پایان نامه رایگان درباره دفاع مقدس، امام خمینی، ادبیات فارسی، متغیر مستقل

دانلود پایان نامه ارشد

حریرچی‏، دکتر تجلیل‏، دکتر سادات ناصری و دکتر بحرالعلومی اشاره کرد (عباسی، 1382: 74).
دکتر رحمدل در کنار تدریس به سرودن شعر و تحقیق پرداخت‏. اگر وی از اوایل انقلاب و جنگ در تهران بود‏، مرد اول صفحات شعر انقلاب و دفاع مقدس می‏شد. دوری از مرکز، حجب و حیای بیش از حد و فروتنی خاص او کاری کرد تا در بیشتر مواقع حقش ضایع شود و برخی شاعران زرنگ بی‌رمق به جای ایشان به شهرت برسند. اما‏، در اوج جنگ‏، ناگهان غزلی از رحمدلِ جوان‏، چونان خمپاره‌ای منفجر شد که ترکش آن‏، سراسر محافل ادبی را پوشاند. دکتر رحمدل اولین کرسی استادی دانشکده ادبیات فارسی دانشگاه گیلان را در اختیار داشت و استاد تمام این دانشگاه بود. استاد، متاهل و همسر ایشان خانم دكتر آذركوشا بود. این زوج دارای چهار فرزند به نام‏های سمانه‏، ساره‏، صادق و علي بودند. وی پس از 30 سال تلاش در عرصه ادبی و علمی در 25 فروردین سال 1388 در بیمارستان گلسار رشت درگذشت. پیکر پاکش را در شرفشاده لاهیجان به خاک سپردند (همان: 78).

3-2-1 آثار غلامرضا رحمدل
کتاب‏ها:
عروض   انتشارات دانشگاه گيلان
ديدگاههاي حكومتي سعدي    انتشارات دانشگاه گيلان
از زمزمه تا فرياد   ( مجموعه شعر )   انتشارات دانشگاه گيلان
تذكره شهداي كربلا (شهداي بني هاشم ) انتشارات دانشگاه گيلان
تذكره شهداي كربلا (شهداي انصار )  انتشارات دانشگاه گيلان
از كربلا تا حره (سه سال بعد از عاشورا )  انتشارات دانشگاه گيلان
گزيده ادبيات معاصر (مجموعه شعر ) انتشارات نيستان
مجموعه مقالات گيلان شناسي    انتشارات دانشگاه گيلان 
رجزهاي يورشي در كلام حماسه آفرينان كربلا چاپ اول و دوم، انتشارات دانشگاه گيلان
ما ايستاده ايم‏- مجموعه ي شعر جنگ‏- بنياد حفظ آثار و نشر ارزش‏هاي دفاع مقدس گيلان، 1386
شكفتن طوفان – مجموعه شعر – موسسه‏ي تنظيم و نشر آثار امام خميني- 1386
حماسه عطش – انتشارات دهسرا – رشت – 1386
چشيدن دريا چاپ دوم – انتشارات حرف نو – رشت
تذكره‏ي شهداي كربلا – چاپ دوم – انتشارات دانشگاه گيلان -1385
عروض- چاپ سوم- انتشارات دانشگاه گيلان – 1385
صخره در گلوگاه آب 1386 – بنياد حفظ اثار و نشر ارزشهاي دفاع مقدس گيلان – مجموعه ي شعر نو و آزاد
فرافكني در مثنوي مولوي – دانشگاه سبزوار- سال 1386
حماسه آب- انتشارات قو- تهران 1387.

3-2-1-1 گدازه‏های آه و چاه
وجیزۀ حاضر در دو بخش تنظیم یافته است؛ بخش اوّل، درآمدی بر فرآیند شکل‏گیری شعر جنگ و بخش دوم گزیده‏ای از اشعار نگارنده است.
بخش اول این وجیزه: از یک متغیّر وابسته و سه متغیر مستقل به شرح زیر تشکیل شده است:
متغیرهای وابسته: شکل گیری شعر جنگ

