پایان نامه با کلمات کلیدی نیروی کار، اقتصاد دانش، تحقیق و توسعه، بهره وری کل عوامل

دانلود پایان نامه ارشد

تاثیر خود را بر نرخ بیکاری نمایان می کند. از طرف دیگر سرمایه انسانی بر رشد اقتصادی نیز موثر است در این میان رشد اقتصادی و نرخ بیکاری نیز بر هم موثر بوده, در نتیجه بهبود شرایط سرمایه های انسانی تاثیری مضاعف در جهت پیشرفت یک کشور خواهد داشت.

2-9- پیشینه تحقیق

در این قسمت از فصل ادبیات تحقیق برای تکمیل مباحث، پیشینه پژوهش را مرور میکنیم، بدین منظور ابتدا به مطالعاتی که در ایران انجام شده است اشارهای میکنیم وپس از آن مطالعات خارجی را مرور میکنیم.

2-9-1- مطالعات داخلی

حیدری (1387) در مقطع کارشناسی ارشد درپایان نامه خود تحت عنوان”اقتصاددانایی محور و نقش دانش در توسعه اقتصادی ایران “با کمک تکنیک اقتصاد سنجی ARDL به تخمین ضرایب عوامل مؤثر بر رشد اقتصادی ایران طی دوره 1383-1350 پرداخته است که نتایج این بررسی حاکی از آن است که تنها دو رکن سرمایه انسانی و فناوری اطلاعات و ارتباطات دارای علامتتئوریکی مورد نظر است و ضرایب هریک از آنها به ترتیب 1.03و0.45 است، ولی نوآوری و رژیم اقتصادی علامتی بر خلاف انتظارات تئوریکی از خود بروزدادهاند. بررسی شاخصهای اقتصاددانایی محور ایران حاکی از وضعیت نامطلوب این دورکن اقتصاددانایی محور است. متغیرهای مورد استفاده در این بررسی برای نشاندادن اثر دانش سرمایه انسانی (متوسط زمان تحصیل نیروی کار) و تعداد تلفنهای ثابت و همراه و تعداد ثبت مالکیتهای نوآوری و شاخص عمق ژرفای مالی (نسبت بدهیهای نقدی به تولید ناخالص داخلی) میباشد.
جهادبند(1388) در پایان نامه خودبا عنوان” بررسی نقش آموزش پایه در تحقق اقتصاددانایی محور در ایران” از روش تحلیلی توصیفی استفاده کرده است. تا در ابتدا به مفاهیم و تعاریف کلیدی این عصر پرداخته شود و سپس بر اساس روش شناسی بانک جهانی در مورد شاخص اقتصاددانایی محور و مبانی تئوریکی ذکر شده و وضعیت ایران در ارتباط با اقتصاددانایی محور و آموزش روشن شود.
علاوه بر این بررسیهای دیگری مربوط به تأثیر آموزش برعملکرد اقتصادی در قالب شاخصهایی چون توسعه انسانی و حاکمیت قانون هرم تحصیلی نیروی کار و امتیازهای اعطا شده و ارزش افزوده در سالهای 1375-1386 انجام شده است. در این دیدگاه علیرغم رشد اقتصادی در ایران آموزش رابطه معناداری با این شاخصها برقرار نکرده است.
شمسی(1385) در پایان نامه ای” با عنوان الزامات نهادی اقتصاددانایی محور و میزان رعایت آن در قانون برنامه چهارم توسعه ” به این نتیجه میرسد که علی رغم اینکه برنامه به برخی نهادهای لازم در انباشت دانش اشاره نموده ولی رویکرد آن نهادهنبوده و به برخی از مهم ترین پیش نیازهای نهادی توجه کافی نشده است و برنامه اصلا به این مورد که اقتصاددانایی محور نیاز به فرهنگ ویژه و ویژگیهای سیاسی خاص دارد توجه نداشته و تنها بر تکنولوژی اطلاعات و صنایع با تکنولوژی بالا تأکید کرده که این امر ما را به انواع دوگانگیها میرساند و نه به اقتصاددانایی محور.
