پایان نامه رایگان با موضوع تکرار جرم، برنامه پنجم توسعه، ارتکاب جرم

دانلود پایان نامه ارشد

تدابير آنها نيز ملازمه با رعايت حقوق بشر ولي اين بار از نوع مدني و سياسي آن دارد، بيشتر احساس خواهد شد. (چاله چاله، اصول مباني پيشگيري از جرم، ص60).

1-نقش رسانه در جرم‌زايي و جرم‌زدايي
هر روز شاهد شرح مفصلي از جرايم اتفاقي در مطبوعات و راديو و تلويزيون کشورمان هستيم. بسياري از نشريات قبل از اين که نشريات علمي، فرهنگي، اجتماعي، سياسي باشند نشريه جنايي هستند تا آن جا که بعضي حتي ادامه حياتشان منوط به انتشار اين اخبار و گزارش‌هاي غيرواقع‌بينانه است. از طرفي استقبال مردم نيز از اين گونه اخبار کم نيست. 7? مطبوعات اروپايي مطلب خود را به بزهکاري اختصاص مي‌دهند و از هر ده نفر شهروند فرانسوي 7 نفر نگرانند که مبادا قرباني جرم شوند.
تحقيقي که کميسيون جوانان دانمارکي در سال 1946 به عمل آورد حاکي از اين امر است که متون مورد علاقه طبقه جوان دانمارک مباحث جنايي و ستون حوادث هفتگي است.
رسانه‌هاي جنايي با عادي جلوه دادن وقايع جنايي يا هيجان بخش به اخبار و گزارش‌ها در جهت خلق شرايط جذب‌کننده براي مشتريان و حفظ مشتريان تلاش مي‌کنند و به بزرگنمايي و تعريف و تمجيد و توجيه پديده‌هاي جنايي مي‌پردازند.
ادبيات مورد استفاده اين قبيل رسانه‌ها را اصطلاحاً “سياه” مي‌گويند.
در موارد فوق‌الذکر بيشتر به کارکردها و مکانيسم‌هاي منفي رسانه در افزايش دامنه جرم و خيانت اشاره شد و تأثيرات احتمالي و الگوبرداري مؤثر در تمايل به انجام اعمال ضداجتماعي مورد بررسي قرار گرفت و گفته شد که جرم‌زدايي رسانه‌ها به عواملي همچون تعامل محتواي رسانه‌ها (خصوصيات جرايم و مجرمان آنها) بافت رسانه‌ها، مقدار پوشش، سبک ارائه، پخش جرايم همراه با حمايت از آنها و بافت اجتماعي (هنجارهاي فرهنگي موجود، گرايش‌هاي مصرف‌کنندگان، فرصت‌هاي ارتکاب جرم و تعداد خلافکاران) بستگي دارد و اين شواهد دلالت بر اين امر داشتند که رسانه‌ها بر برخي افراد تاثيرات قابل توجهي گذاشته و اگرچه نمي‌توانند از افرادي که زمينه آن را ندارند، مجرم بسازند اما نقش کاتاليزور، معلم و آموزش‌دهنده را به خوبي بازي مي‌کنند، مخصوصاً کودکان و بيماران رواني و طالبان شهرت و تروريسم‌ها را به شدت تحريک مي‌نمايند اما در مکانيسم‌ مثبت بايد گفت رسانه‌ها به دليل برخورداري از حجم زياد مخاطب، مي‌توانند از لحاظ بسيج منابع جهت تحقيق جنايي و کمک به مأموران تحقيق مورد توجه قرار گيرند.
رسانه‌ها با توصيف اشخاص و علايم و نشانه‌هاي تبهکاري و تبهکاران فراري که پليس در جستجوي آنهاست و انتشار مشخصات گم‌شدگان، انتشار علل وقوع جرم و توصيف اشياي مسروقه و وضعيت بزه ديده، انتشار شماره‌ي اسکناس هاي مسروقه، مردم را متوجه اعمال بزهکاران نمايند و از طرفي با آموزش و روش‌هاي مقابله با جرايم و تنوير افکار عمومي نقش پيشگيرانه ايفا نمايند و با دادن اطلاعات هشداردهنده به افزايش مکانيزم‌هاي نظارتي و کنترلي کمک نمايند يا آن که با شانتاژهاي تبليغاتي و زير سؤال بردن جرم مانع اشاعه جرم شوند و يا با عدم پوشش خبري و استفاده از شگردهاي خاص پوشش، مانع نشر انديشه‌‌ها و شيوع بزهکاري شوند و با تقويت فضاي عقلانيت، آرامش و توازن عاطفي مانع بروز انگيزه‌هاي جنايي گردند.
رسانه‌هاي گروهي به شيوه‌هاي مختلفي مي‌توانند در پيشگيري از جرم و به موازات آن ارتقاي دانش حقوقي جامعه مؤثر باشند که مهم‌ترين موارد اين گونه شيوه‌ها عبارتند از:
1- پيشگيري از بزهكاري از طريق آموزش عمومي
2- پيشگيري از بزهکاري از طريق انعکاس صحيح اخبار در جرايد
3- پيشگيري از بزهکاري از طريق انعکاس صحيح عوامل مختلف حقوقي، قضايي و اجتماعي منجر به جرم
4- پيشگيري از بزهکاري از طريق اصلاح و بهبود و محتواي برنامه‌هاي نمايشي
5- پيشگيري از بزهکاري از طريق افشاي جرايم ملي. (چاله چاله، اصول مباني پيشگيري از جرم، ص52).

