پایان نامه رایگان درباره یادگیری مشارکتی، روش یادگیری مشارکتی، روش مشارکتی

دانلود پایان نامه ارشد

خود برای پاسخ به سوالات بود روش سقراط استقرایی نیز بوده یعنی از جزئیات به کلیات می رسید.در روش مکتبی که جنبه تاریخی و سنتی دارد که این روش از چند اصل تشکیل شده است یکی از این اصل ها آزادی سنی می باشد در این اصل با وجود اینکه این مکتب به کودکان گروه سنی 6تا10 ساله تعلق دارد ولی این حد، که یک «حد طبیعی» است که آزادانه مشخص می شود و بصورت یک « قید رسمی و قانونی» غیر قابل تغییر نیست. هر فرد با توجه به شرایط خاص زندگی فردی، خانوادگی و شغلی می تواند زمان آغاز تحصیلات ابتدایی خود را آزادانه انتخاب نماید(صفوی، 1370).
2-9-2 ب- روش های جدید
در اینجا به چند روش جدید اشاره میکنیم:
روش سخنرانی: در این روش معلم کم و بیش بدون وقفه در کلاس صحبت می کند و شاگردان به سخنان معلم گوش می دهند؛ یاداشت بر می دارند؛ در باره سخنان معلم فکر می اندیشندولی با اون گفتگو نمی کنند هدف این روش تدریس ارائه اطلاعات از سوی معلم به شاگردان است(همان منبع،ص111).
روش بحث گروهی : بحث گروهی گفتگویی است سنجیده و منظم پیرامون موضوعی که مورد علاقه مشترک افراد شرکت کننده می باشد.تعداد افرادی که در بحث گروهی شرکت می کنند، می تواند معمولا بین 6 تا 20 نفر باشدو یک نفر هم به عنوان رهبر گروه را اداره می کند پس روشی است به افراد فرصت می دهد تا نظرات عقاید و تجربیات خود را با دیگران در میان بگذارند زمانی که این بحث به درستی انجام نشود وقته گروه به صحبت های بی نتیجه صرف می شود(همان منبع،ص122).
روش نمایشی: روش نمایشی بر اساس مشاهده و دیدن استوار است. افراد مهارت های خاص را از طریق مشاهده و دیدن فرا می گیرند. ابتدا معلم جریان کاری را در برابر چشم فراگیران انجام می دهد و آنگاه فراگیران همان کار را شخصا تکرا می کنند و انجام می دهند(همان منبع،ص139).
یادگیری فردی: فرآیندی است که جنبه انفرادی دارد و در درون فرد انجام می شود. معمولا نتایج یادگیری را با تغییراتی که در رفتار انسان بوجود می آید اندازه گیری می کنند علیرغم این حقیقت که یادگیری امری است فردی، بسیاری از موقعیتهایی که در مدرسه تدارک دیده می شوند بیشتر متوجه گروه است تا فرد(صفوی،1378).
2-10اصول تعیین و سازماندهی روشهای تدریس
سه عامل اصلی در تعیین اصول روش های تدریس تأثیر دارند. که عبارتند از: الف) اصول مبتنی بر روانشناسی جدید. ب) اصول مبتنی بر عملکرد های اجتماعی. ج) اصول مبتنی بر هدفهای وسیع دوره ابتدایی.
که با توجه به هریک از آن می توان اصول و ضوابطی را برای انتخاب روشهای تدریس، به ویژه در دوره ابتدایی، ارایه داد. (ملکی، 1392).
2-10-1 اصول مبتنی بر روانشناسی جدید:
1- روش باید علاقه فعلی دانش آموزان را مورد توجه قرار دهد و رشد و علایق آینده او را برانگیزد.
2- روش باید دانش آموز را برای دستیابی به هدفهای ارزشمند تربیتی تحریک کند. به طریق مختلف می توان دانش آموز را برای رسیدن به هدفهای مورد نظر به فعالیت وادار کرد. یکی از آنها این است که فعالیتها با ویژگی های رشد و علایق او همسو باشد.
