پایان نامه با کلمات کلیدی مالکیت فکری، ثبت اختراعات، حقوق مالکیت فکری، حقوق ایران

دانلود پایان نامه ارشد

1883 میلادی با عنوان کنوانسیون پاریس برای حمایت از مالکیت‌های صنعتی به تصویب می‌رسد که نشانگر لزوم حمایت بین‌المللی از این حق مالی در بین کشورهای مختلف جهان است. (هاشمی، 1386).
حق اختراع و ثبت آن از جمله حقوق مربوط به حقوق مالکیت فکری به شمار می‌روند. حقوق مالکیت فکری در جهان امروز به ویژه از منظر اقتصادی و تجاری بسیار مهم و اساسی به شمار می‌آید. شناسایی این حقوق، بخشی از پاداشی است که جامعه در قبال ایده‌ها، طرح‌ها، ابتکارات و اندیشه های جدید در عرصه های مختلف فنی، صنعتی، هنری و ادبی پرداخت می‌کند. این عمل می‌تواند ضمن تشویق مخترعان، مبتکران و فعالان عرصه تحقیقات جهت روی آوردن به ابتکارات و ایده های نو، بسترهای مناسبی را برای گسترش رفاه و آسایش عمومی فراهم کند و به فرآیند رشد توسعه علمی و هنری جامعه جهانی قوت بخشد.
در هر كشوري ثبت اختراع جزء حقوق داخلي آن كشور محسوب می‌شود. در صورتی که ثبت اختراع جنبه بین‌المللی داشته باشد از حقوق بین‌المللی برخوردار شده، ساير كشورها را از دخل و تصرف در ابداع ايجاد شده منع می‌کند. دارنده پتنت می‌تواند با عقد قرار داد اجازه يا ليسانس استفاده از اختراع خود را به افراد ديگر واگذار كند. (آقا بخشی، سال ۱۳۶۱).
برای ثبت ورقه اختراع دو سيستم ثبت اختراع در جهان وجود دارد: الف روش اعلامي ب روش تحقيقی. نظام ثبت اختراعات در حقوق ايران جنبه اعلامي دارد، به اين معني است كه وظيفه اداره مالكيت صنعتي اين است كه دقت نماید كه اختراع، مخالف مقررات قانوني نباشد. (عربیان، 1382). ایران در مورد موضوع ثبت اختراع نسبت به سایر کشورها نقاط ضعفی دارد که باید در این مورد کوشید تا قوانین ایران با نظام بین‌المللی هماهنگی بیشتری داشته باشد تا شاهد نوآوری و پیشرفت بیشتر کشور باشیم.

