پایان نامه رایگان درباره منطقه گرایی، توسعه پاید، توسعه پایدار، محیط زیست

دانلود پایان نامه ارشد

زیست منطقه ای برای مدیریت تنوع زیستی کالیفرنیا پیش نویس تفاهم نامه ای بود که به اختصار 9MOUخوانده می شود . این اقدام توسط شورای تنوع زیستی صورت گرفته بود .
تفاهم نامه ای که مستلزم تعهد امضاکنندگانش برای حفظ و افزایش تنوع زیستی به عنوان هدفی با الویت برتر به منظور هماهنگی با سایر بخش ها برای اتخاذ یک استرتژی منطقه ای بود به نحوی که حفاظت از تنوع زیستی و نگهداری از حیات اقتصادی در سرتاسر کالیفرنیا را تضمین کند .این تفاهم نامه اهمیت حمایت وپشتیبانی عمومی واجتماعات زیستی را دریافته بود .واضح بود که اجتماعات محلی واقتصادهایشان بخشی از نگرش های مهمی که یک منطقه را تعریف می کردند شکل می دادند. به نظر می رسد درگیر کردن اجتماعات زیستی در این اقدام مستلزم آموزش دادن آنها باشد .
مدیریت کل زیست منطقه های کالیفرنیا از طریق یک ساختار سلسله مراتبی سازمانی صورت می گرفت که یک چارچوب عملکردی را ارائه می کرد. خلاصه ای از این ساختار تشکیلات به شرح زیر بود :
شورای اجرایی ایالت – مسئول تنظیم اهداف ایالت به منظور افزایش تنوع زیستی ،دسترسی به خدمات آموزشی،راهبردهای مربوط به کاربری زمین ،نظارت،تحقیق و همکاری بین تمام سطوح در سلسله مراتبی تعیین شده .
حامیان – شامل گروههایا سازمان های علاقه مندی که ازMOU حمایت می کنند و مسئولیت ویژه ای را در ارتباط با ترویج استراتژیهایی که اهدافMOU را پیش می برند داراهستند .
شوراهای زیست منطقه ای – همکاری با مقامات محلی منطقه ای به منظور اجرای سیاست های تنوع زیستی. این شوراها صنایع محلی ،اجتماعات محلی وگروههای زیست محیطی راشامل می شوند .آنها مسئول آموزش دادن به انجمن های طرفدار طبیعت وآبخیزها هستند .
انجمن های طرفدار طبیعت وحوزه های آبریز – این انجمن ها به طورمستقیم با صاحبان املاک وسازمان های بخش خصوصی در سطح محلی به منظور ایجاد پروژه های تعاونی ویژه همکاری می کنند تا به نیازهای سطح محلی بپردازند و پاسخگوی اهداف صلی که از طریقMOU و شورای اجرایی ایالت تعریف شده بودند باشند .»(Ball,1999:59

نقشه شماره 1- 4 : زیست منطقه های ایالت کالیفرنیا

CBC)1999)ماخذ :

