پایان نامه با کلمات کلیدی مفهوم دولت

دانلود پایان نامه ارشد

المومنين
آنچه كه در اين تحقيق مورد بررسي قرار مي گيرد رفتار ايشان در قبال حكومت و جامعه اسلامي در دوره هاي مذکور است ودر واقع هدف توصيف وتحليل رفتار اعتراض آميز يك نخبه ديني ،فكري وسياسي دور از راس حكومت است در حالي كه ايشان در مرحله پنجم در راس حكومت اسلامي قرار دارند.
ب ) ضرورت موضوع
دين مبين اسلام با توجه به قيود ومعيار هايي که براي حاکم مسلمين بيان مي کند اورا در قالبي از بايد ها ونبايد هاي الهي و فطري مسئول جان ومال و ناموس امت مي کند، فرصت ها و موقعيت هاي بي نظيري را براي امت بوجود مي آورد که زمينه رشد وتعالي همه اعضاي آن را فراخور استعداد ذاتي و سعي و تلاش جسمي وروحي فراهم کند.اين بايد ها ونبايد ها که از آن به عنوان نظام سياسي اسلامي ياد مي شود درصورتي که مورد بي مهري عده اي از مسلمانان بي تقوا ويا ناآگاه قرار گيردمي تواند معبر مناسبي براي دشمن باشد تا از آن به درون جامعه اسلامي نفوذ کرده و با ايجاد فضاي غبارآلود وناسالم زمينه ضربه زدن به نظام اسلامي و جامعه مسلمين ودرنهايت استيلا برآنها را فراهم کند.
اما از آنجاکه دين مبين اسلام کامل ترين نسخه الهي براي سعادت کامل بشر الي الابد است با بيان نکات ظريفي ازاين سوء استفاده جلوگيري مي کند.بهترين منبع مطالعه و فهم اين نکات ظريف حکومت هاي اصيلي است که دردو دوره کوتاه در صدر اسلام برپايه اسلام ناب دردوره حکومت پيامبر اعظم صلي الله عليه واله وسلم و اميرالمؤمنين عليه السلام شکل گرفته است.که مهمترين منبع نظام يابي سياسي اسلامي مي باشد.
مسئله اي که شايد امروزه بهره گيري از آن سيره حسنه را مشکل مي کند نبود مجموعه اي منسجم و قابل تحقيق است که با چکش کاري هاي ظريف اين مقوله ضروري را به صورت مفيد دراختيار مسلمانان قرار دهد.پردازش و دقت دراين سيره حسنه است که مي تواند حقوق متقابل حاکم اسلامي و امت را در راهبري صحيح جامعه اسلامي در عصر غيبت امکان پذير کند.
هيچ شکي نيست که درنبود معصوم عليه السلام رهبر جامعه اسلامي که در طول تاريخ با عناوين مختلف مسئوليت جامعه اسلامي رابرعهده داشته است مصون از مطلق خطا و اشتباه نيست . البته بايد توجه داشت که درصد خطا ها واشتباهات رهبر جامعه اسلامي با معيار هايي که در انتخاب او ملاک است به حداقل کاهش مي يابد. اما همين در صد پايين هم در سنجه افکار عمومي مومنين مورد نظارت وارزيابي قرار مي گيرد تا درنهايت بنيان جامعه اسلامي و کيان دين از هرگونه آسيب در امان باشد. اين نظارت مردمي بايد درقالبي منسجم از قوانين ومعيار هايي باشد که اولا مانع از ناکارآمدي اين مقوله مهم در نظام سياسي اسلام (انتقاد از حاکم مسلمان)شود -که يکي از مترقي ترين ظرفيت هاي اين حوزه انديشه سياسي براي اصلاح و جلوگيري از انحراف حرکت اصيل مسلمين درجهت رشد وتعال دنيوي واخروي است.-ازسوي ديگر بايد به گونه اي باشد که مانع از سوءاستفاده معاندان ،مخالفان،منافقان ودشمنان کيان مسلمين وبيضه الاسلام گردد. آنچه مسلم است اين است که تا کنون الگوي منسجم ،کامل،جامع ومانع در زمينه نحوه نقد از نظام سياسي وجود ندارد.حتي مي توان ادعا کرد در هيچ زمينه اي در باره نحوه انتقاد وجود ندارد.مثلا الگويي براي نقد نظام اداري ،روابط اجتماعي،علمي و….وجود ندارد.البته درمنابع گوناگون حسب مورد مي توان مثال ها و راهنمايي هاي کلي براي انتقاد وجود دارد اما خلا وجود الگويي که بتوان بر اساس آن انتقاد را ارزيابي کرد را به هيچ وجه پر نکرده اند.