2-نقش آموزش و تبليغات در پيشگيري از جرم
چنان چه قوه قضائيه با جلب همکاري مردم و ساير ارکان دولتي دامنه آموزش را به کوچک‌ترين واحد اجتماعي يعني خانواده گسترش دهد، ايفاي نقش پيشگيري در کنار اصلاح مقررات و قوانين عملي‌تر خواهد بود.
تصور عمومي از انجام “اصلاحات قضايي” در قوه قضاييه متوجه اصلاح قوانين جاري، احياي دادسرا، تعديل مجازات‌ها و ارائه تعاريف جديد از جرم و مجازات است؛ در حالي که به موازات انجام اصلاحات بايد به نقش اساسي آموزش و تبليغ در جهت جلوگيري از وقوع جرم و دفاع و آگاهي مردم نسبت به حقوق خود، توجه شود. امروزه عده زيادي از مردم پس از آن که طرف يک دعوا قرار مي‌گيرند از اهميت عمل خود مطلع مي‌شوند و در موارد بسياري جبران غفلت آنها جز با پرداخت هزينه سنگين معنوي و مادي مقدور نيست. غالباً کساني که قرار داد را امضاء مي‌کنند يا اقدام به ثبت شرکت مي‌نمايند يا با افتتاح حساب جاري در بانک‌ها دسته چک مي‌گيرند، خانه‌اي اجاره مي‌کنند، پيوند زناشويي مي‌بندند يا براي رفع مشکل مالي به رباخواري روي‌آور مي‌شوند به آثار و تبعات ناشي از اقدام خود آگاه نيستند. به علاوه عده‌اي که به خدعه و نيرنگ ديگران دچار مي‌شوند، به شيوه دفاع از حقوق خود آشنا نيستند.
از سوي ديگر امروزه به دليل فقر آگاهي‌هاي عمومي و نداشتن امکانات مالي لازم مراجعه به وکيل و مشاوره حقوقي مرسوم نيست؛ زيرا هزينه اين گونه خدمات بسيار زياد است و تنها پرداخت آن از عهده عده معدودي برمي‌آيد.
لذا نقش آموزش عمومي بايد به عنوان يکي از ارکان اصلاحات اساسي مورد توجه قرار گيرد و قوه قضائيه مي‌تواند با اتکا به اصول و روش‌هاي زير به اهداف متعالي خود دست يابد:
1- بيش از ده ميليون نوجوان و جوان در راه ورود به زندگي و فعاليتهاي اجتماعي هستند و بايد آموزش شيوه‌هاي زندگي قانونمند را در مدارس آموزش ببينند؛ زيرا تعليمات عمومي به مدارس به هيچ وجه با مقتضيات دنياي امروز سازگار نيست. قوه قضائيه مي‌تواند به طور اختصاصي با تهيه جزوه‌ها و کتابچه‌هاي جذاب در هر مقطع تحصيلي به تدريج نوجوانان و جوانان را با حقوق و تکاليف خود آشنا کند.
2- بخشي از برنامه‌ها و اوقات صدا وسيما را با تهيه برنامه‌هاي قابل قبول از قبيل برگزاري مسابقات در زمينه اطلاعات عمومي حقوقي، سريال‌هاي باارزش علمي و هنري و حتي تبليغات به خود اختصاص دهد.
3- نشريه و جزوه‌هاي مؤثر با طراحي هنرمندانه در اختيار دفاتر اسناد رسمي، بانک‌ها و ادارات ثبت اسناد و املاک و شرکت‌ها، بنگاه‌هاي معاملات ملکي و سازمان‌هاي مؤسساتي که امور آنها مرتبط با مسائل حقوقي و قضايي است، تهيه شود و مؤسسات مذکور مکلف شوند تا قبل از قطعي شدن هر معامله يا تنظيم سند و غيره اين نشريات را در اختيار مراجعان خود قرار دهند. در اين جزوات آثار تبعي هر اقدام و مشکلاتي که ممکن است در اين موارد براي مردم به وجود آيد بايستي توضيح داده شود.
4-قوه قضائيه از طريق درج شعارها و هشدارها به طور مستمر در مطبوعات کثيرالانتشار دانستني‌هاي ضروري را به اطلاع مردم برساند.
امروزه استفاده از هنر به طور اعم در جديد‌ترين و علمي‌ترين اصول اداره و مديريت حتي در سطح کشور ضرورتي است انکارناپذير قوانين و مقررات خشک اگر به زبان مردمي و غيرهنرمندانه گسترش يابد وسعت و دامنه تأثير آن ناچيز خواهد بود، اگر هزينه‌هاي چنين اقداماتي در بدو امر هنگفت باشد در آتيه نزديک در نتيجه کاهش حجم منازعات و سبک‌تر شدن کار قضايي جبران خواهد شد.

