پایان نامه درباره طرح های عمرانی، پروژه های سرمایه گذاری، برنامه چهارم توسعه، اجتماعی و فرهنگی

دانلود پایان نامه ارشد

آنها درآید.سازمان برنامه و بودجه از ابتدای سال 1364 با درک ضرورت فوق و تکالیف تعیین شده درقانون برنامه و بودجه ، تهیه نظام فنی و اجرایی را در دستور کار خود قرار داد و با تشکیل جلسات متعدد با دستگاههای اجرایی و صاحب نظران ، اولین متن مربوط به اصول و مبانی حاکم بر نظام فنی و اجرایی را طی سه سال تدوین و در سال 1366 به هیأت محترم وزیران پیشنهاد کرد که این متن در خردادماه سال 1367 مورد تصویب هیأت محترم وزیران قرار گرفت که به صورت تصویب نامه شماره 7250/ت166 مورخ 17/3/1368 ابلاغ و منتشر گردید .همزمان با تدوین برنامه دوم پنجساله توسعه اقتصادی ، اجتماعی و فرهنگی ( سال1371) ، باتوجه به ضرورت های حاکم بر برنامه و شرایط جدید اقتصادی کشور ، اصلاح و تکمیل اصول مصوب مزبور در کمیته ای مرکب از دستگاههای اجرایی و تشکل های صنفی – تخصصی با مسئولیت معاونت امور فنی سازمان برنامه و بودجه شروع شد و پس از مباحثات مفصل و اخذ نظرهای همه دست اندرکاران ، سرانجام پیش نویس نهایی نظام با رهیافتهای نوین در تهیه و اجرای طرح های تهیه شده از سوی معاون امور فنی سازمان برنامه و بودجه به عنوان ، تجدید نظر اول در نظام فنی واجرایی شکل گرفت که محصول آن نظام فنی واجرایی طرح های عمرانی کشور ، موضوع تصویب شماره 24525/ت14898ه-مورخ4/4/1375هیأت وزیران می باشد ، که به منظور اقدامات بعدی به سازمان مدیریت و برنامه ریزی ابلاغ گردید .
برنامه چهارم توسعه اقتصادی ، اجتماعی و فرهنگی جمهوری اسلامی ایران که سند ملی تحقق چشم انداز توسعه کشور محسوب می شود ، در پی تحکیم مبانی و بستر های رشدی بود که اساس آن بر پایداری اقتصاد دانایی محور بوده و احکام مورد نیاز ایجاد مبانی تحول آفرین برای توسعه ایران را فراهم آورده و در میان ویژگی های خاص برنامه چهارم توسعه جمهوری اسلامی ایران ، توجه ویژه به نظام اجرایی کشور ، در فصل اول بسترسازی برای رشد سریع اقتصادی است . از آنجا که موفقیت فعالیت های توسعه وسرمایه گذاری،دربسترنظام فنی اجرایی کشورمحقق میشود،لذابرای رسیدن به اهداف جامعه آرمانی سندچشم انداز1404 ، لازم است کارآمدی و اثربخشی طرح ها و پروژه های سرمایه گذاری با رویکرد نتیجه گرا و دستیابی به سیستم کنترل کیفی ، متناسب با شرایط اقتصادی و اجتماعی و فرهنگی کشور مورد بررسی و تجدید نظر قرار گیرد . این برای اولین بار بود که دولت در قالب قانون برنامه چهارم توسعه موظف به تهیه نظام فنی اجرایی گردید .
همان گونه که اشاره شد با توجه به مبانی سند چشم انداز توسعه و احکام برنامه چهارم ، لزوم تجدیدنظر در نظام فنی اجرایی طرح های عمرانی و توسعه نفوذ آن به همه طرح های سرمایه گذاری کشور مورد توجه ویژه قرار گرفت . از این رو هیئت وزیران در جلسه مورخ 20/1/85 بنا به پیشنهاد شماره 72293/101 مورخ 26/4/84 سازمان مدیریت و برنامه ریزی کشور و به استناد ماده (31) قانون برنامه چهارم توسعه اقتصادی ، اجتماعی و فرهنگی جمهوری اسلامی ایران – مصوب 1383 و اصل یکصد و سی و هشتم قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران نظام فنی و اجرایی کشوررا تصویب نمود . بدین ترتیب برای اولین بار طی قانون برنامه چهارم توسعه کشور مکلف به تهیه « نظام فنی اجرایی کشور » گردید .

