پایان نامه رایگان درباره استان مازندران، اقتصاد کشور

دانلود پایان نامه ارشد

ه براي کسب اطلاعات از مقصد سفر از اينترنت استفاده و همچنين 70 درصد از اين افراد خدمات مسافرتي خود را به صورت الکترونيکي خريداري کرده اند. (Cardoso, 2007: 56) گردشگري الکترونيک نوعي فعاليت مبتني بر فناوريهاي نوين و در امتداد ساختار و روشهاي سنتي است.
با وجود مزايا و ويژگيهاي خاص گردشگري الکترونيک در مقايسه با گردشگري سنتي، به غير از برخي کشورهاي توسعه-يافته هنوز در سطح جهان بسياري از کشورها از آن بي بهره هستند و با کاربرد ناچيز و يا نامناسب از فناوري اطلاعات و ارتباطات، تنها به داشتن وب¬سايت¬هاي ابتدايي براي به تصوير کشيدن جاذبه¬هاي گردشگري خود، فروش الکترونيکي بليط و خدماتي از اين دسته بسنده کرده¬اند و ايران نيز از اين امر مستثني نيست. اگرچه اين کشور به جهت تنوع اقليمي و زيستي جزء 5 کشور برتر جهان است و از نظر تاريخي و فرهنگي بين 10 کشور برتر جهان قرار دارد (Chatterjee et al, 2009: 92) با اين حال آمارهاي سازمان جهاني گردشگري در سال 2010 حکايت از آن دارد که سهم ايران از درآمد گردشگران خارجي در سال 2009 کمتر از 5/1 ميليارد دلار بوده، در حالي که مقدار سرمايه خارج شده از کشور به دليل فرستادن جهانگردان ايراني فقط در همين سال بيش از 6 ميليارد دلار بوده است. (UNWTO, 2006)
گردشگري الکترونيک امکان خريد الکترونيکي از مراکز صنايع دستي و درنتيجه رونق تجارت الکترونيکي را به همراه دارد، به توليد و راه اندازي کارگاه هاي کوچک و بزرگ صنايع دستي و محلي کمک مي کند، همچنين هزينه¬هاي سفر براي گردشگران را کاهش مي دهد. اين نوع گردشگري ضمن اشتغالزايي، در زمينه هتلداري و اقامتگاه¬ها ¬و بهبود سرويس¬دهي و امکانات رفاهي مراکز تفريحي و گردشگري رقابت ايجاد مي¬کند. (UNWTO, 2006) کشورهاي کمتر توسعه يافته، به دليل عدم نياز به هزينه¬هاي احداث و توسعه مراکز گردشگري و سرويس¬هاي سفر مي¬توانند به خوبي از گردشگري الکترونيک بهره¬مند شوند. (Pease & Cooper, 2007: 28)
رشد اقتصادي
تاريخ اقتصاد به ما مي¬آموزد که رشد، فرآيندي آهسته و بطئي نيست، بلکه مقوله¬اي است که فرآيند بهره¬گيري از ابداع و اختراعات و گسترش فناور¬ي¬ها شتاب آن را در بستر زمان تغيير مي¬دهد. با بررسي شواهد آماري و تجربي کشورها ملاحظه مي¬شود که هر چند بسياري از کشورهاي در حال توسعه در مسير رشد اقتصادي حرکت مي¬کنند، نرخ رشد اقتصادي و پايداري آن به عنوان عامل توسعة اقتصادي مطرح مي¬شود، و تفاوت آشکار بين کشورهاي در حال توسعه و عقب¬مانده به حساب مي آيد. “رشد اقتصادي”، مفهومي کمّي است و به تعبير ساده عبارت است از افزايش توليد (کشور) در يک سال خاص در مقايسه با مقدار آن در سال پايه. در سطح کلان، افزايش توليد ناخالص ملي (GNP) يا توليد ناخالص داخلي (GDP) در سال مورد نياز به نسبت مقدار آن در يک سال پايه، رشد اقتصادي محسوب مي‌شود. منابع مختلف رشد اقتصادي عبارتند از ‌افزايش بکارگيري نهاده‌ها (افزايش سرمايه يا نيروي کار)، افزايش کارايي اقتصاد (افزايش بهره‌وري عوامل توليد) و بکارگيري ظرفيت‌هاي احتمالي خالي در اقتصاد. نخستين دليل توسعه صنعت گردشگري در اغلب کشورها، بهره¬برداري از منافع اقتصادي آن است؛ اگر چه دلايل ديگري نيز در اين مورد ارائه مي¬شود. (رنجبريان و زاهدي، 1379: 158-159)
رابطه گردشگري الکترونيک و رشد اقتصادي
گردشگري الکترونيک عبارت است از فن تلفيق متدهاي کسب و کار الکترونيکي و فناوري اطلاعات در شيوه¬ها و ابزارهاي تدارک و ارائه و پشتيباني خدمات گردشگري براي ارائه خدمات مورد نياز گردشگران با کيفيتي بالاتر و هزينه¬اي کمتر. از طرف ديگر، رشد اقتصادي معمولاٌ به منزله افزايش در ظرفيت¬هاي توليدي هر کشور يا افزايش پايدار در توليد ناخالص داخلي (GDP) سرانه در طول زمان تعريف مي¬شود.