فصل دوم – مبانی وچارچوب نظری پژوهش

تعریف مفاهیم 1.-2
دومین فصل این پژوهش در سه بخش به بررسی مفاهیم اصلی، مبانی نظری و نظام منطقه بندی کشور در قالب مروری بر تجارب منطقه بندی ایران اختصاص داده شده است. درکی واضح از گرایش کلی رویکرد زیست منطقه گرایی به منظور شناخت آن، چنانکه در زمره اهداف کاربردی مطالعه ذکر شد، مستلزم درک مفاهیم پایه توسعه و به دنبال آن مفهوم توسعه پایدار به عنوان بستر اولیه ای است که تئوری مورد نظر برخاسته از آن است. به این منظور مبانی نظری را از مباحث مرتبط با فضا و توسعه آغاز خواهیم کرد، سپس برشمردن نظرات مختلفی که در تعریف واژه منطقه آمده اند امکان قیاس نظری مفهوم منطقه را با تعریف زیست منطقه درتئوری زیست منطقه گرایی فراهم خواهد آورد. و در نهایت معرفی تئوری زیست منطقه گرایی به عنوان بنیان نظری مطالعه حاضر ودر پی آن ارائه مدل نظری و مدل تحلیلی پژوهش پایان بخش مبانی نظری پژوهش حاضر را تشکیل خواهند داد. در ادامه و در بخش سوم این فصل در راستای آنچه در معرفی نظریه زیست منطقه گرایی عنوان کردیم و باتوجه به اهمیت مولفه هایی چون محیط زیست ویکپارچگی فرهنگ واجتماع چنانکه مورد تاکید تئوری مورد نظر می باشد، مرور آنچه تا کنون در ایران تحت عنوان “طرح های مطالعاتی منطقه بندی” صورت گرفته ضروری است. تلاش در جهت رسیدن به یکی از اهداف کاربردی این پژوهش تحت عنوان “بررسی مفهوم منطقه در نظام منطقه بندی و تقسیماتی ایران ” مستلزم بررسی سابقه منطقه بندی کشور و مرور مهمترین منطقه بندی های صورت گرفته تا کنون خواهد بود. از سوی دیگر به منظور پاسخ به یکی از سوالات اصلی مطالعه حاضر که در رابطه با انطباق تئوریک زیست منطقه گرایی بر شرایط سرزمینی می باشد مرور منطقه بندیهای صورت گرفته تا کنون و مطالعه اینکه کدامین معیارهای منطقه بندی مورد تاکید هریک از آنها بوده است، این امکان را فراهم خواهد نمود تا به مقایسه ملاک های مورد استفاده تقسیمات حاضر با آنچه در منطق زیست منطقه گرایی عنوان می شود بپردازیم و از این طریق جامعیت این تئوری در پوشش ملاک های فوق مورد بررسی قرار خواهد گرفت.
2-1-1 . توسعه پایدار
«توسعه پایدار مفهومی است که قابلیت در برگرفتن عمیق ترین مفاهیم و علایم حیات را دارد،تا جاییکه عنوان می شود توسعه پایدار در واقع همه زوایای زندگی انسان ونسل های آینده را در برمی گیرد.»(شکویی،268:1382)
«واژه توسعه پایدار اولین بار به طور رسمی توسط برانت لند در سال 1987 در گزارش “آینده مشترک ما” مطرح شد .این واژه به مفهوم گسترده آن شامل اداره وبهره برداری صحیح و کارا از منابع پایه، منابع طبیعی، منابع مالی و نیروی انسانی برای نیل به الگوی مصرف مطلوب همراه با به کارگیری امکانات فنی وساختار وتشکیلات مناسب برای رفع نیاز نسلهای امروز وآینده به طور مستمر وقابل رضایت است.»(مکنون، 1374)
رایج ترین تعریف از توسعه پایدار مربوط به کمیسیون جهانی محیط زیست وتوسعه (WCED) درسال1978 معروف به کمیسیون برانت لندکه :«توسعه پایدار را توسعه ای دانست که نیازهای نیازهای زمان حال را بدون به مخاطره انداختن قابلیت ها وپتانسیل ها برای نسل های آینده برآورده سازد.» (WCED,1987:43)