2-2- مروری برتاریخچه
تاکنون سه نظام فنی و اجرائی درکشور به شرح ذیل تدوین شده است :
الف-نظام فنی و اجرائی مصوب 1367 هیأت محترم وزیران .
ب-نظام فنی و اجرائی مصوب 1375 هیأت محترم وزیران .
ج-نظام فنی و اجرائی مصوب 1385 هیأت محترم وزیران .
هر یک از نظام های فوق ، با توجه به رویکرد فنی و اجرائی کشور و نیازهای زمان تدوین شده اند و تکمیل کننده نظام قبلی خود میباشند . به همین لحاظ ، اطلاع از ارکان و رویکردهای هر یک از نظام ها ، میتواند کمک شایانی به درک نظام فعلی کند.
2-2-1- نظام فنی و اجرایی طرح های عمرانی کشور ( سال 1367)
نظام فنی واجرایی که در سال 67 ابلاغ گردید . اولین نظام فنی واجرایی طرح های عمرانی در کشوراست . نظام مذکور صرفاً ناظر به ضوابط مربوط به طرح های عمرانی کشورمی باشد . این نظام مشتمل بر پنج فصل معیارها و ضوابط فنی، مدیریت اجرایی ،مطالعه و طراحی ، ساخت، ارزشیابیمی باشد. ابن نظام با رویکردی مأموریت گرا و با کارکردهایی چون تصمیم گیری های سیاسی ، اجتماعی و اقتصادی ، تعیین اولویت ها ، روش اجرا و کنترل و ارزشیابی دارای جهت تهیه اسناد در چارچوب طرح های عمرانی کشور تبیین و تصویب گردیده بود .
2-2-2- نظام فنی و اجرایی طرح های عمرانی کشور(1375)
همان طوری که در مقدمه ذکر گردید با شروع برنامه دوم ، نیاز به بررسی و تجدید نظر در اولین نظام فنی و اجرایی طرح های عمرانی ضروری بود لذا نظام فنی و اجرایی سال 1367 مورد بررسی و تجدید نظر قرار گرفته و در سال 1375 ، دومین نظام فنی اجرایی طرح های عمرانی به تصویب هیأت محترم وزیران رسیده و به سازمان مدیریت و برنامه ریزی برای اقدامات بعدی ابلاغ گردید . در تدوین دومین نظام سعی شده است تا نظام در سه مرحله ، مطالعات تحقیقاتی و بنیادی ، تهیه طرح و اجرای طرح حضور داشته باشد.