متغیرهای مستقل:
1- منابع مکتوب
2- نهادهای فرهنگی
3- مراسم (رحمدل، 1385: 9)
هدف از نگارش این بخش آن است که نقشِ تأثیرگذار سه متغیّر مستقل اشاره شده را در شکل گیری شعر جنگ، مورد بررسی و ارزیابی قرار دهیم. در این راستا نخست سعی شده است تا مبانی نظری یا زیر ساخت تئوریک شهادت که کنش مقدّس شهادت در ارتباط با آن، معنی و مفهوم پیدا می کند، در قالب نقدی تطبیقی مورد مطالعه و تحلیل قرار گیرد و از این‏روست که نخست، نظریه جنگ از دیدگاه فلاسفه و جامعه شناسان غربی با مراجعه به منابع معتبر شرح داده شده و کوشیده شده است تا اثبات شود. فلاسفه و جامع شناسانی مانند نتیجه، هانتینگتون و دیگر فلاسفه پُست مدرنیسم، از جنگ اهدافی نژاد پرستانه و جاه طلبانه را دنبال می‏کنند و تقسیم جهان بشریّت به جهان خواجگان و جهان بردگان و با تأسی از داروینیسم اجتماعی، جنگ را برای از بین بردن نسل ضعیف که به تعبیر آنها همان نسل شرقی است، امری الزامی می‏دانند! (همان: 10)
سپس، دیدگاه اسلام با استناد به آیات و روایاتی که دربارۀ جنگ می‏باشد، مورد بررسی قرار گرفته و توضیح داده شده است که در این آیین، برخلاف دیدگاه فلاسفه پُر مدعای غرب، ارزش ماهویی هم انسان‏هاست، آن چنانکه اگر کسی یک نفر را بکشد، انگار که همۀ انسان‏ها را کشتۀ است! سپس، تبیین شده است که در نگرش قرآنی، پشتوانۀ حراست از نسل بشر و جانمایۀ جامعه خداپسند و آرمانی، عدالت، است و اصل بر صلح و آشتی و فرهنگ و گفتمان است. چنانکه پیامبر (ص) در مدینه، اساسنامۀ همزیستی مسالمت آمیز با اقوام و طوایف یهود را تدوین کردند و تنها، زمانی به جنگ روی آوردند که عدالت، در معرض خطر و هجوم قرار می‏گرفت. عدالت، آن قدر مقدّس است که خداوند فلسفه ارسال رسل و انزال کتب را برپایی عدالت می‏داند‏ (همان: 10).
بنابراین کسی که در راه عدالت، جان خود را از دست بدهد، عنوان مقدّس شهید به او اطلاق می‏شود و خداوند چنین کسی را از سفره بی‏دریغ و بی واسطه «عِنْدَ ربِّهِم یُرْزقُون» برخوردار می‏سازد! امّا همان‏گونه که می‏دانیم، امروز در بحران گسستِ بین نسل انقلاب و نسل جوان، قرار دهند، لذا، تلاش برای تبیین علمی و پژوهشی دفاع مقدس و باورمند ساختن مشروعیّت آن در ذهن نسل جوان و جلوگیری از گسلِ فرهنگی مطالعات و تألیفات صرفاً توصیفی ترجیح دارد تا این نسل، بداند که دفاع مقدس را نمی‏توان چیزی جدای از «شهادت» تلقی کرد، همچنان که «اُحد» را نمی‏توان از «حمزه» جدا کرد چرا که شهادت حمزه با تبیین درستِ غزوه اُحد، درخشش می‏یابد! چیزی که هدف نهایی این مجموعه را تشکیل می‏دهد (همان: 10-11).
در بخش دوم، نمونه‏هایی از اشعاری که عمدتاً در دامنۀ زمانیِ بعد از انقلاب سروده شده‏اند، تقدیم نظر خوانندگان شده است، نگارنده، علاوه بر مصاحبه‏هایی که به طور پراکنده با برخی از نشریات داخلی داشته است.
دو مقاله تحقیقی نیز در دو کنگره به شرح زیر ارائه داده است که امید است در صورتی‏که لطف حق یار و زمینه‏های انتشار، مددکار شود، بتوانیم به انجام پژوهشی جدی‏تر و جامع‏تری در قلمرو ادبیات انقلاب، توفیق یابیم.
1- حماسه در شعر انقلاب، ارائه شده در اولین سمینار سراسری بررسی ادبیات انقلاب1

2- تحول ادبی در پرتو انقلاب امام، در دوربین کنگره بین المللی امام خمینی و احیاء تفکر دینی2
مقاله تحقیقی دیگری نیز تحت عنوان پیشینه شناسی شعر جنگ در شماره 32 مجله حضور فصلنامۀ مؤسسۀ تنظیم و نشر آثار امام خمینی از اینجانب چاپ شده است (همان: 11-12).

