پایان نامه رایگان درباره برنامه درسی، دوره ابتدایی، برنامه درسی ملی، تربیت بدنی

دانلود پایان نامه ارشد

معارف اسلامي
112
106
%14
96
10

زبان و ادبيات فارسي
196
198
%26
186
12

فرهنگ و هنر
56
60
%8
48
12

سلامت و تربيت بدني
56
92
%12
20
72

كار و فن آوري
—-
30
%4
20
10

علوم انساني و مطالعات اجتماعي
84
65
%8
55
10

رياضيات
112
92
%12
88
4

علوم تجربي
84
62
%8
54
8

آداب و مهارت‌هاي زندگي

30
%4
20
10

جمع
700
765
%100
611
154
85
850
اقتباس از برنامه درسی ملی(1390)

براساس جدول شماره (3-2) که حوزه های یادگیری سه ساله دوم ابتدایی در آن مشخص گردیده، 9 حوزه یادگیری سه سال اول ابتدایی ادامه پیدا کرده و حوزه علوم انسانی و مطالعات اجتماعی بدان افزوده شده است اما این برنامه درسی که از سال تحصیلی 92-91 برای پایه ششم ابتدایی در حال اجراست حوزه آداب و مهارتهای زندگی علیرغم پیش بینی 20 ساعت زمان کلاسی برای آن، به صورت مستقل از برنامه درسی این پایه غائب است و 9 حوزه دیگر در حال حاضر تدریس می گردند.