مهمترین خصوصیات فنی و اجرایی طرح های عمرانی کشور (1375)
2-2-2-1- بر تدارک ضوابط حقوقی و نیز نهادهای ذیصلاح مورد نیاز برای مطالعات بنیادی و تحقیقاتی تأکید دارد.
2-2-2-2- به موجب اصول نظام از این پس طراحی تفضیلی در مرحله اجرای طرح جای داشته و بر انجام کار طراحی و ساخت به طور توأم توصیه شده است.
2-2-2-3-نظام جدید به شروع و انجام عملیات اجرایی صرفاً در مورد طرح هایی که توجیه فنی و اقتصادی لازم را دارند تأکید دارد لذا ملاحظه می شود که واگذاری طراحی تفصیلی و اجرایی ( فاز 2) و یا خدمات اجرایی طراح به نهادهایی که خدمات تهیه همان طرح ( مطالعات شناسایی و توجیه فنی اقتصادی و طراحی اولیه ، فازهای صفر و یک ) را انجام می دهند مورد نظر نیست .
2-2-2-4- در این نظام از این پس برای بررسی و تصویب طرح ها و یا کنترل فنی آنها درحین طراحی ، سازوکار جدید تحت عنوان کمیته ها یا هیأتهای تخصصی فنی که طی عقد قرارداد به کمک دستگاه اجرایی خواهند شتافت پیش بینی شده است که باید ضوابط قرارداد و حق الزحمه آنها هر چه زودتر تدوین شود .
هرچند طبق بند 3 کلیات دومین نظام فنی واجرایی طرح های عمرانی ضرورت تسری شمول عام نظام
فنی اجرایی و تهیه لایحه مورد نیاز برای تسری شمول توسط سازمان مدیریت و برنامه ریزی ذکر شده است ولی دومین نظام فنی و اجرایی طرحهای عمرانی نیز صرفاً ناظر به ضوابط مربوط به طرح های عمرانی کشور می باشد.
2-2-3- نظام فنی و اجرایی کشور (1385)
هیأت وزیران در جلسه مورخ 20/1/1385 بنا به پیشنهاد شماره 72293/101 مورخ 26/4/1384 سازمان مدیریت وبرنامه ریزی کشور و به استناد ماده (31) قانون برنامه چهارم توسعه اقتصادی ، اجتماعی و فرهنگی جمهوری اسلامی ایرن – مصوب 1383 – و اصل یکصدو سی و هشتم قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران سومین نظام فنی اجرایی کشور را تصویب نمود .

