پایان نامه با کلید واژگان نشاط اجتماعی، روش پیمایش، پایگاه اجتماعی

دانلود پایان نامه ارشد

بیگانه می یابند(ستوده،1380: 52). از دید مارکس زمانی جامعه انسانی رو به سلامت و شادی پیش می رود که انسان یا طبقات ضعیف و کارگر جامعه به آگاهی طبقاتی برسند و طبقه سرمایه دار از بین برود؛ افراد کار مورد علاقه خود را انجام بدهند و مردم خود را در محیط اجتماعی تنها و بیگانه احساس نکنند. مردم زمانی احساس بیگانگی نمی کنند که تسلط بر زندگی خود داشته باشند و در برخورد با مشکلاتی که هر روز در حال افزایش هستند احساس ناتوانی نکنند، در فعالیت های سیاسی شرکت کنند و معتقد به رعایت قانون باشند. و آینده جامعه برایشان روشن و امیدبخش باشد.

و به طور کلی مردمی که احساس مفید بودن در جامعه خود داشته باشند و ارزش های فرهنگی جامعه خویش را قبول کنند می توان گفت که از حس بیگانگی اجتماعی به دور هستند. در این تحقیق علاوه بر نظریات دورکیم برای شاخص سازی متغیر همبستگی اجتماعی و عدالت اجتماعی از دیدگاه کارل مارکس نیز استفاده شده است.
آثارگلاك و استارك توجه پژوهشگران را به سوي تعريف چند بعدي از دين جلب كرد. گلاك و استارك در كتاب ماهيت اجتماعات ديني اذعان كرده اند كه با وجود تفاوت در ميان اديان مختلف، وجوه مشتركي را در ميان آن ها می توان يافت. اين وجوه يا عرصه ها در حقيقت ابعاد دينداري را تشكيل مي دهند و عبارتند از :ابعاد اعتقادي ، مناسكي، پيامدي ، عاطفي و فكري مي باشد(کتابی و دیگران، 1383:177). در این پژوهش برای شاخص سازی میزان دینداری از دیدگاه الگوی دینداری گلاک و استارک استفاده شده است.
وبر در رساله اش طبقه، پایگاه اجتماعی و حزب طبقه اجتماعی را چنین تعریف می کند: تعدادی اشخاصی که فرصت های زندگی مشابهی دارند و این فرصت های زندگی به نظر او عبارتند از امکانات اختصاصی که یک شخص از لحاظ برخورداری از ثروت، از وضعیت بیرونی زندگی و از تجربه شخصی اش دارد(رنجبر و همکاران، 1386).
عامل دوم قدرت می تواند یک کارکرد پایگاه و اعتبار اجتماعی برای فرد داشته باشد، اگر شما فردی را در طبقه بالا ببینید یا باور کنید که آن فرد در بعضی از جنبه های اجتماعی از شما برتر می باشد، بنابراین شما احتمالاً به خواسته ها و فرامین آن فرد احترام می گذارید. وبر این را بعنوان قدرت اجتماعی مطرح می کند. بنابر نظر وبر سه عامل دارایی، قدرت و منزلت اجتماعی به علت توزیع نابرابر، اساس قشربندی اجتماعی در جوامع مدرن محسوب می شوند که برخورداری متفاوت افراد از این سه قدرت اجتماعی باعث کاهش و یا افزایش نشاط در بین آن ها می شود. از نظر ماکس وبر قدرت سیاسی، پایگاه اجتماعی و طبقه سه بعد اصلی قشربندی اجتماعی می باشند. در این پژوهش از دیدگاه ماکس وبر برای شاخص سازی میزان پایگاه اجتماعی و اقتصادی شهروندان بوشهری استفاده شده است.

