پایان نامه درمورد سرمایه اجتماعی، منابع سازمانی، شبکه های اجتماعی

دانلود پایان نامه ارشد

جامعه پذيري است.انباشت اشياي فرهنگي با ارزش مثل نقاشي و صلاحيت هاي تحصيلي و آموزش رسمي حاصل آمده است.ترنر17(1198) در تعريف ديگري ، سرمايه فرهنگي را مجموعه اي از نمادها، عادات،منش ها ، شيوه زباني ،مدارك آموزشي،ذوق و سليقه ها و شيوه هاي زندگي كه به طور غير رسمي بين افرادشايع است ،تعريف مي كند.(ترنر،434:1998).
3-سرمايه اجتماعي18
مجموعه منابع باالفعل و باالقوه اي است كه با عضويت در شبكه هاي اجتماعي كنش گران و سازمان هابه وجود مي آيد.
4-سرمايه نمادين19
استونزو ترنر (1998)بر نوع ديگري از سرمايه به نام نمادين اشاره مي كند.كه با استفاده از سمبل ها جهت مشروعيت بخشيدن به تصرف سطوح و گونه هاي متغيري از سه نوع سرمايه ياد شده مي انجامد.(استونز،221:1998-ترنر،512:1998).بورديو نيز در كتاب اشكال سرمايه ،سرمايه نمادين و فرهنگي را دقيقا” مترادف هم نمي داند .در طرح كلي تئوري عمل، سرمايه نمادين محتواي خاص حيثيت و شرف فرض مي شود، حال آنكه مثال هاي سرمايه فرهنگي را در جاي ديگري از آثار بورديو درباره نهادهاي آموزشي باز توليد ، انسان آكادميك بهتر مي توان مشاهده كرد و همان قدر كه به دانش مهارت يا شايستگي اشاره دارد . به شرف يا حيثيت نيز ، كه داشتن اين سرمايه مي تواند به بار آورد مي پردازد.سرمايه فرهنگي مسلما” گونه اي سرمايه نهادين ، به طور كلي است.اما شكلي از سرمايه نمادين است.(بورديو20،7:1997).
5-سرمايه انساني
شكل ديگري از سرمايه است .و يك مفهوم اقتصادي است.ويژگي هاي كيفي انسان اعم از آموزش ،تخصص ، مهارت ، دانش ، خلاقيت ، نوع آوري و غيره عموما” نوعي سرمايه به شمار مي رود.به عبارت ديگري سرمايه انساني را مي توان ارتقا و بهبود ظرفيت توليدي افراد جامعه ناميد.(علوي راد،نصيرزاده،210:1380).

2-4.تفاوت انواع سرمايه
بر خلاف سرمايه اقتصادي كه معمولا”كالاي خصوصي دريك جامعه كاپيتاليستي است ، سرمايه اجتماعي جنبه يك كالاي عمومي را داشته ، كنش گراني كه سرمايه اجتماعي را ايجاد مي كنند.معمولا”فقط قسمت كوچكي را از منافع شان بدست مي آورند.(كلمن21،119-116-98-99،1198). سرمايه اجتماعي به ارتباط قانوني و قاعده مند وابسته است،كه اگر تجديد نشود از بين مي رود.سرمايه اجتماعي از طريق مكانيسم هاي فرهنگي ،دين ، سنت، عادات تاريخي(فوكوياما22،1995) به وجود مي آيد و منتقل مي شود.در واقع عناصر فرهنگي مي توانند مانند سرمايه اندوخته شوند. پس سرمايه فرهنگي متشكل از عادات ،تمايلات بادوام،عينيت فرهنگي ارزشمند و تحصيل و شرايط لازم آموزشي رسمي است.(بورديو:1986،243).سرمايه فرهنگي نسبت به سرمايه اقتصادي كمتر ملموس است.با وجود اين قابل سرمايه گذاري و كسب سود يا ايجاد ارزش مي باشد.
سرمايه اقتصادي ،اجتماعي و فرهنگي قابل تبديل به يكديگر مي باشد.سرمايه اقتصادي بيشتر ملازمبا الگوهاي مخصوص شبكه هاي اجتماعي و شيوه هاي فرهنگي گروه هاي سطح بالا است.با افزايش سود مندي سرمايه اقتصادي، رشد سرمايه اجتماعي و فرهنگي نيز بيشتر مي شود.با اين حال پول ، منافع اجتماعي ،فرهنگي قابل تبديل به اندازه مشابه نيستند. قابليت تبديل سرمايه اقتصادي بيشتر است و به آساني به سرمايه اجتماعي و فرهنگي تبديل مي شود (بورديو،243:1986).

