پایان نامه با کلید واژگان روانشناسی، مناطق روستایی، طبقات اجتماعی

دانلود پایان نامه ارشد

جمعيت سني و جنسي به طور تصادفي در گروه مخاطب كلي قرار دارند. اما، آنچه اين سنجش‌ها را متفاوت ميسازد، چگونگي جمع‌آوري نمونه است. رايج‌ترين روش‌هاي جمع‌آوري مصاحبه‌هاي خياباني، مصاحبه‌هاي(تلفني و پرسشنامه‌اي) است 5(تايلر و ليينگ، 1998 ). (هندی، 1387، ص162).
در سال‌هاي اخير سازمان‌هاي تحقيقاتي كه پيرامون سنجش مخاطب فعاليت مي‌كنند روش كار خود را تغيير داده‌اند، زيرا نسبت به انتقادات جاري حساس شده اند؛ بيشتر اين سازمان‌ها تركيبي از روش‌هاي مختلف جمع‌آوري اطلاعات را به كار ‌اند.
راجار در بريتانيا روش فعاليت خود را در سال 1999 به طور كلي تغيير داده، به گونه‌اي كه در هر خانه يك نفر را مسئول پركردن فرم‌هاي نظرسنجي كرد و نظارت دقيق و مستمري نيز بر اين امر داشت. به دنبال انتشار اولين گزارش‌ها پس از تغيير سيستم، آشكار شد كه شنوندگان راديو بيش از آن تعدادي هستند كه قبلاً تصور مي شد و با جذب كودكان و نوجوانان و به كارگيري ديدگاه و نظرات آنان شاهد افزايش چشمگير تعداد شنوندگان راديو شديم.
اندازه گيري ميزان مخاطبان هر ايستگاه به كمك چهار روش زير صورت ميگيرد:
1- ميانگين مخاطبان: براساس اين روش ميزان مخاطبان يك ايستگاه از طريق سنجش تعداد مخاطبان برنامه‌هاي آن ايستگاه مدت زماني مشخص مثلاً پانزده دقيقه تخمين زده ميشود.
2- روش محاسبه تجمعي: در اين روش مجموع كساني كه در يك موقعيت زماني خاص مثلاً 5 دقيقه يا يك روز يا يك هفته به برنامههاي يك شبكه گوش داده‌اند، محاسبه مي‌گردد.
3- روش هسته اصلي: در اين روش تعداد شنوندگاني كه ايستگاه در واقع انتخاب اول آنهاست، محاسبه مي‌شوند و به عبارتي منظور كساني هستند كه اين ايستگاه را بر ديگر ايستگاه‌ها ترجيح ميدهند. براي مثال، در آمريكا براساس وفاداري و صداقت P و 3 P و 2 P آربيترون ميان شنوندگان 1 غالباً و در تمامي اوقات اين ايستگاه P خودشان تمايز قائل مي‌شود. گروه 1 تابع قاعده خاصي P و 2 P را ترجيح ميدهند در حالي كه گروه هاي 3 نيستند.
4- مشاركتي: در اين روش درصدي از كل شنوندگان در نظر گرفته مي شوند كه در بازار مصرف مورد نظر، به برنامه‌هاي يك ايستگاه گوش مي دهند. (هندی، 1387، ص165)
ايستگاه‌ها و شبكه‌هاي راديويي به نحو گريزناپذيري هر يك از روش‌ها را كه متناسب با نيازهايشان باشد به كار مي‌گيرند. به عنوان مثال، اگر رقابت فزاينده در يك بازار به معناي كاهش مخاطب يك ايستگاه باشد، شايد چنين ادعا كنند كه در برخي نقاط ديگر مردم از برنامه‌هايشان استفاده مي‌كنند و در اين راه از شيوه تجمعي بهره مي‌برند و اگر آمار تجمعي كاهش يافت، ايستگاه ممكن است از راه توسل به شيوه هسته اصلي و انتخاب اوليه، شنوندگان خود را تسلي دهد و به صداقت كساني كه شبكه آنها را انتخاب كرده اند، استناد كند.