«انسان به عنوان یک موجود زنده ،جزئی از اکوسیستم است و فعالیت های حیاتی او مانند سایر حیوانات در بطن این اکوسیستم جریان دارد.از آنجا که انسان قادر به فتوسنتز نیست باید تدابیری در زمینه تغذیه خود بیندیشد وبرخی از این تدابیر نابخردانه است که به تخریب محیط زیستش می انجامد.»(حسین زاده دلیر،72:1380) از این رو درباره توسعه پایدار می توان گفت «فرایندی است که طی آن علاوه برکیفیت های مناسب زندگی ونیازهای نسل آینده به حفاظت محیط زیست نیز توجه می شود.»(حسین زاده دلیر1375)
«پیدایش مفهوم پایداری در دهه 1970 را می توان نتیجه رشد منطقی آگاهی تازه ای نسبت به مسائل جهانی محیط زیست وتوسعه دانست که به نوبه خود تحت تاثیر عواملی همچون نهضت های زیست محیطی دهه60، انتشار کتاب هایی نظیر “محدودیت های رشد” و اولین کنفرانس سازمان ملل درمورد محیط زیست وتوسعه که در 1972 در استکهلم برگزار گردید قرارگرفته بود .»(بحرینی ومکنون، 1380)
2-1-2 . منطقه بندی
«منظور از منطقه بندی فرایند تعیین حدود مناطق است که باتوجه به هدف منطقه بندی ،معیارهای به کار برده شده ،وداده های دردسترس ،اشکال گوناگونی به خود می گیرد .درفقدان اطلاعات لازم برای تعیین حدود مناطق ومنطقه بندی دیدگاههای کیفی وشهودی به کار آمده اند اما کاربرد این دیدگاهها منجربه مرزهای مبهم، متزلزل بین مناطق شده که به هنگام تدقیق بیشتر ابهام وبی دقتی بیشتری از خودنشان داده اند .به همین دلیل تمایل برای استفاده از روش های کمی برای تعیین حدود مناطق روز به روز بیشتر شده است.» (گلسن،8:1980)
«اولین اقدام برنامه ریزی منطقه ای تعیین مرزهای نظام فضایی است که با آن سروکار دارد .برنامه ریز این کار را با تعیین جریان هایی که منعکس کنننده وابستگیهای متقابل بین مکان فعالیت هاست ،انجام می دهد.» (هیلهورست ،86:1370)
هیلهورست همچنین معتقد است که : «منطقه بندی تقریبا موضوع پیچیده ای است که به تعریف خود منطقه بستگی زیادی دارد .تقسیم کشور به نواحی همگن وعملکردی کاراصلی درمنطقه بندی است .واین نوع طبقه بندی باید براساس اصول ومعیارهای خاص انجام پذیرد . برای تعیین حدود مناطق ،از روش های مختلفی می توان استفاده نمود .انتخاب روش اصولا به هدف منطقه بندی ،ضوابط مورد استفاده واطلاعات در دسترس بستگی دارد .منطقه بندی را عمدتا به 2منظور می توان انجام داد: الف) تجزیه وتحلیل ؛ ب ) برنامه ریزی .ضوابط منطقه بندی نیز عبارتند از: 1)وابستگی متقابل ؛2) تشابه. درمرزبندی مناطق قطبی شده ونواحی همگن ،برنامه ریزی منطقه ای سعی دارد که به درک فرایندهای جاری اقتصادی – اجتماعی منطقه مورد نظر خودنائل شود. او در این راه بدون نظراتی پیش ساخته ،درمورد اینکه مقصود از منطقه چیست ،ونیز بدون برداشتی از هدف های توسعه دولت وابزارهای سیاستی که دولت در اختیار دارد ، موفق نخواهد شد.»(همان،87)
2-1-3 . منطقه
در نظربرخی منطقه موجودیتی واقعی است که می توان آن را به طور مثبت تشخیص داد (منطقه طبیعی)،در نظر گروه دیگر منطقه مفهومی است ذهنی ،محصول تخیل وروشی برای طبقه بندی . دودیدگاه مخالف در این مورد وجود دارد .دیدگاه ذهنی وعینی. دیدگاه ذهنی منطقه را به عنوان وسیله ای برای یک هدف ،یک فکر ویا یک مدل که برای کمک به مطالعه جهان مطرح می شود می شناسد .از این دیدگاه مفهوم منطقه روشی است برای طبقه بندی وابزاریست برای انتزاع مشخصات مورد نظر ما ،این دیدگاه در آغاز قرن بیستم برمحافل آکادمیک سیطره داشت . دیدگاه عینی موضعی کاملا مخالف اتخاذ می کند ومنطقه راهدفی فی نفسه ،موجودیتی واقعی ویک ارگانیسم که می توان آنرا تشخیص داد وبرروی نقشه آورد می شناسد .