1-1-تعریف موضوع
بر اساس تعریف سازمان جهانی مالکیت فکری، پتنت حقی انحصاری است که در قبال اختراع انجام شده به مخترع یا نماینده قانونی او اعطا می‌شود. به عبارت دیگر، پتنت سندی است که توصیف کننده یک اختراع بوده و بر اساس درخواست متقاضی به وسیله یک اداره دولتی یا توسط یک اداره منطقه ای به نیابت از چند کشور صادر می‌شود و حمایت قانونی و اختیار بهره برداری (تولید، استفاده، فروش و صادرات) یک اختراع را به صاحب آن در محدوده زمانی خاصی (عمدتاً 20 سال) اعطا می‌نماید. باید توجه نمود که پتنت، مجوز تولید محصول اختراع شده نیست بلکه تنها دیگران را از تولید آن باز می‌دارد.
ماده یک قانون ثبت اختراعات، طرح‌های صنعتی و علائم تجاری مصوب ۱۳۸۶، این‌گونه مقرر می‌دارد: «اختراع، نتیجه‌ی فکر فرد یا افرادی است که برای اولین بار، فرآیند یا فرآورده ای خاص را ارائه می‌کند و مشکلی را در یک حرفه، فن، فناوری، صنعت و مانند آن حل می‌نماید». اختراع، نوآوری، خلاقیت و ابداع مفاهیمی هستند که گرچه ظاهراً دارای معانی یکسانی هستند، اما از یکدیگر متفاوت هستند.
در واقع اختراع، در فرهنگ دهخدا چنین تعریف شده است، چیزی نو انگیختن، از خود انشاء کردن، نو کاری کردن. اما در فرهنگ معین، اختراع این‌گونه تعریف شده است؛ به معنی آفریدن، نو آوردن، نو کاری کردن، ایجاد کردن، چیزی نو انگیختن، هر موجودی که وجودش دارای نمونه نباشد و قبل از آن مانندی نداشته باشد. یعنی چیزی نو وبی سابقه ساختن.
در علم حقوق، اختراع را چنین می‌پندارند؛ اختراع، محصول یا فرآیندی است که نتیجه تلاش و کوششی است که از تراوش‌های فکری مخترع حاصل می‌شود؛ و اما ابداع چنین تعریف شده است؛ در حقیقت زمانی که یک دستگاه تولید می‌شود، یک تکنولوژی اختراع شده است؛ ولی هر نظریه ای می‌تواند ابداع باشد، یعنی یک نظریه روانشناسی هم یک ابداع محسوب می‌شود، بنابراین نمی‌توان چنین گفت که اول ابداع است و بعد اختراع می‌شود یا بالعکس. البته ابداع بسیار کلی‌تر از یک اختراع است، اما یک اختراع ممکن است یک ابداع باشد.
در مبحث کلیات ثبت اختراع، می‌توان از ثبت اختراعات کوچک هم صحبت به میان آورد. اختراعات کوچک، اختراعاتی هستند که از لحاظ جنبه گام ابتکاری از سطح پایین‌تری برخوردار است، مانند درب باز کن نوشابه خودکار. یک مدل مصرفی، حقی انحصاری است که برای یک اختراع کوچک اعطا می‌شود و اجازه می‌دهد که دارنده حق، دیگران را از استفاده تجاری اختراع حمایت شده بدون اجازه او برای یک دوره زمانی محدود منع کند. تعریف این حق می‌تواند در هر کشوری متفاوت با کشورهای دیگر باشد.
در واقع مدل مصرفی شبیه یک حق اختراع است. مدل‌های مصرفی بعضی اوقات به عنوان اختراع کوچک یا پتنت نوآوری نامیده می‌شوند. الزامات دستیابی به یک مدل مصرفی آسان‌تر از حق اختراع است، در حالی که شرط جدید بودن همیشه باید وجود داشته باشد اما ممکن است در مدل‌های مصرفی گام اختراعی یا بدیعی بودن از اهمیت کمتری برخوردار باشد یا اصلاً وجود نداشته باشد. در عمل، حمایت از مدل‌های مصرفی اغلب برای نوآوری‌ها مورد استفاده قرار می‌گیرد. به طور کلی اختراع کوچک را می‌توان اختراعی دانست که، تمامی الزامات مربوط به ثبت اختراع را نیاز ندارد اما قابل استفاده صنعتی می‌باشد.
هدف از ذکر اختراعات کوچک در نظام مالکیت فکری بعضي از كشورها، پرورش و مراقبت از نوآوری‌های درون زاد به خصوص در كسب و كارهاي كوچك و متوسط و در بین اشخاص حقيقي است. به عنوان مثال در كشور آلمان می‌توان محصولات جديد را با هزينه كمتر، راحت‌تر و در مدت زمان کوتاه‌تری به صورت اختراع كوچك به ثبت رساند. به خصوص در مورد شرط دارا بودن گام ابتكاري اختراعات كوچك، سخت گيري زيادي صورت نمی‌گیرد. در حال حاضر كشورهايي كه اختراعات كوچك را ثبت می‌کند عبارتند از: استراليا، آرژانتين و آلمان و…

