پایان نامه با کلید واژه های توسعه منطقه، پرسش نامه، توسعه شهر

دانلود پایان نامه ارشد

فرهنگي، حفظ منابع طبيعي و فرهنگي، تقويت غرور ملي و ايجاد فرصت شغلي در کنار فعاليت هاي کشاورزي و دامداري، عنصري اساسي و ضروري محسوب مي شود. بنابراين، براي توسعه نواحي کمتر توسعه يافته، بايد بر روي توسعه گردشگري در اين مناطق برنامه ريزي کرد ( قادري، 16:1383). در کشورهاي کمتر توسعه يافته، دسترسي به منابع قابل حصول اندک و نيروي کار غير ماهر و ارزان زياد است. در نتيجه، گردشگري مي تواند به عنوان هدف اصلي توسعه محسوب شود ( اسليهان7، 2005: 43).
هر فعاليت برنامه ريزي، به يک تفکر مبنا، نظريه و رويکرد برنامه ريزي مدون و مشخص با چارچوب قوي علمي نياز دارد. رويکردهاي برنامه ريزي از جمله ارکان اساسي نظام برنامه ريزي و در واقع جنبه فکري فعاليت برنامه ريزي به شمار مي روند. به همان اندازه که برنامه ريزي براي يک پارچه کردن نظام گردشگري داراي اهميت است، برنامه ريزي براي گنجاندن موضوع گردشگري در سياست هاي توسعه کلان، طرح ها و الگوهاي يک منطقه نيز حائز اهميت مي باشد. بنابراين برنامه ريزي گردشگري بايد به عنوان يک روند دائمي و انعطاف پذير شناخته شود و در چارچوب سياست ها و پيشنهادها، انعطاف وجود داشته باشد تا امکان سازش با تغيير شرايط، حاصل شود. يک برنامه ريزي انعطاف ناپذير اجازه نخواهد داد که توسعه پذيراي تغييرات باشد. از آنجايي که رويکردهاي برنامه ريزي براي توسعه گردشگري هر کدام پيشنهادهايي را ارائه مي دهند که خلاق و ابداعي و قابل اجرا مي باشد. البته رويکردهاي برنامه ريزي، با وجود اينکه نسبت به سال هاي پيشين خود تکامل يافته اند، اما برخي از آن ها بيش از حد سخت و غير قابل انعطاف اند و تغييرات و پيشرفت هاي تکنولوژي در آن ها نقشي ندارند و از اين رو براي اجرا در دوره اي بلند مدت عملي نيستند. به طور کلي برنامه ريزي يک فرآيند مداوم بوده و بايد متناسب با تغيير شرايط، قابليت انعطاف داشته باشد و در عين حال به اهداف توسعه دست يابد. از اين رو برنامه ريزي راهبردي به دنبال برقراري تناسب مطلوب بين سيستم و محيط آن است و تمرکز آن بيشتر در مورد شناسايي و حل مشکلات فوري است. رويکرد برنامه ريزي راهبردي بيشتر به دنبال تغيير سريع شرايط مقصد گردشگري در آينده است (برنامه محيط زيست ملل متحد UNEP8؛ 2009).
