیعی در زندگی دچار محدودیت باشند. پیرو این ویژگی‌ها کودکان دارای کم‌توانی در زمینه‌های کم‌توانی ذهنی، کم‌شنوایی و ناشنوایی، کم‌بینایی و نابینایی، کم‌توانی جسمی- حرکتی، اختلال‌های رفتاری و یادگیری و دارای کم‌توانی در چند زمینه، از شرایط و کیفیت زندگی ویژه‌ایی برخوردارند که نیازمند رسیدگی بیشتر نسبت به همتایان عادی خود هستند.
كودكان كم‌توان حق دارند در جامعه مشاركت فعال داشته و اين موضوع در گروِ آموزش و پرورش و رسیدگی به نیاز‌ها و شرایط ویژه آنان است. طبق مصوبات يونسكو همه مدارس بايد براي آموزش همه كودكان بدون توجه به وضعيت جسماني، هوشي، عاطفي، زباني و ساير ويژگي‌ها متناسب سازي شوند و اين سازگاري بايد انواع كودكان دارای كم‌توانی را نيز در برگیرد (ساعي منش، 1382). آموزش و پرورش آنان بايد به افزايش يكپارچگي اجتماعي ممكن و رشد همه‌ جانبه فردي منجر شود (فتحي،کشاورزی‌ارشدی و فیروزآبادی،1390). صرف نظراز محل تحصيل كودكان كم‌توان (مدارس ويژه يا تلفيقي) آن‌ها در كنار آمدن با شرايط عادي زندگي با مشكل مواجه اند(آن1،2002). حتي در محيط‌هايي كه افراد حمايت كنندة زيادي وجود دارد، كودكان كم‌توان بايد خزانه‌اي از مهارت‌هاي مختلف، براي ورود به عرصه‌هاي اجتماعي داشته باشند تا بتوانند تعاملاتي پايدار ايجاد كنند و از لحاظ اجتماعي مستقل شوند (كلست2، 2007).
قبل از پرداختن به هر اقدامی برای بهبود وضع زندگی این افراد باید کیفیت زندگی آن‌ها را مورد ارزیابی قرار داد. در بررسی کیفیت زندگی این کودکان می‌توان ابعاد سلامت جسمی، سلامت روان، روابط با دیگران و محیط زندگی را مورد بررسی قرار داد، که از مزیت‌های بررسی کیفیت زندگی کودکان دارای کم‌توانی می‌توان با دست یافتن به یک نیاز سنجی جامع، برای اتخاذ تصمیم و سیاست‌گذاری‌های صحیح و جامع در جهت هر چه متناسب کردن برنامه بر اساس نیازهای آن‌ها اقدام کرد.
بيشتر تحقيقات انجام شده در زمينه دانش‌آموزان كم‌توان در رابطه با عملكرد تحصيلي آنان بوده و ساير مؤلفه‌هاي رواني و شخصيتي آنان مانند اختلالات رواني، رفتارهاي سازشي و هم‌چنین کیفیت زندگی آن‌ها كمتر مورد بررسي واقع شده و جاي خالي اين گونه تحقيقات بيشتر به چشم مي‌خورد.

فصل اول
کلیات پژوهش
مقدمه
بررسی کیفیت زندگی اقشار مختلف طرحی را برای پیشنهاد راهکارهای مناسب برای آن ها با توجه به نیازهای مختلف فراهم می آورد. ارزیابی کیفیت زندگی برای جمعیت های مختلف به قدری مهم است که می توان آن را به عنوان مهمترین هدف در انجام هرگونه انواع مداخله های درمانی در نظر گرفت. مطالعه کیفیت زندگی دانش آموزان استثنایی از چشم انداز آموزشی، محیطی، اجتماعی و روانی با هدف دستیابی به بالاترین حد توانایی انسانی این قشر می تواند در زمینه بالابردن کیفیت زندگی این جمعیت خیلی یاری رسان باشد.