1-8-2-2- قدرت انتخاب و گزینش مخاطبان در ایران
بررسی تاریخی از سپهر رسانه ای ایران ،سه دوره زمانی را نشان می دهد:
الف) از آغاز رادیو در سال 1319 شمسی تا انقلاب اسلامی ایران
در این دوره قدرت رادیو و تلویزیون انحصاری بود. تقریبا هیچ گزینه دیگری برای شهرستانی ها و مردم ساکن در مناطق روستایی وجود نداشت. سینما گزینه رقابتی محدودی در شهرهای اصلی و برخی شهرهای درجه دو محسوب می شد. رادیو BBC در اواخردوره پهلوی گزینه جدیدی بود.
ب) از سال 1370 تا امروز.
سپهر رسانه ای به رقابت فشرده در داخل و خارج وارد شده است. بیش از صدها شبکه تلویزیونی و رادیویی ماهواره ای در کنار شبکه وسیع و سهل دریافت ایترنت همواره با افزایش مدت زمان پخش BBC فارسی و صدای آمریکا و رادیو فردا و دیگر شبکه های تلویزیونی و رادیویی فارسی زبان فضای رقابتی و از منظر سیاسیف گاهی تهدیدامیزی را ایجاد کرده ان.
رقابتی بودن سپهر رسانه ای موجب شده است تعداد شبکه های رادیویی و تلویزیونی در دو شکل سراسرس و محلی افزایش یابد تا قدرت رقابتی خود را باید در ساختار خاصی افزایش دهندف در غیر این صورت کمک چندانی به رسانه ملی در این رقابت نمی کنند(اولین اجلاس جهانی رادیو،ص70-71).

9-2-2- برنامه سازی رادیو
رادیو رسانه‌ای متفاوت از سایر رسانه‌هاست، زیرا تنها عناصر شنیداری را در اختیار دارد و با کلام، موسیقی و افکت،سکوت تلاش می‌کند پیام‌های خود را با کمترین اختلال و ابهام به مخاطب انتقال دهد.

1-9-2-2- رویکردهای برنامه‌سازی به مخاطبان
در امر برنامه‌سازی سه رویکرد یا دیدگاه عمده، برای برنامه‌سازی و مخاطبان برنامه‌ها وجود دارد:

1) رویکرد مصلحت گرا
این رویکرد بیشتر مصالح و ضرورت‌ها را در نظر می‌گیرد و جهت آن بیشتر از رسانه به سمت مخاطب است و در آن نصیحت مستقیم وجود دارد. گروه محتوا‌گرایان به مصالح و بایسته‌های مخاطب توجه تام دارند و نیازها و اموال مخاطب را از دریچه‌ی مصالح می‌نگرند و در ارائه‌ی مطالب در برنامه وسواس زیادی دارند ودر صورت احساس مواجهه یا تضعیف مصالح ناچار از حذف یا چشم‌پوشی از برخی مطالب هستند. از طرفی دیگر از منظر نظریه‌های ارتباطاتی این گروه ارتباطات را از زاویه‌ی گلوله‌ی جادویی نگاه می‌کنند. پیام‌های رسانه‌ای مانند: داروی تزریقی به بیمار، خود را به نقطه‌ی موردنظر می‌رساند و تأثیر لازم را خواهد گذاشت. این گروه در ناخودآگاهشان، مخاطب به صورت منفعل حضور دارد و به محض برقراری ارتباط پیام را دریافت کرده و آن را می‌پذیرند.

2) رویکرد نیاز محور
در این شیوه‌ی برنامه‌سازی تنها به نیازها و امیال مخاطب توجه می‌شود و دغدغه‌ی تعالی مخاطب برای برنامه‌ساز وجود ندارد. گروه فرم‌گرایان به نیازها و گاهی به میل مخاطب خود توجه دارند. از این رو جهت ناچار بخش عمده‌ی همّ خود را صرف حوائج و نیازهای تاحدودی اولیه و متکی بر غریزه می‌کنند. بنابراین دغدغه‌ی تعالی مخاطبان خود را ندارند. همان‌طور که مارکوزه در نقد وسایل ارتباط‌جمعی غربی می‌گوید: «… با تشدید نیازهای کاذب و اصولا تعیین نیازها رواج مصرف‌گرایی، تولید انبوه، کار بیش از اندازه و … انسان را از خود بیگانه کرده است و رسانه‌ها با ترویج این شرایط، به شدت به رواج یکسان‌سازی و همسان‌سازی می‌پردازند و تمام عوامل را با سیستم تکنولوژیک، هماهنگ و همسو می‌کنند».

