پایان نامه با کلمات کلیدی درک خطر، پیش آزمون، گروه کنترل، رفتار پرخطر

دانلود پایان نامه ارشد

ن مبتدی و با تجربه دارای تفاوت معنادار نیست.

بررسی توصیفی مطالعه دوم:
میانگین و انحراف استاندارد نمرات پیش آزمون و پس آزمون در دو گروه آزمایش و کنترل رانندگان مبتدی در جدول 9-4 آمده است. با توجه به جدول 9-4 تفاوت میانگین ها برای هر کدام از متغیرها در گروه آزمایش در پیش آزمون و پس آزمون کاملاً مشهود است. بدین صورت که میانگین متغیرهای درک خطر/ احتمال آسیب، درک خطر/ شدت آسیب جسمی و درک خطر/ شدت آسیب روانی در گروه آزمایش افزایش و در گروه کنترل تنها در درک خطر/ احتمال آسیب افزایش نداشت. میانگین تمامی مولفه‌های نگرش در پس آزمون گروه آزمایش و کنترل و نیز میانگین رفتار پرخطر رانندگی در هر دو گروه در پس آزمون کاهش داشت. میانگین نمرات همه متغیرهای درک خطر ترافیکی و نیز دو مولفه هنجار ذهنی و هنجار توصیفی نگرش در گروه کنترل نسبت به گروه آزمایش در پیش آزمون بیشتر است.اما در پس آزمون میانگین متغیرهای درک خطر/ احتمال آسیب، شدت آسیب روانی، انگیزه، نگرش رفتاری، هنجار اخلاقی و ادراک کنترل رفتاری در گروه آزمایش نسبت به گروه کنترل بیشتر و میانگین درک خطر/ شدت آسیب جسمی، هنجار ذهنی، هنجار توصیفی و رفتار رانندگی پرخطر کمتر است. برای بررسی معنادار بودن این تفاوتها از تحلیل کوواریانس استفاده شد که در بخش استنباطی توضیح داده می شود.

جدول 9-4 میانگین و انحراف استاندارد نمرات پیش آزمون و پس آزمون در دو گروه آزمایش و کنترل رانندگان مبتدی
متغیرها

گروه آزمایش

گروه کنترل

M
SD
M
SD
درک خطر/ احتمال آسیب
پیش آزمون
54/28
45/8
75/35
51/7

پس آزمون
63/41
82/4
87/33
01/4
درک خطر/شدت آسیب جسمی
پیش آزمون
27/34
72/7
66/37
67/5

پس آزمون
18/41
81/3
75/47
17/22
درک خطر/ شدت آسیب روانی
پیش آزمون
36/35
48/12
44/40
09/8

پس آزمون
54/42
51/6
5/40
24/9
انگیزه
پیش آزمون
45/23
48/5
33/23
00/6

پس آزمون
80/6
02/1
55/5
24/1
نگرش رفتاری
پیش آزمون
45/36
33/9
77/33
87/10

پس آزمون
47/5
96/0
13/4
12/1
هنجار ذهنی
پیش آزمون
9/22
43/4
22/25
54/5

پس آزمون
07/6
33/1
16/6
44/1
هنجار اخلاقی
پیش آزمون
9/20
57/6
44/20
6/3

پس آزمون
65/6
96/0
25/5
04/1
هنجار توصیفی
پیش آزمون
36/16
71/6
44/21
18/6

پس آزمون
77/3
41/1
3/4
39/1
ادراک کنترل رفتاری
پیش آزمون
36/18
74/7
33/18
24/6

پس آزمون
55/5
42/2
36/4
55/1
رفتار پرخطر رانندگی
پیش آزمون
45/62
68/18
77/59
18/12

