پایان نامه با کلید واژگان خاورمیانه، واقع گرایی، خاورمیانه جدید، اسلام سیاسی

دانلود پایان نامه ارشد

منطقه، ايفا خواهند كرد؟
1-6- سامان دهی پژوهش
این پژوهش در پنج فصل؛ و 153 صفحه، شامل:
فصل اول؛ کلیات تحقیق، که به بیان مساله، اهمیت و ضرورت انجام تحقیق، ادبیات و پیشینه تحقیق، نوآوری در تحقیق، اهداف، سووالات و فرضیات تحقیق، روش شناسی پژوهشی و بالاخره درپایان مفاهیم، واژگان و اصطلاحات، می پردازد.
فصل دوم؛ به چارچوب نظری پژوهش می پردازد که در دو بخش، تدوین شده است :
بخش نخست؛ نو واقع گرایی و ساختار نظام بین الملل، و تاریخ و مفهوم نو واقع گرایی را شرح می دهد،

فصل سوم؛ با عنوان : ” اهمیت خاورمیانه ” ، شامل مقدمه، اهمیت و ویژگی های کلی خاورمیانه، تعریف خاورمیانه جدید و تاریخچه، اصول و فرایندهای آن و مفروضه های طرح خاورمیانه جدید
می شود.

فصل چهارم؛ با عنوان : ” راهبرد های عربستان در قبال تحولات منطقه ” ، مهم ترین قسمت این پژوهش، محسوب می شود، به این دلیل که دراین فصل، ضمن بررسی سیاست ها و راهبردهای ایران و عربستان در مقابل طرح خاورمیانه جدید در بخش های سیاسی، فرهنگی، اقتصادی و ژئوپلیتیک، تهدیدهایی که اجرای این طرح برای منافع مادی و معنایی ایران و عربستان دراین بخش ها دارد وتاثیر رفتاریا واکنش این دو بازی گردربرابر طرح مذکوربر چگونگی شکل گیری خاورمیانه جدید، مورد تحلیل و ارزیابی قرار می گیرد. درواقع؛ سووالات و فرضیات تحقیق، مطرح و با مراجعه به منابع و فیش برداری ازآن ها، منافع و تعارضاتی که ممکن است براثر اجرای طرح خاورمیانه جدید، متوجه دو کشورایران و عربستان شود، بررسی خواهند شد. دراین فصل همچنین؛ موضوع رقابت های دیرینه و سنتی ایران و عربستان به عنوان دو بازی گر قدرتمند منطقه، و دلایل آن، با استفاده از نظریه واقع گرایی تدافعی مورد تجزیه و تحلیل قرار می گیرد. دراین فصل؛ ابزارها و روش های امریکا دراجرای طرح خاورمیانه جدید؛ مانند تغییر مرزها و تجزیه کشورهای منطقه، تغییر ماهیت فرهنگی ملت های خاورمیانه با بهره گیری از نمادها و مفاهیم لیبرال – دموکراسی، نظام سازی و ایجاد ائتلا ف های منطقه ای، ایجاد بحران و محدود کردن چالش ها و بحران ها در جغرافیای منطقه، به منظور تضمین امنیت اسرائیل و امنیت انتقال انرژی به غرب، بررسی می شود.
فصل پنجم؛ با عنوان ایران؛ خاورمیانه جدید و سیاستهای راهبردی به رشته تحریر درآمده است.
1-7-سوالات تحقيق:
1-7-1-سوال اصلي:
ارزش ها و پارامترهاي موجود در طرح خاورميانه جديد، چه نسبتي با منافع مادي و معنايي ايران وعربستان دارد؟
1-7-2-سوالات فرعي:
يك: طرح خاورميانه نوين چگونه برمنافع مادي و معنايي جمهوري اسلامي ايران اثر مي گذارد؟
دو: طرح خاورميانه ي جديد، چگونه برمنافع مادي و معنايي رژيم سلطنتي عربستان اثرمي گذارد؟
سه: با توجه به منافع ايران و عربستان، اين طرح چه تاثیری برتحولات منطقه اي خواهد داشت؟
1-8-فرضيه هاي تحقيق
1-8-1-فرضيه اصلي:
طرح خاورميانه جديد مي تواند هم منافع و هم تعارضات عمده اي را براي منافع مادي و معنايي ايران و عربستان ايجاد كند.
