پایان نامه با کلید واژه های تنظیم هیجان، وسواس فکری، تنظیم شناختی، تنظیم شناختی هیجان

دانلود پایان نامه ارشد

نشانه اصلی افسردگی عبارتند از احساسات مستمر غم و از دست دادن علاقه یا لذت نبردن از چیزهایی که قبلا از آن ها لذت می بردند . علاوه بر اینها علایمی مانند اختلال خواب ، اختلال اشتها ، خستگی مفرط ، کاهش میل جنسی، عدم تمایل به انجام فعالیت های عادی، کند شدن تفکر و حرکت و بروز احساساتی مانند خجالت، گناه و بیزاری از خود و افکاری درباره خودکشی در افراد افسرده دیده می شود. شیوع افسردگی در طول عمر 17 درصد است و احتمال مبتلا شدن زنان به افسردگی دو برابر مردان است. اختلال افسردگی در هر سنی ممکن است اتفاق بیفتد.
علاوه بر این اضطراب نوعی ترس و ناراحتی بی دلیل است که دارای سه مولفه جسمانی، شناختی و رفتاری است که با یکدیگر در تعامل هستند. شش طبقه عمده اضطراب عبارتند از: فوبی، پانیک، اضطراب منتشر، وسواس فکری-عملی، اختلال فشار روانی پس آسیبی و اختلال فشار روانی حاد. میزان شیوع یکساله اختلال اضطراب 7/17 درصد است و زنان بیشتر ممکن است دچار اختلال اضطرابی شوند.
اختلال اضطراب منتشر با نگرانی مفرط و غیرقابل کنترل همراه با برخی علایم اضطراب مشخص می شود. میزان شیوع این اختلال 8 درصد در طول عمر گزارش شده است. در اختلال وسواس فکری-عملی هم ویژگی اصلی این اختلال، وقوع وسواس ها و اعمال اجباری است. وسواس ها افکار و تصاویر و تکانه های مزاحم هستند که بدون میل و ارده بیمار رخ می دهند. افکار وسواسی اغلب محتوای خصمانه، جنسی یا مذهبی دارند یا به صورت تردیدها و نشخوار فکری مربوط به آلودگی تجربه می شوند. اعمال اجباری، رفتارهای تکراری آشکار و ناآشکاری هستند که در پاسخ به وسواس ها انجام می شوند مانند شستن، مرتب کردن، وارسی کردن و تکرار اعمال به دفعات طبق آیین مندی و نظم خاص. شیوع وسواس فکری-عملی 2 تا 3 درصد است و در مردها مختصری زودتر از زن ها شروع می شود.
همچنین اختلال پانیک، حملات و دوره های مجزای ترس شدید هستند که عناصر هیجانی و جسمانی در آن برجسته اند. از نظر هیجانی فرد غرق در بیم شدید و وحشت می شود. از نظر جسمانی دچار کمبود نفس، سرگیجه، تپش قلب و لرزش، سردی و درد قفسه سینه می شود. از نظر شناختی فرد فکر می کند که ممکن است دچار حمله قلبی شده و بمیرد یا دیوانه شود و یا کنترل خود را از دست بدهد . این حملات صرف ده دقیقه به اوج خود می رسد. شیوع مادام العمر این اختلال را 1 تا 4 درصد گزارش کرده اند. زنان 2 تا 3 برابر بیشتر از مردان ممکن است مبتلا شوند.