درتحقيق حاضر سعي شده است اولين گام هاي توليد وتدوين اين الگوي اصيل اسلامي برداشته شود وبا مراجعه به منابع دست اول قدمي هر چند ناچيز در يکي از شاخه هاي اين حوزه برداشته شودو درآينده اگر براي شخص محقق امکان پذير بود آن را پيش ببرد واگر اين امکان نبود آجري را بر اين بناي نو پا ودژ مورد نياز جامعه اسلامي افزوده باشد.
ج ) سابقه‎ي تحقيق
امروزه به برکت وجود مراکز علمي پژوهشي و فعاليت هاي شايان تقدير محققان حوزه شناخت امير المؤمنين عليه السلام در ابعاد مختلف مورد کنکاش هاي بسياري از علماي فن قرار گرفته است . اما از آنجا که وجود مقدس ايشان درياي بي کران معارف الهي است هر قدر هم که اين تعمق وغور زياد باشد باز هم در مقابل عظمت وجودي اميرالمؤمنين عليه السلام به اندازه قطره آبي در دهان پروانه اي است .به همين سبب با وجود اظهار نظر هاي مختلف وتحرير کتب ، مقالات وآثار ديگر در اين حوزه بازهم جاي مناسب براي کار وجود دارد.بخصوص خلأ نبود آثاري با محوريت الگو بودن ونزديک تر به فضاي اجرا دراين زمينه بسيار ديده مي شود.آثار موجود يا عمدتا به کلي گويي پرداخته اند يا وقايع تاريخي را بيان وتحليل نموده اند و يا به قدري در فضاي انتزاعي سير کرده اند که زميني کردن آنها بسيلر مشکل به نظر مي رسدکمتر اثري وجود دارد که با نگاه ذکر شده به سيره امير المؤمنين عليه السلام بنگرد اما از ميان آنها آثاري نيز وجود دارد که به واقع نخستين گام هاي اين حرکت عظيم را برداشته اند که تعدادي از آنها به شرح ذيل معرفي مي گردد :
1) جلال درخشه در کتابي با عنوان ” مواضع سياسي حضرت علي عليه السلام درقبال مخالفين خود ” به بررسي مواضع سياسي امير المومنين عليه السلام در قبال مخالفين خود پرداخته است.بايد به اين نكته اشاره كرد كه وجه مميز اين تحقيق با کتاب جلال درخشه در اين است كه درخشه بيشتر به توصيف و تحليل مواضع ايشان در قبال مخالفان خود پر داخته است اما اين تحقيق علاوه بر توصيف وتحليل وقايع تاريخي اين بازه زماني به تدوين الگويي منسجم براي نقد نظام سياسي همت گذاشته است.از سوي ديگر جامعيت و مانعيت موضوع تحقيق حاضر در اثر جلال درخشه ديده نمي شود.
2) مرحوم محمد دشتي در کتابي با عنوان “الگوي رفتار سياسي در سيره امام علي عليه السلام ” به بررسي اگو محور رفتار سياسي اميرالمؤمنين عليه السلام پرداخته است . اين کتاب علي رغم محتواي بسيار غني خود به علت کلي بودن موضوع نتوانسته است آنچه را تحقيق حاضر به صورت اخص وارد شده است ، بيان نمايد.