1-2- سابقه تحقیق
زمانی که به آمار متقاضیان ثبت اختراع نگاهی می‌اندازیم متوجه می‌شویم که اکثریتی از جامعه هنوز نمی‌دانند که باید اختراعات خود را حتی در مسایل کوچک به ثبت برسانند و یا اینکه نمی‌دانند برای ثبت اختراعاتشان باید چه مواردی را رعایت کنند و یا به چه سازمانی در سطح داخلی کشور و یا در سطح بین‌المللی مراجعه نمایند. متأسفانه اطلاع رسانی در این مورد زیاد مورد عنایت قرار نگرفته است که اگر رسانه های گروهی به این مسئله توجه نمایند می‌تواند راه‌گشایی برای افراد زیادی که قصد به ثبت رسانیدن اختراعات خود را دارند باشد.
جالب است اینکه بدانیم عده زیادی از مخترعین از حقوقی که قانون‌گذار برای آن‌ها قائل شده است اطلاعی ندارند که می‌تواند باعث ایجاد مشکلاتی برای آن‌ها و دیگران شود.
با مقایسه شیوه های ثبت اختراع در سطح بین‌الملل و حقوق ایران متوجه می‌شویم که قوانین ایران در این مورد جامع و راهگشا نبوده و باید قوانین ایران در این مورد به حقوقی که در سایر کشورها وجود دارد نزدیک شود و نقص قوانین ایران در این موضوع برطرف گردد. با بررسی‌های انجام شده در این مورد متوجه می‌شویم که تاکنون در این مورد تحقیق جامع و کاملی وجود ندارد بلکه تا این زمان اگر کسی به این موضوع پرداخته فقط به تعریف و راهنمای مختصری برای ثبت اختراع بسنده کرده است و از این نظر کمبود احساس می‌شود.
بیشتر توجه اساتید و دانشجویان به ثبت علامت‌های تجاری بوده که در این زمینه مقاله جناب آقای رضا وصالی محمود، و همچنین کتاب جناب آقای دکتر محمد حسین کریمی با عنوان علائم تجاری در حقوق ایران، قابل توجه می‌باشد. تا جایی که اینجانب جستجو نموده‌ام این پژوهش به لحاظ برخی جوانب، از جمله کمک به ایجاد یک نظام حمایتی مفید برای مخترعین و همچنین برداشتن موانع برای آنان، نوآوری دارد. همان طور که قبلاً هم اشاره شد ممکن است هر پژوهشگری از یک زاویه در موضوع تأمل نموده و در یک مورد مشترک، دیدگاه های متفاوت از همدیگر را ارائه دهند که این خود از خصوصیات مباحث حقوقی، یعنی پویایی می‌باشد و چه بسا یک پروژه تحقیقاتی منشأ تحولات مثبتی در اجرای قوانین و مقررات گردد.

1-3- اهداف تحقیق
الف: اهداف علمی
1-دسترسی به دانش و فن آوری از طریق تحلیل اطلاعات اختراع (patent) با هماهنگ کردن قوانین داخلی ایران با قوانین مورد قبول در سطح بین‌الملل.
2- نقد و بررسی قوانین موجود در مورد موضوع پژوهش.
3-بررسی موانع موجود برای ثبت ورقه اختراع در حقوق داخلی ایران.
4-بررسی نقاط مثبت و ضعف قوانین ایران برای ثبت اختراعات.

ب: اهداف کاربردی
۱-این تحقیق در مجلس شورای اسلامی جهت اطلاع از نقایص قانونی مورد استفاده قرار گیرد. امید که در تصویب آئین نامه نیز هم یار قوه قضائیه باشد.
۲-رسانه های گروهی این مسئله را مورد توجه قرار دهند و به آن بپردازند.
3- تلاش برای ایجاد یک نظام حمایتی مفید برای حمایت از مخترعین و پیشرفت جامعه ایران و همچنین جامعه بین‌المللی.

1-4- روش تحقیق
الف- شرح کامل تحقیق بر حسب هدف، نوع داده‌ها و نحوه اجرا
با عنایت به این که در این پژوهش برخی از نظرات مورد نقد و بررسی قرار گرفته و به دنبال علت یابی بعضی از مشکلات موجود بوده و روابط به وجود آمده بین برخی از پدیده های حقوقی را مورد بحث قرار می‌دهد می‌توان آن را مبتنی بر یک تحقیق بنیادین با روش توصیفی تحلیلی دانست.