پیشنهاد ارایه شده بر آن است که برای تدوین سیاست توسعه به درک پیچیده تری از نظامهای اجتماعی و ترکیب نهادهای اقتصادی و اجتماعی و فرهنگی و سیاسی و کنشهای متقابل متغیر آنها طی زمان نیاز است.
احمدی(1387) در پایان نامه خودبا عنوان” مقایسه تجربی تأثیر مؤلفههای اقتصاددانایی محور بر بهرهوری نیروی کار در کشورهای نفت خیز خاورمیانه و کشورهای جنوبشرقآسیا “متغیرهای تعداد اختراعات ثبت شده و تعداد محققان در بخش تحقیق و توسعه و سهم فناوری اطلاعات و ارتباطات ازتولید ناخالص داخلی و سهم تحقیق و توسعه در تولید ناخالص داخلی و سهم هزینههای آموزشی در تحقیق و توسعه را برای بیان اثردانش بکار گرفته است که نتایج حاکی از تأثیر مثبت مؤلفهها بر بهرهوری در کشورهای منتخب بوده است.
نادری( 1384) در مقاله خود تحت عنوان ” اقتصاددانایی به عنوان الگوی جدید توسعه وارزیابی اقتصاددانایی در ایران ” نتیجهگیری کرده است که در ایران نیاز به یک نظامانگیزشی نهادی و اقتصادی است ودر این بین باید باز تعریفی از نحوه دخالت دولت در اقتصاد داشته باشیم. این تحقیق بیشتر بر یک بررسی کلی از وضعیت ایران به لحاظ انطباق با شاخصهای اقتصاددانایی محور در بین گروه کشورها و مقایسه آن با کشورهایی چون ترکیه متمرکز بوده و به طور خاص روی یکی از شاخصها نرفته است.
معمارنژاد (1384) در مقاله ای باعنوان”اقتصاد دانشبنیان:الزامات و نماگرها و موقعیت ایران و چالشها و راهکارها” وضعیت ایران را با توجه به نماگرهای اقتصاد دانش بنیان که در روششناسی بانک جهانی مورد توجه قرار گرفته است رابررسی کرده است. نتایج این مقایسه حاکی از فاصله ی زیاد ایران با شرایط اقتصاد دانش بنیان در مقایسه با برخی کشورهای منتخب میباشد.
حسینی و بیغش (1384)در “اقتصاد دانش و شکاف توسعه در ایران “به ارزیابی شکاف توسعه در اقتصاددانش برای ایران پرداختهاند. تحقیق بیانگر آن است که اقتصاد ایران به لحاظ عوامل طبیعی و انسانی ومالی با کمبود مواجه نیست و دچار شکاف عوامل نمیباشد، اما اقتصاد ایران دارای شکاف دانشی است. بررسی نماگرهای اقتصاد دانش بنیان نشان میدهدکه به رغم وضعیت مناسب دادهها (محققین R&Dو مخارج R&Dو تشکیل سرمایه ناخالص ومخارج آموزشی دولت ) و ظرفیتهای اقتصاد دانش (امید به زندگی در بدو تولد و نرخ با سوادی بزرگسالان و نرخ باسوادی زنان وشاخص فقر) و ستادههای(صادرات کالاهای با فناوری بالا و مقالات علمی و فنی چاپ شده و میزان ثبت ابداعات و تولید ناخالص داخلی سرانه)آن در ایران پایین است. بنابر این مشکل کارایی در ایرا ن به عواملی همچون کیفیت مقررات و بالا بودن ریسک و. . . باز میگردد.
خالصی (1384) در مقاله” اقتصادنوین و بهرهوری ” به رابطه بین اقتصاد نوین و بهرهوری کل عوامل درایران میپردازد و سپس رابطه میان مؤلفههای اقتصاد نوین نظیر تحقیق وتوسعه و سرمایهگذاری مستقیم خارجی، درجه باز بودن اقتصاد و سایر متغیرها مانند تورم و تغییرات ساختاری با بهرهوری کل عوامل با استفاده از تکنیک همجمعی برای دوره 1388-1382 مورد بررسی قرار میگیرد. یافتههای این مقاله حاکی از آن است که تحقیق و توسعه و درجه بازبودن اقتصاد بر رشد بهرهوری کل اثر مثبت و اما تورم و تغییرات ساختاری اثر منفی دارد. همچنین عامل تحقیق و توسعه و درجه باز بودن اقتصاد به ترتیب بیشترین اثر را بر ارتقای بهرهوری کل دارند واین مفهوم آن است که بهبود تحقیق و توسعه و افزایش صادرات کالاها و خدمات و واردات کالاهای سرمایه ای با فناوری جدید درراستای اقتصاد نوین به منظور ارتقای بهرهوری کل در اقتصاد کشور اهمیت زیادی دارد.
