پایان نامه رایگان درباره برنامه درسی، زیبایی شناسی، عزت نفس، تعلیم و تربیت

دانلود پایان نامه ارشد

معلمان؛ آنها می توانند نمونه های نوشتاری، کار هنری، نقاشی، داستانها، نوارهای صوتی از خواندن شفاهی و صحبت کردن، عکسها، برگه های ریاضی، بازخوردهای معلم و والدین، خلاصه های پیشرفتی و توضیح اندیشه خود کودکان در مورد کارشان را در آن بگنجانند(اسکایرو،2008).
همانطور که قبلاً اشاره شد تعدد و تنوع در حوزه هنر و زیبایی شناسی اهمیت خاصی دارد و این مزایای ارزشیابی پوشه ای می تواند بر تنوع بخشی و بررسی همه جانبه و کل گرایانه که در مؤلفه های بعدی بحث خواهد شد کمک شایانی بکند. یکی از مشارکت کنندگان(p3) می گوید:«استفاده از روش کیفی و مستمر از بعد زیبایی شناسی قابل ذکر است تا از انواع فنون و ابزار ارزشیابی کیفی مانند کارپوشه در فرصت های متنوع یادگیری استفاده شود».
2-10-ج) روی آوردن به خبرگی و نقادی آموزشی
خبرگی و نقادی آموزشی در راستای همان ارزشیابی کیفی است اما نظر به اهمیت خبرگی و نقد در حوزه هنر و زیبایی شناسی به عنوان یک مؤلفه مستقل قابل بررسی است. یکی از مشارکت کنندگان(P9) می گوید:«در عالم هنر از نقد هنری بهره گرفته می شود نقد هنری برمبنای نظریه ها صورت گرفته و بیشتر حالت تفسیری دارد مثلاً گوته می گوید در ارزیابی یک اثر هنری باید پرسید «چه می گوید؟ چگونه می گوید؟ آیا در گفتن آنچه که می خواهد بگوید با توجه به آن نوع گفتن(قالب) بیان نموده است یا نه؟» از این رو در ارزیابی اثر هنری محتوای پیام اثر، قالب بازنمایی و میزان موفقیت انتقال پیام مورد بررسی قرار می گیرد».
خبرگی ظرفیت قدرشناسی کیفیت های مهم در پدیده های آموزشی است و نقادی وسیله افشا و علنی ساختن قدرشناسی(بارون،1388،ص369). به دیگر سخن خبرگی درک کیفیت ها و ویژگی های خاص پدیده های آموزشی است و نقادی بازنمایی آن ویژگی ها در قالب خاص می باشد. پیچیدگی تعلیم و تربیت و فرایندهای موجود در آن کیفیت ها و مختصاتی تولید می کند که با رویکرد کمی و اندازه گیری عددی به سختی می توان تصویر روشنی از آن بدست آورد. آیزنر(2005،ص51) بر این نکته چنین اشاره می کند:« دامنه تغییرات، استغنا و پیچیدگی پدیده های آموزشی که در کلاسهای درس رخ می دهد گسترده تر از آن هستند که با اندازه گیری بتوان آنها را شناسایی کرده و بررسی کرد و این غنی بودن و پیچیدگی خواستار خبرگی آموزشی است و این یک اشتباه قدیمی است که مطالعات علمی(کمّی) آموزش برای بررسی مسائل واقعی کافی است بلکه نقادی و خبرگی آموزشی هستند که مکمل های مورد نیاز رویکردهای علمی در ارزشیابی را فراهم می نمایند».