2-5- مدل نظری تحقیق

2- 6- فرضیه های تحقیق

1- بین عوامل زمینه ای سن، جنس، تاهل، تحصیلات و نشاط اجتماعی در بین شهروندان شهر بوشهر رابطه معنی دار وجود دارد.
2- بین عوامل اجتماعی و فرهنگی(عدالت اجتماعی، همبستگی اجتماعی، میزان استفاده از امکانات تفریحی و ارتباطی، وضعیت خانوادگی، پایگاه اجتماعی- اقتصادی، میزان دینداری) و نشاط اجتماعی در بین شهروندان شهر بوشهر رابطه معنی دار وجود دارد.

چارچوب روش تحقيق

3-1- روش تحقیق

در اين فصل به ارائه روش تحقيق، ابزار تحقیق، جامعه آماری و نمونه تحقیق، روایی و پایایی ابزار تحقیق، نحوه تجزیه و تحلیل اطلاعات و تعریف مفهومی و عملیاتی متغیرها پرداخته مي شود. برای انجام هر تحقیق یا پژوهش به یکی از روش های تحقیقی نیاز است تا بتوان به داده های مورد نظر دست یافت و از طریق داده های بدست آمده به نتایج تحقیق رسید. با توجه به موضوع پژوهش تحت عنوان تحلیل جامعه شناختی وضعیت نشاط اجتماعی در بین شهروندان بوشهر نیاز به روش پیمایش ضروری و اجتناب ناپذیر می باشد. پیمایش، روشی در تحقیق اجتماعی است که فراتر از یک تکنیک خاص در گردآوری اطلاعات است، هر چند عمدتا در آن از پرسشنامه استفاده می شود اما فنون دیگری از قبیل مصاحبه ساختمند، مشاهده، تحلیل محتوا و … هم بکار می رود. روش پیمایشی از روش های کمی در علوم اجتماعی به شمار می رود که در مقابل روش های کیفی قرار می گیرد. در روش پیمایشی میزان تعمیم پذیری نتایج تحقیق، کنترل محقق روی رویدادهای اجتماعی و نقش پژوهشگر در گردآوری اطلاعات بیش از روش های کیفی است.
از آنجا که پرسشنامه ساده ترین راه تهیه این ماتریس داده های ساختمند است، رایج ترین تکنیک مورد استفاده در تحقیق پیمایش است(نجفی اصل، 1383: 15). علاوه بر استفاده از روش پیمایش استفاده از روش های اسنادی و کتابخانه ای نیز قبل از استفاده از روش پیمایش مورد نیاز است. در این نوع مطالعه، هدف تحقیق پیدا کردن روابط علی بین متغیرها و علل موثر بر نشاط اجتماعی شهروندان بوشهر است. بر اساس نوع متغیر مورد بررسی، تحقیق حاضر نیز جزو مطالعات کمی به حساب می آید زیرا به دنبال عوامل موثر بر نشاط شهروندان بوشهر هستیم.

3-2- ابزار تحقیق

با توجه به اینکه در تحقیق پیمایش واحد تحلیل، فرد است داده های مورد نیاز از طریق افراد به وسیله پرسشنامه جمع آوری گردید. پرسشنامه به عنوان مهمترین ابزار گردآوری اطلاعات در پژوهش حاضر، دارای سوالاتی است که عوامل موثر بر وضعیت نشاط اجتماعی در بین شهروندان شهر بوشهر را مورد بررسی قرار می دهد.
به منظور اطمینان از روایی پرسشنامه طراحی شده، قبل از تکمیل براساس نظرات چند تن از اساتید صاحب نظر دانشگاه اصلاح گردید و برای حصول اعتبار نیز با انجام تکمیل آن در نمونه ای مقدماتی به حجم 30 نفر با انجام آزمون آلفای کرونباخ به اصلاح نهایی گویه ها اقدام گردید. متغیر وابسته تحقیق، سنجش نشاط اجتماعی و متغیرهای مستقل بر چند مورد می باشند که گزینش این متغیرها و انتخاب گویه های مربوطه برای سنجش آن ها براساس مبانی نظری، بررسی منابع موجود و مطالعات انجام شده و پرسشنامه شادی آکسفورد، صورت گرفته است.