سؤالي که در اينجا مطرح مي¬شود، اين است که آيا تجارت الکترونيک مي¬تواند به رشد اقتصادي کمک کند؟ روشن است که پيشرفت¬هاي سريع فناوري¬هاي اطلاعاتي و ارتباطي به همراه رشد سريع گسترش آنها و تأثير آن بر گردشگري و ايجاد مفهوم گردشگري الکترونيک، به کاهش هزينه¬ها و رفع موانع استفاده از امکانات منجر شده است. همه اين عوامل از طريق کاهش هزينه-ها و قيمت¬ها باعث افزايش رشد اقتصادي مي¬شود. همچنين استفاده از فناوري¬هاي اطلاعاتي و ارتباطي در صنعت گردشگري اين امکان را به گردشگران مي¬دهد که فعاليت¬هاي گردشگري خود را در هر زمان و هر مکاني که کامپيوترهاي شخصي با اتصال به اينترنت موجود باشد، به انجام برسانند. همه آنچه گفته شد به ترسيم اين چشم انداز مي¬انجامد که گردشگري الکترونيک (ET) به ارتقاء کارايي اقتصادي و افزايش رشد اقتصادي بلندمدت منجر مي¬شود.
در دو دهه اخير رشد معناداري در فناوري اطلاعات و ارتباطات ملاحظه مي¬شود. گسترش بهره¬گيري از اين فناوري¬ها به رشد سريع “گردشگري الکترونيک” به منزله فعاليتي اقتصادي منجر شده است. استفاده فزاينده مؤسسات گردشگري از ICT توان بالقوه¬اي را براي ارتقاء معنادار بهره¬وري از طريق تسهيل تبادل اطلاعات فراهم مي¬آورد، به علاوه گردشگري الکترونيک يکي از مهمترين موانع يعني فواصل جغرافيايي را حذف مي¬کند. به نظر ” اوه ” (2005)، صنعت گردشگري مي¬تواند تأثير مهمي بر افزايش اشتغال، درآمدهاي مرتبط با مکان¬هاي اقامتي، امور تفريحي و نيز درآمدهاي دولتي کشورها داشته باشد. از اين رو، گردشگري به دو صورت مستقيم و غير مستقيم بر رشد اقتصادي تأثير مي¬گذارد.
اثر مستقيم
هر چه تعداد ورود گردشگران به يک شهر افزايش يابد، درآمد حاصل از آن نيز افزايش مي¬يابد. از آنجائي¬که گردشگري يکي از صنايع خدماتي است، درآمد حاصل از آن صنعت بخشي از توليد ناخالص داخلي کشور ميزبان محسوب شده و مستقيماً بر رشد اقتصادي آن کشور تأثير مي¬گذارد. از اين رو صنعت گردشگري و بالاخص گردشگري الکترونيک که در دو دهه اخير رشد فزاينده¬اي داشته است، مي¬تواند راهکار مناسبي براي کسب درآمدهاي ارزي سرشار براي شهرها و در نتيجه رشد اقتصادي بالاتر باشد.
