پایان نامه با کلید واژگان علوم تربیتی، حق مالکیت، ترک فعل، تعلیم و تربیت

دانلود پایان نامه ارشد

و اگر مطالبی هم دیده میشود به صورت پراکنده ودر لابلای مطالب دیگر آورده شده است همانطور که در برخي از آيات قرآن كريم به اين مسئله تصريح شده است وعلاوه بر آن در اخبار و احاديث وارد شده از ائمه معصومين سلام الله عليهم نيز به احكام فقهي و تربيتي كودك در ابواب مختلف پرداخته شده است، همچنين در كتابهاي فقهي اين حقوق و احكام مورد بررسي قرار گرفته است و همچنین پایان نامه جناب آقای علی نقابی با موضوع بررسی حقوق وتربیت كودك از دیدگاه فقه و علوم تربیتی که در سال 1389به رشته تحرير در آمده است . از آن نيز بهره برداري شده است.

روش انجام تحقیق

روش تحقیق در این پایان نامه به صورت توصیفی، تحلیلی و برای جمع آوری مطالب از روش کتابخانه ای استفاده شده است براي شروع كار، آيات و رواياتي كه در زمينه حقوق كودك وارد شده بود از قرآن و كتب معتبر فقهي وپایان نامه بررسی حقوق وتربیت کودک ازدیدگاه فقه وعلوم تربیتی نوشته علی نقابی … مورد بررسي و مطالعه و فیش برداري قرار گرفت. و در مرحله بعد با بررسي كتابهاي فارسي دانشمندان مسلمان كه در رشته علوم تربيتي و روانشناسي كودك به رشته تحرير درآمده بود نيز مورد استفاده قرار گرفت و به دنبال آن از رساله‌هاي عمليه مراجع عظام بويژه مرحوم آيت اله خميني(قدس سره) و ديگر مراجع عظام استفاده زيادي شد.
و بعد از آنكه نكته برداريها انجام گرفت، مطالب به صورت منظم درآورده شد.

قالب بندی تحقیق

این پایان نامه دارای شش فصل میباشد.که در فصل اول مباحث نظری مانند رابطه حق وتکلیف ، معنای تربیت، خصوصیات کودک،وعوامل موثر بر رشد کودک قبل از تولد مورد بحث قرار گرفته است. در فصل دوم مراحل رشد قبل از تولد از نظر اسلام وعلوم تربیتی بررسی شده است . درفصل سوم عوامل موثر بررشد و تربیت بعد از تولدمانند خانواده ، مسئولیت پدر ومادر ،نقش مدرسه در تربیت کودک مورد بحث قرار گرفته است .در فصل پنجم حقوق کودک و مبانی فقهی از جمله استحباب اذان واقامه،تحنیک، ختنه، عقیقه، تغذیه کودک، حضانت ،نفقه وهمچنین سن بلوغ از دیدگاه قرآن،فقها واحادیث بررسی شده است . در فصل پنجم تنبیه ،تعزیرو تادیب کودک از منظر فقه و همچنین حکم اولیه وثانویه آن مورد بررسی قرار گرفته است. ودر فصل آخر مسئولیت کیفری اطفال از دیدگاه فقهی وحقوقی وارکان مسئولیت کیفری مانند عقل، شعور ، ادراک و…مورد بررسی قرار گرفته است.
فصل بندی و انتخاب موضوعات به گونه ای بوده که خواننده بدون مشقت میتواند، آنچه نیاز دارد، کسب نماید.طرح وبررسی موضوعات گوناگون براساس نظرات فقهاوعظام تدوین گشته،در عین حال از بررسی کتب حقوقی، فقهی وعلوم تربیتی در این زمینه غفلت نشده است و تاحد امکان نظرات مختلف و معتبر با ادله قوی ومستحکم دسته بندی و به شکلی استدلالی طرح گردیده است درعین حال از اصل ایجاز غافل نمانده، وبا آوردن مدارک در جای خود خواننده را به آن ارجاع داده است.

