پایان نامه رایگان درباره ارزش بازار، غیر سیستماتیک، ریسک سیستماتیک، ارزش دفتری

دانلود پایان نامه ارشد

ه همین علت رشته علمی – حرفه‌ای مهندسی مالی با مدیریت ریسک و خلق فرصت‌ها، راه‌حل‌های بدیهی را ارائه می‌دهد و صاحبان صنعت را با شرایطی مطمئن‌تر مواجه می‌سازد تا در کنار آن بتوانند فعالیت‌های سرمایه‌گذاری خود را به‌طور بهینه به انجام رسانند.
تاکنون معیارهای مختلفی برای تعیین ریسک توسط صاحب‌نظران معرفی‌شده‌اند که هر یک به جنبه‌ای از بحث عدم اطمینان اشاره داشته و بعضاً مکمل یکدیگر نیز بوده‌اند. شاخص اندازه‌گیری ریسک، اولین بار از طریق مطالعات شاخص‌های پراکندگی آماری محاسبه گردیدند و از آن به بعد روش‌های جدیدتری ازجمله «ریسک نامطلوب»1، استفاده از «دیدش»2 و درنهایت «ارزش در معرض ریسک و خطر»3 معرفی گردیدند که همگی از روش‌های آماری استفاده می‌کنند. در سال 1952، هری مارکویتز با ارائه مدلی کمی به اندازه‌گیری ریسک پرداخت و با معرفی مدل مبتنی بر ریسک و بازده و ارائه «خط مجموعه کارا»4 برای اولین بار مقوله ریسک را در کنار بازده به‌عنوان متغیری دیگر جهت انتخاب دارایی برای سرمایه‌گذاری قرار داد. وی برای این کار، انحراف معیار را به‌عنوان شاخص پراکندگی، معیار عددی ریسک خواند. شاگرد او ویلیام شارپ، شاخص بتا (ضریب حساسیت) را برای تغییرات نسبی ارزش یک سهم در قبال تغییر ارزش بازار با معرفی «خط مشخصات»5 ارائه کرد و با معرفی مدل قیمت‌گذاری دارایی سرمایه‌ای6، مدیریت علمی پرتفوی را پایه‌گذاری کرد. مک کالی، معیار «دیرش» را به‌عنوان ملاک اندازه‌گیری ریسک اوراق بهادار با درآمد ثابت معرفی کرد و بر اساس آن مدیریت دارایی‌ها و بدهی‌ها و طراحی استراتژی‌های مدیریت ریسک ازجمله تطابق دیرش و مصون‌سازی ارائه گردید. ادامه کارهای مک کالی، به رابطه غیرخطی ارزش اوراق بهادار با درآمد ثابت و نرخ سود بازار منتهی شد و معیار تحدب به‌عنوان شاخص دقیق‌تر برای محاسبه ریسک این اوراق معرفی گردید.
بعد از دهه 1970 و افزایش روزافزون ریسک‌ها در جنبه‌های مختلف تصمیمات مالی، توجه مدیران بیش‌ازپیش به عامل ریسک جلب شد و در حقیقت کنترل معیار ریسک به‌عنوان عاملی برای ایجاد ارزش بیشتر موردتوجه قرار گرفت و حتی نرخ‌های بازدهی تعدیل‌شده بر اساس ریسک، ملاک ارزیابی‌ها قرار گرفت. همزمان با پیدایش ابررایانه‌ها که قدرت محاسباتی بالایی داشتند، برخی نظریات قدیمی که به علت زمان‌بر بودن و پیچیدگی‌های محاسباتی کنار گذاشته‌شده بودند، مجدداً مطرح گردیدند، ازجمله ریسک نامطلوب که ابتدا توسط متقدمین مطرح گردیده بود در سال 1996 مجدداً در بین محققین مالی جانی دوباره یافت و تحقیقات متعددی نیز انجام گرفت که چالش‌های آن نیز هنوز ادامه دارد.