مقدم وجمالی پور(1387) درمقاله خودبا عنوان “بررسی جامعه شناختی تأثیرات تکنولوژی برنیروی کار” به پاسخگویی سؤالاتی از قبیل عوامل مؤثربرتحولات عرضهی نیروی کار و وضعیت بازار کار در دهه اخیرایران و عوامل شتابدهنده این تحولات دردهه های اخیر، مشکلات روبروی این تحولات وویژگی های کار وتکنولوزی درعصرحاضرپرداخته اند.
خاوری نژاد در سال 1385 در مقاله ای با استفاده از روش شاخص عددی، بهره وری کل عوامل تولید در اقتصاد و بخشهای اقتصادی را برای دوره زمانی 1375-1384 اندازه گیری و بررسی نموده است. متوسط رشد شاخص بهره وری کل عوامل تولید در این مطالعه طی دوره مزبور 0.6 درصد برآورد شده است. همچنین نتایج این بررسی نشان میدهد که تحولات شاخصهای بهره وری در دوره مورد نظر رضایت بخش نبوده و شاخص بهره وری در اقتصاد ایران از روند مشخصی تبعیت نمی کند. عدم ثبات محیط فعالیتهای اقتصادی و سایر شرایط مرتبط با عملکرد این فعالیتها، از جمله علل نوسانات شاخص بهره وری کل عوامل تولید در کشور می باشد.
مقدم و ولیزاده(1385) در مطالعه ای بهره وری نیروی کار، سرمایه و کل عوامل تولید را با استفاده از روش مانده سولو در اقتصاد محاسبه و بررسی نموده اند. نتایج مطالعه آنها نشان داد بهره وری کل عوامل تولید طی دوره مورد بررسی (1355-1382) از نوسانات زیادی برخوردار بوده و روند کاهشی داشته است. همچنین تغییرات و روند شاخصهای بهره وری در اقتصاد ایران نشان داد که اقتصاد کشور بر پایه استفاده بیشتر از عوامل تولید شکل گرفته است.
شاه ابادی و امیری(1389) در مقاله ای به عنوان”تاثیر مولفه های دانش بر بهره وری کل عوامل کشورهای منتخب عضو سازمان همکاری اسلامی” به برآورد تاثیر مولفه های دانش بر بهره وری کل عوامل تولید طی دوره 1996-2009 و از روش داده های تلفیقی نامتوازن پرداخته اند. نتایج نشان می دهد دو مولفه آموزش و منابع انسانی و رژیم های نهادی و اقتصادی تاثیر مثبت و معناداری بر بهره وری داشته و مولفه های زیر ساختهای اطلاعاتی و سیستم ابداعات بر بهره وری از نظر آماری معنادار نبوده است.
شاه آبادی و امیری(1389) به بررسی تاثیر اقتصاد دانش محور بر بهره وری نیروی کار کشورهای در حال توسعه طی دوره 1980-2004 از روش داده های تابلویی نامتوازن پرداخته اند. نتایج حاصل از این پژوهش بیان کننده تاثیر مثبت و معنی دا سه محور سیستم ابداعات، زیر ساختهای اطلاعاتی و رژیم های نهادی و اقتصادی بر بهره وری نیروی کار بوده است و محور چهارم دانایی(آموزش و منابع انسانی) دارای تاثیر مثبت اما بی معنی بر بهره وری نیروی کار در کشورهای در حال توسعه بوده است.

