پایان نامه با کلید واژه های هیدرولوژی، عناصر اقلیمی، عوامل انسانی، توسعه پایدار

دانلود پایان نامه ارشد

مورد مطالعه نيز استفاده شده است.
همانطور که قبلا اشاره شد این تحقیق محدود به حوضه رودخانه پسیخان بوده و داده هاي موردنياز در اين تحقيق، ازطريق روش اسنادي و بررسي هاي كتابخانه اي ، جستجوهاي اينترنتي ، میدانی و آزمایشگاهی به دست آمده است، و در نهايت نتايج به دست آمده را در این حوضه آبريز مطرح استان یعنی پسیخان به كار گرفته و در اين زمينه از داده ها و آمار اقليمي و هيدرولوژيكي در دسترس در رابطه با حوضه مورد مطالعه نيز استفاده شده است.
این اطلاعات درخصوص استفاده در مدیریت یکپارچه مورد استفاده قرار می گیرد. روند افزایش تخریب خاک و شدت فرسایش و سیل خیزی در کشور حکایت از ناکامی و عدم توفیق برنامه های مدیریتی صرفاً دولتی در سازماندهی این منابع دارد. این امر لزوم سازماندهی یکپارچه و جامع در حوضه ها را خاطرنشان می نماید. در این راستا شناخت هرچه بیشتر حوضه ها به همراه اجزای تشکیل دهنده آن اعم از اجزای ادافیکی، مدیریتی و یا هیدروکلیمایی، لازم و ضروری است. در این تحقیق برای شناخت بیشتر حوضه لازم است تا اجزای تشکیل دهنده آن بررسی شوند و به دنبال آن درک هر چه بیشتر و بهتر شرایط حوضه و آگاهی یافتن از مشکلات موجود فراهم شود. در ادامه، یافتن راه حل مناسب برای رفع و دفع مشکلات و رسیدن به توسعه پایدار مدنظر قرار گیرد.
در این بررسی سعی شده از مطالعات پایه شامل فیزیو گرافی و … که از اصول اولیه تحقیق است استفاده شود. اطلاعات و داده های حوضه پسیخان شامل پستی و بلندی (خصوصیات ژئومورفولوژی)، خاک، اقلیم، هیدرولوژی، زمین شناسی، پوشش گیاهی و عوامل انسانی و اقتصادی، مورد دقت نظر قرار گرفته است. دلیل استفاده از این داده ها این است که عوامل تأثیرگذار در حوضه را شناسایی نماییم.
برای مطالعه اقلیم و هیدرولوژیکی حوضه از داده های عناصر اقلیمی مثل بارش ، درجه حرارت و … و داده های هیدرومتری مثل دبی ایستگاه پسیخان و ایستگاه های داخل ومجاور استفاده شده است. ایستگاه ها مورد استفاده شامل ایستگاه های باران سنجی(ذخیره ای و معمولی)، تبخیرسنجی و سینوپتیک و دبی سنجی هستند که طول دوره آماری آنها سی ساله (93-63) درنظر گرفته شده است و سال های فاقد آمار نیز با استفاده از روش های آماری بازسازی شده اند.

3-4-1- داده های هواشناسی
به منظور محاسبه و تجزيه وتحليل پارامترهاي جوي در سطح حوزه مورد نظر ، محدوده اي وسيع تر از سطح حوزه که حوزه مزبور را نيز در بر گیرد انتخاب گرديده است. ايستگاههاي واقع در اين گستره و کليه آماري که قابل دسترسي بوده اند جمع آوري شده که خلاصه مشخصات ايستگاههاي مزبور در جدول 3-1 ارائه گرديده است. در نقشه شماره 3-1 نيز موقعيت مکاني ايستگاههاي مورد نظر و پراکنش آنها نسبت به حوزه آبخيز پسیخان نشان داده شده است.

3-4-2- داده های هیدرولوژی
به منظور بررسي و تجزيه و تحليل آمار آبدهي محدوده مورد مطالعه اقدام به جمع آوري آمار و اطلاعات ايستگاههاي هيدرومتري (آب سنجي) متعلق به وزارت نيرو در داخل و خارج حوزه گرديد. مشخصات رودخانه ها و ايستگاههاي هيدرومتري منطقه در جدول 3-2 ارائه گرديده است.