3) رویکرد نیاز مصلحت
دیدگاه سومی نیز در برنامه‌سازی وجود دارد که دیدگاه نیاز- مصلحت است. گذر به مصالح مخاطبان از طریق نیازهای آنهاست، شاید از جهت سختی تأمین محتوا و شرایط آن، قابل مقایسه با دو دیدگاه دیگر نباشد و زحمت و تلاش دوچندان می طلبد، اما از آن جهت که به نیازها توجه دارد، مطلوب مخاطب است و از آن جهت که خود را به مصالح مخاطب متصل می کند، موجب تعالی او می شود.
دیدگاه فرم‌گراها در ساخت برنامه را می توان، دیدگاه نیاز محور دانست، در حالی‌که دیدگاه محتوا‌گرایان در ساخت برنامه، دیدگاه مصلحت محور است(خجسته،1384،ص3).

2-9-2-2- تقسیم‌بندی شبکه‌های رادیویی از لحاظ برنامه‌سازی
شبکه‌های رادیویی را از لحاظ برنامه‌سازی و پخش برنامه به سه نوع می‌توان تقسیم‌بندی کرد:
الف) رادیوهای عمومی
ب) رادیوهای اختصاصی
ج) رادیوهای تخصصی
الف) رادیوهای عمومی
به شبکه‌های رادیویی اطلاق می‌شود که در تمام موضوعات اصلی و برای کلیه‌ی سطوح مخاطبان، با شیوه‌های برنامه‌سازی مختلف و متعدد برنامه‌سازی می‌کنند. موضوعات برنامه‌سازی در رادیو عموما چنین می‌باشد:
مذهبی، فرهنگی، اجتماعی، اقتصادی، تاریخی، سیاسی، خبری، ادبی، هنری، ورزشی، سرگرمی، اطلاعات عمومی، نظامی و علمی. البته در برخی شبکه‌های رادیویی موضوعات دیگری نیز لحاظ می شود که می‌توان آنها را در داخل همین موضوعات طبقه‌بندی کرد.

مخاطبان رادیوها از مناظر مختلف به موارد زیر قابل تقسیم است:
سن، جنس، نژاد، اقلیت یا اکثریت، تحصیلات، طبقات اجتماعی، مکان زندگی و کار، زمان‌های تقسیم‌بندی زندگی روزانه و فردی و اجتماعی ، مستمر یا دائمی یا گذری، موضوع مورد علاقه.
از منظر روانشناسی سنی مخاطبان به گروه های سنی آورده شده تقسیم بندی می شوند:
نوزادی(2-0)، خردسالی(5-3)، کودکی(11-6)، نوجوانی(15-12)، جوانی(24-16)، بزرگسالی(40-25)، میانسالی(60-41)، کهنسالی(65سال به بعد).

ب) رادیوهای اختصاصی
رادیو‌های اختصاصی رادیو‌هایی هستند که برای مخاطبی خاص یا گروه‌های مخاطب خاص راه‌اندازی شده است. اما، از لحاظ موضوعی و محتوایی در تمام یا اغلب موضوعات موجود برنامه‌سازی، برنامه تولید کرده و با سبک خاص و شیوه‌های برنامه‌سازی متناسب با مخاطبان گروه سنی یا ملزومات روانشناسی و اجتماعی مخاطبان خاص شبکه و با اقتضائات زمانی و تغییرات محیطی و ذائقه‌های خاص مخاطبان خود اقدام به برنامه‌سازی می کند. مثال بارز این نوع شبکه‌ی رادیویی در کشورمان شبکه‌ی رادیویی جوان می باشد.