بر اساس آمارهای مختلف و معتبر قشر عمده ای از جمعیت ایران را دانش آموزان تشکیل می دهند و آمار دانش آموزان استثنایی هم زیاد است. بر این اساس باید کارهای پژوهشی مختلفی با توجه به اینکه دانش آموزان استثنایی قشر عمده ای هستند و نیازهای ویژه ای دارند صورت گیرد.
در بحث بازتوانی و توان افزایی، کیفیت زندگی متغیری بیانگر از این بحث است که آیا اقدامات توانبخشی تا چه حد برای فرد کم‌توان مفید واقع شده است، بر این اساس ایجاد شرایط زندگی برای افراد دارای کم توانی در حیطه های مختلف باید ارزیابی گردد، و بررسی کیفیت زندگی به دنبال این هدف است. بر این اساس وضعیت مطلوب جسمی، روانی و اجتماعی فرد و به طور کلی، توجه همه جانبه فرد در تعریف سلامت گنجانده شده است و سایر قوانین در این زمینه بر این مهم تاکید دارند که افراد دارای کم‌توانی به آموزش ویژه و خدمات وابسته دسترسی بیشتر داشته باشند و تشویق به بکارگیری کامل آنها در زندگی اجتماعی صورت گیرد.

بیان مسأله:
امروزه کیفیت زندگی3 جمعیت ها، به عنوان چهارچوبی برای ارائه خدمات متناسب با جنبه های مختلف زندگی و تخصیص منابع، مورد استناد قرار می گیرد. اهمیت سنجش کیفیت زندگی به حدی است که برخی از متخصصین بهداشت روان، از بهبود و ارتقای کیفیت زندگی به عنوان مهمترین هدف در انجام هرگونه مداخله درمانی یاد می کنند (هینچلیف4، 1993؛ بونامی، پاتریک و بوشنل5، 2000؛ به نقل از نجاتی و همکاران،1390).
یکی از حوزه های پژوهشی نبستاً جدید، مطالعه کیفیت زندگی دانش آموزان استثنایی است (کالی6، فوجیماری7، سوزوکی8، میناموتو9 و ایدا10،2010). جهت رسیدن به تعریف مشخصی از کیفیت زندگی باید ابتدا این قشر را به خوبی شناخت. پیرو این مهم، در تعریف دانش آموزان استثنایی از چشم انداز آموزشی می توان گفت این افراد کسانی هستند که برای دستیابی به بالاترین حد توانایی انسانی خود، به آموزش ویژه و خدمات وابسته که در اولین تشخیص بدو تولد و یا تشخیص در دوران کودکی، باید ارائه گردد، نیاز دارند. این افراد به دو دسته تقسیم می شوند: دسته اول توانایی پایین تر از حد نرمال دارند و دسته دیگر هوش و توانایی بالاتر از حد نرمال دارند. افراد استثنایی نیازمند آموزش ویژه هستند، زیرا در دسته اول یک یا دو و یا چند جنبه از جمله نارسایی در یادگیری یا توجه، اختلال هیجانی یا رفتاری، کم‌توانی جسمی، اختلال ارتباطی، درخودماندگی، آسیب مغزی، آسیب شنوایی، مشکلات بینایی دچار کم توانی هستند و دسته دوم هوش یا استعداد ویژه ای دارند که نیازمند آموزش و پرورش پیشرفته می باشند (هالاهان و کافمن11،2003؛ ترجمه علیزاده، صابری، هاشمی و محی الدین، 1388).