اهمیت و ضرورت حوزه های یادگیری
1- حوزه تفکر و حکمت: تأکید بر تفکر و تعقل از دو جهت اهمیت دارد 1- تقویت این توانایی، باورها،دانش و عملکرد انسان را تحت تأثیر قرار داده و زمینه تعالی او را فراهم می سازد. 2- به یکپارچه سازی برنامه‌های درسی مجزا کمک می کند(برنامه درسی ملی،ص82). براین اساس تفکر و حکمت جهت پرورش تفکر و اندیشه ورزی به عنوان یک حوزه یادگیری مطرح گردیده است.
2- قرآن و معارف اسلامی: در کشوری که اکثریت مردم آن مسلمان هستند و حکومت آن جمهوری اسلامی است پرداختن به تربیت دینی و آموزه های دین اسلام از اهداف آموزش و پرورش آن کشور محسوب می شود که لازم است به صورت دقیق و علمی به این رسالت مهم بپردازد. در برنامه درسی ملی(1390،ص84) راجع به ضرورت و کارکرد حوزه یادگیری قرآن و معارف اسلامی آآاااااآمده است: « مهم ترین هدف تشکیل نظام اسلامی به طور اعم و نظام آموزشی به طور اخص تربیت دینی – به معنای گسترده- است. دین مقدس اسلام برنامه جامع تربیتی انسان برای عبودیت و تقرب الهی است تعمیق معرفت و ایمان متربیان به اعتقادات ، اخلاق و احکام الهی که همان معرفت و ایمان به دین اسلام است مهم ترین رسالت تعلیم و تربیت در نظام اسلامی است. حوزه یادگیری قرآن و معارف اسلامی بستری برای تقویت اندیشه، ایمان و عمل دینی و برنامه‌ریزی برای دستیابی به معرفت نسبت به برنامه جامع تربیتی انسان است تا به متربیان میزانی از آگاهی درباره اسلام را بدهد که بتوانند براساس آن زندگی فردی و اجتماعی خود را با محوریت بندگی خدا سامان بدهند.»
3- زبان و ادبیات فارسی: این حوزه شامل دو بخش زبان و ادبیات فارسی است زبان فرایندی است که از درک و دریافت سخن آغاز می شود و به تولید کلام معنادار می انجامد و ادبیات تولیدی مرکب و چد سطحی است که واج، واژه، معنا و نحوه سطح و جنبه هنری را نیز شامل می شود. کارکرد هنری زبان در قالب ادبیات ظاهر می شود(برنامه درسی ملی،1390،ص90).
زبان کارکردهای متعددی داشته که برقراری ارتباط با دیگران و تبادل افکار از بارزترین آنهاست(مفیدی و سبزه،1387) و چون برقراری تعامل با دیگران و تبادل اندیشه ها و افکار از نیازهای اساسی محسوب می شود زبان آموزی از حوزه های اصلی برنامه‌های درسی دوره ابتدایی کشورهای مختلف محسوب می شود و به لحاظ اهمیت آن در برخی کشورها علاوه بر زبان رسمی آن کشور زبان دوم نیز در دوره ابتدایی تدریس می گردد. از این رو در برنامه درسی ابتدایی ایران زبان و ادبیات فارسی یکی از حوزه های اصلی یادگیری می باشد و آموزش آن علاوه بر کارکردهای مختلف زبان برای افراد، به عنوان رمز هویت ملی و سبب پیوستگی و وحدت همه اقوام ایرانی و همچنین ارتباط دهنده گذشته، حال و آینده مطمح نظر می باشد(همان منبع،ص90). از طرف دیگر تأثیر آن در یادگیری سایر دروس بر اهمیت آن افزوده است.(راهنمای برنامه درسی فارسی،1386).
4- علوم انسانی و مطالعات اجتماعی: یکی از ساحت های وجودی انسان ساحت اجتماعی است و انسانها موجودات اجتماعی هستند که نمی توانند برای مدت طولانی تنها زندگی کنند(فوشی47،1974،ص7) و چگونگی ارتباط با دیگران و محیط زیست دو تصمیم اساسی است که انسان در طی زندگی خود با آن مواجه است(قضاوی و دیگران،1389،ص142). این ارتباط با دیگران برهمان ساحت اجتماعی تأکید داشته که انجام بهینه این ارتباط مستلزم تربیت مطلوب اجتماعی است.