خبرگی و نقادی آموزشی از فنون و رویکردهایی است که در هر دو نوع ارزشیابی پیشرفت تحصیلی و برنامه درسی می توان از آن بهره جست. در ارزشیابی دانش آموز می توان ویژگی ها و کیفیت های کودک را درک کرده و آن را آشکار نمود تا براساس تصویری که از کودک به دست آید جهت بهبود وضعیت آن اقداماتی از سوی خود دانش آموز معلم و والدین صورت پذیرد. در ارزشیابی برنامه درسی نیز می توان تصویر دقیق و ظریفی از آن چه در حین اجرای برنامه درسی می گذرد اطلاعاتی بدست آورد. به عبارت دیگر با عنایت به همان نقد هنری که گوته با پرسش چه می گوید؟ چگونه می گوید؟ آیا در گفتن آنچه که می خواهد بگوید با توجه به آن نوع گفتن بیان نموده است یا نه؟ می توان برنامه درسی را نیز به عنوان یک محصول هنری مورد بررسی قرار داد و توصیف کاملی از ویژگی های برنامه درسی در حال اجرا و آثار آن بر کلاس درس و یادگیرندگان ارائه نمود و اگر توصیف دقیق صورت بگیرد بستر تفسیر و ارزیابی مستدل و دقیق که گام های بعدی نقد می باشند مهیا خواهد شد و از این طریق بازخوردهای لازم برای بهسازی برنامه درسی حاصل می گردد.
اسمیت(b1371) فنون زیر را برای نقادی آموزشی ارائه کرده است: 1- توجه به خصوصیات و کیفیت های زیباشناختی مانند توجه به عصبانیت و کشمکش 2- توجه به خصوصیات غیر زیباشناختی مانند قدرت بیان 3- برقراری ارتباط بین جنبه های زیباشناختی و غیرزیباشناختی برای مثال رنگ قرمز قدرت بیان را چگونه ارتقاء می بخشد 4- کاربرد تفسیر های درست، موثق و تشبیه ها 5- استفاده از تقابل ها، مقایسه ها و خاطره ها 6- استفاده از بازگویی و تکرار 7- استفاده از اشارات بیانی یا رفتارهای غیرکلامی
نگاهی به این فنون نشان می دهد معلم با انجام آن می تواند تصویر دقیق و ظریفی از کلاس درس خویش بدست آورد تصویری که در آن کیفیت های منحصر به فرد کلاس درس خویش به وضوح بیان شده است کیفیت هایی که با ارزشیابی های رایج نمی توان به آنها پی برد. حتی آن را می توان یکی از فنون نظارت و راهنمای آموزشی دانست که فرد دیگری به عنوان راهنمای آموزشی در کلاس درس با انجام مشاهدات دقیق در راستای خبرگی و نقادی آموزشی گام بردارد چیزی که متأسفانه در نظام آموزشی ما چندان مورد توجه قرار نمی گیرد و راهنمایان آموزشی که بتوانند با ارزیابی کیفیت های کلاس درس به معلمان در زمینه رشد حرفه ای کمک نمایند غائب هستند.
3-10-ج)در ارزشیابی علاوه بر نتیجه به فرایند نیز توجه شود
آیزنر(2005) تأکید می کند که اقدامات ارزشیابی در مفیدترین حالت خودشان جهت بهبود یادگیری دانش آموز، تدریس معلم و خود برنامه درسی سازنده هستند. این نکته به نوعی اشاره به اهمیت ارزشیابی تکوینی و فرایندی دارد زیرا وقتی اجرای برنامه درسی به پایان می رسد رفع نقاط ضعف برای دانش آموزانی که در حین اجرای آن برنامه درسی بودند افاده ای نخواهد داشت و آنان در صورت ارتقاء تحصیلی در پایه یا دوره بعدی تحصیل خواهند نمود از این رو ارزشیابی فرایندی و مستمر نسبت به ارزشیابی پایانی در راستای رفع نواقص و بهسازی فرایندهای تدریس و یادگیری نقش بیش تری دارد.