طبق اعلام سازمان آموزش و پرورش در سال تحصیلی 91-1390 آمار دانش آموزان عادی کل کشور در همه دوره های تحصیلی13،351،254 نفر بوده است و آمار دانش‌آموزان استثنایی کشور نیز 82،326 نفر بوده اند یعنی نسبت تقریباً یک بر 162 نفر و در شهر کرمانشاه نیز آمار کل دانش آموزان عادی301،791 نفر و آمار دانش آموزان استثنایی 1،501 نفر بوده است که تقریباً‌ به ازای هر 200 دانش آموز عادی یک دانش آموز استثنایی وجود دارد (سالنامه آماری آموزش و پرورش، 1391). این نسبت در کشورهای توسعه یافته از جمله کشور آمریکا تقریباً یک نفر به ازای 19 نفر عادی بود (ایالات متحده، گزارش وضعیت ناتوانی12، 2012). بر اساس گزارش انجمن پیمایش آمریکا13 در سال 2012، میزان شیوع انواع کم‌توانی در ایالات متحده در محدوده سنی 5 تا 15 سال 3/5 درصد بودند، به این معنی که 300،393،2 نفر از 45،411،700 در محدوده سنی مذکور دارای یک نوع یا بیشتر از یک نوع ناتوانی بودند(ایالات متحده، گزارش وضعیت ناتوانی، 2012).
در بحث توابخشی، کیفیت زندگی شاخصی است که نشان می دهد اقدامات توانبخشی تا چه حد برای فرد کم‌توان موثر بوده است. ضمن این که در خصوص برخی کم‌توانی های شدید، هدف توانبخشی درمان کامل افراد نیست، بلکه ایجاد شرایطی از زندگی است که فرد، احساس آرامش و امنیت نماید. بر مبنای تعریف سازمان بهداشت جهانی وضعیت مطلوب جسمی، روانی و اجتماعی فرد و به طور کلی، توجه همه جانبه فرد در تعریف سلامت گنجانده شده است (براون،1996؛ کوبر14،2010). در ایالات متحده قانون آمریکایی های دارای کم‌توانی سال 1990 و سایر قوانین در این زمینه تاکید کردند که افراد دارای کم‌توانی به آموزش ویژه و خدمات وابسته دسترسی بیشتر داشته باشند و تشویق به بکارگیری کامل آنها در زندگی اجتماعی صورت گیرد(اسچالاک15،2007؛ به نقل از اسچیپرز16،2010). از اواسط دهه 1990 مفهوم کیفیت زندگی در سرتاسر اروپا به عنوان یک مفهوم سازمان دهنده در طراحی حمایت و برنامه ها، با تاثیری پایدار و قوی بر حمایت منافع شخصی افراد دارای کم‌توانی، نیز استفاده شد(اسچیپرز17،2010).
در ارزیابی کیفیت زندگی دانش آموزان استثنایی باید نیازمندی‌های خاص این گروه به حساب آورده شود که شامل مشکل در عملکردهای شناختی و نیاز به حمایت و خدماتی که زندگی آنان را در اجتماع، موسسه و یا مرکز نگهداری جهت می دهد، می شود (اسچالاک،2004).
بر اساس تعریف سازمان بهداشت جهانی، کیفیت زندگی در برگیرنده ادراک فرد از موقعیت خود در زندگی و در ساختار نظام فرهنگی- ارزشی ای که در آن زندگی می کند، می باشد. پس می توان کیفیت زندگی را ساختاری چند وجهی دانست که نه تنها از عوامل فردی بلکه از ویژگی های محیطی که فرد در آن قرار دارد، نیز متاثر می شود.

اهداف تحقیق
هدف اصلی:
هدف اصلی تحقیق کسب شناخت در مورد کیفیت زندگی دانش آموزان پسر استثنایی و عادی شهر کرمانشاه در سال 1393-94 است.

اهداف اختصاصی:
1. شناخت سلامت جسمی دانش آموزان پسر استثنایی و عادی شهر کرمانشاه و تعیین تفاوت بین آن ها.
2. شناخت سلامت روان دانش آموزان پسر استثنایی و عادی شهر کرمانشاه و تعیین تفاوت بین آن ها.
3. شناخت روابط با دیگران دانش آموزان پسر استثنایی و عادی شهر کرمانشاه و تعیین تفاوت بین آن ها.