اجتماعی کردن صحیح کودکان و آموزش مهارتهای لازم به آنان همواره یکی از اهداف عالی نظام تعلیم و تربیت به شمار می آید زیرا رشد و اعتلای اجتماعی در سایه اجتماعی شدن به دست می آید و موجب سازگاری و ایجاد ارتباط سالم و صحیح کودکان و نوجوانان با اطرافیان می شود و از این رهگذر آنان خواهند توانست توانایی های بالقوه خود را شکوفا کنند(دهقانی،1388،ص123). لذا برای پرداختن به تربیت اجتماعی در دوره ابتدایی درس مطالعات اجتماعی به عنوان یکی از حوزه های یادگیری می باشد که از پایه سوم ارائه می شود و قبل از این پایه به صورت تلفیقی با سایر دروس از قبیل فارسی مورد توجه قرار می گیرد.
قلمرو این حوزه شامل درک موقعيت و ابعاد آن در بعد زمان (گذشته، حال، آينده)، مکان (خانه، محله، شهر، کشور، زمين، کيهان)، عوامل طبيعي(محيط طبيعي، محيط زيست) ، عوامل اجتماعي( ساختارها و نهادهاي اجتماعي، هنجارها، رفتارها و روابط انساني، قراردادها) و تعامل آن‌ها؛ آمايش سرزمين؛ درک چگونگي حاکميت سنت‌هاي الهي بر زندگي انسان در طول تاريخ ، و کسب مهارت‌هاي اجتماعي(مهارت در فعاليت‌هاي گروهي، توسعه‌ي روابط انساني -‌بردباري، وفاق و همدلي و‌مسالمت جويي، نوع دوستي و …- رعايت حقوق و انجام تكاليف) و اقتصادي( داد وستد، توليد، توزيع، مصرف) به عنوان يك عضو مسئول جامعه‌ي ايران اسلامي مي‌باشد(برنامه درسی ملی،1390،ص103).
5- ریاضیات:حساب کردن مهارتی است که بارها در کنار خواندن و نوشتن به عنوان مهارت ضروری در تاریخ آموزش و پرورش مطرح بوده و می باشد به عبارت دیگر خواندن، نوشتن و حساب کردن به عنوان مهارتهای R3 همواره در اهداف دوره ابتدایی گنجانده شده است و اغلب برنامه های درسی دوره ابتدایی شامل تدریس خواندن، نوشتن و حساب کردن می باشد(ریچاردز48،2003،ص63). بنابراین ریاضیات مدرسه ای از اهمیت فوق العاده ای برخوردار است به طور که حتی می توان ادعا کرد آموزش ریاضی همزاد آموزش رسمی است(هاوسون و ویلسون،1987،به نقل از خاکباز و موسی پور،1387،ص45) از این رو ریاضیات به عنوان یکی از حوزه های اصلی یادگیری در دوره ابتدایی مطرح است.
6- علوم تجربی: بخشی از دانش امروز بشر که حاصل مطالعه و جست و جوی او در جهت شناخت جهان مادی و نظام و قوانین آن است علوم تجربی نام دارد درس علوم تجربی که یکی از حوزه های اصلی یادگیری در دوره ابتدایی است از یکسو درصدد اقناع و به کارگیری نیروی خدادادی کنجکاوی کودکان بوده و از سوی دیگر در پی آماده نمودن فرد برای زندگی در دنیای فردا که دنیای علم و فناوری است می باشد(خلاصه راهنمای برنامه درسی علوم تجربی،بدون ت). علاوه براین اهداف زیر را می توان برای آموزش علوم برشمرد:
1- درک این نکته که تحقق بیش تر اهداف برنامه‌های توسعه کشور مبتنی بر استفاده وسیع و جامع از علوم و فناوری است.
2- دانستن و کشف روشهای مطالعه و کاوشگری دانشمندان
3- ارج گذاری به رضایت و خشنودی حاصل از کشف پدیده ها و کار راهه های پیشرفته در علوم و نتایج آنها در زندگی
4- دانستن سهم مشارکت علوم در تصمیم گیری های مربوط به توسعه ملی و منطقه ای، سهم مشارکت علوم در بهسازی بهداشت و سلامت جسمی، ارتقا جایگاه کشور در بین سایر کشورها(تقی پور ظهیر،1388،ص145).
بنابراین علوم یکی از دروس اصلی و مهم دوره ابتدایی می باشد که به صورت بین رشته ای یعنی با ترکیبی از فیزیک،شیمی، زیست شناسی، زمین شناسی و بهداشت و محیط زیست در شش پایه دوره ابتدایی ارائه می گردد.
7- فرهنگ و هنر: از آن جا که هدف غایی نظام تعلیم و تربیت برگرفته از دیدگاه اسلام همانا شکوفایی، تقویت و توسعه فطرت الهی جهت دستیابی به مقام جانشینی خداوند و قرب الهی است درس هنر می تواند با ایجاد فضایی آزاد به تقویت حواس، استعدادها، خلاقیت و ظرفیتهای هنری کودکان کمک کند تا بدین وسیله فطرت پاک کودکان به خوبی نمایان شود و خصلت های نیک و فضائل آنها پرورش یابد دانش آموزان با انجام فعالیت های هنری، خود، جهان، و خالق جهان را بهتر می شناسند حس زیباشناسی و فرصتهای تصمیم گیری خود را توسعه می