پایان نامه با کلمات کلیدی مدل مفهومی، نظام آموزشی، عملکرد مدیریتی

دانلود پایان نامه ارشد

كاملاً روشن و دقيقي بين دو اصطلاح فوق وجود ندارد و بسياري از نويسندگان و صاحب‌نظران آنها را به صورت مترادف، تكميل كننده يا جايگزين استفاده كرده‌اند. ميركمالي به نقل از «اتزيوني»، اثربخشي را ميزان تحقق اهداف و كارايي را ميزان استفاده از منابع براي دست يابي به يك واحد از برون‌داد تعريف مي‌كند. همان طور كه بيان شد مرز دقيقي بين اثربخشي و كارايي وجود ندارد، ولي نويسندگان مديريت تمايز بين آنها قايل شده‌اند. براي مثال: از جمله اولين كساني كه ميان مفهوم اثربخشي و كارايي تفاوت قايل شد «بارنارد» را مي‌توان نام برد. او معتقد است كه اثربخشي سيستم‌گراست و مربوط به تحقق اهداف سازمان مي‌شود و كارايي فردگراست و مربوط به احساس رضايت كاركنان از عضويت در سازمان مي‌گردد. «پيتر دراكر» يكي از صاحب‌نظران مشهور مديريت ، اثربخشي را « كار درست انجام دادن» و كارايي را «كارها را درست انجام دادن» تعريف كرده است. اثربخشي يعني انجام كارهاي درست، به نحوي كه دقيقاً متناسب با هدف باشد و كارايي يعني انجام درست كار و توانايي به كارگيري حداقل منابع براي دستيابي به اهداف سازماني (بختياري، 1382).
برای ارزیابی عملکرد سازمان، دو شاخص اثربخشی و کارایی به کار برده می شوند. اثربخشی در سازمان های آموزشی یکی از مهم ترین مباحثی است که مدت هاست توجه صاحب نظران و مسئولان این سازمان ها را به خود مشغول کرده است. نظرات مختلف و تا حدودی مشابه در مورد اثربخشی عنوان شده است. از نظر آرمسترانگ(1990: 127)، اثربخشی مفهوم پیچیده ای است که به طرق گوناگونی تعریف شده است و متناسب با هر تعریف قابل اندازه گیری و ارزیابی است( نقل از حسنی و سامری، 1389).
2-12. اثربخشی و کارایی مدیران آموزشی:
مدیـران در اثربخشـی سازمـان ( انتخاب و تحقق اهداف مناسب) و کـارآیی آن (تحقق اهداف با حداقل منابع) نقـش مهمی دارند. چگونگی کارکرد مدیران در درون هـر سـازمـان از جمله سازمان آموزش و پرورش، بر عملـکرد جامعه تأثیر عمیقی می گذارد و منجر به تغییرات شگرف و بی سابقه در اقتصاد، سیاست، علم، تکنولوژی و غیره می گردد(پرداختچی، 1374: 4).
بدیهی است اثربخشی و کارآیی نظام آموزشی در گرو مدیریت اثر بخش و کارآمد این نظام است. امروزه با تغییرات شگرف و بی سابقه که در اقتصاد، سیاست، علم، وتکنولوژی بخصوص در چند دهه اخیر به وقوع پیوسته ، وظایف و کارکردهای مدیریت به مراتب گسترده تر، پیچیده تر و دشوارتر از گذشته شده است. به طوری که تنها افرادی که از نظر حرفه ای برای این مسئولیت آموزش دیده و تربیت شده اند، با اثربخشی و کارآیی قادر به انجام وظایف و کارکردهای محوله خواهند بود. به همین لحاظ، مدیریت امروز بر اساس ویژگی هایی که دارد، نوعی حرفه یا کار تخصصی تلقی می شود که مبتنی بر مجموعه ای دانش سازمان یافته است(پرداختچی،1374). در آموزش و پرورش به عنوان اساس پیشرفت و توسعه جوامع، که با تربیت افراد برای آینده جامعه سر و کار دارد، بدون شک وجود مدیران ماهر و دارای تخصص موجب می شود تا تعلیم وتربیت افراد بهتر صورت گیرد و زمینه برای شکوفایی استعدادهای افراد جامعه و به تبع آن توسعه جامعه فراهم شود. مدیریت و رهبری از ارکان اساسی سازمان و جامعه است. مدیریت آموزشی در میان انواع مدیریت از جایگاه ویژه ای برخورداراست. گفته می شود که اگر مدیران آموزشی یک جامعه دارای دانش ومهارت های کافی باشند، بدون تردید نظام آموزشی نیز از اثربخشی، کارآیی، و اعتبار بالایی برخوردار خواهد بود(میرکمالی، 1380: 9).