پژوهش حاضر با تاکيد بر رويکرد برنامه ريزي راهبردي، در صدد تدوين راهبرد هاي اجرايي و مؤثر به منظور توسعه صنعت گردشگري شهرستان تکاب مي باشد. چنانچه رويکرد برنامه ريزي راهبردي را به تنهايي در نظر بگيريم مي توان گفت که خرد تر از رويکردهاي ديگر برنامه ريزي مثل رويکرد فراگير بلند مدت است. ولي به دليل اينکه بر موضوعات ضروري تاکيد دارد و اگر برنامه ريزي راهبردي در چارچوب يک برنامه بلندمدت تدوين و به کار گرفته شود، مي تواند بسيار مؤثر باشد. لذا تدوين چارچوب روش شناختي براي تدوين برنامه ها تا تحقق توسعه گردشگري شهرستان تکاب، اقدامي پايه در برنامه ريزي براي رسيدن به برنامه عملياتي – اجرايي در مرحله برنامه ريزي محسوب مي شود. تفاوت عمده اين چارچوب با روش شناسي هاي متدول برنامه ريزي توسعه، به طور عمده بر تحليل کيفي عوامل مؤثر بر مکان و فعاليت استوار است (UNEP؛ 2009). در نتيجه منطقه مورد نظر نيازمند رويکردي راهبردي براي توسعه گردشگري مي باشد، که بايد همه جنبه ها و عوامل تاثيرگذار در چارچوب مفاهيم، و نيز روش ها، مدل ها و تکنيک هاي مناسب در برنامه ريزي توسعه گردشگري در آن لحاظ شود.
با توجه به اينکه شهرستان تکاب از لحاظ قدمت تاريخي به دليل وجود آثار باستاني متعددي از قبيل تخت سليمان، داراي جاذبه هاي تاريخي فراواني بوده و همچنين برخورداري از آب و هواي معتدل در ماه هاي گرم سال و وجود مناظر و جاذبه هاي طبيعي زيبا و بکر، توجه به پتانسيل هاي موجود در منطقه و يک برنامه ريزي صحيح و راهبردي مي تواند اين شهر را به يکي از مقصد هاي مهم گردشگري در کشور تبديل کند. اما عدم زيرساخت هاي مناسب و نگاه نامناسب برنامه ريزان و متوليان توسعه منطقه و همچنين استفاده نامطلوب از منابع منطقه، اين شهرستان را تبديل به يک منطقه محروم کرده است. وليکن مساله اين است که عليرغم وجود چنين پتانسيل هايي، چرا تاکنون نسبت به بهره گيري از قابليت ها و امکانات منطقه، در زمينه توسعه گردشگري اقدامي صورت نگرفته و اساسا، چگونه مي توان با استفاده از مزيت هاي آن تقويت زمينه توسعه گردشگري را در اين شهرستان فراهم نمود؟
با توجه به کاستي هاي موجود ضرورت تحليل و تدوين راهبردهايي براي توسعه ي گردشگري منطقه احساس مي شود. در اين راستا نقش کارشناسان و خبرگان حوزه گردشگري براي هر کدام از مراحل برنامه ريزي راهبردي توسعه گردشگري شهرستان تکاب داراي اهميت مي باشد چرا که اين فرايند مستلزم بکار بردن تمهيدات و تکنيک هايي است که راهبردهاي توسعه اي را تبديل به برنامه هاي عملياتي و قابل اجرا نمايد. مي توان با همکاري متوليان توسعه گردشگري شهرستان تکاب و کارشناسان و خبرگان حوزه گردشگري و با استفاده از راهبردهاي ارائه شده، اين شهرستان را به يکي از مناطق گردشگر پذير کشور تبديل و کمک فراواني به اقتصاد و اشتغال و توسعه شهرستان نمود..

