پایان نامه رایگان با موضوع متادون، حافظه کاری، حافظه کلامی، مواد مخدر

دانلود پایان نامه ارشد

، انجام پژوهش هایی که ابعاد مختلف تأثیرات این داروها را مشخص کند، ضروری است. زیرا شواهد ضد و نقیضی در خصوص آسیب های متادون و بوپرنورفین نیز مطرح می باشد. بنابراین هدف از پژوهش حاضر مقایسه درمان های نگهدارنده متادون و بوپرنورفین بر عملکردهای شناختی: نقش تعدیل کنندگی دوز مصرفی است.

4-1- هدف های پژوهش
1- مقایسه حافظه کاری افراد تحت درمان نگهدارنده متادون و بوپرنورفین
2- مقایسه حافظه کلامی افراد تحت درمان نگهدارنده متادون و بوپرنورفین
3- مقایسه حافظه دیداری افراد تحت درمان نگهدارنده متادون و بوپرنورفین
4- مقایسه زمان پاسخ های صحیح افراد تحت درمان نگهدارنده متادون و بوپرنورفین
5- مقایسه دوز دارو ( بالا-پایین) بر حافظه کاری
6- مقایسه دوز دارو ( بالا-پایین) بر حافظه کلامی
7- مقایسه دوز دارو ( بالا-پایین) بر حافظه دیداری
8- مقایسه دوز دارو ( بالا-پایین) بر زمان پاسخ های صحیح
9- بررسی کنش متقابل نوع روش درمان نگهدارنده و دوز مصرفی بر حافظه کاری
10- بررسی کنش متقابل نوع روش درمان نگهدارنده و دوز مصرفی بر حافظه کلامی
11- بررسی کنش متقابل نوع روش درمان نگهدارنده و دوز مصرفی بر حافظه دیداری
12- بررسی کنش متقابل نوع روش درمان نگهدارنده و دوز مصرفی بر زمان پاسخ های صحیح

5-1- سؤال های پژوهش
1- آیا حافظه کاری افراد تحت درمان نگهدارنده متادون و بوپرنورفین تفاوت معناداری دارد؟
2- آیا حافظه کلامی افراد تحت درمان نگهدارنده متادون و بوپرنورفین تفاوت معناداری دارد؟
3- آیا حافظه دیداری افراد تحت درمان نگهدارنده متادون و بوپرنورفین تفاوت معناداری دارد؟
4- آیا زمان پاسخ های صحیح افراد تحت درمان نگهدارنده متادون و بوپرنورفین تفاوت معناداری دارد؟
5- آیا حافظه کاری افراد با مصرف دوز دارو بالا و پایین متفاوت است؟
6- آیا حافظه کلامی افراد با مصرف دوز دارو بالا و پایین متفاوت است؟
7- آیا حافظه دیداری افراد با مصرف دوز دارو بالا و پایین متفاوت است؟
8- آیا زمان پاسخ های صحیح افراد با مصرف دوز دارو بالا و پایین متفاوت است؟
9- آیا نوع روش درمان نگهدارنده و دوز مصرفی بر حافظه کاری کنش متقابل دارند؟
10- آیا نوع روش درمان نگهدارنده و دوز مصرفی بر حافظه کلامی کنش متقابل دارند؟
11- آیا نوع روش درمان نگهدارنده و دوز مصرفی بر حافظه دیداری کنش متقابل دارند؟
12- آیا نوع روش درمان نگهدارنده و دوز مصرفی بر زمان پاسخ های صحیح، کنش متقابل دارند؟

6-1- متغیرهای پژوهش
الف) متغیرهای مستقل: روش های درمان (داروی متادون و بوپرنورفین)
ب) متغیرهای وابسته: حافظه کاری، حافظه کلامی، حافظه دیداری، توجه (زمان پاسخ های صحیح)
ج) متغیر تعدیل کننده: دوز مصرف
د) متغیرهای کنترل: سابقه اعتیاد، نوع ماده مخدر مصرفی (تریاک و شیره)، میزان مصرف ماده مخدر (گرم)، جنس (مرد)، سوء مصرف الکل حاد، اختلالات روان پزشکی محور Ι (مانند افسردگی عمده، افکار خودکشی، هیپو مانی، مانی یا روان پریشی)، بهره هوشی کمتر از 85 در خرده آزمون‏های کلامی وکسلر بزرگسالان ( WAIS-R)، سن (50-18) سال، تحصیلات حداقل ابتدایی.