پس آزمون
72/53
13/10
55/59
09/7

بررسی استنباطی فرضیه ها
در پژوهش حاضر برای بررسی تفاوت نمرات در پیش آزمون و پس آزمون دو گروه کنترل و آزمایش از تحلیل کوواریانس استفاده شد. پیش از اجرای آن مفروضه های تحلیل کوواریانس یعنی همگنی رگرسیون، وجود رابطه خطی بین متغیر همگام و متغیر وابسته، تساوی خطای واریانسها به شرح زیر مورد بررسی قرار گرفت.
بررسی مفروضه های تحلیل کوواریانس
همگنی رگرسیون: برای این مفروضه از آزمون یکسانی شیب خط رگرسیون استفاده شد. نتایج این آزمون نشان داد که تعامل میان گروه ها (آزمایش و کنترل) و متغیر همگام (نمرات پیش آزمون) برای متغیرهای درک خطرات ترافیکی (05/0 , p9/3F(1, 17)= ) معنادار است. یعنی شیب خط رگرسیون برای هرکدام از متغیرها در دو گروه آزمایش و کنترل یکسان نیست و نیز برای مولفه های نگرش (05/0 , p53/0F(1,5 )= ) معنادار نیست. یعنی شیب خط رگرسیون برای هرکدام از متغیرها در دو گروه آزمایش و کنترل یکسان است.
وجود رابطه خطی بین متغیر همگام و متغیر وابسته: برای بررسی وجود ارتباط خطی بین متغیر کوواریانس و متغیر وابسته و نیز وجود همگنی رگرسیون از نمودارهای پراکندگی استفاده شد. نمودارها نشان دادند نوعی رابطه خطی بین متغیرهای همگام و متغیر وابسته وجود دارد و شیب خط رگرسیون موازی می باشد و تنها در درک خطر شدت آسیب جسمانی رابطه خطی ضعیف بود و شیب خط رگرسیون موازی نبود.
تساوی خطای واریانسها: برای بررسی این مفروضه از آزمون لون استفاده شد. سطح معناداری میزان F برای درک خطرات ترافیکی/ آسیب (05/0, p40/0F(1, 17)= )، درک خطر شدت آسیب جسمی (05/0 ,p5/0F(1, 17)= ) معنادار نیست ولی درک خطر شدت آسیب روانی (05/0, p 2/17F(1, 17)= )، معنادار است.برای متغیرهای نگرش، انگیزه (05/0, p 68/0F(1, 17)= )، نگرش رفتاری (05/0 , p37/0F(1, 17)= )، هنجار ذهنی (05/0,p59/2F(1, 17)= )، هنجار اخلاقی (05/0, p65/1F(1, 17)= )،هنجار توصیفی(05/0,p76/0F(1, 17)= )، و ادراک کنترل رفتاری (05/0, p22/0F(1, 17)= )، معنادار نیستند. چون سطح معناداری برای هرکدام از متغیرها بیشتر از 05/0 است. داده ها مفروضه تساوی خطای واریانس ها را زیر سوال نبرده اند. بنابراین این مفروضه هم برآورده شده است.
پس از چک کردن مفروضه ها در ادامه هریک از فرضیه ها طرح و نتایج تحلیل ارائه می شود.

آزمون فرضیه چهارم:
میزان درک خطرات ترافیکی در گروه آزمایش پس از ارائه آموزش نسبت به گروه کنترل بطور معناداری بیشتر است.
جدول 10-4 نتیجه آزمون تحلیل کوواریانس چند متغیره (MANCOVA) برای نمرات درک خطر

مجموع مجذورات
درجه آزادی
میانگین مجذورات
F
سطح معناداری
درک خطر/ احتمال آسیب
69/212
14
69/212
79/10
005/0
درک خطر/ شدت آسیب جسمی
77/327
14
77/327
49/2
136/0
درک خطر/ شدت آسیب روانی
36/53
14
36/53
16/1
299/0

از آنجایی که درک خطرات ترافیکی متشکل از سه قسمت بود لذا بررسی اثر آموزش درک خطر ترافیکی بر تک تک این سه قسمت مورد تحلیل قرار گرفت. برای تحلیل اثر متغیر مستقل گروه بر متغیرهای درک خطرات ترافیکی از تحلیل کوواریانس چند متغیره (MANCOVA) استفاده شد. در این آزمون نوع گروه‌ها (گروه آزمایش و کنترل) به عنوان متغیر مستقل، نمرات پس آزمون مولفه های درک خطرات ترافیکی به عنوان متغیر وابسته و نمرات پیش آزمون مولفه های درک خطرات ترافیکی به عنوان متغیرهای همگام (کوواریانت) وارد تحلیل شدند. جدول 10-4 نتایج آزمون را نشان می‌دهد.
آزمون پیلایی نشان داد که رابطه خطی میان متغیرهای وابسته در بین دو گروه آزمایش و کنترل معنادار است. (02/0p= ، 37/4F(3,12)= ).
در مورد اثر عامل گروه بر نمرات پس آزمون متغیرهای درک خطرات ترافیکی تنها اثر عامل گروه بر درک خطر احتمال آسیب معنادار شد. با توجه به میانگین‌ها در جدول 9-4 نمرات درک خطرات ترافیکی پس آزمون گروه آزمایش نسبت به گروه کنترل بیشتر است. به عبارت دیگر با توجه به سطح معناداری 005/0 که کمتر از 05/0 است، اثر اصلی متغیر مستقل (آموزش درک خطر) بر نمرات درک خطر آسیب در گروه آزمایش در پس آزمون معنادار است. تفاوت نمرات در دو گروه در سایر متغیرها معنادار نبود.