3-2-1-2 ما ایستاده‏ایم
ما ایستاده ایم تقدیم شده به صاحبان قبر های غریبی که در چشم انداز جبهه‏های عملیاتی جنوب آرمیده اند. جوانان و جوانمردان پاک باخته ای که وصیت کرده بودند هر جا که شهید شدند همان‏جا آنها را به خاک بسپارند آنهایی که عشق را فهمیدند تا حسین فهمیده شدند. جوانانی که عزم استوار را از همت، نشانه هدایت را از علم الهدی و راه ملاقات را از پیر جماران آموختند. شهیدان پاکباز و همه سبکبارانی که حتی حاظر نشدند هزینه کفن و دفن خود را هم به دوش ملت بگذراند خورشید وارگانی که سرخ روییدند، زرد و دردمند زیستند، سبز جاری شدند و سرخ کوچیدند.
ما ایستاده ایم را نشر حرف نو در شمارگان 2100 نسخه برای نخستین بار در سال 1386 منتشر کرد. این اثر با حمایت اداره کل حفظ آثار و نشر ارزش‏های دفاع مقدس استان گیلان منتشر شده است. ما ایستاده‏ایم، گزینه‏ای از مجموعه اشعاری است که دکتر غلامرضا رحمدل شرفشادهی استاد ادبیات فارسی دانشگاه گیلان در فواصل هشت سال دفاع مقدس سروده‏اند. این آثار به نشانه مصداقی از حضور در صحنه‏های انقلاب برای گرم نگه داشتن جبهه و پشت جبهه در روزنامه‏ها و نشریات خط امام چاپ شده بودند.

3-2-1-3 از زمزمه تا فریاد
كتاب حاوی 48سروده است كه جملگی به شیوه نو ـ همراه با طرح‌های مختلف ـ نظام یافته است .از سروده‌های این مجموعه نمونه‌ای است مانند: « دیروز، صبح/ آفتاب، بی‌دلیل تابید /.من باز شدم و …».

3-3 عبدالرضا رضایی نیا
عبدالرضا رضایی‏نیا در سال (1343) در صومعه‏سرا به دنیا آمد. دوران کودکی و تحصیلات خود را در همان شهرستان گذارند و در سال 1361 دیپلم تجربی گرفت. پس به قم رفت و به تحصیلات حوزوی را تا کفایه ادامه داد.
وی در سال‏های بین 1367 تا 1372 ساکن تهران بود، طی این سال‏ها به دریافت مدرک کارشناسی فلسفه از دانشگاه شهید بهشتی نایل آمد (کافی، 1389: 299).
وی با نشریات ادبی و گروه ادب و هنر رادیو همکاری داشته و از جمله‏ هیأت موسسین مجله شعر است و از وی تاکنون نقدهای فراوانی در زمینه‏ی شعر منتشر شده است. و دیدگاه‏های ادبی او درباره شعر انقلاب بسیار جالب و قابل توجه است، و او را جزء صاحب نظران این عرصه معرفی می‏کند (همان: 300).

3-3-1 آثار رضایی نیا
دیوان شعر، کفش‏های مجنون گم گشت (مجموعه شعر)
فرشته بفرستید (منظومه)
مقتل گل سرخ نینوایی‏ها
همیشه فرداست غزل
صبح قیامت به خیر
روز چندم (مجموعه شعر)
کوچه باران (منظومه‏ای کتاب و نوار)
بخوان (عین باران پنج منظومه نشر تکا)
گزینه شعرها (نشر نیستان) (همان: 30).