یکی از عوامل موثر در اختلالات هیجانی اختلال در تنظیم هیجانی ذکر شده است که عامل کلیدی و مهم در پیدایش افسردگی و اضطراب است. تنظیم هیجانی، فرآیندها و راهبردهای تنظیمی بی شماری را دربر می گیرد که شامل ابعاد شناختی، جسمی، اجتماعی و رفتاری می شود. هیجان نقش مهمی در جنبه های مختلف زندگی مثل سازگاری با تغییرات و رویدادهای استرس زا ایفا می کند. هر چند هیجان ها مبنای زیستی دارند اما افراد قادرند بر شیوه هایی که این هیجان ها را ابراز می کنند اثر بگذارند. تنظیم هیجان اشاره به فرآیندهای درونی و بیرونی دارد که مسئول کنترل، ارزیابی و تغییر واکنش های عاطفی فرد در مسیر تحقق یافتن اهداف را بر عهده دارد و باعث کاهش، حفظ و یا افزایش هیجانی می شود. جنبه های شناختی تنظیم هیجان با هدف مدیریت هیجان ها جهت افزایش سازگاری و تطابق به کار می برند و به نحوه تفکر افراد پس از بروز یک تجربه منفی یا واقعه آسیب زا برای آن ها اطلاق می شود. محققان 9 راهبرد شناختی تنظیم هیجانات را معرفی کرده اند: نشخوار فکری، پذیرش، ملامت خود، ملامت دیگران، تمرکز مجدد مثبت، تمرکز مجدد بر برنامه ریزی، بازارزیابی مثبت، دیدگاه گیری. افرادی که از رهبرادهای منفی تنظیم هیجان مانند ملامت خود، ملامت دیگران، نشخوارگری، فاجعه انگاری استفاده می کنند نسبت به کسانی که از راهبردهای مثبت تنظیم شناختی مانند بازارزیابی مثبت، تمرکز مجدد مثبت، دیدگاه گیری، پذیرشاستفده می کنند بیشتر در معرض اختلالات افسردگی و اضطرابی قرار دارند.
صفات شخصیتی افراد هم تاثیر مهمی بر راهبردهای تنظیم هیجان دارند. از جمله صفات شخصیتی می توان روان نژندگرایی و برونگرایی را نام برد. راهبردهای تنظیم هیجان متداول در افراد روان نژندگرا و درون گرا مشابه هم بوده و در مقایسه با راهبردهای تنظیم شناختی هیجان افراد پایدار هیجانی و برونگرا از کفایت مناسب برخوردار نمی باشند. روان نژندگرایی و برونگرایی به عنوان متغیرهای میانجی بر روی انتخاب راهبردهای شناختی افراد تاثیر می گذارد. همچنین روان نژندگرایی و برونگرایی به طور مستقیم با اختلالات افسردگی و اضطرابی ارتباط دارند. افراد با روان نژندگرایی بالا و برونگرایی پایین بیشتر در مقابل اختلالات افسردگی و اضطرابی آسیب پذیر هستند.

1-3 مقدمه
در این بخش، نخست نوع پژوهش، جامعه آماری و روش نمونه گیری تشریح شده و سپس روش اجرا و روایی ابزارهای مورد استفاده توضیح داده شده است و در نهایت روش های تجزیه و تحلیل آماری مورد بحث و بررسی قرار گرفته اند.
2-3 نوع پژوهش
پژوهش حاضر از نوع مطالعات توصیفی– همبستگی بود که در آن روابط علی- ساختاری بین متغیرها مورد بررسی قرار گرفته است.
3-3 جامعه و نمونه آماری و روش نمونه گیری
جامعه آماری پژوهش حاضر شامل کلیه دانشجویان دوره کارشناسی دانشگاه تبریز در سالتحصیلی 92-91 بود. حجم نمونه بر اساس جدول مورگان 400 نفر بود. برای انتخاب نمونه مورد نظر، از روش نمونه گیری خوشه ای چند مرحله ای استفاده شد. به این شیوه که ابتدا به تصادف 5 دانشکده از دانشگاه تبریز (دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی، دانشکده کشاورزی، علوم انسانی، علوم پایه، مهندسی عمران) انتخاب، از هر دانشکده کلاس هایی به تصادف انتخاب و کلاس های انتخاب شده به عنوان نمونه نهایی در نظر گرفته شد که در نهایت با حذف تعدادی از آزمودنی ها، حجم نمونه به 400 نفر تقلیل یافت.
4-3ابزارهای جمع آوری اطلاعات
1-4-3پرسشنامه ویژگی های جمعیت شناختی: از این پرسشنامه جهت جمع آوری ویژگی های جمعیت شناختی افراد شرکت کننده در پژوهش استفاده شد و حاوی سوالاتی از قبیل جنسیت، سن، تحصیلات، بومی و غیر بومی بودن بود.