به عنوان نمونه در سال 1999 گردشگري بين المللي حدود هشت درصد از کل درآمدهاي جهان و 37 درصد از صادرات بخش خدمات را به خود اختصاص داده است. (Rahbari, 2005: 6) همچنين بر اساس پيش¬بيني¬هاي رسمي سازمان جهاني گردشگري، درآمد حاصل از گردشگري در سطح جهان تا سال 2020 به ارزش تقريبي دو تريليون دلار در هر سال خواهد رسيد. (ياوري و ديگران، 1389: 222)
اثر غير مستقيم
گردشگري به صورت غير مستقيم نيز بر رشد اقتصادي تأثير مي¬گذارد و نشان¬دهنده اثر پويايي بر کل اقتصاد به شکل اثرات سرريز و يا ديگر آثار خارجي است. (Marin, 1992: 678) به اين صورت که اگر گردشگري به دليل تعامل زياد با ديگر فعاليت-هاي اقتصادي، دچار رونق شود، آن دسته از فعاليت¬هايي که به آن کالا يا خدمت مي¬دهند و يا محصول آن را مصرف مي¬کنند، همراه با آن حرکت خواهند کرد. يعني گردشگري مي¬تواند به عنوان موتوري براي رشد اقتصادي عمل کندو ساير فعاليت¬ها را نيز به دنبال خود رو به جلو هدايت کند.
از سوي ديگر، رشد اقتصادي نيز بر توسعه گردشگري مؤثر است. رشد اقتصادي، با توسعه تسهيلات و زيربناهاي گردشگري از جمله توسعه حمل و نقل و راه¬ها، گسترش پول الکترونيک، توسعه فناوري اطلاعات و ارتباطات (ICT)، توسعه مکان¬هاي اقامتي، رستوران¬ها و هتل¬ها، توسعه بهداشت عمومي و همچنين توسعه تسهيلات تفريحي و امور رفاهي، موجب توسعه صنعت گردشگري مي¬شود. (ياوري و ديگران، 1389: 222)
ارائه راهکار
نگاهي سريع به آنچه گفته شد، نمايان مي¬سازد که گردشگري الکترونيک و همچنين گردشگري ساحلي به عنوان يک صنعت پول¬ساز و زيربنائي در اقتصاد امروز جايگاه بسيار با اهميتي دارد، حوزه¬ها و کارکردهاي مختلفي را پوشش مي¬دهد و توسعه مناسب آن مي¬تواند زمينه گسترش روابط فرهنگي و توسعه اقتصادي کشورها را فراهم سازد و لازمه اين مسئله تعامل صحيح بخش دولتي و خصوصي است. (حسني، 1388: 4)
به اين ترتيب براي ارتقاء صنعت گردشگري الکترونيکي ايران زمين، بالاخص شهرهاي ساحلي شمال ايران بايد به گردشگري مجازي توجه زيادي شود. توسعه پايدار، ارتقاء درآمد ملي و افزايش حداکثري دانش جهاني از توانمندي و پتانسيل فرهنگي، علمي و بومي ايران، با گردشگري به بهترين شکل ممکن امکان¬پذير خواهد بود.