در حوزه هنر نیز فرایند اهمیت بسزایی دارد فرایندی که فرد به خلق اثر می پردازد و شیوه هایی که برای خلق احساس و زیبایی در اثر خود و همچنین حل چالشها به کار می گیرد. یکی از دانشهایی که در معرفت زیباشناختی قابل ذکر است دانستن چگونگی(مهرمحمدی،1383) می باشد. دانستن چگونگی استفاده از قوه تحلیل، شکل گیری معنا و چگونگی هنرمند معتبر شدن مدنظر است و این چگونگی همان فرایند را بیان می کند. حال وقتی فرایند یاددهی یادگیری مطابق نظر ماکسین گرین(به نقل از فتحی واجارگاه،1386) همانند خلق یک اثر هنری است بدیهی است که ارزشیابی مستمر و و فرایند یاددهی یادگیری لازم است منظور شود. آیزنر توصیه می کند که معلمان اهمیت مدت زمانی که شاگردان از یک تجربه لذت می برند را دریابند یعنی فرایندی که شاگرد در فعالیت یادگیری شرکت می کند در نگرش، علاقه و انگیزه شاگرد تأثیرگذار است. پس می توان یکی از مؤلفه های زیبایی شناسی و هنر را توجه به ارزشیابی مستمر و فرایند تربیتی یا فرایند یاددهی یادگیری ذکر کرد. یکی از صاحبنظران هنر(P7) می گوید:« ارزشیابی به صورت مستمر صورت پذیرد تا ارتباط بین معلم و شاگرد و همچنین ارتباط شاگرد با درس پویا و زنده نگه داشته شود».
4-10-ج)توجه به راه حلهای جانشین، گوناگون و بدیل یک مسئله
مطابق آیزنر(2002) یکی از درسهای هنر برای تعلیم و تربیت این است که برای هر مسئله تنها یک راه حل وجود ندارد بلکه راه حلهای متعددی برای مواجهه مؤثر با یک موقعیت قابل تصور است(مهرمحمدی،1390،ص25). این مؤلفه در الگوی پیشنهادی که توجه به خلاقیت یکی از اصول آن است به طور ویژه قابل ذکر است زیرا در پرورش خلاقیت و همچنین رعایت تفاوتهای فردی بر پاسخها و راه حلهای بدیلی که شاگردان در حین فرایند یاددهی یادگیری و ارزشیابی ارائه می نمایند باید توجه نمود. یکی از صاحبنظران (P3) بیان می کند:« در ارزشیابی نظر به اینکه در عالم هنر به راه حل های بدیل یک مسئله توجه می گردد باید به انواع پاسخ هایی که شاگردان ارائه می کنند توجه نشان داد و از دید محدود و پاسخ های بسته پرهیز نمود».
5-10-ج)توجه به بُعد زیبایی شناسی آثار دانش آموزان
وقتی زیبایی ها دو دسته اند: زیبایی های طبیعی و مصنوعی، و از سوی دیگر خداوند در کنار زیباگرایی قدرت زیباآفرینی به انسان بخشیده است. تعلیم و تربیت که بدنبال پرورش قوای وجودی فرد است پرورش زیباآفرینی نیز از اهداف آن خواهد بود. حال برای آنکه دانش آموزان خلق زیبایی را منحصر به حوزه یادگیری هنر ندانند و زیبا آفرینی را به سایر حوزه های یادگیری و حتی به زندگی خویش گسترش داده و تعمیم ببخشند توجه به بعد زیبایی شناسی آثار دانش آموزان در کلیه حوزه های یادگیری به عنوان یکی دیگر از مؤلفه های زیبایی شناسی و هنر در قسمت ارزشیابی ارائه می گردد.
آیزنر(2005)می گوید هنرمندان و دانشمندان هر دو قالبهایی جهت به اشتراک گذاشتن دیدگاههای خود تولید می کنند این قالبها برای جذاب بودن لازم است خصوصیات زیبایی شناسی داشته باشند. وی در جای دیگری(2002،ص183) بیان می دارد در ارزشیابی کار هنری باید سه بعد را مورد ارزیابی قرار داد کیفیت فنی، چگونگی نمایش خلاقانه یک ایده و میزان گویایی و زیبایی شناختی آن.
حال با عنایت به این عبارات وقتی دانش آموزان در دروس مختلف از قبیل علوم، کار و فناوری، مطالعات اجتماعی و غیره آثاری تولید می کنند با رعایت معیارهای زیباشناختی همچون هارمونی و هماهنگی موجود در اجزای یک اثر، ترکیب رنگها و غیره می توانند آثاری زیبا بیافرینند.