همزمان در سال 1996 وترستون7، مدیر مؤسسه جی. پی. مورگان8، مدل ارزش در معرض ریسک را معرفی کرد. این معیار که تمامی انواع ریسک را در یک عدد خلاصه می‌کرد و مقداری از سرمایه یک مؤسسه را که در معرض زیان قرار می‌گرفت تعیین می‌نمود، برای استفاده‌کنندگان بسیار جذاب به نظر آمد و هرروز به کاربردهای آن و روش‌های محاسباتی و دقیق کردن عدد نهایی از طرق مختلف خصوصاً فرآیندهای تصادفی و شبیه‌سازی افزوده گردید (بنتیس،1998، 125)9.
با توجه به تاریخچه تاریخ‌ها و تلاش‌ها در جهت اندازه‌گیری ریسک و پیشرفت‌هایی که هر دوره به وقوع پیوسته است، می‌توان طبقه‌بندی زیر را در مورد معیارهای اندازه‌گیری ریسک ارائه داد (همان منبع، 126).
الف) حساسیت10: تغییر یک متغیر وابسته براثر تغییر یک متغیر مستقل، مثل تغییرات قیمت در قبال تغییر یک واحد نرخ سود، دیرش و ضریب حساسیت (بتا)، هر دو از این طبقه می‌باشند.
ب) نوسان11: عبارت است از نوسان یک متغیر در اطراف میانگین و یا یک پارامتر تصادفی دیگر، مثل: واریانس و انحراف معیار.
ج) معیارهای ریسک نامطلوب: این معیارها برعکس معیارهای نوسان، تنها بر بخش مخرب ریسک تمرکز دارند و در حقیقت نوسانات زیر سطح میانگین و یا متغیر هدف را موردمحاسبه قرار می‌دهند. معیار نیم واریانس و نیم انحراف معیار برای محاسبه ریسک نامطلوب `و معیار ارزش در معرض ریسک (خطر) ازاین‌دست می‌باشند.
انواع ریسک: نگرش نظریه نوین پرتفوی12 (ریسک‌های سیستماتیک و غیر سیستماتیک)
نگرش قبلی پیرامون ریسک را معمولاً «نگرش بنیادی» می‌نامند، زیرا عوامل ذاتی مؤثر بر تغییرپذیری (انحراف معیار) بازدهی اوراق بهادار را در طول زمان نشان می‌دهد.
نگرش دیگر نیز برای ریسک از مفاهیم نظریه پرتفوی، مدل تک عاملی و مدل قیمت‌گذاری دارایی‌های سرمایه‌ای13، توسط مارکویتز، شارپ و سایر محققان استخراج‌شده است. این نظریه‌ها به‌تفصیل در قسمت‌های بعدی همین فصل موردبحث قرار خواهد گرفت. بر اساس نگرش نظریه نوین (مدرن) پرتفوی، کل ریسک به دو نوع: ریسک قابل‌کنترل (ریسک غیر سیستماتیک)14 و ریسک غیرقابل‌کنترل (ریسک سیستماتیک)15، تقسیم‌بندی می‌شود. همچنین در صورت ایجاد پرتفوی متنوع از سهام منتخب بازار ریسک غیر سیستماتیک قابلیت به حداقل رسیدن پیدا می‌کند. ریسک سیستماتیک که زائیده تغییرات اقتصادی، سیاسی، اجتماعی و محیطی بازار سرمایه است، غیرقابل‌کنترل بود. برای سهام مختلف روندی تقریباً یکسان دارد. شواهد تجربی این ادعا، روند مشابه قیمت شاخص‌های مختلف در طول زمان است.
ریسک غیر سیستماتیک + ریسک سیستماتیک = ریسک کل
تورم، بیکاری، تحولات اقتصادی و سیاسی، تغییرات مالیاتی و … از مواردی هستند که در ایجاد ریسک سیستماتیک نقش دارند. ساختار هزینه‌های شرکت، نوع مدیریت شرکت، ساختار هزینه‌های شرکت و … می‌شود که در نمودار زیر نشان داده‌شده است.
نمودار (2-2): ریسک سیستماتیک و غیر سیستماتیک