2-13. مدل مفهومی یا چارچوب اصلی طرح:
با توجه به مطالب عنوان شده چنین به نظر می رسد که می توان رابطه ای بین متغیرهای حاضر در این پژوهش به گونه ای در نظر گرفت که ارتباط منطقی و معقولانهی بین آنها را توجیه کند. چنین ارتباطی در شکل(2-2) تصویر شده است. ملاحظه می شود که بر اساس مبانی نظری و همچنین نتایج تحقیقات، هر مدیر چه در سطح عالی، میانی و یا اجرایی(عملیاتی) به تناسب سطح مدیرتی خود، باید از سه مهارت انسانی، ادراکی و فنی برخوردار باشد. بدیهی است این سه مهارت عملکرد مدیر یعنی مجموع کارایی و اثربخشی را تحت تأثیر قرار خواهد داد. به طوری که هر قدر مدیری از مهارت های بالاتری برخوردار باشد، از میزان اثربخشی و کارایی بیشتری نیز بهره مند خواهد بود.

نمودار(2-2): مدل مفهومی تحقیق

بخش دوم: پیشینهی تحقیقاتی
تحقيقات داخلي:
انصاري پور (1373) در بررسي نظرات مديران و معلمان شهر اصفهان در بارهی عوامل مؤثر بر افزايش اثربخشي مديران ابتدائي در سال تحصيلي 73 ـ 72» به نتايج زير دست يافته است:
• ويژگي هاي شغلي و حرفه اي و روابط انساني مطلوب و نظارت بر كاركنان بر افزايش اثربخشي مؤثر است.
• بين نظرات مديران و معلمان در مورد ويژگي هاي شغلي و حرفه اي مؤثر بر افزايش اثربخشي تفاوت معني داري وجود دارد.
• مهم ترين عامل مؤثر بر افزايش اثربخشي به نظر مديران و معلمان خوش روئي بوده است.
در سال( 1373) مهاجران تحقيقي تحت عنوان: «بررسي سبك رهبري و اثربخشي رفتار مديران مدارس متوسطه شهرستان اروميه» انجام داده است؛ نتايج اين تحقيق نشان داد كه:
• بين سن مديران و ميزان اثربخشي رفتار آنان رابطهی معني داري وجود دارد. بدين معني كه با افزايش سن مديران اثربخشي رفتار آنها نيز افزايش مي يابد.
• بين سوابق خدمتي و مديريتي مديران و اثربخشي رفتار آنها رابطهی معني داري وجود دارد. بدين معني كه با بالا رفتن سابقه خــدمت و مديريت ميزان اثربخشي رفتار آنها افزايش مي يابد.
پژوهش بیگدلی(1380) و سید شجاع (1385)، مؤید آن است که نیازمندی مدیران در زمینهی مهارت های سه گانه مدیریتی به ترتیب مهارت فنی، اداراکی و انسانی است. این در حالی است که فرتاش(1383) عنوان می کند که نیازسنجی آموزشی مدیران سازمان بازرگانی استان آذربایجان شرقی به ترتیب شامل مهارت های ادراکی، انسانی و فنی است. گودرزی (1381) نیز گزارش داده است که بین مهارت های سه گانه مدیران سطوح مختلف سازمان تربیت بدنی رابطه معنی داری وجود دارد. امینیان (1382) در پژوهشی با عنوان بررسی میزان آگاهی مدیران زن از مهارت های مدیریتی و رابطهی آن با عملکرد مدیریتی آنان، رابطهی معنی داری بین مهارت های مدیریتی (فنی- انسانی- ادراکی) و عملکرد آنان مشاهده کرد.