امروزه اما دیدگاه ذهنی مقبولیت عام یافته است. هارتشورن 10می نویسد «دیدگاهی که منطقه را به عنوان شیئی واقعی و واحد می شناخت به تاریخ پیوسته است .حالا مناطق رابه عنوان ابزار توصیف که برحسب معیاری مشخص تعریف شده اند وبرای هدفی معین به کار می روند می شناسیم.11
« جورگ12 : هربخش از سطح زمین که شرایط فیزیکی متجانسی داشته باشد از نظرجغرافیایی یک منطقه به شمار می آید .
هربرتسون13 : منطقه مجتمعی از زمین ،آب ،هوا ،گیاه،حیوان وانسان است که در آن همچنان که بخش مشخصی از زمین راتشکیل می دهند ،ارتباط مکانی فضایی نیز با یکدیگر دارند .
آلبرت واترستون14 : منطقه قلمرویی است با مسائل اجتماعی واقتصادی مشترک که این مسائل به وسیله طبیعت یا سایرشرایط القا شده است .
بومن15 : ما به انسان واقعی ومکان های واقعی از طریق دسته بندی آنها برحسب شباهت وظیفه وکار یا محلشان کلیت می بخشیم .هرگاه به گروهها می اندیشیم باید بی درنگ روابط بین گروهها را نیز به یاد آوریم .هرگروه مانند هریک از اعضایش با شرایط محدود وخارجی روبه رواست .این شرایط در سراسر یک ناحیه یامنطقه گسترده می باشند. » (اشکوری، 41:1388)
اما نظری دیگر به مفهوم منطقه که به هدف ما در این پژوهش بسیار نزدیک است را یوانا فریدمن16 در مقدمه ی بر کتاب منطقه چیست اینگونه ارائه کرده است : «منطقی به نظر می رسد که به عوض آنکه مفاهیم مختلف این کلمه را یکی پس از دیگری برشماریم ،قدم به قدم مفهوم دیگری ،که بسیار هماهنگ با مفهومی است که از سوی متخصصین استفاده می شود ،را مطرح نماییم . این روش تعمیمی می باید به هرکسی این امکان را بدهد که منطقه مورد نظر خود را بیابد . منطقه خود را که نه جغرافیایی است ،نه قومی ونه سیاسی ،ولی منطقه خاص” اوست” . شناخت منطقه خودمان ،یعنی شناخت ودانش ارزیابی کردن روابط ما با محیط مان وبا جامعه ای که ما درآن زندگی می کنیم.» (فریدمن،1:1365)
2-1-4 . زیست منطقه گرایی
«مفهوم زیست منطقه گرایی نواحی زیست جغرافیایی را به عنوان نواحی که پیوستگی وانسجام آنها از طریق ویژگی های فرهنگی و فیزیکی مشترک و وابسته تعیین می شود معرفی کرده و بر این مبنا به مصاف تعاریف تعاریف سنتی و قراردادی می رود که توسط مرزهای سیاسی بنیان نهاده شده اند.
زیست منطقه گرایان باور دارند که «زیست منطقه گرایی مستلزم این است که جامعه انسانی ارتباطی نزدیکتر با طبیعت داشته باشد و هوشیار وآگاه نسبت به منطقه، محل یا مکان زندگی اش باشد. زیست منطقه گرایی طرحی است در پی بنیان نهادن فرهنگ های بشری بر سیستم های طبیعی. تمایزات ومشخصه های زیست منطقه ای بر اقلیم، الگوها و همگونی های زیستی، آبخیزها، اشکال زمین، فیزیوگرافی وارتفاعات، فعالیت های تاریخی وماقبل تاریخی،ارزشهای معنوی مشترک والگوهای جمعیت شناسی کاربردی مبتنی می باشند.»

پایان نامه
Previous Entries پایان نامه رایگان درباره منطقه گرایی، منابع طبیعی، استان گیلان، توسعه منطقه ای Next Entries پایان نامه رایگان درباره توسعه پاید، توسعه پایدار، توسعه فضایی، محیط زیست