7-1- تعاریف مفهومی و عملیاتی متغیرهای پژوهش
الف- تعریف مفهومی متغیرهای پژوهش
1- حافظه کاری: حافظه کاری (حافظه فعال) شامل یادهایی است که تنها به مدت چند ثانیه ذخیره می شوند. حافظه کاری هم چنین شامل یک بخش توجهی است که گنجایش محدودی دارد و می تواند به طور کلی 2±7 قطعه اطلاعات را یا به صورت شنیداری یا به صورت دیداری نگه دارد (بادلی ، 1997؛ به نقل ازاتکینسون ، اتکینسون، اسمیت، بم و هوکسما ،2000) .
2- توجه: توجه وسیله ای است که با آن، میزان محدودی از اطلاعات را از میان حجم عظیم اطلاعاتی که حواس، حافظه ذخیره شده و سایر فرایندهای شناختی ما در اختیار دارد، به صورت فعال پردازش می کنیم (دو ویرد ، 2003 ؛ دانکن، 1999 ؛ ماتر،1999؛ پوزنر و فرناندز دوک ورائو، 2003؛ به نقل از استرنبرگ، 2006).
3- حافظه کلامی: وجود رمزهای شنیداری و دیداری، پژوهشگران را به این نتیجه رسانده که حافظه ی فعال دو انباره ی موقت دارد. انبارهی موقت شنیداری که اطلاعات را برای مدتی کوتاه به شکل رمز صوتی ذخیره میکند و دیگری انباره ی موقت دیداری – فضایی که اطلاعات را برای مدتی کوتاه به صورت رمز دیداری یا فضایی ذخیره میسازد (بادلی، 1986 ؛ به نقل از اتکینسون، اتکینسون، اسمیت ، بم و هوکسما ،2000).
4- حافظه دیداری: حافظه دیداری (حافظه بینایی) نظامی است که جریان محرک ها را کد گذاری کرده، کدهای مربوط به محرک های قبلی را به یاد آورده و کدهای مربوط به دو محرک را مورد مقایسه قرار داده و بر اساس نتیجه مقایسه عمل می کند (معزز، پورحسن و بشارت، 1389).

ب- تعریف عملیاتی متغیرهای پژوهش
1- حافظه کاری: در این پژوهش حافظه کاری بوسیله تکلیف توالی اعداد ( ارقام رو به جلو ومعکوس) مقیاس حافظه وکسلر III سنجیده می شود.
2- توجه: در این پژوهش توجه به وسیله آزمون (برو/ نرو) ارزیابی می شود. در آزمون برو/ نرو فرد در یک موقعیت (مرحله برو، اجرا و یا حرکت) با ارائه یک محرک باید هر چه سریع تر پاسخ هم خوان با محرک را ارائه دهد. در موقعیت دیگر (مرحله نرو، مهار یا توقف حرکت) پس از ارائه محرک نخست محرک دیگری ارائه می شود و فرد با ظهور محرک دوم باید از پاسخ دادن خودداری نماید. دو نوع موقعیت برو و نرو به صورت تصادفی در یک تکلیف قرار می گیرند. توانایی فرد در مهار پاسخ خود در موقعیت دوم، شاخصی از کنترل مهاری در اوست. در این آزمون (زمان پاسخ های صحیح هم خوان با محرک) سنجیده می شود.
3- حافظه کلامی: در این پژوهش حافظه کلامی بوسیله حافظه منطقی (متن الف و ب) مقیاس حافظه وکسلر ΙΙΙ سنجیده می شود .
4- حافظه دیداری: دراین پژوهش حافظه دیداری بوسیله آزمون یادداری- دیداری بنتون سنجیده می شود.