3-نقش اعتقادات مذهبي در پيشگيري از جرم
درباره نقش مذهب در پيشگيري از جرم (جرايم اوليه و ثانويه (تکرار جرم))، تحقيقات متعددي انجام شده است. برخي از نويسندگان اهم تدبير و تلاش‌هاي بازپرورنده بزهکاران را که مي‌تواند به کاهش تکرار جرم منجر شود در چهار عنوان برمي‌شمارند: 1)آموزش 2)درمان 3)اصلاح و تغيير رفتار 4)تعالي مذهب.
“دولف” تأکيد مي‌کند که تعالي مذهبي به فرايند بازپروري بسياري از مجرمان آزاد شده کمک مي‌کند و باعث تغييرات رفتاري مشخصي مي‌گردد که در بسياري از موارد موجب کاهش نرخ تکرار جرم است. اين تعالي مذهبي، شيوه و روش زندگي مجرمان آزاد شده را تغيير مي‌دهد. “بسياري از اين اشخاص (مجرمان آزاد شده) طي مسير بازسازي و تعالي مذهبي، به بصيرت و آگاهي‌هاي نويني نسبت به اهداف زندگي و تجاربي از کمک‌هاي خداوند دست يافتند که زندگي آنان را دوباره ساخته است”.
برخي از نويسندگان، خانواده، فرهنگ، مذهب، اجتماع و مدرسه را پنج ستون حمايت‌کننده فرد دانسته‌اند و معتقدند که “کشورهايي که تناسب صحيحي بين اين پنج ستون حمايت‌کننده برقرار ساخته‌اند، فضايي براي رهبري قوي ايجاد کرده، زندگي با کيفيت و موفقيت اقتصادي دارند”.
نحوه پيشگيري از جرم در شريعت اسلام با ساير نظام‌هاي موضوعه بشري متفاوت است؛ چون اسلام با اهتمام در نشر تعليمات اخلاقي و تهذيب نفوس و آموزش مباني عقيدتي و راهنمايي مردم به انجام کارهاي نيک و پرهيز از جرايم و منکرات، اميدوار است که تا حد ممکن، افراد را از دست زدن به ارتکاب جرم بازدارد. اين شيوه قانون‌گذاري براي سالم‌سازي محيط زندگي و جلوگيري از جرم در نظام کيفري اسلام که احکام آن، مستند به علم و حکمت الهي است، موجب مي‌شود پيروان اين شريعت آسماني اطاعت از مباني اعتقادي و عبادي و دستورات خود دانسته و تخلف از آنها را گناه و مستحق کيفر بدانند، بر اين مبنا، اسلام براي سالم‌سازي محيط زندگي و بازداشتن مردم از معصيت و گناه، تدابير خاصي انديشيده و براي اجراي آنها به طرق مختلف اصرار ورزيده است.
اهم اين تدابير، که از نظر اهميت، مقدم بر مجازات قرار دارند و مورد بحث ما مي‌باشند به ترتيب عبارتند از: 1-جهان‌بيني توحيدي و نقش بازدارندگي آن؛ 2-تهذيب و تزکيه نفس به وسيله تعليمات اخلاقي؛ 3-نهاد امر به معروف و نهي از منکر.