6-10-ج)آزاد گذاردن دانش آموزان در انتخاب فرم بازنمایی مورد دلخواه برای ارائه عملکرد خویش
وجود قالبهای گوناگون برای بازنمایی اطلاعات موضوعی است که بارها به آن اشاره کردیم و بر لزوم توسعه مهارت دانش آموزان در استفاده از قالبهای مختلف بازنمایی داده ها و به عبارت دیگر پرورش سواد رسانه های مختلف تأکید نمودیم و آن را به عنوان یکی از اهداف برخاسته از هنر و زیبایی شناسی در الگوی پیشنهادی مدنظر قرار دادیم. حال هدف پرورش سواد رسانه ها و همچنین ارائه محتوا در قالبهای مختلف می تواند رهنمون بخش این اصل باشد که دانش آموزان را از محدودیت ارائه عملکرد خویش در قالب های نوشتاری رها سازیم و این امکان فراهم شود که هر فرد با توجه به ویژگی های فردی خویش، نتایج فعالیت های خود را در هر قالبی که می خواهد ارائه نماید. آیزنر (2005) بیان می کند راههای دانستن فراوان هستند از آنجا که راههای دانستن فراوانند راههای انعکاس دانسته ها نیز فراوانند. از این رو بهتر است معلم به دانش آموز فرصت و اختیار انتخاب قالب بازنمایی مورد دلخواه را فراهم نماید تا از یک سو دانش آموز مقاصد خویش را بهتر بیان نماید و از سوی دیگر معلم نیز شناخت بهتر و عمیقتری نسبت به شاگرد پیدا نماید و در مورد عملکرد و کیفیت کار و نتایج فعالیت های شاگرد قضاوت نماید.
7-10-ج) تقویت امید، عزت نفس و خود پنداره مثبت در یادگیرندگان هنگام ارزشیابی پیشرفت تحصیلی
عشق و دوست داشتن، اندوه، مراقبت و امنیت، عزت نفس و احترام به نفس ویژگی های رایج بین انسانهاست (هویت117،2006،ص205). در قسمت مبانی الگوی پیشنهادی اشاره شد که یکی از کارکردهای هنر بیان انسانگرایانه است طوریکه هنر درصدد اشاعه و ترویج انسانیت و ارزشهای اصیل بشری است از سوی دیگر انسانگرایی یکی از مکاتب و نظریات آموزشی و برنامه درسی است که فرضیات آن به وجودگرایان یا اگزیستانسیالیست ها بر می گردد. مکنزی118(1998) با اشاره به این موضوع می گوید روانشناسی انسانگرایان با فرضیات وجود گرایان آغاز می شود. انسانگرایان در نظریات آموزشی خود بر استفاده از فعالیتهای هنری تأکید می کنند که نمونه آن فوشِی می باشد وی(1974) می گوید هنر نه به معنای سنتی و رشته جداگانه بلکه به عنوان بخشی از سایر رشته ها می تواند در تشکیل برنامه درسی انسانگرایانه به ما کمک نماید زیرا هنر با کل وجود انسان سروکار دارد.
از مفاهیم مهم نظریات آموزشی انسانگرایانه عزت نفس و خود پنداره مثبت می باشد و رسیدن دانش آموزان به عزت نفس بالاتر و خودپنداره مثبت از اهداف آموزشی انسانگرایان محسوب می شود. به نظر نیل119(به نقل از شعاری نژاد،1383) مربی اسکاتلندی که از پیروان اگزیستانسیالیست ها بود ملاک موفقیت عبارت است از توانایی کار کردن با نشاط و زندگی مثبت. همچنین رگوزین(به نقل از کوریک شانک120

پایان نامه
Previous Entries پایان نامه رایگان درباره برنامه درسی، زیبایی شناسی، ارزشیابی برنامه درسی، پیشرفت تحصیلی Next Entries پایان نامه رایگان درباره برنامه درسی، زیبایی شناسی، آموزش و پرورش، فضای فیزیکی