دهند حواس، تخیل، هوش و منش های تفکر آنها نیز تقویت و استعداد درونی و خلاقیت شان شکوفا می شود(راهنمای برنامه درسی هنر،1391،ص8). بنا بر ظرفیت های فراوان هنر در شکوفایی و تربیت دانش آموزان یکی از حوزه های یادگیری برنامه درسی دوره ابتدایی هنر بوده است که از سال 1316 طی چند برنامه آموزشی اعلام شده از سوی وزارت آموزش و پرورش ساعت اختصاص یافته به آن تغییراتی داشته است و این میزان از یک تا 8 ساعت در نوسان بوده و پس از 1316 هیچ زمانی درس هنر از هیچ پایه تحصیلی حذف نشده است.
8- سلامت و تربیت بدنی: رسیدن به کمال و حیات طیبه مستلزم داشتن جسم و روان سالم می باشد و تربیت بدنی می تواند بخشی از رسالت حفظ حیات زیستی را بر عهده بگیرد و علاوه بر سلامتی جسمانی و روحانی ازنظر اجتماعی نیز تربیت بدنی بخشی از تجارب عاطفی و اجتماعی دانش آموزان را تشکیل می دهد که به شکل حرکت و بازی نمود پیدا می کند تربیت بدنی نه تنها نیاز به تعامل و ارتباط اجتماعی را برآورده می سازد بلکه در ایجاد ارزشهای مربوط به زندگی خوب و متعادل نیز سهیم است(کتاب معلم سلامت و تربیت بدنی پایه ششم،1391). از این رو حوزه یادگیری سلامت و تربیت بدنی به دنبال برقراری سلامتی کامل جسمی، روانی، عاطفی و ایجاد زمینه های لازم در جهت شناسایی روشهای درست فعالیت های جسمانی، ارتقا توانایی های بدنی، تبیین روشهای تفریحی سالم و ترویج بهداشت و اصول سالم زیستن و پیشگیری از ایجاد بیماری، اختلال، معلولیت های جسمی و توانمندسازی افراد در تسلط بر رفتار خود و حفظ سلامت می باشد.
9- کار و فن آوری: حوزه یادگیری دیگری است که از زمان تدوین برنامه درسی ملی مطرح گردیده و در سال تحصیلی 92-91 تنها برای پایه ششم در حال اجراست. این حوزه شامل کسب مهارتهای عملی برای اداره امور زندگی و کسب شایستگی مرتبط با فناوری و علوم وابسته جهت آمادگی و ورود به حرفه و شغل در بخشهای مختلف اقتصادی و زندگی اجتماعی است قلمرو این حوزه شامل سه دسته شایستگی 1- شایستگی های محور(فنی و غیرفنی) دنیای کار مانندسواد محاسبه،حل مسئله،کارتیمی و… 2- شایستگی مورد نیاز نیروی کار حرف و مشاغل گوناگون مثل بکارگیری ابزار پایه یک شغل 3- شایستگی های مربوط به یادگیری مادام العمر فنی و حرفه ای از قبیل کارآفرینی ، فناوری اطلاعات و ارتباطات می باشد که در دوره آموزش عمومی به صورت عینی،تجربی و درهم تنیده با دیگر حوزه های یادگیری کسب خواهد شد(برنامه درسی ملی،1391).
کتاب کار و فن آوری پایه ششم، اولین کتاب چاپ شده برای دوره ابتدایی در این حوزه می باشد شامل دو قسمت آشنایی با رایانه و پودمان ها می باشد که در قسمت رایانه ، وسایل سخت افزاری و برنامه‌های powerpoint,word,paint و شبکه ملی رشد به عنوان شبکه اینترنی به صورت مقدماتی در نیمسال اول تدریس می شود و در نیمسال دوم قسمت پودمانها ارائه می گردد به طوری که به ازای هر 8 هفته یک طرح و پودمانها به صورت عملی در کلاس پیگیری و انجام می گردد.
در خصوص ضرورت این حوزه می توان به تأثیر آموزش فناوری و کار در پیشرفت فردی، افزایش بهره وری، مشارکت در زندگی اجتماعی، اقتصادی، کاهش فقر، افزایش درآمد، سرمایه گذاری نیروی انسانی برای آینده، کنش مناسب به تغییرات فناوری و بکارگیری آنها در توسعه جامعه و رفاه انسان اشاره کرد(همان منبع).
10- آداب و مهارتهای زندگی: آخرین حوزه یادگیری دوره ابتدایی که در سند برنامه درسی ملی مشخص شده است آداب و مهارتهای زندگی است که

پایان نامه
Previous Entries پایان نامه رایگان درباره برنامه درسی، برنامه درسی ملی، دوره ابتدایی، مبانی فلسفی Next Entries پایان نامه رایگان درباره برنامه درسی، زیبایی شناسی، تربیت هنری، آموزش هنر