فصل اول

مباحث نظری

1-1-مقدمه
قبل از شروع سخن پیرامون موضوع پایان نامه لازم است توضیحاتی مختصر بر برخی مباحث مربوط به آن داشته باشیم .

1-1-1- معناي لغوی حق
معناي لغوي حكم :
حق در زبان عربی وفارسی معانی متعددی دارد ودرموارد فراوانی بکار برده می شودکه از آن جمله :«راست،
درست، (درمقابل باطل)،راستی، درستی، حقیقت،یقین، عدل وداد، انصاف،نصیب، بهره، مزد، سزاواری،
شایستگی،ملک، مال، خدای تعالی و…»1

1-1-2- معناي اصطلاحي حق :
فقها در اصطلاح، حق را اینگونه معنا کرده اند.
«حق عبارت است از: سلطنت شخصی بر دیگر، خواه این دیگری، شخصی باشد ،خواه چیزی دیگر مانند مال»2
به بیان دیگر می توان گفت:« حق عبارت از امتیاز ،قدرت یا اختیاری است که از سوی شرع یا قانون به
کسی داده میشود تا بر اساس آن بتواند در چیزی تصرف کند یا انجام کاری را از دیگری بخواهد.»3
حق به معنی اعم،عبارت است از آنچه که شارع ،وضع کرده است ،خواه حقوق به معنی اخص باشد خواه
تکالیف ،بنابراین در این معنی،استعمال علم حقوق در عصر ما صحیح است نه در معنی اخص » 4
اقسام حق :
حقوق دانان اسلامی حقوق را موردتقسیمات گوناگون قرار داده اند که عمق مطالعات آنان را نشان می دهد.
«اول حق الله ودوم حق الناس ، در تعریف این دو گفته اند «حق الناس (یاحق العبد ویاحقوق آدمین )آن است که انسان بتواند آنرا ساقط کند ، جز این هرچه باشد حق الله است، مانند مجازات ها و مقررات خمس و زکات که همه حق الله است. اما اسقاط حق مالکیت نشان می دهد که حق مالکیت ،حق الناس است .حق الناس جنبه حق خصوصی دارد ولی حق الله جنبه حق عمومی دارد.»5