3- روش، باید برای فعالیت های خلاق پنهان دانش آموزان فرصتهایی را فراهم سازد.
4- روش باید برای تفاوتهای فردی در توانایی ها، علایق و زمینه های دانش آموزان پیش بینی های لازم را به عمل آورد. با توجه به شرایط محیطی قبل و بعد از تولد، کودکان در توانایی های ذهنی، عاطفی و جسمانی تفاوتهایی دارند. توجه به آن تفاوتها و سازماندهی روشها بر اساس آنها، اصل مهم انتخاب روش است.
5- روش، باید رشد مهارتهای اساسی از طریق استفاده از موقعیت معنادار، پیش بینی هایی را به عمل آورد. مهارت های خواندن، نوشتن، حساب کردن، مهارتهای مربوط به تفکر و مهارتهای اجتماعی از طریق روشهای تدریس مؤثر رشد می کند. یکی از ویژگی های روش تدریس مؤثر، ایجاد موقعیتهای معناداربرای فعالیت دانش آموز است. موقعیت معنادار، موقعیتی است که در آن تجربه های یادگیری و رغبت بر انگیز و رضایت بخشی برای کودک فراهم شود
6- روش، باید امکان تحقق یادگیری به معنای وسیع را فراهم آورد. (همان منبع).
2-10-2 اصول مبتنی برعملکرد های اجتماعی:
1- روش، باید به نحوی باشد که در طراحی، اجرا و ارزشیابی معلم و دانش آموز نقش داشته باشد.
2- روش، باید بین راهنمایی معلم و آزادی دانش آموز تعادل به وجود آورد.
3- روش، باید امکان لازم را برای مشارکت دانش آموزان در حل مسایل زندگی در مدرسه را فراهم سازد.
4- روش، باید فرصتهای توسعه فرایند های گروهی را برای دانش آموز فراهم سازد.
5- روش، باید با رشد تدریجی توانایی هدایت خود، برای دانش آموز فرصتهایی را بوجود آورد.
2-10-3 اصول مبتنی بر هدفهای وسیع دوره ابتدایی:
1- روش، باید همه جنبه های رشد بچه را در بر گیرد.
2- روش، باید تعادل مناسب در فعالیت های دانش آموز به وجود آورد.
3- روش، باید دانش آموز را به طرف اجتماع، ملت و جهان او سوق دهد.
4- روش، باید امنیت و رضایت برای دانش آموز فراهم سازد.
5- روش، باید فراتر از مهارتهای اساسی سه گانه عمل کند.(همان منبع)
دو روش تدریسی که در این پایان نامه استفاده شده روش یادگیری مشارکتی و یادگیری انفرادی می باشد که نحوه اجرای آنها به شرح ذیل می باشد :
2-11 روش یادگیری مشارکتی
علاوه بر روش مطالعه مشارکتی، روش مهم دیگری به نام یادگیری مشارکتی 13یا یادگیری با هم 14وجود دارد. چنان که دیدم، مطالعه مشارکتی عمدتا برای خواندن و فهمیدن متنهای مختلف مفید است، اما یادگیری مشارکتی برای انجام دادن انواع فعالیتها و تکالیف تحصیلی، از یادگیری درسهای مختلف گرفته تا پروژه های تحقیقی، مورد استفاده قرار می گیرد. از جمله مدافعان این روش جانسون15 و جانسون (1987) و اسلاوین (1990) هستند. این روش مخالف روش رقابت فردی است و در آن یادگیرندگان در گرو های کوچک با هم و به کمک هم به یادگیری می پردازند. بنا به گفته جانسون (1978)، در روش یادگیری مشارکتی دانش آموزان و دانشجویان ” یا با هم شنا می کنند یا با هم غرق می شوند” ( سیف به نقل ارمرود، 1995) .
