پایان نامه با کلید واژگان کانون کنترل سلامت، کودکان و نوجوان، مکان کنترل سلامت

دانلود پایان نامه ارشد

تاب‌آوري است. در پژوهش‌هاي متعددي مشخص شده است که مهارت‌هاي مقابله‌اي نقش موثري در افزايش تاب‌آوري دارد (حسن زاده پشنگ، 1391، جعفري، 1389، کمپبل سيلز، 2006).
همچنين مکان کنترل سلامت به باور فرد به اين امر که سلامت وي تا چه حد تحت کنترل خود و يا افراد موثر، با نفوذ و اقبال مي‌باشد اشاره دارد. کانون کنترل سلامت از نوع دروني باعث احساس کنترل مي‌شود و استرس افراد را کاهش مي‌دهد که مي‌تواند در کيفيت زندگي تاثيرگذار باشد. همچنين بين کانون کنترل دروني و پيروي از رژيم ديابتي رابطه مثبت يافت شده است (مروتي و همکاران، 2009).
بنابراين اينکه بيماران ديابتي با بيماري و عوارض آن چگونه کنار مي آيند و چگونه مي‌توانند بر فشار‌هاي رواني حاصل کنترل داشته باشند و يا بر عکس از اهميت بر خوردار است (همت خواه، 1375).
آموزش ايمن سازي در مقابل استرس مي‌تواند به منزله يک روش مداخله‌اي مفيد براي افزايش سلامت عمومي‌بيماران بکار رود (انصاري، 1388).
با توجه به آنچه در مورد نقش استرس در فرايند کنترل قند خون بيماران ديابتي و همچنين ارتباط آن با برخي مشکلات روانشناختي اين بيماران گفته شد، تلاش ما در اين پژوهش بر اين است که اثر بخشي آموزش گروهي مديريت استرس به شيوهء CBT بر تاب‌آوري، کانون کنترل سلامت، سلامت عمومي و هموگلوبين گلوکوزيته خون در بيماران ديابتي، به دور از اشکالات محتوايي و روش شناختي پژوهشهاي پيشين مورد بررسي قرار گيرد، تا گامي‌در راه کنترل اين بيماري مزمن از طريق متغير‌هاي روانشناختي که سهم خاص خود را دارند برداشته شود.

1-4-هدف تحقيق
1-4-1- اهداف علمي:
بررسي اثر بخشي آموزش گروهي مديريت استرس به شيوهء CBT بر تاب‌آوري، کانون کنترل سلامت، سلامت عمومي و هموگلوبين گلوکوزيته خون در بيماران مبتلا به ديابت هدف کلي تحقيق حاضر مي‌با شد.

1-4-2- اهداف کاربردي:
نتايج تحقيق از لحاظ کاربردي اهميت زيادي برخورداراست و مي‌تواند مورد توجه پزشکان، متخصصين غدد و متابوليسم، پرستاران، روانپزشکان، بيماران، خانواده‌ها و مسئولان بهداشتي، واقع گردد. لذا در پژوهش حاضر سعي بر آن است که، اطلاعات دقيق و عيني و قابل استفاده در جهت شناخت و بررسي اثر بخشي آموزش گروهي مديريت استرس به شيوهء CBT بر تاب‌آوري، کانون کنترل سلامت، سلامت عمومي و هموگلوبين گلوکوزيته خون در بيماران مبتلا به ديابت را در دسترس پزشکان، پرستاران، روانپزشکان، بيماران، خانواده‌ها و مسئولان بهداشتي قرار دهد.

1-5-فرضيه هاي تحقيق
– آموزش گروهي مديريت استرس به شيوه شناختي – رفتاري بر تاب‌آوري بيماران ديابتي تاثير دارد.
2- آموزش گروهي مديريت استرس به شيوه شناختي – رفتاري بر کانون کنترل سلامت بيماران ديابتي تاثير دارد.
3- آموزش گروهي مديريت استرس به شيوه شناختي رفتاري بر سلامت عمومي‌بيماران ديابتي تاثير دارد.
4- آموزش گروهي مديريت استرس به شيوه شناختي رفتاري بر کنترل هموگلوبين گلوکوزيته بيماران ديابتي تاثير دارد.

