پایان نامه با کلید واژه های آموزش مهارت، عزت نفس، منبع کنترل

دانلود پایان نامه ارشد

سلامتی آور روی آورند. همچنين افراد بامنبع کنترل درونی استرس شديدتری د رموقعيت « غير قابل کنترل » در مقايسه با شرايط « کنترل پذير » تجربه می کنند . در حاليکه افراد با منبع کنترل بيرونی , استرس کمی در موقعتيت های کنترل ناپذير نشان می دهند تا در موقعيت های کنترل پذير. مطالعه ديگری نشان داد که افراد با منبع کنترل درونی موقعيت ها را به شيوه سازگارانه تری در مقايسه با افراد با منبع کنترل بيرونی ارزيابی می کنند . عزت نفس در ارتباط با احساس مثبت و خوب با خود است به نظر می رسد افرادی که احساس خوبی از خود دارند , استرس ها را کمتر از لحاظ هيجانی تفسير کرده يا به آن واکنش نشان می دهند. افراد با عزت نفس پايين , در موقعيت های استرس زا توانايی ومهارت خود را کم برآورد و يا احساس ترس و تهديد بيشتری می کنند. در نتيجه توان مقابله را از دست می دهند. اين افراد علايم بالينی بيشتری را نشان می دهند. پژوهش ها نشان داده است افراد با عزت نفس بالا اين امکان را دارند تا با همکاری و کمک به ديگران در مقابله با مشکلات خودشان از زندگی لذت بخش تری برخوردار گردند .

استرس / افسردگی / حمايت اجتماعی
يکی از منابع مهم مقاومت در برابر استرس حمايت اجتماعی است , بررسی های پژوهشی نشان می دهند، که افرادی با داشتن سيستم های حمايت اجتماعی مناسب , کمتر از افرادی که سيستم حمايت اجتماعی ضعيفی دارند , افسرده و مضطرب بوده و از آنها در زندگی خوش بين ترند. بررسی های ديگر نشان می دهند که افراد با سيستم های حمايتی مناسب در غلبه بر افسردگی , سازگاری با صدمات ناشی از ناتوانی های فيزيکی , حفظ عزت نفس و غلبه بر تنهايی , از موفقيت بيشتری برخوردارند . شواهدی هم وجود دارد که نشان می دهد افراد با سيستم ها یحمايتی مناسب , کمتر از کسالت های فيزيکی رنج برده واسترس فيزيولوژيکی کمتری دارند . سيستم های حمايتی می توانند جهت مقابله با استرس کمک های زير را ارائه دهند.
• حمايت عاطفی 178 ؛ نياز افراد را به مورد توجه و ارزشمند بودن , حفظ وافزايش عزت نفس تأمين می کند.
• حمايت ملموس 179 ؛ نياز افراد را در زندگی جاری و عادی هنگامی که به تنهايی نمی توانند مشکلی را برطرف کنند تأمين می کند (مانند : وام , پيدا کردن شغل و …)
• حمايت اطلاعاتی 180 ؛ نياز افراد را به کسب اطلاعات , راهنمايی و تحليل مسائل تأمين می کند.
• حمايت تعلقی ؛ نياز افراد را به حس تعلق , هماهنگی و مشارکت با ديگر افراد تأمين می کند. منابع حمايتی نيازهای رشد و پيوند 181 را تأمين می کند هم چنين موجب افزايش احساس ارزشمندی 182 و رضايت از زندگی می شود بطوريکه پژوهش های متعددی برخورداری از يک سيستم حمايتی موثر را هنگام مواجه بااسترس عامل مهمی در مقابله با مشکلات روانی و جسمانی می دانند
اجرای مراحل فوق در يک مثال آورده شده است .
شرح حال ماری
*ماری يک زن متاهل و 32 ساله بود و دو بچه داشت. علت مراجعه او , افسردگی در طی 5 ماه گذشته بود :
شروع افسردگی مدت کوتاهی پس از اخراج او از کار بود. او که مدير مغازه موکت فروشی بود , به علت مازاد احتياج بودن , اخراج شد. او مخصوصاٌ در مورد دوستانی که در محيط کار پيدا کرده بود احساس دلتنگی می کردو به تدريج , فعاليتهای شوق انگيز قبلی , مانند باغبانی را کنار گذاشته بود. فکر نمی کرد که شوهرش احساس او را درک می کند.
دخالت های مادر و از آن جمله اصرار او که ماری هر روز به اوتلفن بکند مساله اش را بدتر کرد. فهرست مسائل ماری در زير آمده است.
فهرست مسائل
*1 – بی کاری : شش ماه پيش , به علت مازاد بر احتياج بودن , کاری را از دست داد.
1 – احساس ارزشمندی پايين – ثانوی نسبت به مساله اول
2 – از دست دادن روابط اجتماعی – ثانوی نسبت به مساله اول
3 – افسردگی : در طی روزهای هفته , بدتر می شود – ثانوی نسبت به مسائل 7 و 3, 2, 1
4 – از دست دادن علاقه به سرگرميهای معمولی , مخصوصا باغبانی – ثانوی نسبت به مساله 4
5 – دخالت های مادر : تلفن های روزانه , دوبار ملاقات در هفته , انتقاد های زياد درباره سبک زندگی ماری
6 – اشکال در ايجاد ارتباط با همسر : همسر , از بحث درباره هر مساله ماری , طفره می رود.