2-4-3 پرسشنامه تنظیم شناختی هیجان: برای اندازه گیری راهبردهای شناختی تنظیم هیجان، از پرسشنامه تنظیم شناختی هیجان استفاده شد که گارنفسکی و همکاران (2001) آن را به منظور ارزیابی نحوه تفکر افراد بعد از تجربه رخدادهای تهدیدکننده یا استرس زای زندگی ابداع کرده اند. این پرسشنامه دارای 36 عبارت است که نحوه پاسخ به آن براساس مقیاس درجه بندی لیکرت، در دامنه ای از 1 (هرگز) تا 5 (همیشه) قرار دارد.راهبردهای منفی و راهبردهای مثبت هر یک نمره ای دارد، نمره هر راهبرد از طریق جمع نمرات داده شده به هر یک از عبارات تشکیل دهنده آن راهبرد به دست می آید و می تواند در دامنه ای از 4 تا 20 قرار بگیرد. از جمع کل نمرات 36 عبارت، نمره کلی به دست می آید و می تواند در دامنه ای از 36 تا 180 قرار بگیرد. پایایی کل راهبردهای «مثبت»، «منفی» و «کل شناختی» با استفاده از ضریب آلفای کرونباخ به ترتیب برابر 91/0، 87/0، 93/0 به دست آمده است (گارنفسکی و همکاران؛ به نقل از یوسفی، 1385) . پایایی آن در ایران که توسط یوسفی انجام شده است با استفاده از ضریب آلفای کرونباخ برای کل شناختی 82/0 گزارش شده است. روایی آن از طریق همبستگی میان نمره راهبردهای منفی با نمرات افسردگی و اضطراب پرسشنامه 28 سوال سلامت عمومی بررسی شده و به ترتیب ضرایبی برابر 35/0 و 37/0 به دست آمده که هر دو در سطح 0001/0 P معنادار بودند (یوسفی ، 1385).
3-4-3 پرسشنامه شخصیتی نئو: فرم تجدید نظرشده پرسشنامه NEO ( NEOPI – R) پنج عامل اصلی شخصیت و شش خصوصیت در هر عامل را اندازه می گیرد که در سال 1985 توسط پائول تی. کوستا و روبرت آر. مک کری تهیه شده بود. پرسشنامه NEO مقیاس های تجربه شده ای برای اندازه گیری صفات N (روان نژندگرایی)، E (برون گرایی) و O178(انعطاف پذیری) داشت اما برای دوعامل دیگر یعنی A179(دلپذیر بودن) و C180(باوجدان بودن) مقیاس های کلی داشت. پرسشنامه NEOPI – R این نارسایی ها را با اضافه کردن مقیاس هایی برای صفات فرعی دو عامل A و C برطرف می کند. این پرسشنامه فرم دیگری به نام NEO-FFI دارد که یک پرسشنامه 60 سوالی است و برای ارزیابی پنج عامل شخصیت به کار می رود. هر یک از عوامل اصلی NEOPI-R شامل شش مقیاس می باشد که صفات آن عامل را اندازه گیری می کند. ضریب آلفای گزارش شده توسط مک کرا و کاستا 74/0 تا 89/0 با میانگین 81/0 بوده است. در ایران نیز حق شناس ( 1387) بر روی نمونه 502 نفری جمعیت شیراز به این نتایج رسید: ضرایب آلفای کرونباخ برابر 81/0 N=، 71/0 E=، 57/0 O= ، 71/0 A= ، 83/0 C= و اعتبار آزمون – آزمون مجدد در فاصله 6 ماه برابر 53/0 N=، 74/0 E=، 76/0 O=، 6/0 A= به دست آمده است. در نمره گذاری برای هر عبارت پرسشنامه یک مقیاس درجه بندی پنج رتبه ای وجود دارد که دارای ارزش صفر تا 4 است. برای برخی از جمله ها این نمره گذاری از کاملا موافقم تا کاملا مخالفم به ترتیب صفر تا 4 تعلق می گیرد و برای برخی برعکس.