3) سيد احمد خاتمي در مقاله اي تحت عنوان ” امام علي عليه السلام و بيست و پنج سال سکوت ” كه در مجله پاسدار اسلام در شماره 195 و 196در اسفند76 و فروردين 77 به چاپ رسيده است توضيح مختصر و گذرا يي از دوره 25 ساله خانه نشيني اميرالمؤمنين (عليه السلام) ارائه مي دهد.اما اين مقاله بيشتر به بيان كليات اين دوره حساس پرداخته است.

4) مجله پرسمان در اسفند 1380و در پيش شماره7با اشاره كوتاهي بر جايگاه رفتار اميرالمونين (عليه السلام )در دوره خليفه دوم بخشي نه چندان جامع ومانع از نقش ايشان را در اين دوره به عنوان يك نخبه ديني بيان مي كند.
5) سيد صادق پيشنمازي در مقاله اي با عنوان ” مناظره ي اميرالمؤمنين عليه السلام با اهل شوري ” كه درنشريه مبلغان شهريور 1379، شماره8به چاپ رسانده به بخشي كوتاه از سيره عملي اميرالمؤمنين (عليه السلام)دريكي از حساس ترين ايام بعداز رحلت پيامبراكرم(ص)اشاره كرده است.امام اين مقاله نيز فاقد جامعيت لازم است.
6) سيد صادق حقيقت در مقاله اي تحت عنوان ” جايگاه بحث احزاب در انديشه سياسى اسلامي ” كه در مجله علوم سياسي به چاپ رسانده است بررسي جايگاه بحث احزاب در انديشه سياسى اسلامي را هدف قرار داده وبه نوعي به موضوع اين تحقيق پرداخته اما اين مقاله نيز مانعيت لازم را ندارد.
7) مجله علوم سياسي در مقاله اي با عنوان ” مبانى آزادى و ((حزب))در مذهب شيعه ” كه به قلم داود فيرحى نوشته شده است بخشي از موضوع اين تحقيق را مورد بررسي قرار داده است اما از جامعيت ومانعيت لازم براي موضوع اين تحقيق برخوردار نيست.
د ) تعـريف مفاهيم
د – 1 ) الگو: سرمشق ،مقتدي ،اسوه ،مثال ،نمونه(دهخدا ، 1372، 2779)
الگو يا مدل، نمايش نظري و ساده شده از جهان واقعي مي باشد.(سورين ،تانکارد،1386،65)
مدل، طرح و نمونه‌اي است، که از آن الهام گرفته و پيروي مي‌شود و يا نسخه‌اي از آن برداشته مي‌شود(روشه،1379، 44)
اصطلاح الگو را انسان‌شناسان، حداقل از سال 1871 به‌مفهومي چندجانبه به‌کار برده‌اند.اين کاربرد آزاد تاکنون ادامه دارد.بر همين مبنا از الگو، گاه در توجه به کيفيت‌هاي رفتاري، الگوهاي آرماني و رفتاري و گاه در توجّه به اصول فرهنگ‌ها ياد شده است(گولد،1376، 91)
کارکرد الگو عبارت است از کوشش براي ساده‌تر کردن و آسان‌تر فهماندن واقعيت از طريق تنظيم عناصر و وارد کردن نظمي در آن‌ها‌؛ مثلا مي‌توان طرح منطقي روابطي را که بين برخي از عناصر يک سيستم وجود دارد، به‌شکل يک پيکره درآورد. (توسلي،1369،142)
گاهي برخي صاحب‌نظران آن‌را ناديده مي‌گيرند و بيشتر، آن‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌ها را باهم به‌کار مي‌برند و يا بدون تمايز، به‌جاي يکديگر استعمال مي‌کنند.در حالي‌که تفاوت‌هايي بين آن‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌ها وجود دارد.در حقيقت نظريه، بدون ارجاع به الگو، به‌شکل بي‌واسطه و مستقيم، امور اجتماعي را تبيين مي‌کند.در حالي‌که الگو از طريق تشابه، به شناخت واقعيت کمک مي‌کند و با برجسته کردن عنصر تشابه، درک روشن‌تري از شباهت ميان واقعيت و مدل ذهني فراهم مي‌سازد(توسلي،1369،30)