2-9-2- مطالعات خارجی

مطالعاتی که در خارج از ایران انجام شده است، بسیار گسترده است و از دهه 1970به صورت وسیعی آغاز شده است. برای آشنایی با روند این مطالعات گزیده ای از این مطالعات را مرور میکنیم.
ادوارد ال. فیشر و شیمن وای ناف19 (1987) درمقاله ای تحت عنوان(تحلیل اقتصاددانایی محور سیستمهای ساخت) بیان میکند که یک سیستم متخصص دانش محور برای کمک کردن به تحلیلهایی در انتخاب و جایگزینی تسهیلات ساخت و تولید ارائه شدهاست. این رویکرد تصمیمگیری اکتشافی(ابتکاری) کارشناسان تحلیلگران اقتصادی را با مدلهای کمی که درآن مناسب و مفید است ترکیب میکند. نیازهای چنین سیستمی و همچنین روش عمومی برای اجرا با نمونههای خاصی ازمنطق ارائه شده برای دو وظیفه تصمیم گیری ارائه شدهاست. یعنی سیستم مونتاژ انتخاب تکنولوژی و تجزیه و تحلیل جایگزینی.
پدرو کانسیکاو مانوئل وی. هیتوروپدرو ام. اولیور20 (1998) درپژوهش خود تحت عنوان (انتظاراتی برای دانشگاهها در اقتصاددانایی محور) به این پرسش پاسخ میدهد، چه نقشی را دانشگاهها باید ایفا کنند؟کدام یک ازسیاستهای عمومی درارتقاء این نقش مؤثرتر است؟
این مقاله ارتباط اقتصاددانایی را با استفاده پیشرفتهای اخیر که در تئوریهای رشد جدید ذکر شده است را قاعدهمند میکند، تحلیلها برحسب تأثیری که سیاست عمومی و مخصوصا یافتههای عمومی ممکن است در تقویت یا ایجاد مانع درمشارکت مثبت دانشگاهها برای رفاه اقتصاد داشته باشد نشان داده شدهاست و معیار اصلی را که بحث میکند حفاظت از یکپارچگی نهادی در دانشگاه است.
ویلیام بی. والستدو کن ربک 21(2002)مقاله ای تحت عنوان (ارزیابی اقتصاددانایی و نظریههای اقتصادی بزرگان) ارائه کرده است. این مقاله دانش عمومی اقتصادهای پایه و نظریه عمومی روی موضوعهای اقتصادی را بررسی میکند، منابع اطلاعاتی اولیه 5 مطالعه ملی که از سالهای 1992 تا1999 انجام شدهاست میباشند، که شامل یک مجموعه غنی از سؤالاتی جهت انجام آزمونها و مقایسههای متعدد ازعواملی است که دانش اقتصاد و ایده عمومی را تحت تأثیرقرار میدهند.
تحلیلها در دو روش پیرو که ابتدا با یکی از پنج مجموعه ی داده استفاده شد و از تحقیق 1992 بزرگسالان بدست میآید. ابتدا یک مدل رگرسیون با هر مجموعه اطلاعاتی برای تعیین چگونگی ویژگیهای شخصی، آموزش عمومی، کار دورهای در اقتصادها و درآمدها و احزاب سیاسی اثرگذار بر دانش اقتصاد تعیین و تخمین زده شده است. دوم تحلیلهای آماری برای ارزیابی اثر دانش اقتصاد بر نظریه عمومی بر موضوعهای اقتصادی

پایان نامه
Previous Entries پایان نامه با کلمات کلیدی نیروی کار، رشد اقتصادی، بهره وری نیروی کار، سرمایه انسانی Next Entries پایان نامه با کلمات کلیدی اقتصاد دانش، اقتصاد دانش محور، نیروی کار، بهره وری نیروی کار