ارائه راه حل های ممکن برای مساله
ماری در مورد راه حل های ممکن درباره مساله مزاحمت مادر , فهرست زير را تشکيل داد :
1 – از او بخواهد که بيش از اين به او سر نزند, و يا به او تلفن نکند؛
2 – از او بخواهد که کمتر بيايد و کمتر تلفن بزند؛
3 – محل زندگی را ترک کند؛
4 – شماره تلفنش را تغيير دهد ونامش را به دفترچه راهنمای تلفن ندهد؛
5 – مساله را با مادر خود , در ميان بگذارد؛
6 – کاری نکند؛ و وضع موجود را بپذيرد.
( پس از بررسی جزئيات مزايا ومعايب هر يک از راه حل ها , ماری تصميم گرفت , راه حل پنجم را بپذيرد – اين راه حل که قبلا از نظر او ناممکن می نمود برای گام اول مناسب تر بود. )
بررسی مزايا و معايب راه حل
* فهرست ماری درباره مزايا و معايب ترک شوهر به شرح زير است ؛
مزايا معايب

• ناراحتی هر روز او کمتر می شود.
• در صورتی که زياد تنش نداشته باشد, رابطه اش با بچه ها بهتر می شود؛
• آزادی بيشتری برای ايجاد يک خط مشی جديد؛
• تماس بيشتر بادوستان ؛
• امکان ايجاد رابطه جديد اطمينان بخش
• تنهايی احتمالی ؛ – فروپاشی خانواده
• اشکال در تأمين مالی ؛ – وابستگی بيشتر به مادر
• بچه ها دلشان برای پدر – از دست دادن رابطه
تنگ خواهد شد؛ جنسی
• ارتباط با خويشاوندان
همسر قطع خواهد شد؛
• سرافکندگی از ازدواج ناموفق

ازکدام مسأله شروع کنم

* فهرست مسائل ماری نشان می داد که او به تدريج تماس های اجتماعی و علايق خود را از دست می داد در نتيجه مناسب به نظر می رسيد که مساله گشايی ابتدا متوجه تجديد اين فعاليتها شود ؛ چون اين امر می توانست احساس بهتری در او ايجاد کند و او راحت تر بتواند بامساله پيدا کردن کار مقابله بکند.