2-5.تاریخچه سرمایه اجتماعی
نظریه سرمایه اجتماعی یک نظریه مفهومی جدید می باشد ، که در سال های اخیر به آن توجه شده است .به طوری که در دهه 1990 شاهد انتشار سریع رویکرد سرمایه اجتماعی از طریق محافل عمومی و دانشگاهی هستیم.
سرمایه اجتماعی با توضیح فراوان به عنوان تئوری منابع اجتماعی در مرجع های مشابه پیدا شده است.بر اساس بررسی مقالات و مجلات نوشته شده از سال های 1995-1981 کاربرد مفهوم سرمایه اجتماعی رشد چشم گیری داشته است.
مفهوم سرمایه اجتماعی سابقه تاریخی زیادی دارد.و لباسی نو برای تئوری های قدیمی تر به شمار می رود.اندیشمندان اجتماعی در رشته های گوناگون در گسترش مفهوم سرمایه اجتماعی به شکل های خاصی اشاره کرده اند.چنانکه پوتنام و فوکویاما اشاره میکنند، اصطلاح آن نخستین بار در اثرجین جاکوب23، به نام؛مرگ وزندگی شهرهای بزرگ آمریکایی در سال1961به کار رفته است(پاتنام،78:1955و فوکویاما ،10:1979).