1-6- تعاريف نظري متغير‌ها
1-6-1- تعريف مفاهيم:
1-6-1-1- تعريف نظري:
مديريت استرس: مديريت استرس به مجموعه تکنيک‌ها و روش‌هايي اطلاق مي‌شود که براي کاهش استرس تجربه شده توسط افراد يا افزايش توانايي آنها در مقابله با استرس‌هاي زندگي به کار گرفته مي‌شوند (دوازده امامي، روشن، محرابي، 1388).
مديريت استرس به شيوه‌ي شناختي – رفتاري: انواع گوناگون آرميدگي، تصويرسازي و ديگر تکنيک‌هاي کاهش اضطراب را با رويکرد‌هاي شناختي – رفتاري معمول، مانند بازسازي شناختي، آموزش مقابله‌ي موثر، آموزش ابرازگري و مديريت خشم ترکيب کرده است(آنتوني،1388).
تاب‌آوري: تاب‌آوري به فرايند پوياي انطباق مثبت با تجربه‌هاي تلخ و ناگوار اطلاق ميشود (لاتار، چيچتي ومستن، 2001، به نقل از؛ بشارت).
کانون کنترل سلامت: درجه اعتقاد فرد به اين امر است که سلامت او تحت کنترل عوامل دروني است يا عوامل بيروني (حاتملوي سعد آبادي، 1390).
سلامت عمومي: سلامت عمومي‌به عنوان عملکرد سازگار فرد در محيط پيرامون وي تعريف مي‌شود که مي‌تواند تحت تاثير عوامل مختلف، جسماني، رواني و اجتماعي قرار گيرد (ون ديکسهورم و وايت 2005).
هموگلوبين گلوکوزيته: هموگلوبين گلوکوزيته، پروتئيني است که از لحاظ باليني مهمترين نشانگر کنترل قند خون شناخته شده است.
ديابت: ديابت تغييري دائمي‌در شيمي‌داخلي بدن است که نتيجه آن وجود گلوکز بسيار زياد در خون مي‌باشد (رودي دبليو، 1385).
ديابت نوع يک: در ديابت نوع يک سلول‌هاي انسولين ساز به طور ناگهاني توسط بدن از بين مي‌روند و در نتيجه ديابت ظاهر مي‌گردد.اين نوع ديابت، کمتر افراد بالاي 30 سال را مبتلا مي‌کند. اين بيماري در کودکان و نوجوانان شايع تر است. (رودي دبليو، 1385).
ديابت نوع دو: شايع ترين نوع ديابت است؛ تا جايي که نزديک به 90 درصد ديابتي‌ها به ديابت نوع دو مبتلا هستند. افرادي که به اين نوع ديابت مبتلا هستند مقاومت به انسولين دارند و در نتيجه بدن آنها نمي‌تواند از انسولين به خوبي استفاده کند. در اين بيماري انسولين توليد شده از پانکراس به خوبي عمل نمي‌کند (رودي دبليو، 1385).

1-7-تعاريف عملياتي متغيرها
مديريت استرس به شيوه شناختي-رفتاري: اين برنامه، يک مداخله‌ي ساخت يافته‌ي 10 جلسه‌اي است که هفته‌اي يک بار به مدت 2 الي 5/2ساعت برگزار مي‌شود(آنتوني،1388).
تاب‌آوري: منظور از تاب‌آوري نمره کسب شده در پاسخ به پرسشنامه مقياس تاب‌آوري کانر و ديويدسون67 ( CD-RISC، 1984) مي‌باشد.
کانون کنترل سلامت: منظور از کانون کنترل سلامت نمره کسب شده آزمون در پاسخ به پرسشنامه کانون کنترل سلامت MHLC والستون است.
سلامت عمومي: منظور از سلامت عمومي نمره کسب شده در آزمون پرسشنامه سلامت عمومي‌گلدبرگ و هيلر GHQ-28 (1979) مي‌باشد.
هموگلوبين گلوکوزيته: تفسير آزمايشگاهي: hba1c
بيمار ديابتي: بيماري که به تشخيص پزشک متخصص حداقل از يکسال قبل به عنوان بيمار ديابتي در کلينيک تحت درمان ديابت قرار گرفته باشد.