فصل دوم
مرور پیشینه پژوهش

1-2- مقدمه
اعتياد بيماري مزمن و پيشرونده ايست كه با ويژگي هايي هم چون رفتارهاي اجبارگونه، وسوسه‏هاي غيرقابل كنترل، رفتارهاي جستجوگرانه مواد و مصرف مداوم آن با وجود پيامدهاي زيانبار اجتماعي، رواني، جسمي، خانوادگي و اقتصادي كه به همراه دارد، مشخص مي شود. امروزه موضوع سوء مصرف مواد و اعتياد از نگراني هاي جدي جوامع مختلف به ويژه كشورهاي در حال توسعه است كه در آنها اقدامات چنداني در اين خصوص صورت نگرفته است. تمامي صاحب نظران و متخصصان اعتياد در اين نكته اتفاق نظر دارند كه سوء مصرف مواد را نمي توان تنها يك مشكل فردي، جسماني يا اجتماعي صرف دانست بلكه آن را بايستي يكي از بارزترين مشكلات زيستي –رواني –اجتماعي دانست كه مي تواند به راحتي بنيان زندگي فردي، خانوادگي، اجتماعي و فرهنگي يك فرد و جامعه را سست نموده و در معرض فروپاشي قرار دهد (رابينسون و بريج ، 2003 ). با توجه به رشد روز افزون اعتياد در كشورهاي مختلف، لزوم درمان مناسب تر اين بيماري بيشتر احساس مي شود. بزرگسالانی که مواد مصرف می کنند اکثراً توانایی تفکر، حافظه و توجه شان ضعیف است. در نتیجه سوء مصرف مواد رفتار های اجتماعی نامناسبی دارند و کارایی شغلی و ارتباطات فردی شان ضعیف است (ممتازی و همکاران، 1391). درمان اعتياد از جمله حوزه هايي است كه از ديرباز مورد توجه پژوهشگران و بالينگران قرار گرفته است و از آن جائي كه اين اختلال پيوند مهمي با بسياري از اختلال هاي متفاوت روان پزشكي و روان شناسي دارد، ارائه درمان هاي اختصاصي علاوه بر كمك به كاهش ميزان ابتلاء و تداوم اين اختلال مي توانند به درمان ساير اختلال ها نيز كمك كنند. در همين مورد، مرور پژوهش هاي انجام شده، نشان مي دهند كه مداخلات بكار برده شده در درمان اعتياد نه تنها بر درمان اين بيماري بلكه در مورد ساير اختلال هاي مزمن شبيه به اعتياد هم مؤثر بوده است مثل بيماري هاي قلبي – عروقي و ديابت بويژه آنكه اين درمان ها به صورت موردي، مورد استفاده قرار گرفته اند به اين ترتيب كه بر روي علايم بيمارگوني كه بيمار در جريان مصاحبه اوليه مطرح مي كند، تمركز مي كنند (لشنر، 1999؛ نقل ازحدادی و همکاران،1390). لذا درسال های اخیر روش درمان دارویی مانند درمان جایگزینی متادون26و بوپرنورفین27در سطح کشور و به طور مدون در حال اجرا می باشد. درمان جایگزینی مواد مخدر برای افراد وابسته به مواد مخدر باعث حفظ بیماران در درمان و کاهش سوء مصرف مواد غیر قانونی و جرم و جنایت می شود. در نتیجه سازمان بهداشت جهانی ذکر کرده است که این درمان باید در سراسر جهان در دسترس بیماران سوء مصرف کننده مواد مخدر قرار گیرد (رپیلی، فابریتوس، کالسکا و الهو، 2009). درمان نگهدارنده با متادون و بوپرنورفین در اغلب کشورها همراه با بنزودیازپین ها برای افراد سوء مصرف کننده مواد مخدر برای کامل کردن درمان مورد استفاده قرار می گیرد (رپیلی و همکاران ، 2009). به دنبال درمان دارویی معمولاً وضعیت روانی و جسمانی و هم چنین عملکرد اجتماعی بیمار بهبود می یابد و احتمال بازگشت وی به کار بیشتر می شود (اسپکا و همکاران ، 2000؛ به نقل از عبیدی زادگان، مرادی وفرنام ، 1387). خطر اختلال عصب روان شناختی در مصرف کنندگان مواد مخدر بسیار زیاد است. مطالعات مختلف شواهدی را نشان میدهند که معتادان وابسته به مواد مخدرکه برای درمان نگهدارنده ثبت نام کرده اند اغلب درعملکردهای شناختی اختلال نشان می دهند (مینتزر،کاپرسینوواسیتز،2005). بهبودی ممکن است در طی قطع مواد مخدر رخ دهد (داویس، لیدیارد و مک میلان، 2002؛ به نقل از گیاکموزی، تیل، ریمل، گاربر و ارتل، 2008). با این حال تغییرات احتمالی در عملکرد شناختی این بیماران به خوبی شناخته شده نیست. لذا انجام پژوهش هایی برای مقایسه عملکردهای شناختی بیماران وابسته به مواد مخدر که تحت درمان نگهدارنده با متادون و بوپرنورفین هستند ضروری است.