ب-متغیرهای مورد بررسی در قالب یک مدل مفهومی و شرح چگونگی بررسی و اندازه گیری بررسی و اندازه گیری متغیرها:
در این تحقیق متغیر اصلی ثبت ورقه اختراع است. سایر متغیر های در این تحقیق عبارتند از:حقوق بین‌الملل، شرایط ثبت اختراع، مالکیت فکری، حقوق داخلی ایران، موانع ثبت اختراع و مزایای ثبت اختراع و…

ج-شرح کامل روش (میدانی، کتابخانه ای) و ابزار (مشاهده و آزمون، پرسشنامه، مصاحبه، فیش برداری و غیره) گردآوری داده‌ها (حداکثر در ۵ سطر):
در این تحقیق که یک تحقیق بنیادین با روش توصیفی تحلیلی به منظور آشنایی با ثبت ورقه اختراع و شرایط و ویژگی‌های آن و مقایسه این موضوع در سطح بین‌الملل با حقوق داخلی ایران مورد بررسی قرار می‌گیرد و همچنین به نظرات مختلف در این زمینه پرداخت می‌شود. در این تحقیق از روش گرد آوری به صورت کتابخانه ای با استفاده از مقاله های معتبر و تخصصی در اینترنت استفاده شده است. بعد از پایان کار و فیش برداری، داده‌ها را مورد تجزیه و تحلیل قرارداده ایم و نتیجه کار، در قالب پایان نامه حاضر تنظیم گردیده است.

1-5- سؤالات تحقیق
سؤالات اصلی:
۱-نقاط مشترک و متفاوت ثبت ورقه اختراع در حقوق ایران با حقوق بین‌الملل کدامند؟ و چه حقوقی با اختراع ثبت شده اعطاء می‌شوند؟
سوا لات فرعی:
۲- ثبت اختراع در ایران به چه صورت می‌باشد؟ و چه اشکالاتی برای آن وجود دارد؟
۳- براي اينكه یک اثر به عنوان پتنت در سطح جهانی مطرح شود و به ثبت رسد چه شرايطی باید داشته باشد؟
۴- آیا در حقوق داخلی ایران قانونی برای ثبت اختراعات وجود دارد؟ و اگر وجود دارد تا چه اندازه در این مورد مثمر ثمر بوده است؟

1-6- فرضیه های تحقیق
فرضیه های اصلی:
۱-از نقاط مشترک ثبت ورقه اختراع در حقوق ایران با حقوق بین‌المللی، می‌توان تشکیل پرونده در مرحله نخست، در یکی از مراجع معرفی شده را دانست، بدین صورت که متقاضی ثبت باید در ابتدا نسبت به تشکیل پرونده اقدام کند. و از جمله نقاط متفاوت این دو، در پیروی از دو نظام جهانی ثبت ورقه اختراع می‌باشد.
فرضیه های فرعی:
۲- به نظر می‌رسد كه مقوله کهن سال ثبت اختراع در ايران هنوز در مراحل جنيني است و شايد نياز به انكوبا توري براي تولد آن باشد.
۳-از شرایط پتنت شدن اختراع شامل نو بودن، دارا بودن گام ابتكاري كاربرد عملي و ارزش بيشتر اقتصادی است.
۴- به نظر میر سد در بخش ثبت اختراع، متأسفانه ایران نه تنها پيشرفتي نداشته بلكه جايگاهش تنزل كرده است.

فصـل دوم:

شباهت‌های ثبت بین‌المللی ورقه اختراع با حقوق ایران

2-1- حقوق مالکیت فکری
یکی از زیرساخت‌هایی که می‌تواند ضامن موفقیت اقتصادی و فناوری پژوهشگران و شرکت‌های دانش بنیان در عصر دانایی محوری باشد، توجه به «حقوق مالکیت فکری» است. حقوق مالکیت فکری، مفهوم حقوق نوینی است که از فعالیت‌ه

پایان نامه
Previous Entries پایان نامه با کلمات کلیدی مالکیت فکری، حقوق مالکیت، حقوق مالکیت فکری، حقوق ایران Next Entries پایان نامه با کلمات کلیدی مالکیت فکری، حقوق مالکیت، کپی رایت، مالکیت صنعتی