3-1 اهميت و ضرورت موضوع
برنامه ريزي يک فعاليت بسيار منظم و رسمي است که موجب تغييراتي در جامعه شده و اين هدف هدايت تصميم گيري است. بنابراين برنامه ريزي شامل توانايي پيش بيني حوادث آينده و تجزيه و تحليل و ارزيابي شرايط و ظرفيتي براي تفکر ابتکاري به منظور استخراج راه حل هاي رضايت بخش مي باشد (گودال9، 1987).
به طور کلي برنامه ريزي براي توسعه گردشگري به همان اندازه ضرورت دارد که برنامه ريزي براي هر توسعه ديگر لازم است. از آنجايي که گردشگري مي تواند به طور مستقيم و غير مستقيم منافع اقتصادي، مزاياي مختلف اجتماعي و فرهنگي را ايجاد کند، بنابراين برنامه ريزي براي تعيين نوع و سطح بهينه از گردشگري که تاثيرات منفي را نداشته باشد، لازم است. برنامه ريزي براي تجديد حيات و يا توسعه مناطق گردشگري به شدت ضروري مي باشد. و همچنين پايه اي منطقي را براي شروع عمليات توسعه فراهم مي کند، و براي سرمايه گذاري هاي بخش خصوصي و دولتي مهم است (اينسکيپ10، 1991).
اين تحقيق با تاکيد بر رويکرد برنامه ريزي راهبردي مي تواند منابع گردشگري، سازمان ها، بازارها و برنامه هاي مقصد گردشگري را مورد بررسي قرار دهد. در واقع بيشتر جنبه راهبردي دارد و بر روي شناخت، تطبيق و تحليل موضوعات ضروري و اضطراري تاکيد دارد، اهميت آن از اين جهت است که جنبه هاي اقتصادي، زيست محيطي، اجتماعي و سازماني را مورد بررسي قرار مي دهد. هدف اساسي در استفاده از رويکرد برنامه ريزي راهبردي، تطبيق منابع منطقه با تهديدها و فرصت هاي محيط و در کنار آن شناخت نقاط قوت و ضعف خواهد بود، به طوري که ماندگاري و پايداري دراز مدت منابع حاصل شود. تجزيه تحليل وضع موجود اين امکان را به فرايند برنامه ريزي توسعه گردشگري شهرستان تکاب مي دهد تا بر مبناي واقعيت هاي موجود و حاکم بر وضع موجود عوامل را شناسايي نموده و پايه اي عيني براي برنامه ريزي راهبردي، ساختاري و عملياتي تعيين کرد. برنامه ريزي راهبردي در مقايسه با ساير رويکرد ها، قابليت انعطاف بيشتري با شرايط بحراني دارد. اين قابليت از آنجا ناشي مي شود که اين برنامه ريزي دغدغه يافتن نقاط قوت و ضعف، فرصت ها و تهديدها را دارد و دائما در حال بررسي موضوعات مهم و راهبردي سيستم و محيط سيستم است.
شهرستان تکاب با توجه به تنوع جادبه هاي طبيعي، فرهنگي و تاريخي، يکي از نقاط کليدي و پهنه هاي قابل اتکا در توسعه صنعت گردشگري کشور به شمار مي آيد. اما عدم زيرساخت هاي مناسب و نگاه نامناسب برنامه ريزان و متوليان توسعه منطقه و همچنين استفاده نامطلوب از منابع منطقه، اين شهرستان را تبديل به يک منطقه محروم کرده است. پرداختن به توسعه صنعت گردشگري منطقه در چارچوب مفاهيم توسعه پايدار گردشگري نيز نيازمند به کار بردن تمهيدات و تکنيک هايي است که چشم اندازها و راهبرد هاي توسعه اي را تبديل به برنامه هاي عملياتي و اقدامات قابل اجرا و منطبق با محيط ( طبيعي و اجنماعي ) بنمايد.
در نهايت به منظور به حداقل رساندن مشکلات ناشي از گردشگري و پايداري صنعت گردشگري منطقه و منابع استفاده شده آن توسط ساير بخش هاي گردشگري، افزايش توجه به يک چارچوب برنامه ريزي راهبردي گردشگري و ضرورت اجراي آن براي توسعه گردشگري منطقه حائز اهميت است.
پژوهش حاضر با تعيين ماموريت و چشم انداز منطقه جهت توسعه گردشگري و نيز تحليل محيط داخل و خارج منطقه و نهايتا با ارائه راهکارها و استراتژي هايي که مفيد حال برنامه ريزان منطقه و مجريان برنامه هاي توسعه گردشگري خواهد بود، برنامه ريزي استراتژيک اين حوزه مطالعاتي را انجام خواهد داد. لذا وجود چنين برنامه اجرايي جهت تقويت توسعه گردشگري شهرستان تکاب با توجه به پتانسيل هاي منطقه امري ضروري بنظر مي رسد.