3-4-3- بازسازي و تكميل نواقص آماري
جهت بازسازي آمار آبدهي ماهانه و سالانه ايستگاههاي ناقص و تطويل داده ها به يک دوره مشترک، ابتدا دوره شاخص30 ساله ( از سال آبي 64-1363 لغايت93-1392) مدنظر قرارگرفت. سپس سعي گرديد پس از حذف داده هاي مشکوک و غير واقعي، روابط منطقي بين آمار آبدهي ماهانه ايستگاهها برقرار نموده و از طريق آن داده هاي ناقص بازسازي و تطويل گردند.برای داده های اقلیمی نیز به همین شکل بازسازی و تکمیل نواقص آماری صورت گرفت.

جدول 3-2- مشخصات ایستگاههای هواشناسی حوضه مطالعاتی و اطراف آن
ملاحظات
نوع ایستگاه
سال تأسیس
مختصات جغرافیایی
نام ایستگاه
ردیف

ارتفاع ( متر )
utmy
utmx
عرض
طول

سینوپتیک
1329
-24
362842
4149915
37-29
49-27
بندرانزلي
1
از سال 1368 بارانسنجی بوده است.

1384
1080
320778
4113936
37-09
48-59
ماسوله
2


1381
-9
4130899
377426
37-19
49-37
رشت (فرودگاه)
3


1334
25
4117913
380195
37-12
49-39
رشت (کشاورزی)
4

کلیماتولوژی
1361
45
4127430
362596
37-17
49-27
پسیخان
5


1365
-10
4131132
377392
37-15
49-25
فشالم
6

تبخیرسنجی
1389
-25
370264
4147914
37-28-04
49-32-00
بندر انزلي
7
ازسال1345بارانسنج معمولی بوده است.

1380
85
359554
4105326
37-05-01
49-25-11
چوبرشفت
8


1337
186
345790
4107880
37-06-16
49-15-52
قلعه رودخان
9


1337
5
347826
4132219
37-19-27
49-16-57
كسما
10
محل قبلی شاندرمن

1381
46
336558
4138258
37-22-36
49-09-14
ماسال
11

بارانسنج معمولی
1387
514
327974
4146868
37-27-03
49-03-21
اولي سخوار
12


1371
950
321252
4113629
37-09-07
48-59-12
ماسوله
13

بارانسنج ذخیره ای
1337
750
349430
4094546
36-59-06
49-18-29
امامزاده ابراهيم
14


1337
1450
341176
4103620
37-03-47
49-12-46
ويزي
15


1337
495
344716
4106544
37-05-21
49-15-03
سمبركنده
16


1337
1450
321006
4142690
37-24-49
48-58-39
چاله رانكو
17


1337
888
325874
4143679
37-25-25
49-01-56
تالشی
18

جدول 3-3 – مشخصات ایستگاههای هیدرومتری حوضه مطالعاتی و اطراف آن
تجهیزات
مساحت حوزه
تاریخ
مشخصات جغرافیائی
ایستگاه
رودخانه
ردیف
تلفریک
لیمینگراف
اشل
كيلومتر مربع
تأسیس
ارتفاع- متر
عرض
طول

+
+
+
127
1345
123
37-30-19
49-05-51
رودبارسرا
چافرود
1
+
+
+
100
1365
-15
37-27-41
49-14-02
آقامحله
بهمبر
2

+
+
319
1365
-20
37-25-15
49-16-24
كتمجان
مرغك
3
+
+
+
341
1365
-20
37-25-12
49-16-41
كتمجان
خالكايي
4
+
+
+
231
1363
154
37-24-16
49-03-27
امام زاده شفيع
مرغك
5
+
+
+
256
1365
-23
37-23-48
49-19-52
كلسر
كلسر
6
+
+
+
355
1365
-13
37-22-23
49-21-52
چومثقال
ماسوله رودخان
7
+
+
+
442
1365
-23
37-21-12
49-25-17
لاكسار
شاخرز
8
+
+
+
781
1365
-20
37-20-59
49-27-09
نوخاله
پسيخان
9
+
+
+
220
1360
148
37-19-56
49-04-29
طاسكوه
خالكايي
10
+
+
+
135
1344
4
37-15-28
49-36-46
سازمان آب
سياهرود
11