4. شناخت محیط زندگی دانش آموزان پسر استثنایی و عادی شهر کرمانشاه و تعیین تفاوت بین آن ها.
5. شناخت امکانات آموزشی و اجتماعی دانش‌آموزان پسر استثنایی و عادی شهر کرمانشاه و تعیین تفاوت بین آن ها.

اهمیت و ضرورت موضوع:
پذیرفتن این اصل که هر انسان فارغ از رنگ، نژاد، ملیت و نوع کم توانی حق مسلم دارد که از موهبت های خدادی بهره مند شود، ضرورت توجه و تاکید بر آموزش و برخوردار بودن از امکانات مختلف جهت ارتقاء کیفیت زندگی بیش از پیش مورد تأکید قرار می گیرد (شفیع آبادی، 1382؛ 2). انسان دارای کم توانی دارای تمام نیازها و امیدهای یک فرد عادی است و می خواهد تمام مایحتاجش برآورده شود و به شدت خواهان استقلال است و هیچ گاه دوست ندارد دیگران با او رفتاری ترحم آمیز داشته باشند.
با این حال افراد استثنایی نسبت به افراد عادی، نیازهای ویژه ای دارد. محاسبه نیازهای ویژه افراد استثنایی چندان ساده نیست. معمولاً این کار به یک مطالعه بسیار دقیق نیاز دارد. تغییرات ایجاد شده در الگوی بیماری ها که از یک سو کاهشی از میزان بیماری های عفونی و مزمن و از سوی دیگر افزایش طول عمر را به همراه داشته، سبب شده تا مفاهیم سلامت و کیفیت زندگی طی چند دهه گذشته با شدت و حدت بیشتری مطرح گردد (برسلاو18 ، 2006). علاوه بر این کیفیت زندگی به عنوان یکی از محورهای پژوهشی مهم در چند دهه اخیر مطرح بوده است. علی رغم عدم استفاده از اصطلاح «کیفیت زندگی» تا قرن بیستم، موج فزاینده ای از پژوهش ها به تدریج از این حقیقت پرده برداشتند که کیفیت زندگی می تواند یکی از پیامدهای مهم در ارزیابی های مرتبط با سلامت باشد؛ چنان که تعریف سازمان بهداشت جهانی از سلامتی نیز بر این نکته تاکید دارد.
در فرهنگ های غیر غربی نیز کیفیت زندگی به صور مختلف مورد تاکید قرار گرفته است. کیفیت زندگی یک واژه جدید نیست، بلکه ریشه در اعتقادات و آموزه های دینی مسلمانان دارد (همتی مسلک پاک، 1388). کیفیت زندگی مربوط به درک ذهنی فرد از حس خوب بودن و رضایت از زندگی است. کیفیت زندگی یک مفهوم جدید چند بعدی بوده و بازتاب شادکامی و عملکرد فرد در زندگی روزانه است (همتی مسلک پاک، 1388). کیفیت زندگی از مفاهیم بسیار مهم در زندگی کودکان استثنایی است که امروزه در مراقبت‌ها و توانبخشی‌های افراد استثنایی از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است، چرا که بهبودی در کودکان استثنایی در پاره ای از موارد کاملاً ممکن است و هدف درمانی، مطلوب نمودن کیفیت زندگی آن‌هاست.
سنین مدرسه یک مرحله بی نهایت مهم در ارتباط با سلامت است، زیرا بسیاری از عادات و رفتارهای بهداشتی و روانی که در این مرحله از زندگی تشکیل می گردد، تاثیر مهمی بر روی سلامت و رفتارهای سلامتی در

پایان نامه
Previous Entries دانلود مقاله با موضوع تحلیل داده، توزیع فراوانی، آزمون فرضیه، ارزیابی عملکرد Next Entries پایان نامه با واژگان کلیدی کیفیت زندگی، کودکان و نوجوانان، کودکان و نوجوان، کودکان استثنایی