نتایج بیشتر تحقیقات انجام شده در زمینهی بررسی ارتباط بین مهارت های مدیریتی و اثربخشی مدیران حاکی از این است که ارتباط مثبت و معنی داری بین این دو متغیر وجود دارد. موسوی(1377) در پژوهشی در زمینه بررسی تاثیرات مهارت های مدیریتی در مراکز آموزشی در دانشگاه شهید بهشتی به این نتیجه رسید که اطلاعات عملی بیشتر مدیران مورد پژوهش در زمینه ی مهارت های مدیریتی بر اساس اصوب علمی بسیار اندک است. اما انتصاری (1380) و ستاری(1382) در تحقیقات خود به این نتیجه رسیدند که مدیران مدارس راهنمایی و دبیرستان مورد تحقیق آنان ، از مهارت های سه گانه مدیریت در حد معقول برخوردار بوده اند.
رنجبري (1376) در پايان نامه كارشناسي ارشد خود تحت عنوان: «بررسي نگرش مديران و رؤساي ادارات آموزش و پرورش استان هرمزگان در مورد عوامل مؤثر در بالا بردن كارائي ادارات مربوطه» تحقيقي انجام داده كه نتايج آن چنين است:
• برخورداري مديران اجرائي ادارات آموزش و پرورش از مهارت هاي انساني، فني، ادراكي و طراحي موجب بالا رفتن كارائي ادارات مذكور مي شود.
• بين نظرات پاسخ دهندگان اعم از زن و مرد، سابقه هاي خدمت و مديريت متفاوت و نيز تحصيلات مختلف به جز در مورد مهارت انساني كه بين نظرات گروه هاي مورد مطالعه تفاوت معني داري بوده است، در سایر مهارت ها تفاوت معني داري مشاهده نشده است.
مهران (1379) تحقيقي تحت عنوان: «ميزان آشنائي مديران با اصول مديريت آموزشي و تأثير آن بر كارائي مديران دوره متوسطه شهرستان خرم آباد» انجام داده است؛ نتايج حاكي از آن بود كه بين ميزان آشنائي مدير با اصول سازماندهي، هماهنگي، رهبري و كارائي آنها همبستگي وجود ندارد؛ ولي بين ميزان آشنائي مدير با اصول برنامه ريزي، كنترل و كارائي آنها همبستگي وجود دارد.
تحقيقي ديگر توسط ربانيخواه (1380) با عنوان: «بررسي ميزان مهارت هاي مديريتي مديران دبيرستان هاي شهر قم و رابطه آن با اثربخشي آنها» انجام گرفته، ايشان در اين تحقيق به اين نتيجه رسيدند كه بين مهارت هاي فني، انساني و ادراكي مديران و اثربخشي كار آنها رابطه وجود دارد.
رضاپور (1379) تحقيقي تحت عنوان: « بررسي ميزان انطباق ويژگي هاي مديران مدارس ابتدائي با آئين نامه مصوب و رابطهی آن با كارايي مدارس دورهی ابتدائي شهرستان خوي» انجام داده نتايج اين تحقيق نشان مي دهد كه:
• ويژگي هاي مديران مدارس ابتدائي با شرايط مندرج در آئين نامه انتصاب مديران مطابقت دارد.
• بين مديران ابتدائي زن و مرد، از نظر انطباق با شرايط آئين نامه مصوب، تفاوت وجود دارد.
• مديران مدارس ابتدائي قبل از انتصاب و تصدي پست مديريت، آموزش هاي لازم در خصوص مديريت را نديده اند.

پایان نامه
Previous Entries فرهنگ و تمدن، قصد استفاده، اخلاق پژوهش Next Entries توتومرهاي، B3lyp، مقايسه