فصل دوم:
مباني نظري و پيشينه تحقيقاتي

در اين فصل به شرح مباحث نظري ديابت، تاب آوري، کانون کنترل سلامت، سلامت عمومي، هموگلوبين گلوکوزيته واسترس پرداخته مي‌شود و پس از آن پيشينه پژوهش‌هاي انجام شده در زمينه‌ي موضوع پژوهش خواهد آمد.

2-1- مباحث نظري
2-1-1-مباحث نظري ديابت
2-1-1-1 مقدمه
ديابت نه تنها به عنوان يک بيماري شايع بلکه يک مشکل بزرگ بهداشتي است که در دنياي معاصر پراکندگي گسترده‌اي پيدا کرده است و در حال حاضر نه تنها نشانه‌اي از توقف آن به چشم نمي‌رسد بلکه به شدت در حال افزايش است. هر چند در سال‌هاي اخير تحقيقات زيادي در ابعاد مختلف همه گير شناختي اين بيماري انجام شده است، اما هنوز دانش موجود در مورد چگونگي توزيع و عوامل تعيين کننده آن ناکافي است. متاسفانه در کشور ما آمار دقيقي از مبتلايان به ديابت وجود ندارد و به شيوع روز افزون و مشکلات بهداشتي، اجتماعي و اقتصادي آن توجه کافي و در خور صورت نگرفته است.
در حال حاضر با توجه به آمارهاي جهاني و متغيرهاي موثر در ابتلا به اين بيماري نظير افزايش اميد به زندگي، تغيير در شيوه‌هاي زندگي سنتي به سوي مدرن، تغيير در عادت‌هاي غذايي، کمي فعاليتهاي بدني، و افزايش چاقي به نظر مي‌رسد در ايران بالغ بر 3ميليون نفر به اين بيماري مبتلا باشند که حدود 90% آن ديابت شيرين نوع 2 (ديابت شيرين غير وابسته به انسولين) است که افراد بالاي سن 30 سال را گرفتار مي‌سازد (ريجيسينگهاني68، 1381).
هر فردي در عمل ممکن است به بيماري ديابت مبتلا شود و اين گرفتاري به ميزان سالهاي عمر، جنسيت، نژاد و يا موقعيت اجتماعي او بستگي ندارد. بيماري قند بر خلاف بيماريهاي ديگر نظير فلج اطفال، سل و ذات الريه و. . . در حال ريشه کن شدن نيست بلکه بر عکس، هر سال بر ميزان شيوع آن در ميان افراد انساني افزوده مي‌شود و تعداد کساني که سالانه به اين بيماري مبتلا مي‌شوند در حال افزايش است. (هنري دالجر69، 1368).