1-8-2-فرضيات فرعي:
يك: طرح خاورميانه نوين؛ به لحاظ سياسي، فرهنگي و ژئو پليتيك براي منافع ايران، تعارضاتي را به همراه داشته، اما به لحاظ اقتصادي چالش چنداني براي آن ايجاد نخواهد كرد.
دو: طرح خاورميانه نوين؛ به لحاظ سياسي، فرهنگي و اقتصادي براي عربستان تعارضاتي راايجاد خواهد كرد، اما به لحاظ ژئوپليتيك، چالشي براي آن ايجاد نمي كند .
سه: با توجه به تعارضات عمده اي كه طرح خاورميانه جديد براي ايران و عربستان ايجاد خواهد كرد، آن ها سعي مي كنند تحولات را از منظر منافع خويش رقم زده و به صورت آشكار و پنهان درمقابل طرح خاورميانه جديد، مقاومت كنند .
1-9-روش شناسي تحقيق:
روش شناسي پژوهش؛ رفتارگرا بوده ودراين قالب، از نظريه نئورئاليسم و رئالیسم تدافعی استفاده خواهد شد. همچنين پژوهش مورد نظر، براساس رويكرد تحقيقي و روش تحقيق، ‌در زمره ي تحقيقات توصيفي – تحليلي است و با بهره گيري از روش كتاب خانه اي – تحليل محتوا، انجام پذيرفته است. دراین پژوهش تلاش شده تا رفتار دولت ها در برابر طرح خاورمیانه بزرگ، مطابق با نظریه کنت والتز، مورد بحث و بررسی قرار گیرد. شیوه روش شناسانه والتز؛ از مفهوم او از نظریه نشات می گیرد. از نگاه او؛ کیفیت یک نظریه مربوط است به کارویژه او از عمق عملی بودن آن. نظریه ی برتر؛ نظریه ای است که بتوان موارد بیشتری را با آن توضیح داد. نقطه شروع یک نظریه روابط بین الملل، تکرار یا بازگشت الگوهای رفتاری در طول زمان است. از نظر والتز، الگوی مسلط روابط بین الملل موازنه قواست. بنا براین؛ یک نظریه خوب روابط بین الملل، نظریه ای است که موازنه در کل مواردی را که رخ می دهد، توضیح دهد. ( والتز، 1979، 65 )
درنتیجه، او نظریه های تقلیل گرا که وقایع را به موجب ویژگی اعضای متعلق به سیستم بین المللی توضیح می دهد، رد می کند. سیاست موازنه قوا در سیستم دولت های یونان باستان عمل کرد، بنا براین او معتقد است که اهمیت موضوع نه تنها در ویژگی واحدهای سیستم، بلکه در ساختارهای خود سیستم نهفته است. به عبارت دیگر؛ مواردی در ساختارهای روابط بین الملل وجود دارد که سبب می شود دولت ها به روشی که می خواهند، عمل کنند.( آی بیید، 73-67 )
براین اساس؛ مطابق با سیاست کلی واقع گرایی ساختاری، یا نو واقع گرایی که جنبه های سیاست موازنه ای را با تاکید بر ضرورت حرکت در مسیر بقا و حفظ قدرت در مقابل رقبای منطقه ای و جهانی، تبیین می کند، پژوهش مذکور در ابعاد رفتارشناسانه و تحلیل و توصیف رفتار ایران و عربستان در قبال طرح خاورمیانه بزرگ و تاثیراتی که از این مقوله خواهند پذیرفت، در حوزه عملکرد و واکنش آن ها، مورد نقد و مداقه علمی قرارخواهد داد.
1-10-مفاهیم، واژگان و اصطلاحات مرتبط
خاورمیانه :
خاورمیانه؛ از نخستین خاست گاه های تمدن جهان بوده است. بسیاری از باورها و آیین های جهان از اینجا برخاسته اند، نخستین یافته های آدمی دراینجا بوده و نخستین قانون های جهان در اینجا نوشته شده است. خاورمیانه؛ منطقه ای است که سرزمین های میان دریای مدیترانه و خلیج فارس را شامل می شود. وجود بیش از 70 درصد ذخائر انرژی هیدرو کربوری جهان در این منطقه، آن را به منطقه ای ژئوپلیتیکی و ژئو استراتژیکی جهان تبدیل کرده است. ( ویکی پدیا، 1394 ) .