برای این نظام ویژگی های زیر مد نظر قرار گرفته است:
2-3-1- اثربخشی در محدوده ای فراتر از طول زمان یک برنامه توسعه.
2-3-2- ارایه افق و تصویر مورد انتظار از نظام فنی و اجرایی کارآمد.
2-3-3- استقرار یک سیستم مدیریت یکپارچه امور فنی کشور.
2-3-4- ارایه و شفاف سازی رویکردهای حاکم بر نظام با هدف ردیابی و پاسخگویی در تمامی ضوابط و دستورالعمل ها.
2-3-5- توجه به هدف گذاری ماده 31 و دستگاههای مشمول ماده 160 قانون برنامه چهارم.
2-3-6- ایجاد بستر لازم برای پدیدآوری طرح های سرمایه گذاری از نظر مدیریت یکپارچه.
2-3-7- معرفی نقش و جایگاه ( اختیارات و مسئولیت های ) هر یک از عوامل ذینفع.
2-3-8- تبیین اختیارات و مسئولیت های بنگاه های بهره برداری نظام های صنفی و تخصصی.
از دیگر مشخصه های این نظام تعریف و تبیین دامنه کاربرد ، مراجع ، تعاریف و مفاهیم پایه ، اصول پایه و تعریف عوامل ذینفع نظام فنی اجرایی کشور و توجه به مسئولیت ها و پاسخگویی آنها است که به بخش اخیر در نظام قبلی به طور وضوح پرداخته نشده بود .نظام فنی اجرایی کشور دارای سه سامانه مدیریت ،پدیدآوری ،اسناد است.که در فصول به صورت مجزا رویکردها و الزمات هر یک از این سه سامانه بیان گردیده است .
از وجود تفاوت نظام جدید نسبت به نظام فنی اجرایی طرح های عمرانی تعیین نحوه استقرار سامانه های یاد شده است که در فصل پنجم علاوه بر تعیین روش استقرار سامانه های ، سیستم کنترل و بازخوردی در قالب هیأت ممیزی پیش بینی گردیده تا عملکرد را از طریق دریافت گزارش های دوره ای سه ماهه مورد ممیزی و سنجش قرار دهد .از تفاوت های اساسی دیگر اصول نظام فنی و اجرایی کشور نسبت به نظام فنی اجرایی طرح های عمرانی قبلی ، ارایه معیارها و ضوابطی است به شرح زیر که به عنوان خطوط هادی باید در تهیه اسناد و استقرار و پیاده سازی سامانه های آن مد نظر قرار گیرند :
– اتخاذ رویکرد فرآیندی در سامانه های نظام.
– مدنظر قراردادن بیشترین فایده ملی در تهیه اسناد.
– استفاده از استانداردهای معتبر و شناخته شده ملی و بین المللی و روش ها و تجربیات جهانی در تهیه اسناد مدیریت ، پدیدآوری و بهره برداری طرح ها و پروژه های سرمایه گذاری.
– شناخت و اولویت بندی اسناد مورد نیاز سامانه های نظام در برنامه ریزی برای تهیه آنها.
– سازگاری با مفاد برنامه های توسعه ای کشور و سایر قوانین و مقررات مربوط در تهیه اسناد.
– ارتقاء و استفاده از حداکثر توان فنی و مهندسی کشور.
– پاسخگو بودن عوامل ذینفع نسبت به تعهدات ومسئولیت های خود در پدیدآوری طرح ها و پروژه های سرمایه گذاری و قراردادهای مربوط.
– استقرار سامانه تضمین انجام به موقع تعهدات مالی در دستگاههای اجرایی و تأمین کنندگان منابع مالی.
– حمایت از ابتکارات ، خلاقیت ها و نوآوری در پدیدآوری طرح ها و پروژه های سرمایه گذاری.
– احراز صلاحیت مجریان طرح ها و پروژه های سرمایه گذاری.
– احراز صلاحیت تأمین کنندگان خدمات و کالا و ایجاد بستر رقابت شفاف در ارجاع کارهای پدیدآوری طرح ها و پروژه های سرمایه گذاری.
– انتخاب فنآوری مناسب در پدیدآوری طرح ها و پروژه های سرمایه گذاری و زمینه های برای بومی کردن آنها.
– لزوم استفاده از مصالح و فرآورده های ساختمانی و کالاهای تأسیساتی و تجهیزات مکانیکی و برقی استاندارد در طرح ها و پروژه های سرمایه گذاری.
– تأکید ویژه بر آموزش و کسب مهارت های فردی و گروهی و بهبود مستمر آن ها.
– استقرار سامانه پایش و ارزشیابی طرح ها و پروژه های سرمایه گذاری.
– ترویج اخلاق حرفه ای در سازمان ها و تعاملات عوامل ذینفع.
– حمایت از استقلال حرفه ای و امنیت شغلی تأمین کننده خدمات و کالا.
– ایجاد زمینه مشارکت تشکل های قانونی غیردولتی صنفی – تخصصی بخش های مختلف در سیاستگذاری و برنامه ریزی های مربوط.
– فراهم نمودن بستر لازم برای حضور فعال تأمین کنندگان خدمات و کالا در میدان رقابت های بین المللی.
– استقرار سامانه مدیریت کارآیی انرژی و زیست محیطی در پدیدآوری طرح ها و پروژه های
سرمایه گذاری توسط دستگاههای اجرایی.
– تأکید بر کاهش آسیب پذیری طرح ها و پروژه های سرمایه گذاری با هدف افزایش ایمنی بناها و استحکام ساخت و سازها.
– رعایت اصول پدافند غیرعامل در طرح ها و پروژه های سرمایه گذاری با هدف ملاحظات امنیتی و دفاعی.
– تشویق وبهره برداری از مشارکت های مردمی در پدیدآوری طرح ها و پروژه های سرمایه گذاری.
هر یک از نظام های تهیه شده ، با توجه به رویکرد فنی و اجرائی کشور و نیازهای زمان تدوین شده اند و تکمیل کننده نظام قبلی خود میباشند . به همین لحاظ ، اطلاع از ارکان و رویکردهای هر یک از نظام ها ، میتواند کمک شایانی به درک نظام فعلی کند.لازم بذکر است نظام فنی واجرائی تهیه شده در سال 67 و75 فقط در محدوده طرح های عمرانی کشور تعریف شده بودند ، در حالیکه نظام تهیه شده درسال 85 ضمن اصلاح اصول و اهداف حاکم بر نظام های قبلی، کلیه پروژه ها و طرح های سرمایه گذاری کشور رادر بر می گیرد.

2-3–

پایان نامه
Previous Entries پایان نامه درباره روش تحقیق، منابع اطلاعاتی، طرح های عمرانی، مدیریت دولتی Next Entries پایان نامه درباره طرح های عمرانی، قانون اساسی، مدیریت کیفیت، طرح و ساخت