ج) رادیوهای تخصصی
رادیوهای تخصصی، رادیوهایی هستند که برگرد موضوعی خاص شکل یافته‌اند و خارج از آن موضوع نیز برنامه‌سازی نمی‌کنند. طبیعتاً این نوع شبکه‌ها دارای مخاطبان خاص و ویژه‌ای بوده و از لحاظ: حرفه یا شغل، ترکیب سنی، تحصیلات و یا علاقه‌مندی و شرایط ویژه‌ی پرداخت موضوعاتی مثل موسیقی، هنر یا سایر موضوعات دارای مخاطبان هدف و خاص خود می باشند. رادیو سلامت نمونه‌ای از شبکه‌های تخصصی داخل کشور می باشد. بسیاری از رادیوها می‌توانند در تقسیم‌بندی رادیو‌ها، هم رادیوی اختصاصی محسوب شده و هم رادیوی تخصصی باشند. نمونه این نوع رادیو‌ها رادیو معارف می تواند باشد.
در یک برنامه‌ریزی جامع برای یک رادیو- چه عمومی، اختصاصی و تخصصی- فصل‌های مشترکی وجود دارد. رادیوهای تخصصی ضمن تبعیت از یک ساختار نظامند و فصول مشترک در امر برنامهسازی ، در اداره و برنامه‌ریزی، دارای یک ساختار ویژه نیز می‌باشند.

3-9-2-2- مزایای رسانه رادیو
یکی از مهمترین وسایل ارتباط جمعی رادیو است که در این‌جا به چند مورد از مزایای رادیو اشاره می‌شود:
1- پوشش وسیع و گستردگی حوزه‌ی انتشاراتی آن بی‌نظیر است.
2- سرعت در مداومت آن تا حدی است که خبر را به‌ موقع داده و خبر را به‌ خود واقعه پیوند می‌دهد.
3- استفاده از آن مانع بسیاری از فعالیت‌های دیگر انسان نمی شود.
4- قابلیت تحرک فرستنده‌های رادیویی بسیار بالاست.
5- رادیو متنوع‌ترین رسانه جمعی است.
6- رادیو نیاز فوری مخاطبین را تأمین می‌کند.
7- تولید یک برنامه رادیویی به مراتب سریع‌تر و آسان‌تر از تولید یک برنامه تلویزیونی و یک روزنامه می‌باشد و قدرت انتقال آن به مخاطبین سریع‌تر می‌باشد.
8- رادیو در بحران‌های داخلی نقش فزاینده‌ای دارد. رادیو رسانه‌ی شرایط بحران‌های مختلف است.
9- رادیو می‌تواند سرچشمه‌ی نوآوری‌ها یا اعتراضاتی باشد که آسان‌تر از وسایل دیگر، در دسترس غیر حرفه‌ای‌ها قرار گیرد.
10- رادیو تخیل‌آفرین و تفسیر‌پذیر است.
11- رادیو به عنوان یک وسیله صوتی، بهترین راه برای فراگیری گوش‌دادن و شکست بی‌سوادی شنیداری است.
12- رادیو ارتباطات را هر چند ناکامل ولی بهتر از سایر رسانه‌ها برقرار می‌کند.
13- اصالت خاص رادیو در توانایی برقراری رابطه مستقیم با شنوندگان است.
14- رادیو اولین وسیله تبلیغاتی است که صنعت و تکنولوژی قرن بیستم به جهانیان اهداء کرده است.

4-9-2-2- معایب رادیو
رادیو هر چند رسانه قدرتمندی است اما دارای معایب و محدودیت‌هایی نیز می‌باشد:
1- پیام رادیویی فرار است.
2- در رادیو مجال تفسیر نیست، تفسیر مخاطب از آن‌چه پخش می‌شود بر مبنای پیام‌های پخش شده تحمیل می‌شود.
3- بهره‌گیری از حس شنوایی نیاز به تمرکز دارد فلذا کوچک‌ترین صدا آن را بر هم می‌زند.

5-9-2-2- برنامه ساز
برنامه ساز در رادیو‌های داخلی کشور تلفیقی از مفهوم سردبیر و تهیه‌کننده است.
سردبیر در گروه‌های برنامه‌سازی کار می‌کند و مسئول اجرایی برنامه است و تعیین‌کننده خطوط اصلی و محتوایی برنامه می‌باشد که تمام مواد(به طور اخص آیتم‌های) مورد نیاز تهیه برنامه را آماده می کند. هماهنگی‌های لازم در سیر تهیه برنامه به عهده سردبیر می‌باشد.
تهیه‌کننده فردی است که مسئولیت ضبط(در برنامه‌های تولیدی) و

پایان نامه
Previous Entries پایان نامه با کلید واژگان پردازش اطلاعات، دوران باستان، سلسله مراتب Next Entries پایان نامه با کلید واژگان خلاقیت کارکنان، مال امیر، مزیت رقابتی