2-6.مفهوم سرمایه اجتماعی
سرمایه اجتماعی در سالیان اخیر توجه محققان حوزهای مختلف علوم انسانی و اجتماعی را به خود مشغول کرده است. در واقع به خاطر همین چند بعدی و پیچیده بودن، باعث شده که صاحب نظران مختلف تعاریف مختلفی از این مفهوم ارائه دهند. در حاليكه سرمايه فيزيكي به موضوعات فيزيكي بر مي گردد و سرمايه انساني به دارايي هاي افراد، سرمايه اجتماعي برخلاف سرمايه های متعارف کالايی همگانی(خاکباز, 100:1384 )است وبه روابط ميان افراد ، شبكه هاي اجتماعي و هنجارهاي متقابل و اعتماد ناشي از آنها بر مي گردد در اين معني سرمايه اجتماعي دقيقا با ‌آنچه كه « فضيلت مدني» ناميده مي شود مرتبط است ، زيرا سرمايه اجتماعي هم به عنوان منبعي براي فعاليتهاي بدخواهانه و هم فعاليتهاي خير خواهانه به كار مي رود به طور مثال برايانحصار فرصت هاي استخدامي افراد خارج از گروه يا نبرد با دشمنان خيالي يا واقعي .( پاتنام،2000 )اصولا وضعيت مدني همگاني كه در معني شبكه روابط اجتماعي متقابل محاط مي شود، قويترين است ( همان)
به عقيده ميشل والزرعلاقه مندي به مسائل عمومي و دلبستگي به اهداف عمومي علائم اصلي فضيلت مدني است (پاتنام ،199-157 والزر، 1980: 64) اما پاتنام درستكاري ، اعتماد و اطاعت از قانون را سه صفت برجسته فضيلت مدني مي داند و مي گويد شهروندان در جامعه مدني با يكديگر به طور عادلانه رفتار مي كنند و انتظار دارند كه با آنها عادلانه رفتار شود. آنها انتظار دارندكه حكومت شان از معيارهاي عالي دنباله روي كندو خود نيز از روي ميل به قوانيني كه خود وضع كرده اند، تندرمي دهند(پاتنام ، 192:1993).
بر پايه تعريف روبرت پاتنام،سرمايه اجتماعی وجوه گوناگون سازمان اجتماعی :اعتماد،هنجارهای معامله متقابل وشبکه های اجتماعی است که می توانند با تسهيل اقدامات هماهنگ کارايی جامعه را بهبود بخشند (پاتنام,285:1380)
یکی از صاحب نظران بنام سرمایه اجتماعی فوکویاما میباشد که در کتاب «پایان نظم»، سرمایه اجتماعی را به عنوان وجود مجموعه معینی از هنجارها یا ارزشهای غیررسمی تعریف میکند که اعضای گروهی که همکاری و تعاون میانشان مجاز است، در آن سهیماند. او همچنین میافزاید که مشارکت در ارزشها و هنجارها به خودی خود باعث تولید سرمایه اجتماعی نمی گردد ، چرا که این ارزشها ممکن است ارزشهای منفی باشد. … هنجارهایی که تولید سرمایه اجتماعی میکنند باید شامل سجایایی از قبیل صداقت، ادای تعهدات و ارتباطات دو جانبه باشد (فوکویاما، 1379؛ زارع، 1389).
از دیگر نظریهپردازان میتوان به جمیز کلمن اشاره کرد که سرمایه اجتماعی را بر مبنای کارکرد آن تعریف میکند.به نظر وی سرمایه اجتماعی ذات واحدی نیست بلکه مجموعهای از ذاتهای گوناگون است که دو عنصر مشترک دارند: اولاٌ همه آنها مشتمل بر جنبهای از ساختارهای اجتماعیاند، ثانیاً برخی کنشهای خاص کنشگران-اعم از اجتماعی مانند سایر اشکال سرمایه مولد است، یعنی تحقق اهداف معینی را که در نبودش محقق نمیشوند امکانپذیر میگرداند (کلمن، 1384). پاتنام نیز بیان میکند که سرمایه اجتماعی برخلاف سرمایههای متعارف «کالای همگانی» است، یعنی در مالکیت خصوصی کسانی که از آن سود میبرند نیست. از نظر وی سرمایه اجتماعی اغلب باید محصول جانبی دیگر فعالیتهای اجتماعی باشد. این سرمایه معمولا در پیوندها، هنجارها و اعتمادی تشکیل میشود که از یک شرایط اجتماعی به شرایط دیگر انتقالپذیر است (پاتنام، 1384). همچنین از دیدگاه ولکاک و نارایان ایده اساسی سرمایه اجتماعی این است که خانواده، دوستان، شرکا و همکاران شخص سرمایه مهمی را تشکیل میدهند، سرمایهایی که به هنگام مواجه با یک بحران، فینفسه مفیدهستند.
از نظر آنها آنچه که در مورد افراد صدق میکند، در مورد گروهها هم صادق است. اجتماعاتی که متشکل از انواع و اقسام شبکههای اجتماعی و انجمنهای مدنی هستند در رویارویی با فقر و ضعف اجتماعی در موقعیت بهتری قرار دارند، دعواهها را حل میکنند و از فرصتهای تازه بهره میگیرند. برعکس، تاًثیر فقدان پیوندهای اجتماعی به اندازه حضور آنها مهم است (ولکاک24 و نارایان25، 1384). بعنوان نتیجهگیری میتوان بیان نمود که سرمایه اجتماعی یکی از انواع سرمایههاست که در غیاب آن، دیگر سرمایهها اثربخشی خود را از دست میدهند لذا سرمایه اجتماعی میتواند کلید و حلال بسیاری از مسائل اجتماعی، اقتصادی و شهری همچون حاشیهنشینی باشد.