3-3- جامعه آماری و نمونه تحقیق

جامعه آماری عبارت است ازگروهی از افراد یا اشیاء «آزمودنی» که در خاصیت ها یا ویژگی مورد پژوهش مشترک می باشند و با هدف و موضوع پژوهش ارتباط دارند. پژوهشگر ابتدا باید جامعه آماری را به درستی انتخاب نماید و سپس جامعه آماری را تعریف و قلمرو آنرا تعین کند.(ساعی ارسی،41:1389). جامعه آماری این پژوهش افراد ساکن در شهر بوشهر است که براساس سرشماری نفوس و مسکن 1385 تعداد آن ها 169966 نفر می باشد. جامعه آماری مورد پژوهش حاضر، کلیه شهروندان سنین 65-15 سال شهرستان بوشهر در سال 1393 است.

3-4- حجم نمونه
نمونه، عضوی از جامعه آماری است ،که ویژگی های غالب اعضاء جامعه آماری را دارا است و در واقع معرف جامعه و یا مجموعه آزمودنی ها می باشد. و نتایج حاصل ازمطالعه آن قابل تعمیم به کل جامعه است. در این پژوهش نیز به منظورتعین تعداد مناسب افراد نمونه، که معرف جامعه آماری باشد، از فرمول کوکران استفاده شده است.

N= تعداد كل جامعه آماري
t2=t استودنت (1.96)2 زيرا كه سطح معني داري آزمون برابر با 5/0 است
d2 =(%5)2 = 0.0025 = تقريب در برآورد پارمتر مورد مطالعه
P = 0.5 = احتمال وجود صفت
q = 0.5 = احتمال عدم وجود صفت
مقدار p.q مساوي با 5/0 در واقع زماني است كه خواسته باشيم حداكثر حجم نمونه را بدست آوريم. نکته قابل ذکر اینکه در جهت سهولت کار تحقیق دانشگاهی و کاهش هزینه های آن در نهایت تعداد پاسخگویان به 300 نفر تقلیل یافته است.

3-5- روش نمونه گیری
هنگامي كه دستيابي كامل به اعضاي يك جمعيت مشكل باشد از نمونه گيري استفاده مي شود. روش نمونه گیری به معنی انتخاب نمونه آماری مورد مطا لعه، از میان جامعه آماری است. باید توجه داشت که نمونه ها طوری انتخاب شوند که همه ویژگی های جامعه را داشته باشند(همان:43). روش نمونه گیری انتخابی در این پژوهش، روش نمونه گیری خوشه ای چند مرحله ای می باشد. در مرحله اول به استناد طرح تفصيلي شهر بوشهر مصوب سال 1389 و مورد تاييد سازمان مسكن شهرسازي استان بوشهر و شهرداري بوشهر، شهر بوشهر به دو بخش شمالي با 6 ناحيه و 28 محله و بخش جنوبي با 4 ناحيه و 15 محله تقسيم گرديده كه با توجه به اينكه بخش شمالي داراي كاربري بيشتر مسكوني بوده و بيشتر جمعيت ساكن در شهر بوشهر در اين بخش ساكن مي باشند از بين دو بخش ذكر شده بخش شمالي انتخاب گرديد و از ميان 6 ناحيه، سه ناحيه به طور تصادفي انتخاب گرديد و از درون اين نواحي سه گانه كه هر كدام به چندين محله تقسيم مي شدند، 7 محله به ظاهر متفاوت از لحاظ اجتماعي –اقتصادي به شرح ذيل انتخاب شدند:
در ناحيه 1 از مجموع 2 محله فقط محله بافت قديم انتخاب گرديد.
در ناحيه4 از مجموع 6 محله ،3محله به نام هاي سنگي غربي، عاشوري و جفره انتخاب گرديد.
در ناحيه 6 از مجموع 6محله 3 محله به نام هاي باغ زهرا، بيسيم و باغ نار انتخاب گرديد.