(منبع: جهانخانی و پارسائیان،1375، 119)
سرمایه‌گذاران می‌توانند با تشکیل یک پرتفوی متنوع، قسمتی از ریسک کل را کاهش دهند. هر چه تعداد اوراق بهادار موجود در پرتفوی بیشتر شود، عناصر خاص شرکتی میل به حذف شدن خواهند داشت و ریسک غیر سیستماتیک کوچک‌تر و کوچک‌تر می‌شود و ریسک کل پرتفوی به ریسک سیستماتیک نزدیک‌تر می‌شود؛ بنابراین ایجاد تنوع در اوراق بهادار، نمی‌تواند باعث کاهش ریسک سیستماتیک شود و به‌عبارت‌دیگر کل ریسک پرتفوی، نمی‌تواند بیشتر از کل ریسک پرتفوی بازار کاهش یابد. با تنوع بخشیدن به دارایی‌ها (خرید اوراق بهادار گوناگون) می‌تواند ریسک منحصربه‌فرد و یا غیر سیستماتیک سهام عادی را از بین برد.
گفتار دوم: عملکرد
شاخص‌های عملكرد مالي
بحث ارزيابي عملكرد16 شركت از ديرباز به‌عنوان یک‌ساله سهم مطرح بوده است و مباحث متعددي در حسـابداري و مديريت به بحث عملكرد شرکت‌ها اختصاص‌یافته و بيشترين نوشته‌های تئوريك در اين زمينه است كه کدام‌یک از معــيارهاي ارزيــابي عملــكرد شرکت‌ها از اعتبــار بيشتري برخوردار است. برخي معتقدند يك شاخص ايده آل براي سنجش عملكرد شرکت‌ها وجود ندارد. براي اندازه‌گیری و سنجش عملكرد و تعيين ارزش شركت روش‌های مختلفي وجود دارد كه هرکدام داراي معايب اساسي بوده چنانچه اين روش‌ها به‌عنوان معياري براي اندازه‌گیری عملكرد و تعيين ارزش شركت در نظر گرفته شود قطعاً منجر به تعيين ارزش واقعي شركت نخواهد شد. حال‌آنکه ارزيابي عملكرد شركت يك ضرورت است و براي انجام آن بايد از معيــارهاي پذیرفته‌شده‌ای استفاده شود كه تا حد امكــان، جنبه‌های متفاوت ازلحاظ محدوديت در فعالیت‌ها و امكان بهره‌مندی از امكانات را موردتوجه قرار دهد. در يك تقسیم‌بندی كلي معيارهاي سنجش و عملكرد را می‌توان به دو گروه معيارهاي مالي و غیرمالی تقسيم كرد. معيار غیرمالی شامل معيارهاي توليدي، بازاريابي، اداري و معيارهاي اجتماعي است و نسبت‌های مالي ازجمله تکنیک‌هایی است كه به‌عنوان معيار مالي پیشنهادشده است. برخي از پژوهشگران امور مالي پيشنهاد نموده‌اند كه بايد از شاخص تركيبي (مالي و غيرمالي) استفاده شود. بااین‌حال اين معيارها هم نمودار است زيرا تعيين نوع معيارها، نوع همبستگي بين آن‌ها و نيز تعيين ارزش و وزن هر يك از آن‌ها درمجموع معيارها، كار ساده‌ای نيست توجه به اين موضوع كه ارزيابي عملكرد از چه ديدگاهي و چه منظوري می‌باشد، ضروري است. (نمازی و ابراهیمی،1388).
اشخاص و گروهاي مختلفي به ارزيابي عملكرد شرکت‌ها پرداخته و از نتايج آن در تصمیم‌گیری‌های خود استفاده می‌کنند به نظر یوجی ایجيری ، معيارهاي موردنظر هرکدام از افراد ذينفع ممكن است منطبق و همسو با ساير ذينفعان نباشد. در اين تحقيق تمركز اصلي بر ديدگاه سرمایه‌گذاران و ارزيابي آن‌ها از عملکرد شركت است. براي محاسبه عملكرد مالي شرکت‌ها در اين تحقيق از هشت شاخص مالي در پنج گروه به‌عنوان نماينده اندازه‌گیری‌ها براي عملكرد مالي شرکت‌ها انتخاب‌شده است.
جدول (2-1): شاخص‌ها و گروهاي سنجش عملكرد مالي شرکت‌ها
رديف
گروه عملکرد
شاخص عملكرد
نحوه اندازه‌گیری
1
ارزش بازار شركت
MB
نسبت ارزش بازار سرمايه به ارزش دفتري حقوق صاحبان سهام
MB=MV/BV