د – 2 ) نقدو انتقاد: تمييزُ الدراهِم و إِخراجُ الزَّيْفِ منها؛ (شافعي ، 1406 ، ج‏33 ، 425)
.نقد و انتقاد :جداکردن خوب از بد،خرده گرفتن ،به گزيني شرح معايب و محاسن شعر يا مقاله يا کتابي با سنجش اثري ادبي يا هنري بر معيار يا عملي تثبيت شده(معين ، 1388، 365)
در لغت به معني ارزيابي، بررسي، شناسايي نمودن، زير و رو کردن، عيب­ها را نماياندن و پنهان­ها را رو کردن است.( معطوف، لويس، المنجد،1976،ج 2، 1990)
در اصطلاح، وارسي و بررسي نوشتار، گفتار يا رفتاري براي شناسايي و شناساندن زيبايي و زشتي، بايستگي و نبايستگي، بودها و نبودها و درستي و نادرستي آنها است.( شريفي، 1385 ، 82 تا 84)
در اصطلاح نيز گفته اند: نقد عبارت از: “تجزيه و تحليل آثار و ارزيابي آن از نظر فني” است ماتيوار نولد، نقاد و شاعر انگليسي، نقد را “سعي و مجاهده اي مي داند عاري از شائبه اغراض و منافع تا بهترين چيزي که در دنيا دانسته شده است و يا از انديشه انسان تراوش کرده است، شناخته گردد و شناسانده شود.” و کارلوني، نقد را عبارت از “بررسي آثار گذشته و معاصر به منظور رفع ابهام و توضيح و ارزيابي آنها” معرفي مي کند و مي گويد: “نقد کردن قبل از هر چيز درک کردن است” از مجموعه مطالب ياد شده، مي توان استفاده کرد که: نقد در اصطلاح عبارت از تحليل و ارزيابي آثار علمي، هنري و… گذشته و حال و تشخيص صحت و سقم آن به منظور دفع ابهام و کج فهمي ها است.بنابراين، انتقاد به معناي بيان نقايص و کاستي ها مي باشد و اين اصل و قاعده در کليه حوزه ها و قلمرو فعاليت انسان ها، جريان داشته و دارد. در حقيقت، بيان نقايص و کاستي ها باعث رشد انسان و جامعه انساني در تمام ساحات شده است و همين ويژگي مسير انسان را از ساير موجودات که به نحوي زندگي اجتماعي دارند، جدا مي سازد.(عطايي ،1384،31 )
د – 3 ) نظام سياسي: 1-هرالگوي پايدار روابط انساني که ميتني بر قانون وقدرت مجاز باشد.2-مجموعه اي از کنش هاي متقابل که از طريق آنها ارزش ها ،خدمات وکالا هابر حسب قدرت معتبر براي تمام جامعه سهم بندي مي شوند.منظور از سهم بندي برحسب قدرت معتبرتصميمات مسئولين قانون گذاري ،اجرايي وقضايي جامعه است.3-ساختاري است فراگير وپيچيده که موجوديت جامعه را به مثابه يک ارگانيسم واحد که بوسيله يک قدرت سياسي مرکزي اداره مي شودحفظ مي کند.نظام سياسي از ديگر نظام هاي تجتماعي در درجه اول به خاطر سرکردگي آن متاميز مي شود.در مفهوم محدود معمولا دولت به عنوان نهاد اصلي نظام سياسي تاقي مي شودکه دستگاه قهر را در اختيار دارد ودر مفهوم وسيع دولت بيان ونمود رسمي تمام جامعه است.مفهوم دولت هم چنين به عنوان مترادف نظام سياسي به کار مي رود( آقابخشي ، 1383، 526)[ نظام سياسي اسلامي دولتي است که نه تنها ارزشهاي حاکم بر زندگي سياسي ونيز شرايط رهبران وفرمانروايان آن از جانب دي

پایان نامه
Previous Entries پایان نامه با کلمات کلیدی امام صادق Next Entries پایان نامه با کلمات کلیدی رسول خدا (ص)، امام صادق