+
+
49
1376
137
37-13-57
49-09-03
مسجدپيش
پلنگ ور
12

+
+
214
1363
240
37-10-30
49-07-45
كمادول
ماسوله رودخان
13

+
+
33
1368
48
37-10-48
49-34-04
لاكان
گوهررود
14
+
+
+
82
1367
28
37-10-14
49-38-52
بهدان
سياهرود
15
+
+
+
75
1363
213
37-08-06
49-12-34
پيرسرا
گشت رود خان
16

+
+
81
1386
174
37-06-27
49-16-06
فوشه
نظرآلات
17

+
+
109
1379
150
37-06-24
49-16-33
قلعه رودخان
قلعه رودخان
18
+
+
+
122
1373
86
37-04-04
49-24-58
مبارك آباد
امامزاده ابراهيم
19

+
+
148
1384
400
37-02-31
49-17-19
علیسرا
سیاهمزگی
20

3-4- 4- بررسي داده‏هاي بارش
بارش مي‏تواند همانند پاره‏اي ديگر از پديده‏ها، چون تبخير و دما به صورت نقطه‏اي و يا منطقه‏اي مورد بررسي قرارگيرد، بررسي نقطه‏اي ( Point Analysis) موقعي انجام مي‏شود كه داده‏هاي يك ايستگاه بتواند بخوبي نمايشگر وضعيت تمامي منطقه باشد. طبيعي است كه با توجه به تغيير پذيري مكاني پديده‏ها به ويژه بارش، بررسي نقطه‏اي تنها مي‏تواند در طرحهاي كوچك مانند مطالعه يك پارك شهر، يك حوضه آبريز تحقيقاتي با وسعت بسيار كم، اراضي كشاورزي يك روستا و … مورد استفاده قرار گيرد.
بررسي منطقه‏اي ( regional Anaysis ) هنگامي كه منطقه طرح وسيع بوده و ايستگاههاي زيادي در اطراف آرا حوضه وجود دارد مورد توجه قرار مي‏گيرد. در طرحهاي مانند آمايش سرزمين، آبخيزداري، محيط زيست، جنگلداري و طرحهاي جامع كشاورزي، شيلات، منابع آب و مهار سيل كه در سطح يك حوضه متوسط تا وسيع و … انجام مي‏شود بايد از بررسي‏هاي منطقه‏ا از جمله براي بارش ايستگاه كرد. لذا در اين تحقيق از بررسي منطقه‏اي استفاده شده است.

3-4- 4-1- بررسي بارش منطقه‏اي در حوضه رودخانه پسیخان
در بيشتر طرح‏هاي آبخيزداري، محيط زيست ، جنگلداري، كشاورزي، منابع آب، مهار سيل و طرح‏هاي جامع شيلات ، آمايش سرزمين و مدیریت یکپارچه حوضه كه وسعت منطقه مورد مطالعه زياداست بايد از ايستگاههاي زيادي استفاده شده و تغييرات زماني ومكاني آن بارش در نظر گرفته شود تا بارش متوسط در مقياس منطقه‏اي محاسبه گردد. حوضه آبريز چوبر شفت با مساحت 735 كيلومتر مربع را ميتوان در سطح يك حوضه وسيع در نظر گرفت و از بررسي‏هاي منطقه‏اي بارش استفاده كرد.
قبل از انجام هرگونه محاسبه بارش منطقه‏اي و محاسبات آماري مانند پيدا كردن ميانگين بارندگي منطقه‏اي بايد كارهاي مقدماتي زير انجام گيرد:
انتخاب پايه زماني مشترك، بازسازي داده‏هاي كمبود، بررسي درستي و همگني داده‏ها.