Tobin q
ارزش دفتري كل دارایی‌ها/ (ارزش دفتری بدهی‌ها+ ارزش بازار سهام عادی)
Q=(M.V.S+B.V.D)/B.V.A

P/E
سود هر سهم / قيمت سهام
P/E
2
سودآوري
ROA
نسبت سود عملياتي به ارزش دفتري جمع دارایی‌ها
ROA= OP / TE
3
فعاليت
ATO
نسبت كل درآمد به جمع دارایی‌ها
ATO= TR / TAS
4
بازده سرمايه
ASR
بازده سهام سالانه
ASR =(p1-p0 + D)/ p0

ROE
نسبت سود خالص به حقوق صاحبان سهام
ROE= OP / TAS
5
مبتني بر ارزش‌آفرینی
EVA
ارزش‌افزوده اقتصادي
EVA=(R-C)Capital

Tobin q: كيو توبين ازجمله شاخص‌هایی می‌باشد كه اولين بار توسط جيمز توبين17، برنده جايزه نوبل اقتصاد، به‌منظور اندازه‌گیری ارزش شرکت‌ها مطرح گرديد در حال حاضر در مباحث مديريت مالي و سرمایه‌گذاری اين شاخص به‌صورت گسترده براي اندازه‌گیری ارزش شرکت‌ها استفاده می‌شود. شاخص فوق درواقع بيانگر نسبت ارزش بازاری دارایی‌ها به بهاي جايگزين بر ارزش دفتری دارایی‌های شركت بوده كه از رابطه زير محاسبه‌شده است (صامتی و تهرانی،1386، ص 47):

Q=(COMVAL+PREFVAL+SBOND+STDEBT)/SRC
COMVAL= ارزش بازاری سهام
PREFVAL= ارزش سهام ممتاز
SBOND= ارزش دفتری بدهی‌های بلندمدت
STDEBT= ارزش دفتری بدهی‌های کوتاه‌مدت
SRC= ارزش دفتری کل دارایی‌های شرکت
با توجه به نبود سهام ممتاز در ایران و جهت ساده نمودن معادله فوق از رابطه زیر جهت محاسبه نسبت توبین استفاده‌شده است:

Q=(M.V.S+B.V.D)/(B.V.A)
M.V.S18= ارزش بازار سهام عادی
B.V.D19= ارزش دفتری بدهی‌ها
B,VA20= ارزش دفتری دارایی‌ها

گفتار سوم: نوسانات سرمایه
سرمایه شرکت
آورده‌های شرکا که درمجموع، سرمایه شرکت را تشکیل می‌دهند ممکن است از نوع وجه نقد یا غیر نقد و حتی فعالیت باشند. شرکا باید هر آورده‌ای را که تعهد کرده‌اند به شرکت بیاورند. آورده‌های غیر قدی (مال) باید تقویم و تسلیم شوند والا شرکت تشکیل نمی‌شود (ماده 118 ق.ت). تقویم آورده‌های غیر پولی توسط خود شرکا به عمل می‌آید و در شرکت‌نامه قید می‌شود (ماده 122 ق.ت). پس از توافق بر تقویم، شرکا حق رجوع از آن را ندارند. تقویم تابع هیچ تشریفات خاصی نیست و از جانب هیچ مقام قضایی و اجرایی کنترل نمی‌شود. قانون‌گذار حداقل و حداکثری برای سرمایه شرکت معین نکرده است و بنابراین، سرمایه شرکت می‌تواند مبلغ ناچیزی باشد. این سرمایه اولیه و ذخیره‌های آتی شرکت، درمجموع دارایی شرکت را تشکیل می‌دهند که تضمین پرداخت طلب طلبکاران شرکت است.
سرمایه نقدی تعهد شده شرکت باید حتماً با پول پرداخت گردد و پرداخت توسط سفته و یا چک، پرداخت تلقی نمی‌شود؛ مگر آنکه سفته یا چک  نقد شده، به‌حساب شرکت ریخته شود. هرگاه مدیران و شرکا برای تأسیس شرکت، به‌جای وجه نقد، اسناد تجاری قبول یا تسلیم کنند، کلاه‌بردار تلقی خواهند شد؛ چه این‌گونه اقدامات، اشخاص ثالث را به امور غیرواقع امیدوار می‌کند، ضمن اینکه شرکت را نمی‌توان تشکیل‌شده تلقی کرد؛ چراکه سرمایه نقدی آن پرداخت‌نشده است.
براي محاسبه متغير نوسانات سرمایه شرکت از پژوهش مورليس (2001) پيروي كرده كه نحوه محاسبه آن از طريق فرمول زير مي‌باشد:

كه در

پایان نامه
Previous Entries پایان نامه رایگان درباره بازار سهام، عملکرد شرکت، کارایی بازار سهام، جامعه آماری Next Entries پایان نامه رایگان درباره بورس اوراق بهادار، ساختار سرمایه، نسبت بدهی، بورس اوراق بهادار تهران