خاورمیانه جدید ) خاورمیانه بزرگ ) : خاورمیانه جدید؛ یا خاورمیانه بزرگ، اصطلاح جدیدی است که برای اولین بار درماه جون 2006 توسط خانم کاندولیزا رایس، وزیر خارجه وقت آمریکا طی یک سخنرانی درتل آویوبه دنیا معرفی شد. هدف از این کار، جای گزین کردن این اصطلاح به جای اصطلاح ” خاورمیانه بزرگ تر” بود. این تغییر در عبارت پردازی سیاست خارجی، همزمان با افتتاح خط لوله ی نفت باکو- تفلیس – جیحان ( جیحون ) درخاورمیانه شرقی بود. این اصطلاح و مفهوم ” خاورمیانه جدید ” بعدا” توسط وزیر خارجه آمریکا در اسرائیل و در اوج محاصره لبنان که تحت حمایت آمریکا و انگلیس انجام شد، دردنیا انتشاریافت. این پروژه؛ با این هدف توسط واشنگتن و تل آویو علنا” معرفی شد که لبنان به نقطه فشار برای تنظیم و سازمان دهی مجدد خاورمیانه تبدیل شده و به این ترتیب، نیروهای لازم برای ایجاد ” هرج و مرج سازنده “، آزاد خواهند شد. این ” هرج و مرج سازنده ” که شرایط لازم برای ایجاد خشونت و جنگ درسراسراین منطقه را فراهم خواهد کرد تا آمریکا، انگلیس و اسرائیل بتوانند نقشه خاورمیانه را مطابق با نیازها و اهداف ژئو استراتژیک خود، مجددا” طراحی و اجرا کنند. ( ناظم رعایا، 1393: 321 ) .
اسلام سیاسی : اصطلاح ” اسلام سیاسی “؛ اصطلاحی جدید است که دربرابر اسلام سنتی پدید آمده است که به دنیای مدرن تعلق دارد. ( بهروز لک ، 1386 : 209 )
براساس نظریه گفتمان، اسلام سیاسی؛ گفتمانی است که هویت اسلامی را در کانون عمل سیاسی قرارمی دهد. در گفتمان اسلام سیاسی؛ اسلام به یک دال برتر تبدیل می شود. (بابی، 1379 : 161 )
” بابی سعید معتقد است که مفهوم اسلام سیاسی بیشتر برای توصیف آن دسته از جریان های سیاسی اسلام به کار می رود که خواستار ایجاد حکومتی برمبنای اصول اسلامی هستند. بنابراین اسلام سیاسی را می توان گفتمانی به حساب آورد که گرد مفهوم مرکزی حکومت اسلامی، نظم یافته است. اسلام گرایی؛ طیفی از رویدادها از پیدایش یک ذهنیت اسلامی گرفته تا تلاش تمام عیاربرای بازسازی جامعه مطابق با اصول اسلامی را دربرمی گیرد ” . ( همان منبع ) .
سلفی گری : ” سلفی؛ به گروهی از مسلمانان اهل سنت، گفته می شود که به دین اسلام تمسک جسته و خود را پیرو سلف صالح می دانند و درعمل واعتقادات خود از پیامبر اسلام، صحابه و تابعین تبعیت می کنند. سلفی ها؛ تنها قرآن و سنت را منابع احکام و تصمیمات خود می دانند. سلفی گری؛ دورکن اساسی دارد :
یکی بازگشت به شیوه ی زندگی و مرام سلف صالح و درنهایت، سنت حجاز و به خصوص اهل سنتِ اهل مدینه در 1400 سال پیش، و دوم مبارزه با بدعت، یعنی هرچیزی که سلفی ها، جدید و خلاف سنت می دانند. سلفی ها ی معاصر برمعنی خاصی از توحید تاکید زیادی دارند که باعث می شود افراد بسیاری ” نامعتقد ” به آن تلقی گردند ” . ( ویکی پدیا، 1394 ) .