1-1-3 – رابطه حق و تکلیف
« ذالک بان الله هوالحق و ان ما یدون ما دونه هوالباطل»6
حق کلمه ای است عام ، ضد باطل ، و به معنای عدیده اطلاق می شود .
«کاملترین مصداق آن وجود یگانه حق سبحانه وتعالی است ، ذات احدیت را حکمای اشراق ، نورالانوار و صوفیه ، حقیقه الحقایق گویند .»7
حق به عناوین مختلف تعبیر شده ، از جمله می توان به معانی زیر برای حق اشاره کرد :
«راست و درست و بی کم و کاست ، مانند وعده حق جل شانه که حق و درست است»8
بهره و نصیب و مال و ملک ، هنگامی که گفته می شود فلان چیزحق فلان شخص است
دوری از خطا و لغزش و پیروی از صراط مستقیم
آنچه که با موازین و کمالات مطلوب اخلاق تطبیق کند و آنچه که از روی عدل و انصاف درخور خواستن و رعایت آن ، لازم و واجب باشد .
قدرت یا معصیت یا اختیار و اقتدار و سلطه ای است که برای اشخاص و اجتماعات شناخته شده و بر مبانی اخلاق و عادت استوار است ، مانند حق حیات ، حق مالکیت و زوجیت ، حق رای و انتخاب کردن و انتخاب شدن و امثال آن
گاه هم حق به معناو مفهوم تکلیف به کار رفته است ،
چنانچه امام سجاد (علیه السلام) در رساله خود معروف به رساله حقوق ، اصل و ریشه حقوق را حقوق الهی دانسته و حقوق دیگران را متفرع بر آن برشمرده و به تفصیل در رابطه خلق با خالق و رابطه فرد با همنوع و رابطه انسان با نفس خود ، بحث نموده است .
پس برای هر انسانی حقی است و علیه او نیز حقی است و به عبارت دیگر احکام حقوقی به دو قسمت تقسیم می شود : 1 – حق 2 – تکلیف
«حق حکمی است که موجبات انتفاع مستقیم ذی حق را از موضوع آن فراهم و تکلیف حکمی است که مکلف را ملزم به انجام عملی می نماید که خود به طور مستقیم از آن منتفع نمی گردد و ظاهرا مشقت بار بودن آن نیز به همین خاطر است به عنوان مثال پرداخت مالیات ها در جوامع بشر ی یک تکلیف است در حالی که استفاده از مایملک توسط مالک یک حق می باشد.همچنین هر حقی در نقطه مقابل برای دیگران ایجاد تکلیف می نماید . وقتی می گوییم کسی حقی دارد از چیزی یا کسی بهرمند گردد ، درست به این معنی است که افراد دیگر مکلف هستند حق او را محترم بشمارند و مانع استیفای حق او نشوند.و اگر گفته شود افراد نباید در مال کسی بدون اجازه او تصرف نمایند این بدان معناست که مالک حق تصرف در اموالش را دارد .»9
در نتیجه باید گفت :« هر تکلیف و مسئولیتی مستلزم حقی است و هر حقی ، تکلیف و مسئولیتی را به دنبال دارد . دو مفهومی که باید روبروی هم قرار گیرد «حق» و «تکلیف» است نه حق و حکم ، زیرا حق نیز از آثار حکم است و باید اینگونه تقسیمات را در انواع حکم جستجو کرد . حکمی که حق می آفریند و حکمی که تکلیف به بار می آورد و موقعیت های حقوقی ایجاد می کند.»10
به عبارت دیگر« حق درجه ضعیفی از مالکیت است که برای « شخص » جعل شده است به گونه ای که اگر مشخص نباشد حق نیز نخواهد بود ولی در وضع حکم ، شخص مورد نظر نیست.»11
علاوه بر این« شارع اسلام در حق « توانایی و سلطنت » را برای شخص در چیزی یا در مقابل کسی اعتبار کرده است ، اما در حکم جعل شارع صرفا رخصت انجام دادن فعلی یا ترتیب اثر دادن بر فعل یا ترک فعل انسان است.»12
بنابراین ،« حکم فقط از طرف شارع جعل می شود . مکلف در آن سلطه ای ندارد ، برخلاف حق که شخص را بر انجام و ترک فعل قادر و مسلط می سازد.»13

1-1-4 – معنا و مفهوم تربیت
الف ) معنای لغوی :
«کلمه تربیت از ریشه کلمه « ربا ، یربو » گرفته شده است که معنای آن عبارت از رشد است و رباالولد را اینگونه معنا کرده اند : فرزند رشد ونمو کرد و یا ربی الولد : کودک را پرورش داده ، تربیت کرد ، بزرگ کرد.» 14
و همچنین به معنای « پروردن ، پروراندن ، آداب و اخلاق را به کسی آموختن ، پرورش »15 نیز آمده است .