پيشنهادهايي که در اينجا براي توسعه گردشگري مجازي در شهرهاي ساحلي شمال کشور مي¬توان ارائه کرد به شرح زير است:
? ايجاد طرح جامع “فناوري اطلاعات” در گردشگري ايران، بالاخص گردشگري ساحلي
? ايجاد نهادي تحت عنوان مرکز گردشگري مجازي در سازمان ايرانگردي ايران
? بازبيني، اصلاح و مديريت سايت¬هاي اطلاع¬رساني مراکز گردشگري ساحلي در اينترنت
? دخالت دادن گردشگري مجازي و گردشگري ساحلي در چشم انداز گسترش صنعت گردشگري در ايران
? ايجاد و تدوين دوره¬هاي آموزش الکترونيکي توسعه گردشگري در مراکز دانشگاهي کشور بالاخص مراکز دانشگاهي شمال ايران
? توجه به اطلاع¬رساني گسترده پتانسيل¬هاي گردشگري شهرهاي ساحلي شمال ايران در رسانه¬هاي ايران و جهان
? اختصاص بودجه¬اي خاص از صندوق ذخيره ارزي کشور براي گسترش گردشگري ساحلي
? جذب سرمايه¬گذاران داخلي و خارجي براي سرمايه¬گذاري در شهرهاي ساحلي شمال ايران
? بهبود زيرساخت¬هاي حمل و نقل در شهرهاي ساحلي شمال ايران جهت رفاه حال گردشگران
? ايجاد کارت¬هاي الکترونيکي اعتباري براي استفاده از مراکز گردشگري شهرهاي ساحلي شمال ايران
? توجه بيشتر به آثار تاريخي و فرهنگي اين مناطق و تلاش براي ساماندهي و مديريت آن
نتيجه گيري
گردشگري الکترونيک، واقعيتي غير قابل انکار است. وقتي ما به شهروند الکترونيک، دولت الکترونيک، تجارت الکترونيک، بانکداري الکترونيک و آموزش الکترونيک در قالب جامعه اطلاعاتي معتقديم، بايد زمينه¬هاي گردشگري الکترونيک را نيز فراهم کنيم. گردشگري الکترونيک تنها شامل تورهاي مجازي نمي¬شود، بلکه ابزاري است که توسط آن، يک گردشگر بتواند در کمترين زمان، با حداقل امکانات و با کمترين هزينه و دانش، ظرفيت¬هاي گردشگري يک کشور را شناسايي و با يک برنامه هدفمند و طرح هدايت¬گر، از سوي دولت و آژانس¬ها و مراکز مربوطه، به مکاني خاص مسافرت کند.
امروزه توسعه گردشگري در تمامي عرصه¬ها، چه در سطح ملي و منطقه¬اي و چه در سطح بين¬المللي مورد توجه برنامه ريزان دولتي و شرکت¬هاي خصوصي قرار دارد. در کشورهايي مانند ايران، درآمدهاي نفتي، يک نوع رانت اقتصادي تلقي مي¬شود که فاقد هرگونه اثرات القايي مستقيم از لحاظ افزايش سطح توليد در اقتصاد است؛ در حالي که صنعت گردشگري به صورت زنجيروار با بعضي از فعاليت¬هاي اقتصادي، وابستگي دوجانبه دارد و رونق آن، از لحاظ افزايش درآمد در اقتصاد کشور ميزبان تأثير بسزايي دارد. در نتيجه توسعه گردشگري مخصوصاً گردشگري الکترونيک که داراي مزاياي بسياري است، اقتصاد کشور را از حالت تک-محصولي خارج مي¬کند و رشد اقتصادي را به علت ثبات در درآمدهاي ناشي از جذب گردشگر براي کشور به همراه خواهد داشت.

فهرست منابع
• ابراهيمي، عليرضا و خسرويان، محمدرضا (1384) “عوامل مؤثر بر رشد و توسعه صنعت توريسم در استان مازندران”. مجموعه مقالات اولين همايش سراسري نقش صنعت گردشگري در توسعه استان مازندران. صفحه 102.
• اعرابي، سيد محمد و ايزدي، داوود (1378) مديريت جهانگردي: مباني، راهبردها و آثار. تهران. دفتر پژوهش هاي فرهنگي.
• انوري، آريا و نساج، مينا (1386) “بررسي و تبيين نقش صنعت گردشگري در توسعه فضاي شهري”. همايش منطقه اي جغرافيا و گردشگري توسعه پايدار. صفحه 4.
• بمانيان، محمدرضا، پور جعفر، محمدرضا و محمودي نژاد، هادي (1387) “ارائه مدل پيشنهادي جهت پياده سازي گردشگري الکترونيک در طرحهاي توسعه گردشگري روستائي”. فصلنامه مديريت شهري. شماره 23. صفحه 73- 78.
• پوروخشوري، سيده زهرا (1380) “راهکارهاي توسعه بهينه زيست محيطي در گردشگري ساحلي”. انتشارات سازمان حفاظت محيط زيست. تهران. صفحه 17.
• حسني، فرنود. گردشگري الکترونيک، کارکردها و چالش ها. 1388. صفحه 2-4. http://daneshnameh.roshd.ir.

پایان نامه
Previous Entries پایان نامه رایگان درباره توسعه صادرات، استان مازندران، توسعه بازار Next Entries پایان نامه رایگان درباره استان مازندران، دوره قاجار، توسعه شهر