2-1-1-2- ديابت از تعريف تا واقعيت
جهان درحالي وارد قرن ?? شد كه بيش از ??? ميليون نفر مبتلا به بيماري ديابت بودند. در اين ميان، سهم كشور ما حدود ?/? تا ? ميليون نفر ديابتي است. روز جهاني ديابت – ?? آبان ماه – درحالي به پايان رسيد كه فدراسيون جهاني ديابت اعلام كرد هزينه‌هاي كنترل و درمان ديابت ?? درصد بودجهِ ملي بهداشت جوامع را به خود اختصاص مي‌دهد و نيمي از آن صرف درمان عوارض مزمن ديابت مي‌شود. دكتر اسدالله رجب، رئيس انجمن ديابت ايران نيز اعلام كرد سالانه ??? ميليون دلار (بيش از ??? ميليارد تومان) صرف هزينه‌هاي درماني ديابت در كشور مي‌شود. اين درحالي است كه متخصصان و كارشناسان پيوسته از روند رو به رشد بيماري ديابت در كشورمان به عنوان شايع ترين بيماري غدد درون ريز در دهه‌هاي اخير هشدار مي‌دهند. با اين همه گزارش‌هاي رسمي از شيوع ? درصدي بيماري ديابت در ايران خبر مي‌دهد. افزون بر اين، بيماري ديابت در رديف سه عامل اول مرگ و مير در دنيا است. بيماري زايي اين عارضه چه از نظر هزينه‌هاي درماني و چه از جهت ازكارافتادگي، بسيار بالاست و يكي از عمده ترين مسايل بهداشتي – درماني در جوامع به شمار مي‌رود. از سويي ديگر، همراهي آن با چاقي و افزايش چربي خون، احتمال ايجاد بيماري قلبي – عروقي را به عنوان اولين عامل مرگ و مير در انسان به شدت افزايش مي‌دهد. ازاين رو تا كيد وزارت بهداشت و سازمان‌هاي مسئول كشور تنها بر توجه به مقولهِ بيماري ديابت معطوف نبوده و در زيرمجموعهِ اين توجه بر اهميت كنترل و پيشگيري از چاقي و آموزش مهارت‌هاي زندگي نيز تصريح شده است.
در دهه‌هاي اخير براي شناخت عوامل خطر بيماري‌هاي مهم غيرواگير، مطالعات متعددي انجام شده است. از جمله اين بيماري‌ها ديابت قندي به عنوان شايع ترين بيماري غدد درون ريز است. متخصصان گروه بيماري‌هاي غدد درون ريز، ديابت را يكي از شايع ترين بيماري‌هاي متابوليك در قرن حاضر مي‌دانند كه منجر به ناتواني و مرگ زودرس مي‌شود و عوارض حاد و ديررس آن تهديدهاي عمده‌اي براي سلامتي فرد به شمار مي‌رود. در تعريف اين بيماري مي‌گويند: ديابت بيماري مزمني است كه در اثر كمبود يا كاهش اثر انسولين در بدن ايجاد مي‌شود. بر همين اساس ديابت چهارنوع مختلف دارد كه شايع ترين نوع آن، ديابت نوع يك و دو است. به گفتهِ متخصصان اين رشته، ديابت مليتوس نوع يك، بيماري خودايمني است كه به علت تخريب پيشرونده سلول‌هاي بتاي جزاير لانگرهانس به وجود مي آيد.
ديابت نوع 1 بيشتر در ميان كودكان، نوجوانان و افراد زير ?? سال مشاهده شده و به ندرت افراد بالاي ?? سال به آن مبتلا مي‌شوند. در اين نوع ديابت، بدن افراد به‌اندازهِ كافي انسولين ترشح يا توليد نمي كند و درنتيجه فرد ديابتي از همان ابتداي شروع ديابت نياز به تزريق انسولين دارد.
مطالعات اپيدميولوژيك نشان داده كه حدود ?? درصد از ديابتي‌ها را مبتلايان به بيماري ديابت نوع يك تشكيل مي‌دهد و ديابت نوع دو كه شايع ترين نوع ديابت است ?? درصد بيماران ديابتي را تشكيل مي‌دهد. بيماري ديابت نوع دو بيشتر افراد بالاي ?? سال را مبتلا مي سازد. پزشكان علت اصلي ابتلا به آن را كم تحركي و تغذيه نادرست مي‌دانند. به واقع چاقي يك ريسك فاكتور مسلم براي بيماري‌هاي قلبي – عروقي، ابتلا به ديابت نوع دو و سكته و مرگ و مير افراد است. ازاين رو درمان اين نوع ديابت در آغاز با فعاليت جسمي و تغذيه صحيح كنترل شده و درصورت كنترل نشدن از داروهاي خوراكي پايين آورندهِ قندخون استفاده مي‌شود. پزشكان و متخصصان شايع ترين علايم ديابت را پرادراري، پرنوشي، كاهش وزن، بي حوصلگي، خستگي، سستي، ديرخوب شدن

پایان نامه
Previous Entries پایان نامه با کلید واژگان افراد مبتلا، هورمون رشد Next Entries پایان نامه با کلید واژگان افراد مبتلا، کودکان و نوجوانان، کودکان و نوجوان