2-2 – درمان دارویی
رويكردهاي علمي متفاوتي از جمله رويكرد زيست – عصب شناختي و روان شناختي، روش‏هاي متنوع و اثربخشي را براي درمان بيماري اعتياد، به طور كلي، معرفي نموده اند. اين روش‏هاي درماني با هدف كمك به بيماران براي خروج از وضعيت فعلي و بازگشت به شرايط طبيعي در زندگي روزمره تدوين شده اند كه به دو دسته كلي، روشهاي درمان دارويي و غير دارويي تقسيم ميشوند. اهميت درمان هاي دارويي در تجربه كردن علايم ترك آشكار مي شوند، پژوهش ها نشان مي دهند كه درمان‏هاي دارويي در درمان افراد مصرف كننده مواد مخدر مفيد مي باشند به نحوي كه ميزان ولع و مصرف مواد را در آنها كاهش مي دهند (حدادي و همكاران، 1390). اين داروها عمدتاً شامل نالتركسان، كلونيدين، متادون، بوپرنورفين و برخي داروهاي آرام بخش است. براي مصرف كنندگان اپيوئيدها متداول ترين داروي درماني فعلي، متادون و بوپرنورفین مي باشد كه در قالب روش درمان نگهدارنده بكار برده مي شود.

3-2- درمان نگهدارنده با متادون
اگر چه جستجو برای يافتن اشکال ديگر درمان در خصوص وابستگی به مواد افيوني ادامه دارد، اما هنوز هم درمان نگهدارنده با متادون28، بيشترين استفاده را به خود اختصاص داده است.
درمان نگهدارنده با متادون شکلی از درمان است که برای افراد وابسته به مواد افيوني استفاده می شود. متادون مادة افيوني مصنوعي و آگونسيت گيرندة مو (µ) است كه پس از مصرف باعث ايجاد سرخوشي، بي دردي و ساير آثار مصرف مواد شبه مورفيني مي شود. با طول عمر طولانی تر از دیگر افیون ها (مانند هرویین) که یک دوز دهانی آن روزانه از شروع نشانه های ترک مواد افیونی به مدت 24 ساعت یا بیشترجلوگیری می کند، در آزمایشگاه تولید شده و به عنوان نوعی درمان برای وابستگی به مواد افيوني تجويز می شود. افراد وابسته به مواد افيوني، ممکن است وابسته به مصرف خوراکي يا تزريقي اين مواد باشند. درمان نگهدارنده با متادون بدون توجه به مسير استعمال (دهانی يا تزريقی) فرم مناسب درمان

پایان نامه
Previous Entries پایان نامه رایگان با موضوع متادون، تحت درمان، مواد مخدر، حافظه کاری Next Entries پایان نامه رایگان با موضوع متادون، تحت درمان، حافظه کاری، مواد مخدر