3-3-1-1 بخوان، عین باران
این کتاب مجموعه شعر می‏باشد، شعر اگر نه آیینة روزگار باشد خود شعر نیست، که روزگار را هیچ زبانی به شقانیّت شعر تر جهان نبوده است. در همه ادوار تاریخ این شعر بوده است که تاریخ صحیح و صریح هرچه را یادداشت کرده است و شعر بی‏دروغ و نقاب در همة زمان‏ها آییة تمام نمای حوادث آن روزگار است.
گزینش دقیق و عمیق شعر دهه‏یی که گذشت کاری‏ست بس دشوار. دهه‏هایی که همه سرشار بود از اتفاق‏هایی که افتاده و برخاست. شعری که هم شاعر را در اندازه‏های حساسیت‏های آگاهانه شاعرانه مصرفی کند و هم آیینة حوادث روزگارش باشد و این مجموعه‏ها همه آن چیزی‏ست که توانسته‏ایم و نه آن چیزی که خواسته‏ایم، که خواستة شعر ناب – شعری که در زیر مجموعه وحی قرار دارد- خود بیشتر از این‏هاست (رضایی‏نیا، 1387: 5).

3-3-1-2 فرشته بفرستید
کتاب حاضر با محوریت دفاع مقدس شامل دوازده شعر بلند می باشد که عناوین آن ها عبارتند از: «سوی صدا»، «باران آتش»، «کنار چشم خدا»، «ازدحام گل سرخ»، «کلمات خاکی»، «مهمات»، «محاصره»، «گاهِ ناگهان گشایش»، «هلهله»، «رؤیا های صادق»، «سجاده بارانی» و «شادباش». در انتهای کتاب نیز متنی با عنوان «محض ریا (مثلاً مؤخره)» وجود دارد که شاعر در مورد نحوه و علت نگارش کتاب سخن می گوید.
در مورد کتاب «فرشته بفرستید» شاعر گوید:
– تازه از تهران گریخته بودم، از ازدحام گیج آهن و آدم …. پس از دوازده سال هجرانی و سرگردانی. بار دیگر به شهر خاطره‏های کودکی ام، برگشته بودم؛ «صومعه سرا» که در کوچه باغ‏هایش- هنوز- خاطرهایم سبز بود و …
هیهات، هیهات از آن روزهای شگفت که اندک، اندک فرو می رفت. بهار هفتاد و سه بود و من سبکبار از حسی، گنگ، «علی» دو ساله بود و حروف به لبان اش می‏شکفند. فرزند نخست و روشنی چشم خانه‏ی ما، و من مشغله ای نداشتم جز نوشتن برای این جا و آن جا، و کار گل همان کار دل بود.
دهه ی محرم رسید. چیزی از سال‏های جنگ در من زبانه می‏کشید.
سال‏ها در اندرون نهان اش کرده بودم و هر بار در هیّت قولی و غزلی شعله ور شده بود. این بار اما حس می‏کردم که از پس مهار آن یادهای شعله ور بر نمی‏آیم، آهسته، آهسته کلمات خبر شدند و شعله‏ها در کلمات دمیدند و تا چشم وا کردم یک چله‏ی بهاری گذشته بود؛
یک چله- معاشقه در گوشه‏ی نینوا …
یادش بخیر؛ شب همه شب در هوای بهار می‏نشستم تا اذان صبح، و پنجره‏ها رو به باغی پر گل و گیاه گشوده بود و بوی خاطره‏های دور و دیر در لابه لای برگ‏ها می‏پیچید؛ لا‏به‏لای سطرهایی که گاه به اشک می‏جوشیدند و گاه به لبخند … (رضایی نیا، 1388: 127-125)
عصرها با دوچرخه راهی کوچه باغ‏های حاشیه‏ی شهر می‏شدم؛ راهی باغ‏های چای، شالیزارها، رودخانه‏ها، بیشه‏های پردرخت، مزار آقا سید مهدی و …
در همه‏ی این سفرهای عصرانه «علی» همراه ام بود. من خاطره‏ها را رکاب می‏زدم و او رؤیاها را … تا غروب که با ستاره‏ها به خانه برمی‏گشتیم و گاه ماه روی شانه‏های ما بود.
تابستان که شکفت، فرشته‏ها رسیدند، بیش‏تر و بیش‏تر و اکنون در یاد دارم که روزی از همان روزها

پایان نامه
Previous Entries پایان نامه رایگان درباره سمبولیسم اجتماعی، شعر فارسی، شعر معاصر، شعر معاصر ایران Next Entries پایان نامه رایگان درباره دریای خزر، میرزا کوچک خان، شعر معاصر، شاعران معاصر