3-4- 4-1-1 – انتخاب پايه زماني مشترك يا دوره شاخص آماري:(مهدوي، محمد، 1380)
در اغلب طرحهاي آبخيزداري، منابع طبيعي، مطالعات منابع، طرحهاي آمايش سرزمين و .. كه وسعت مناطق مورد مطالعه تقريباًزياد است علاوه بر تغييرات زماني بارندگي، تغييرات مكاني آن نيز در نظر گرفته شده و از آمار تعداد زيادي ايستگاه استفاده مي‏شود تا بارش متوسط در مقياس منطقه‏اي محاسبه گردد. مشكل اصلي در بررسي آمارهاي منطقه‏اي، تعداد سالهاي آماري متفاوت براي ايستگاهها مي‏باشد كه مربوط به تأسيس آنها در سالهاي مختلف است. آمار يك ايستگاه ممكن است مربوط به يك دوره خشك بوده و آمار ايستگاه ديگر مربوط به دوره پرباران باشد. در نتيجه چنانچه از ميانگين حسابي آنها براي مثلاً تهيه نقشه همباران استفاده شود تغييرات زماني و مكاني با هم مخلوط و نامشخص مي‏گردد. بنابراين بايد يك پايه زماني مشترك و بهينه را در نظر گرفت و سپس اقدام به تكميل آمارهاي ناقص اين دوره نمود.
در اقليمهاي مرطوب و نيمه مرطوب مانند گيلان و مازندران با در اختيار داشتن هر 7 سال آمار بارش مي‏توان 3 سال نيز بازسازي داده‏هاي كمبود را انجام داد. اقليم منطقه نيز از نوع مرطوب است بنابراين مي‏توان به بازسازي دراز مدت ايستگاهها اقدام كرد،كه شاخص دوره 30 ساله در نظر گرفته شده است.

4-3- 3-1-2 بازسازي داده‏هاي كمبود ( Missing Data)
هنگاميكه‏ پايه‏ زماني‏ مشترك‏ انتخاب مي‏گردد پاره‏اي از ايستگاهها با نبود آمار در بعضي سالها روبرو مي‏باشند. كمبود داده در ايستگاهها ممكن است ناشي از موارد زير باشد:
ناهمزماني شروع به كار تمام ايستگاهها بدين صورت كه ايستگاهها يك منطقه در سالهاي مختلف احداث شده‏اند و در نتيجه در ايستگاههاي جديدتر داده‏هاي كمتري نسبت به ايستگاههاي قديمي وجود دارد كه بايد بازسازي گردند.
خرابي باران سنجها در پاره‏اي از سالها و يا ماهها.
از بين رفتن ايستگاه در اثر سيل و يا زلزله و بازسازي آن پس از يك زمان طولاني.
انهدام ايستگاه در اثر جنگ و بازسازي دوباره آن.
در بازسازي داده‏ها روشهاي گوناگوني را مي‏توان مورد استفاده قرار داد كه در تمامي آنها بايدموقعيت ايستگاهها نسبت به يكديگر مشخص باشند. در اين مورد با استفاده از مختصات جغرافيايي آنها ( طول و عرض جغرافيايي ) محل قرارگيري ايستگاهها در سطح منطقه مورد بررسي روي نقشه تعيين مي‏گردد كه دوري و نزديكي ايستگاهها نسبت به يكديگر را مي‏توان مشاهده نمود. (شکل 3 – 1) پس از تهيه چنين نقشه‏اي، اقدام به بازسازي داده‏هاي كمبود مي‏نماييم.

شکل 3-4- نقشه موقعیت ایستگاههای حوضه رودخانه پسیخان

3-5- روش تحقيق
روش اصلي در اين تحقيق به صورت توصیفی – تحلیلی با اهداف کاربردی می باشد.با بررسی

پایان نامه
Previous Entries پایان نامه با کلید واژه های استان گیلان، صومعه سرا، توسعه پایدار، شهرستان رشت Next Entries پایان نامه با کلید واژه های منابع طبیعی، پوشش گیاهی، فرسایش خاک، محدودیت ها