4-پيشگيري اجتماعي از جرم در قانون برنامه پنجم توسعه
تاكنون از مجموع پاسخ هايي كه سياست‌گذاران جنايي ايران در قبال جرايم داشته‌اند سهم اقدامات و پاسخ‌هاي پيشگيرانه و غيرسركوبگر به ويژه پاسخ‌هاي پيشگيرانه اجتماعي، در مقايسه با پاسخ‌هاي كيفري و سركوبگر بسيار اندك و ناچيز بوده است. اين درحالي است كه براي مبارزه با بزهكاري بايد به سراغ زمينه‌ها و خاستگاه‌هاي اجتماعي آن رفت و يا خنثي‌سازي آن زمينه‌ها امكان وقوع بزهكاري را از بين برد يا دست‌كم كاهش داد. مقابله‌ي كيفري ممكن است در كوتاه مدت تأثير داشته باشد اما در درازمدت، رفتار مجرمان تغيير شكل داده و در اشكال جديد بزهكاري بروز خواهد كرد. از لحاظ علمي تكيه بر كيفر و تشديد واكنش‌هاي كيفري بدون توجه به زمينه‌ها، نوعي مبارزه با معلول است و در عمل نمي‌تواند تأثير مشهودي داشته باشد.
بر همين اساس قانونگذار در برنامة پنجم توسعه با رويكردي پشگيرانه بيشتر به قبل از وقوع جرم و اصلاح قوانين توجه نشان داده و به مواردي چون كاهش مداخله نظام عدالت كيفري و جلوگيري از گسترش بي‌رويه قلمروي حقوق جزا و تضييع حقوق و آزادي‌هاي عمومي، بهره‌گيري از روشهاي نوين اصلاح و تربيت مجرمان در جامعه، ايجاد تناسب بين جرم و مجازات و شخصيت مجرم، توسعه فضاي مكاني كانون‌هاي اصلاح و تربيت و الكترونيكي كردن اسناد پرونده‌هاي قضايي تاكيد ورزيده است. در اين جستار از ميان سياست‌هاي پيشگيرانه قانون‌گذار در برنامه پنجم، به تدابير پييشگيرانه اجتماعي دقيق‌تر مي‌نگريم. منظور از پيشگيري اجتماعي ايجاد تغييرهاي اصلاح‌گرانه‌ي فردي و اجتماعي است كه زمينه‌هاي جلوگيري از ارتكاب جرم را تا حدود زيادي به صورت پايدار و هميشگي فراهم كند. بر همين اساس مهمترين جلوه‌هاي اين نوع از پيشگيري را كه در اين قانون انعكاس يافته است، بررسي خواهيم كرد.

1- پيشگيري جامعه‌مدار در امور فرهنگي
در مجموعه سياست‌ها و برنامه‌هاي نقش‌آفرينان اجتماعي (دولت، اجتماع، طبقه)عنصر فرهنگ جايگاهي ويژه دارد. در قانون برنامه پنجم توسعه توجهي خاص به فرهنگ و به طور دقيق‌تر فرهنگ اسلامي- ايراني و گسترش آن در جامعه شده به طوري كه در فصل اول اين برنامه به طور خاص و در ساير فصول به فراخور موضوع راهكارهايي در اين باره انديشيده شده و پنج سال آينده نظام جمهوري اسلامي با اولويت

پایان نامه
Previous Entries پایان نامه ارشد رایگان درباره وجهنم، اليقين، همين Next Entries پایان نامه رایگان با موضوع برنامه پنجم توسعه، بهداشت روان، روح قانون