فصل دوم
چارچوب نظری پژوهش

2-1-بخش نخست:
2-1-1-نو واقع گرایی و ساختار نظام بین الملل
بازی گران منطقه ای هرچند کنش های خود را ولو به ظاهر، مبتنی بر حفظ منافع ملی قرار می دهند، اما درحقیقت و عمل، تابعی از ساختار نظام بین الملل هستند و مقاومت آن ها در برابر سیاست های راهبردی قدرت های نظامی – اقتصادی جهان در بسیاری مواقع، نتیجه عکس داده است. عربستان و ایران به عنوان دو کنش گر با سابقه منطقه ای، در محدوده جغرافیایی و حوزه های اقتدار خود، رقابتی دیرینه با یکدیگر دارند. این رقابت از آن جا ناشی می شود که قدرت های بزرگ فرامنطقه ای در پیگیری اهداف توسعه طلبانه خود، سیاست هایی را مطابق با استراتژی نفوذ و سامان دهی سیاسی در منطقه ژئو پلیتیک و ژئو استراتژیک خاورمیانه، طراحی و به مرحله ی اجرا می گذارند. برای فهم بیشتر این تعاملات و نیز به منظور درک مبنایی ” نو واقع گرایی ” که چارچوب نظری این پژوهش را تشکیل می دهد، لازم است نظری، ولو مجمل به ” واقع گرایی ” داشته باشیم که در اصل؛ ” نو واقع گرایی ” بر محمل آن استوار شده و معنا یافته است. سپس این مقوله را براساس “رئالیسم تدافعی ” که در حقیقت چارچوب بحث و رفتارهای بازی گران منطقه ای در قبال رویدادهای خاورمیانه است را پی می گیریم.
” واقع گرایی ” که گاه به صورت مکتب اندیشه سیاست قدرت از آن یاد می شود، از رویکردهایی است که برای مدت طولانی به عنوان پارادایم حاکم در مطالعه سیاست بین الملل مورد توجه قرار گرفته است. واقع گرایی در شکل کلاسیک آن، در اثر ( توسیدید)، یعنی ( جنگ پلوپونز ) در بیست و هفت قرن پیش منعکس شده است. این سنت را در عصر مدرن اروپا، ماکیاولی ( شاهزاده )، کلازوتیز ( در باره ی جنگ )، هابز ( لویاتان )، لئو پولدرنک (اولویت سیاست خارجی )، فردریک مانیک ( دلیل وجود دولت ) دنبال کردند و در امریکا، محققان و سیاست مدارانی مانند هانس مورگنتا، هنری کیسینجر و جرج کنان به ارایه نظریه و بحث در اطراف آن، پرداختند. با وجود آن که ریشه های واقع گرایی را می توان از آثار اندیشمندان مزبور از قرون پیش ردیابی کرد، اما واقع گرایی به صورت یک رویکرد نظری برای تجزیه و تحلیل سیاست بین الملل، از اواخر دهه ی 1930 و اوایل دهه ی 1940 وارد عرصه مطالعات روابط بین الملل شد. واقع گرایی در دهه ی بعد در هیات ( نو واقع گرایی ) ظاهرشد. اهمیت واقع گرایی در مطالعه سیاست بین الملل از این روست که برای مدت طولانی، این رشته مطالعاتی، با این نظریه عجین شده و اصولا” در شکل دادن به آن، نقش بسیارموثری داشته است.” ( قوام، 1386 : 78 ) حال باید فهمید که ویژگی های واقع گرایی و ساختار آن چگونه است تا از این راه به نو واقع گرایی که حاصل تجربه قرن ها واقع گرایی

پایان نامه
Previous Entries پایان نامه با کلید واژگان خاورمیانه، انقلاب اسلامی، عربستان سعودی، قدرت یابی Next Entries پایان نامه با کلید واژگان واقع گرایی، سیاست بین الملل، روابط بین الملل، نظام بین الملل