4-4-3پرسشنامه افسردگی بک BDI –II: آزمون افسردگی بک شامل 21 آیتم است هر آیتم یکی از علایم افسردگی را می سنجد. هر یک از آیتم ها دارای 4 جمله است که شدت افسردگی را می سنجد. هر جمله از نظر شدت بین صفر تا 3 نمره می گیرد. ضریب آلفای این آزمون بین 73 /0 تا 95 /0 گزارش شده است، همچنین همبستگی اینآزمون با دیگر ابزارهای سنجش افسردگی بین 55 /0 تا 96 /0 می باشد که نشان دهنده اعتبار سازه بالای این آزمون می باشد ( فایر برادر181 و مورتی182، 1998؛ به نقل از وثوقی، 1389).
5-4-3پرسشنامه حساسیت اضطرابیASI :برای اندازه گیری نشانه های پانیک از پرسشنامه حساسیت اضطرابی استفاده شد. این پرسشنامه توسط پیترسون و ریس183(1987) تدوین شده است که یک مقیاس خودسنجی 16 آیتمی است (لانگلی184 و همکاران، 2006؛ به نقل از وثوقی،1389). این آزمون بر اساس مقیاس پنج نقطه ای لیکرت (0= خیلی کم تا 4 = خیلی زیاد) رتبه بندی می شود. این آزمون دارای همسانی درونی و پایایی آزمون– بازآزمون قابل قبولی است، همچنین از روایی پیش بین، سازه و ملاکی کافی برخوردار است (آنتونی185، 2001، پیترسون و ریس، 1993، اشمیت186، 1999، 1997، زولونسکی187، فلدنر188 ، ایفرت 189و استوارت190، 2001؛ به نقل از وثوقی، 1389).
6-4-3 پرسشنامه پن استیت (PSWQ ): برای اندازه گیری اضطراب منتشر از پرسشنامه پن اسمیت استفاده شد.مقیاس 16 ماده ای است که جهت ارزیابی خصیصه نگرانی، به دست آوردن ویژگی های افراطی، فراگیر و کنترل ناپذیری نگرانی آسیب شناختی (مه یر و همکاران، 1990؛ به نقل از وثوقی، 1389) طراحی شده است. در این مقیاس از آزمودنی خواسته می شود خصیصه نگرانی شان را با استفاده از یک مقیاس لیکرت 5 درجه ای، دامنه ای 1 (به هیچ وجه) تا 5 (بسیار زیاد) گزارش کنند. ثبات درونی این آزمون (آلفای کرونباخ) برابر 93/0– 86/0 می باشد و در طول یک دوره 2 تا 10 هفته ای پایایی آزمون– پس آزمون آن 93/0– 74/0 می باشد (مولینا و بورکوویک191، 1994؛ به نقل از وثوقی، 1389). در ایران شیرین زاده، دستگیری و همکاران (1385) پایایی این آزمون را به روش همسانی درونی 86/0 و به روش بازآزمایی با چهار هفته فاصله 77/0 گزارش نموده است (به نقل از وثوقی، 1389).
7-4-3پرسشنامه وسواس فکری – عملی مادزلی: این پرسشنامه توسط هاجسون192و راچمن193 (1997) به منظور پژوهش در مورد نوع و حیطه مشکلات وسواس تهیه شده است. این پرسشنامه شامل 30 ماده است که نیمی از آن ها با کلید درست و نیمی با کلید غلط می باشد. این پرسشنامه در اعتباریابی اولیه توانسته است 50 بیمار وسواسی را از 50 بیمار روان نژند به خوبی تفکیک نماید؛ همچنین این پرسشنامه در تحلیل محتوایی پاسخ های 110 بیمار، 4 مولفه عمده را که منعکس کننده 4 نوع مشکل وسواسی در بیماران بود مشخص نمود (به نقل از

پایان نامه
Previous Entries پایان نامه با کلید واژه های تنظیم هیجان، راهبردهای شناختی، نشخوار فکری، تنظیم شناختی Next Entries منبع پایان نامه درباره انحراف معیار، توزیع فراوانی، ارزش ویژه، ضریب همبستگی