مشخص کردن سمت گيری کلی برنامه ريزی
*سمت گيری کلی ماری در ارتباط با مساله – از دست دادن روابط اجتماعی ( مورد سوم ) در دو دسته جای می گيرند (1) برآوری ارتباط با دوستان قبلی ؛ و ( 2) اقدام برای ايجاد روابط غير رسمی جديد . و بيان آن به صورت عملی عبارت است از :
• يک ارتباط رودررو , در هفته با هر يک از دوستان خود.
• ايجاد يک ارتباط تلفنی در هر هفته با هريک از دوستان خود.
• قبول يک مسئوليت « اجتماعی » منظم در هر هفته ؛ مانند يوگا , کلاس نقاشی .
• کمک به کارهای مربوط به مدرسه بچه ها , يک بعد از ظهر در هفته.

برنامه ريزی جزئی و تعيين گام های اوليه
* ماری گام نخست برنامه ريزی جزئی خود را در مورد « قبول يک مسئوليت منظم اجتماعی در هر هفته » چنين می نويسد ؛
برای کسب اطلاعات درباره کلاس های تفريحی موجود در محل به چند مرکز هنری , ورزشی مراجعه کنم.
موفقيت
نسبی
* روزی ماری به دوستش تلفن زد ولی دوست او برخورد خوشايندی با او نداشت . از اين رو او ديگر نمی توانست تلفن ديگری بزند . براستی دليل اين کار دوست او چه بوده است ؟ آيا علاقه ای به هم صحبتی با ماری نداشته يا دليل ديگری داشته است ؟ ماری برای وارسی اعتبار باور خود تصميم گرفت مجدداًبه دوستش تلفن بزند.
عدم موفقيت
* ماری تصميم گرفته بود که با يکی از معلم های فرزندان خود , در مورد کمک به کارهای مدرسه در حد يک بعد از ظهر هر هفته , صحبتی بکند. اما چون به مدت چند هفته به مدرسه سری نزده بود, در اين باره , احساس خجالت می کرد. بنابراين تغيير در برنامه ريزی اوليه داده شد : به اين معنا که ماری به مدت يک هفته با بچه های خود به مدرسه برود و به طور غير رسمی با معلم ها صحبت کند.