الگوي تدريس مبتني بر يادگيري مشارکتي : روشي است شبيه يادگيري گروهي و جمعي که در بر دارنده گروه اي کوچکي است که بر روي وظايف خاصي و براي رسيدن به هدف مشترک کار مي کنند. اين گروه ها علاوه بر اينکه مسئول يادگيري خود هستند در برابر يادگيري ديگران نيز احساس مسئوليت مي کنند(ماکولاي و کنرالنر، 2002 به نقل از گيليس ، 2003).
2-12 مفهوم یادگیری مشارکتی
روش مشارکتی سابقه ای طولانی دارد، اما توسعه برنامه های آموزشی و پژوهش مداری 16، که روش مشارکتی را برنامه ریزی و مورد آزمون قرار داده است، تقریبا از اوایل سال 1970 آغاز شده است. این رویکرد حاصل اندیشه نظریه پردازان و محققانی است که می خواستند به نحوه یادگیری کودکان از تجربه پی ببرند. آنها با این اندیشه که دانش آموزان باید منفعل و تحت تسلط معلم باشند، شدیدا مخالف بودند. این دسته از صاحبنظران معتقدند که تجربه بیشترین نقش را در فرآیند یادگیری دارد، به شرطی که همراه با تجزیه و تحلیل منظم و منطقی باشد( شعبانی، 1385).
روش مشارکتی نوعی از فعالیتهای آموزشی است که ویژگی های خاص خود را دارد. دو عامل تآثیر گذار در تمام روش های مشارکتی وجود دارند که عبارتند از ساخت مشوق مشارکتی 17 و ساخت وظیفه مشارکتی18. منظور از ساخت مشوق مشارکتی این است که دانش آموزانی که به صورت مشارکتی فعالیت می کننددر دریافت پاداش به هم وابسته اند. یعنی همه آنها در موفقیتهای کسب شده شریک هستند. ساخت وظیفه مشارکتی موقعیتهایی هستند که در آن به دانش آموزان اجازه داده شده است که با هم بر روی بعضی از وظایف کار کنند، و کوششهای خود را به منظور دستیابی به اهداف آموزشی هماهنگ و همسان سازند(همان منبع)
يكي از اصول عمده فلسفه ساخت گرايان در تعليم و تربيت، اهميت دادن به محيط فعال يادگيري است . براي استفاده از يادگيري فعال بايستي كلاس درس را در گروه هاي كوچكي از دانش آموزان كه بتوانند به صورتي هماهنگ با يكديگر كار كنند، راهبردهاي يادگيري خود را غني سازند و شرايطي را بوجود آورند كه مشاركت در اطلاعات و عمل امكان وقوع داشته باشد سازماندهي نمود( مهجورو همكاران، 1375، ص 265 ).
2-13 مشخصه هاي يادگيري مشاركتي
تمايز بين يادگيري مشاركتي با ساير فعاليتهايي كه جنبه كار گروهي دارند تنها از طريق تعريف مشخصه هاي يادگيري مشاركتي امكان پذير است . در اين زمينه نظريه پردازان مختلف هر يك مشخصه هايي براي يادگيري مشاركتي ذكر كرده اند.
2-13-1 همبستگي مثبت
فعاليتهاي گروهي زماني شكل همياري به خود مي گيرد كه اعضاي گروه همه باور كنند كه موفقيت هريك، در گرو موفقيت فرد فرد اعضاي گروه است. بنابر اين براي تحقق هدفهاي گروه، اين همبستگي از راههاي گوناگوني مانند : تقسيم كار ، توزيع منابع آموزشي و تعيين نقش افراد در گروه امكان پذير است (اسلاوین، 1990).