2-7.اجزاء سرمایه اجتماعی
بر اساس مطالعات و بررسیها، سرمایه اجتماعی به عنوان یک مفهوم انتزاعی از ابعاد و شاخصهای مختلفی تشکیل گردیده است. برخی معتقدند که براي سرمايه اجتماعي ميتوان سه بُعد ساختاري، شناختي و بعد ارتباطی در نظر گرفت:
1-بُعد ساختاري
شامل پيوندهاي موجود در شبکه (وسعت و شدت ارتباطات موجود در شبکه)، شکل و ترکيب شبکه (سلسلهمراتب شبکه، ميزان ارتباطپذيري و تراکم شبکه)، تناسب سازماني (تا چه اندازه شبکه ايجاد شده براي يک هدف خاص ممکن است براي اهداف ديگر استفاده شود).
2-بُعد شناختي
شامل زبان و علائم مشترک، روايتهاي مشترک.
3) بُعد ارتباطي
شامل اعتماد، هنجارها، تعهدات و روابط متقابل و تعيين هويت مشترک (مردانپور، 1388). دیوید هالپرن26 (2005) نیز سرمایه اجتماعی را ترکیبیافته از سه جزء میداند:
الف) شبکهها ب) هنجارها، ارزشها و انتظارات ج) ضمانتهای اجرائی (قاسمی و همکاران، 1385). همچنین این مفهوم از نظر کلمن شامل اجزاء زیر میباشد:
1) تعهدات و انتظارات
اگر فرد (الف) کاری برای فرد (ب) انجام دهد با اعتماد به اینکه فرد (ب) در آینده آن را جبران میکند، این امر انتظاری را در فرد (الف) و تعهدی را از جانب (ب) برای حفظ اعتماد ایجاد میکند.
2) ظرفیت بالقوه اطلاعات
اطلاعات در فراهم آوردن شالودهای برای کنش مهم است. یکی از وسایلی که از طریق آن، اطلاعات ممکن است کسب شود استفاده از روابط اجتماعی است که برای مقاصد دیگر حفظ میشود.
3) هنجارها و ضمانتهای اجرایی
هنجارهای مؤثر شکل نیرومند، اما گاه شکننده ،سرمایه اجتماعی را تشکیل میدهد.
4) روابط اقتدار
اگر کنشگر (الف) حقوق کنترل کنشهای معینی را به کنشگر (ب) انتقال داده باشد، در آن صورت کنشگر (ب) سرمایه اجتماعی به صورت آن حقوق کنترل در اختیار خواهد داشت. اگر عدهای کنشگر حقوق کنترل مشابهی را به (ب) انتقال داده باشند، آنگاه (ب) مقدار زیادی سرمایه اجتماعی در اختیار دارد، که میتواند بر فعالیتهای معینی متمرکز کند. این امر قدرت زیادی به (ب) میدهد.
5) سازمان اجتماعی انطباقپذیر
سازمانی که برای هدفی بنا نهاده شده، قابل انطباق برای مقاصد دیگر است و سرمایه اجتماعی مهمی را برای افرادی که منابع سازمانی را در دسترس دارند تشکیل میدهند.
6) سازمان تعمدی
شکلهایی از سرمایه اجتماعی که نتیجه مستقیم سرمایهگذاری توسط کنشگرانی است که هدفشان دریافت سود از سرمایه گذاریشان است. مانند سازمان سوداگری (کلمن، 1377). با توجه به آنچه در مورد اجزای سرمایه اجتماعی گفته شد میتوان به طور خلاصه بیان نمود که «اعتماد»، «مشارکت»، «شبکههای اجتماعی» سه جزء اصلی و مهم سرمایه اجتماعی را تشکیل می دهند.

2-8.دیدگاه های نظری داخلی سرمایه اجتماعی
ورمرزيار(1387) به بررسي وضعيت سرمايه اجتماعي خانواده در بين دانشآموزان سال سوم شهر سنندج پرداخته است. در اين مطالعه از رهيافت نظري كلمن استفاده شده است و از روش پيمايش براي جمعآوري دادهها استفاده شده است. يافتههاي تجربي تحقيق نشان ميدهد كه ميزان ميانگين سرمايه اجتماعي خانواده دانشآموزان در سطح متوسطي بوده و رابطه معنيداري بين پايگاه اقتصادي-اجتماعي دانشآموزان و سرمايه اجتماعي خانواده آنها مشاهده نگرديده است. اين نتيجه مؤيد ديدگاه نظري كلمن است كه پايگاه اقتصادي-اجتماعي

پایان نامه
Previous Entries منابع پایان نامه با موضوع آسیب شناسی، نمایشنامه، یونان باستان Next Entries پایان نامه درمورد ميزان، بررسي، ايدئولوژي