پيشينه مطالعاتي
پژوهشهای انجام شده در داخل کشور
شريفی در يک مطالعه بر روی نوجوانان شاهد, آموزش مهارتهای حل مسأله را بر کاهش ميزان علائم افسردگی مورد بررسی قرار داد, که نتيجة اين تحقيق نشان داد که آموزش مهارت حل مسأله می تواند دربهبود و کاهش ميزان افسردگی نوجوانان و علائم اختصاصی افسردگی مؤثر باشدو موجب افزايش کفايت شخصی آنها و خود کارآمدی در روابط بين فردی با همسالانش گردد و علاوه بر اين بر انتظارات خودکارآمدی آنها نيز تغييرات مثبتی ايجاد نمايد .
– در پژوهش ديگری که در دانشگاه علامه طباطبائی صورت گرفته است بيانگر اثر بخشی آموزش مهارت حل مسأله بر مهارتهای اجتماعی , کفايت شخصی , مفهوم خود تحصيلی , عزت نفس و عملکردتحصيلی می باشد. در اين پژوهش 30 نفر از نوجوانان 13-11 ساله فاقد سرپرست که در مراکز شبانه روزی سازمان بهزيستی استان تهران زندگی می کردند به عنوان نمونه انتخاب شدند. آزمودنيها در سه گروه 10 نفری به طور تصادفی جايگزين شدند . گروه آزمايشی تحت آموزش مهارت حل مسأله قرار گرفتند و گروه شبه آزمايشی بدون آموزش خاصی صرفاٌ با ايجاد محيط آموزشی مشابه گروه آزمايشی به بحث در مسائل فردی و ارائه مقاله بدون جهت گيری آموزشی خاص وگروه کنترل بدون هيچگونه حضور در کلاس يا آموزشی بودند نتايج حاصله به وسيلة تحليل واريانس يک طرفه مورد ارزيابی قرار گرفت که نشان دهندة اثربخشی آموزش مهارت حل مسأله بر افزايش مهارت های اجتماعی و ارتقاء مفهوم خود تحصيلی بود. به طور کلی در اين تحقيق تأثير آموزش مهارتهای حل مسأله بر افزايش شايستگی های اجتماعی و روابط بين فردی نوجوانان فاقد سرپرست در مراکز شبانه روزی سازمان بهزيستی را روشن می سازد.
– در تحقيقی بررسی شيوه های رويارويی با تنيدگی روانی ( استرس ) و ارتباط آن با سلامت روان در نوجوانان مدارس عادی و خاص شهر تهران که در دانشگاه تربيت مدرس صورت گرفت , 1368 نفر مورد ارزيابی قرار گرفتند که 607 نفر دختر و 661 نفر پسر بودند. کلية آزمودنيها با پرسشنامة روشهای رويارويی مقياس رويدادهای زندگی نوجوانان و پرسشنامه سلامت عمومی آزمون شدند. نتايج به دست آمده با استفاده از آزمون خی دو مقايسه شد یافته های مطالعه نشان داد که روش متمرکز بر مساله بیشتر از روش متمرکز هیجان با سلامت روان ارتباط دارد. همچنین مشاهده گردید که کارآمدی فرد در حل مساله با داشتن ویژگی هایی هم چون خود اثر بخشی ، حرمت خود و خود پنداره بالا و نوروز گرایی پائین در استفاده از روش متمرکز بر حل مساله ارتباط دارد .
– پاپیری در یک مطالعه اثربخشی روانی آموزش مهارتهای گروهی حل مسأله در درمان نوجوانان اقدام کننده به خودکشی در ايلام را مورد بررسی قرار داد. در این پژوهش ، 26 نفر از دانش آموزان دختر و پسر که سابقة اقدام به خودکشی داشتند به طور تصادفی انتخاب شدند و به دوگروه آزمايشی و کنترل تقسيم شدند. بعد از 12 جلسه آموزش حل مسأله به گروه آزمايش اين نتايج حاصل شد که آموزش مهارتهای حل مسأله می تواند در کاهش ميزان افسردگی , کاهش ميزان نااميدی وبهبودی مهارتهای مقابله ای نوجوانان اقدام کننده به خودکشی مؤثر باشد .
– در تحقيقی که توسط دانشگاه علامه طباطبائی انجام گرفت ، اثر بخشی درمان گروهی آموزش مهارت های حل مسأله را بر کاهش ميل خودکشی , نا اميدی , سبک اسنادی و خودپندارة نوجوانان اقدام کننده به خودکشی مورد بررسی قرار گرفت . در اين تحقيق پانزده دختر که به علت اقدام به خودکشی به بيمارستان لقمان تهران ارجاع داده شده بودند, شرکت نمودند. بعد از اجرای 10 جلسه آموزش مهارتهای حل مسأله بر روی گروه آزمايش ( 7 نفر) و گروه کنترل ( 8 نفر) که فقط در انتظار درمان بودند, مجدداً آزمودنيها مورد اندازه گيری قرار گرفتند. يافته های پژوهش نشان داد که برنامة درمانی توانسته است ميل به خودکشی , نااميدی , سبک اسناد منفی اقدام کننده به خودکشی را به طور معناداری کاهش دهد اما بر خودپنداره آنان تأثير معنی داری نداشت .
– در تحقيقی که توسط دانشگاه تربيت مدرس انجام گرفت عوامل تنيدگی زا و رفتارهای مقابله ای در نوجوانان بی سرپرست مراکز شبانه روزی

پایان نامه
Previous Entries پایان نامه با کلید واژه های منبع کنترل، عزت نفس، منبع کنترل درونی Next Entries پایان نامه با کلید واژه های آموزش مهارت، مسأله اجتماعی، سلامت روان