جدول3-1- نمونه انتخابی به تفکیک محلات نمونه
نواحی انتخابی از بخش شمالی
محلات انتخاب شده به عنوان نمونه
تراکم جمعیتی نسبت به جمعیت کل شهر بوشهر
تعداد نمونه محله براساس نسبت تراکم جمعیت
تعداد زنان درنمونه در محله
تعداد مرد در نمونه در محله
رتبه اجتماعی اقتصادی محله درشهر بوشهر
ناحیه 1
محله بافت قدیم
8/0
37
17
20
7
ناحیه 4
سنگی غربی
23/0
107
49
56
4

عاشوری
19/0
86
41
46
5

جفره
6/0
29
13
15
6
ناحیه 6
باغ زهرا
17/0
77
37
41
3

بیسیم
15/0
67
32
36
1

باغ نار
12/0
55
26
29
2
جمع

100
458
215
243

نكته قابل ذكر اينكه در توزيع پرسشنامه ها با توجه به ميزان جمعيت محلات و سهم آن در جمعيت ناحيه و همچنين براساس نسبت جنسي (زن- مرد) به صورت تسهيم به نسبت به شرح ذیل عمل شده است.

جدول3-2- تسهیم به نسبت نمونه به تفکیک گروه سنی وجنس
گروه سنی
زن
مرد
جمع
19- 15
33
37
67
24- 20
43
55
98
29- 25
35
35
70
30- 34
24
27
51
39- 35
19
23
42
44- 40
17
18
35
49- 45
14
16
30
54- 50
11
13
24
59- 55
6
8
14
64- 60
3
5
8
65 +
9
7
16
جمع
214
244
458

3-6- روایی و پایایی ابزار تحقیق
روایی(پایایی) اشاره به ثبات نتایج در طول زمان دارد. سنجش باید از ثبات هم برخوردار باشد، یعنی هرگاه دوباره آن را تکرار کردیم به همان نتایج برسیم(نایینی، 1383: 86).
پایایی(روایی) تحقیق مرحله ای است که به منظور تکرار پذیری ابزار سنجش انجام می شود . اگر آزمایشی را چندین بار تکرار کنیم یا تجزیه و تحلیل را به دفعات انجام دهیم و در همه موارد نتایج یکسان باشند، می گوییم مطالب به دست آمده دارای روایی علمی است. پس منظور از روایی علمی حصول نتایج مشابه در تکرار اعمال قبلی است. پایایی سوالات پرسشنامه براساس آزمون آلفای کرونباخ تعیین شده است. مقدار آلفا در دامنه 1-0 است به طوری که از طریق این ضریب به پایداری درونی گویه ها پی برده می شود. اگر این ضریب صفر باشد بیانگر عدم پایایی کامل گویه ها و اگر یک باشد پایایی کامل را نشان می دهد. در این تحقیق برای اطمینان از دقیق بودن سوالات و بدست آوردن پایایی پرسشنامه، علاوه بر اعتبار صوری، پرسشنامه را به تعدادی از شهروندان تقسیم نمودیم که در این مرحله بعد از پر شدن 30 پرسشنامه توسط پاسخگویان با قرار دادن گویه های مربوط به یک فرضیه در فرمول تست کرونباخ، مقدار ویژه هر کدام در جدول زیر ثبت شده است.
جدول3-3- تست کرونباخ متغیرها
ردیف
متغیر
تعداد گویه ها
ضریب آلفا
1
نشاط اجتماعی
22 -10
72/0
2
عدالت اجتماعی
40-37
73/0
3
همبستگی اجتماعی
55-41
74/0
4
امکانات تفریحی و ارتباطی
28-23
70/0
5
وضعیت خانوادگی
60-56
76/0
6
میزان دینداری
36-29
83/0

طبق اطلاعات جدول

پایان نامه
Previous Entries پایان نامه با کلید واژگان نشاط اجتماعی، همبستگی اجتماعی، شاخص سازی Next Entries پایان نامه با کلید واژگان میزان استفاده، متغیر مستقل، علوم اجتماعی