ب ) معنای اصطلاحی :
در این زمینه شهید مطهری چنین می نویسد :
«تربیت عبارت است از پرورش دادن ، یعنی استعدادهای درونی که بالقوه در یک شی وجود دارد به فعلیت درآوردن و پروردن و لهذا تربیت فقط در مورد جانداران ، یعنی گیاه ، حیوان و انسان صادق است و از همین جا معلوم می شود که تربیت باید تابع و پیرو فطرت باشد.»16
«تربیت هدایت و اراده جریان ارتقائی وتکاملی بشر است به گونه ای که به سوی الله جهت می دهد و یا تربیت عبارت است از احیای فطرت خدا آشنایی انسان و پرورش ابعاد وجود او در جهت حرکت به سوی کمال بی نهایت ».17
و یا اینکه محمد التوفیق المقداد تربیت را اینگونه معنا می کند :
«تربیت مکتبی است که در آن مربی نفس متربی را ربانی می کند و مربی خود یقینا باید دارای نفس ربانی باشد و آن نفس ربانی را اعتقادات حقه ، منطق وجهت می دهد و بر آن شخصیت ربانی صفات شایسته و سیرتهای نیکو و اخلاق حسنه سایه می نهد و از آن نفس و آن شخصیت اعمال صالحه سر می زند و همین اعمال به آن وجود ، قوام و دوام می بخشد ، تا در شدائد احوال نفس از جای نرود و شکست نپذیرد .»18
همانطور که جنسیت جنین توسط مولای حکیم مشخص می شود دوقلو و چندقلو شدن جنین نیز به دست اوست از طرفی اگر خداوند اراده کند زن یا مرد را عقیم می سازد و تمام این ها نشان دهنده این مطلب است که ما از خود هیچ نداریم و هیچ قدرتی جز قدرت مطلقه خداوند در هستی حکومت ندارد و اگر نعمتی هم به ما می دهد به سبب لطف و کرم بی منتهای اوست .
بنابراین اعتراض ما نسبت به موجودی که کوچکترین دخالتی در حیات و ممات و صحت و سقم او نداریم ریشه ای جز جهل و ناآگاهی ما ندارد که نه خود را شناختیم و نه ولی نعمت خود را که به قول حضرت امیر مومنان علی (علیه السلام) :
« من عرف نفسه ، فقد عرف ربه »19هرکس خود را شناخت خدای خویش را هم شناخته است .
موضوع تربیت امروزه ، نه تنها در جوامع و خانواده های مسلمان مورد توجه قرار گرفته و هر پدر و مادری آرزو می کند که فرزندان خود را طبق رهنمود های صحیح و اصول و ارزش های الهی تربیت کرده و در نهایت فرزندی رشد یافته و کارآمد داشته باشد بلکه اهداف عالی و اخلاقی تعلیم و تربیت از مهم ترین دغدغه های جهانی است .
« بحث تعلیم و تربیت ، بحث ساختن افراد و انسان است یک مکتب که دارای هدف های مشخصی است و مقررات همه جانبه ای دارد و به اصطلاح سیستم حقوقی ، سیستم اقتصادی و سیاسی دارد ، نمی تواند یک سیستم خاص آموزشی نداشته باشد ، زیرا مکتبی که می خواهد در بین مردم یک طرح خاص اخلاقی یا اقتصادی و یا سیاسی را پیاده کند ، قطعا این ها را برای انسان ها می خواهد ، اعم از اینکه فرد انسان هدف باشد و یا جامعه انسانی .البته این مسئله اصالت فرد یااصالت جامعه خود مسئله ایست که باید بحث شود اگر هدف جامعه باشد باز هم این افراد هستند که به وسیله آن ها باید این طرح ها پیاده بشود ، پس به ناچار باید آموزش ببیند و طوری پرورش پیدا کنند که بتوانند همین طرح ها را در اجتماع پیاده نمایند و اگر هم هدف خود فرد باشد باز هم می باید طرحی و برنامه ای برای ساختن فرد وجود داشته باشد و اگر هم مکتبی مثل اسلام باشد که در آن اصالت فرد محفوظ است و هم اصالت اجتماع ، قطعا می باید برنامه ای برای ساختن افراد در دست داشته باشد ، هم از آن نظر که هدف بودن فرد ( اصالت خود ) تامین گردد و هم از آن جهت که باید فرد مقدمه ای و ابزاری برای اجتماع باشد . با توجه به همین نکته است که ضرورت می یابد که با اصو

پایان نامه
Previous Entries پایان نامه با کلید واژگان مسئولیت کیفری، علوم تربیتی، مجازات اسلامی، مسئولیت کیفری اطفال Next Entries پایان نامه با کلید واژگان تعلیم و تربیت، پیش دبستانی، رشد اجتماعی، فیزیولوژی