2-13-2مسئوليت فردي
مسئوليت فردي به اين معني است كه هريك از افراد ، خود را موظف بداند در مورد تكاليف تعيين شده براي گروه، به خوبي مطالعه كند و آنها را انجام دهد تا ياد بگيرد. زيرا او مسئوليت آموزش ساير اعضاي گروه را نيز بعهده دارد. بنابر اين، تمام اعضاي گروه تلاش مي كنند كه تكاليف تعيين شده را هرچه بهتر انجام بدهند تا نسبت به مسئوليت آموزشي خود كوتاهي نكرده باشند(همان منبع).
2-13- 3 تعامل چهره به چهره ( كنش متقابل )
در يادگيري به روش همياري گروهي، پشتيباني، تشويق و كمك همه افراد گروه به يكديگر اهميت زيادي دارد . اين باور و اعتماد، عامل محرك فعاليتهاي گروهي و مشوق تلاشهاي فردي در گروه است. از اين رو، اعضاي گروه را بايد به مشاركت در بحث ها و تبادل نظر ها با يكديگر تشويق كرد(همان منبع).
2-13-4 مهارتهاي اجتماعي
بخش مهم همياري در يادگيري، آموزش مهارتهايي است كه براي مشاركت مؤثر افراد در فعاليت هاي گروهي لازم است. معلم بايد مهارتهاي درون گروهي و مهارتهاي اجتماعي از قبيل ارتباط اعضاء با يكديگر را مشخص كند. برخي از اين مهارت ها عبارت است از : پيگيري وظايف و پا به پاي گروه حركت كردن ، فهميدن پاسخ هاي گروه و موافقت آگاهانه افراد با آنها ، احترام گذاشتن به نظريه هاي اعضاي گروه ، گوش دادن به فردي كه در حال سخن گفتن در گروه است ، آرام و ملايم حرف زدن در گروه ، نقد و بررسي نظريه هاي ارائه شده به جاي انتقاد از افراد و …….. معلمان بايد اين مهارتها و نظاير آن را، كه براي پرورش رفتارهاي اجتماعي دانش آموزان ضروري است، به آنان آموزش دهند( همان منبع ).
2-13-5 پردازش گروهي
در پايان هر فعاليت گروهي به دانش آموزان فرصت داده شود نحوه همكاري و همياري گروه خود را بررسي و تحليل كنند و پس از ارزشيابي، طرحهايي نيز براي بهبود كار گروهي ارائه دهند(احدیان، آقازاده،1388).
2-14 ویژگی روش یادگیری مشارکتی
2-14-1 تشکیل گروه های کوچک و نامتجانس
یادگیری مشارکتی معمولا از گروههای چهار تا شش نفری تشکیل می شودکه از جهات مختلف توانایی یادگیری، میزان پیشرفت، نژاد و غیره نامتجانس هستند”(سیف،1379،ص516)”.
2-14-2 داشتن هدفهای روشن
یادگیری مشارکتی باید دارای هدفهای روشن و قابل دسترس باشد و همه اعضای گروه بدانند که برای رسیدن به آنها بکوشند. و از جمله هدفهای یادگیری مشارکتی ” می توان از گروه خواست تا سه دلیل عملی برای ذخیره کردن جنگلهای بارانی استوایی پیدا کنند، و یک معادله ریاضی دشوار را حل کنند، و با یک آگهی تجاری تلویزیونی تهیه و ضبط نمایند” (ارمرود،1995،ص445)
2-14-3 وابسته بودن اعضای گروه به یکدیگر
جانسون و جانسون(1987) و اسلاوین (1990) که وقتی موفقیت دانش آموزان به کمک و مشارکت سایر اعضای گروه وابسته است بیشتر به صورت مشارکتی فعالیت می کنند. برای این منظور، می توان مواد آموزشی را میان آعضای گروه تقسیم کرد و از هریک از آنها خواست تا مطالب سهم خود را بیاموزد و به دیگران آموزش دهد”(همان

پایان نامه
Previous Entries پایان نامه رایگان درباره روش های تدریس، انتقال دانش، روش سقراطی Next Entries پایان نامه رایگان درباره یادگیری مشارکتی، آموزش علوم، روش یادگیری مشارکتی