4-1 اهداف تحقيق
هدف اصلي اين تحقيق دستيابي به مجموعه راهبردهاي هاي مطلوب در راستاي توسعه صنعت گردشگري شهرستان تکاب مي باشد که دستيابي به آن مستلزم تحليل نقاط قوت، ضعف، فرصت ها و تهديد هاي حوزه مطالعاتي مي باشد.

1. تعيين چشم انداز، مأموريت و اهداف راهبردي توسعه صنعت گردشگري شهرستان تکاب
2. شناسايي فرصت ها و تهديدهاي خارجي توسعه صنعت گردشگري شهرستان تکاب
3. شناسايي نقاط قوت و نقاط ضعف داخلي توسعه صنعت گردشگري شهرستان تکاب
4. شناسايي و تدوين راهبردهاي مناسب توسعه صنعت گردشگري شهرستان تکاب
5. اولويت بندي راهبردهاي توسعه صنعت گردشگري شهرستان تکاب

5-1 سوالات تحقيق:
پرسش هاي اصلي و فرعي:
1. چشم انداز، مأموريت و اهداف موجود توسعه صنعت گردشگري شهرستان تکاب چيست؟
2. نقاط قوت و ضعف شهرستان تکاب در زمينه توسعه صنعت گردشگري کدامند؟
3. فرصت ها و تهديدات توسعه صنعت گردشگري شهرستان تکاب کدامند؟
4. راهبردهاي مناسب توسعه صنعت گردشگري شهرستان تکاب کدامند؟

6-1 روش شناسي تحقيق:

1-6-1 نوع و روش کلي تحقيق:
نوع تحقيق حاضر به لحاظ هدف کاربردي و به لحاظ روش توصيفي- دلفي مي باشد. پژوهش در قالب يک مطالعه ميداني، در محل مورد بررسي به شناسايي و اولويت بندي راهبردهاي توسعه صنعت گردشگري در شهرستان تکاب مي پردازد. نتايج اين پژوهش ميتواند مورد استفاده ادارات و نهادهاي متوّلي گردشگري (به طور مشخص اداره ميراث فرهنگي، صنايع دستي و گردشگري شهرستان تکاب) قرار گيرد.

2-6-1 روش هاي گردآوري داده ها و ابزار مورد استفاده براي آن:
روش گردآوري اطلاعات شامل:
الف: مطالعات کتابخانه اي: که شامل: کتب، مقالات، مجلات، گزارشات تحقيقي، مدارک و اسناد موجود و نيز استفاده از اينترنت مي باشد.
ب: مطالعه ميداني از طريق روش دلفي: مصاحبه اوليه با مديران، خبرگان و کارشناسان مطلع در حوزه گردشگري و متوليان گردشگري شهرستان تکاب، و پس از مصاحبه اوليه استفاده از پرسش نامه باز و سپس بسته از طريق پيمايش نهايي

3-6-1 روش نمونه گيري و تخمين حجم جامعه:
1-3-6-1 روش نمونه گيري:
تعيين نمونه به روش گلوله برفي انجام خواهد شد. بديهي است که جمع آوري اطلاعات در خصوص تمامي جامعه آماري پژوهش (خبرگان گردشگري شامل کارشناسان، مسئولين و مديران سازمان ها)، زمان بر و غير اقتصادي است. لذا دليل انتخاب روش نمونه گيري گلوله برفي که يکي از روشهاي نمونه گيري تحقيق کيفي است، مسائل مربوز به دشواري هاي دسترسي به مسئولين و مديران سازمان ها به لحاظ محدوديت مکاني و زماني مي باشد. بنابراين روش تخمين حجم نمونه بصورت زير است:
در بين روش هاي متنوع در تحقيق کيفي، طبق نظر جانسون11 1989 و ميريام12 1998، نمونه گيري شبکه اي/ زنجيره اي يا معيار محور بهترين و مناسب ترين راهبرد براي تحقيق کيفي است. در اين شيوه محقق بر اساس موضوع، اهداف يا ابعاد تحقيق، افرادي را براي مصاحبه انتخاب مي کند. محقق بعد از انتخاب اولين فرد و اجراي مصاحبه، فرد بعدي را به پيشنهاد وي جهت مصاحبه پيدا مي کند. اين جريان به همين شکل ادامه پيدا مي کند

پایان نامه
Previous Entries پایان نامه با کلید واژه های درآمد سرانه، منابع رشد Next Entries پایان نامه با کلید واژه های داده ها و اطلاعات، استان لرستان، مدل MS-SWOT