آزمون فرضیه پنجم:
میزان نگرش مثبت در گروه آزمایش پس از ارائه آموزش نسبت به گروه کنترل بطور معناداری بیشتر است.
به منظور بررسی این فرضیه از آزمون MANCOVA استفاده شد.

جدول 11-4 نتایج آزمون ANCOVA برای مولفه های نگرش

مجموع مجذورات
درجه آزادی
میانگین مجذورات
F
سطح معناداری
انگیزه
25/6
11
25/6
75/4
05/0
نگرش رفتاری
07/3
11
07/3
49/9
01/0
هنجار ذهنی
12/1
11
12/1
55/0
47/0
هنجار اخلاقی
16/7
11
16/7
64/10
008/0
هنجار توصیفی
003/0
11
003/0
003/0
96/0
ادراک کنترل رفتاری
89/5
11
89/5
07/3
1/0

با توجه به اینکه آزمون نگرش متشکل از شش خرده مقیاس بود لذا بررسی اثر آموزش بر تک تک این خرده مقیاسها مورد تحلیل قرار گرفت. برای تحلیل اثر متغیر مستقل گروه بر متغیرهای نگرش از تحلیل کوواریانس چند متغیره (MANCOVA) استفاده شد. در این آزمون نوع گروه‌ها (گروه آزمایش و کنترل) به عنوان متغیر مستقل، نمرات پس آزمون مولفه‌های نگرش به عنوان متغیر وابسته و نمرات پیش آزمون مولفه‌ها نگرش به عنوان متغیرهای همگام (کوواریانت) وارد تحلیل شدند. جدول 11-4 نتایج آزمون را نشان می دهد.
آزمون پیلایی نشان داد که رابطه خطی میان متغیرهای وابسته در بین دو گروه آزمایش و کنترل معنادار است (2/0p= ، 95/1F(6,6)= ).
در مورد اثر عامل گروه بر نمرات پس آزمون متغیرهای نگرش تنها اثر عامل گروه بر انگیزه، نگرش رفتاری و هنجار اخلاقی معنادار شد. به عبارت دیگر با توجه به سطح معناداری 008/0 که کمتر از 05/0 است، اثر اصلی متغیر مستقل (آموزش نگرش نسبت به سرعت/ سبقت) بر نمرات نگرش گروه آزمایش در پس آزمون معنادار است. لذا این فرضیه که آموزش نگرش نسبت به رعایت سرعت/ سبقت مجاز موجب افزایش میزان نگرش گروه آزمایش نسبت به گروه کنترل می شود، تایید می گردد. به عبارتی میان دو گروه آزمایش و کنترل در افزایش نگرش نسبت به رعایت سرعت/ سبقت مجاز رانندگی از جلسه پیش آزمون تا پس آزمون تفاوت معناداری دیده می شود.

آزمون فرضیه ششم:
میزان رفتار پرخطر ترافیکی در گروه آزمایش پس از ارائه آموزش نسبت به گروه کنترل بطور معناداری کمتر است.
به منظور بررسی این فرضیه از آزمون ANCOVA استفاده شد. به منظور بررسی اثر آموزش بر نمره رفتارهای پرخطر رانندگی از آزمون تحلیل کوواریانس (ANCOVA) استفاده شد. در این آزمون نوع گروه ها (گروه آزمایش و کنترل) به عنوان متغیر مستقل، نمره پس آزمون رفتار پرخطر رانندگی به عنوان متغیر وابسته و نمره پیش آزمون رفتار پرخطر رانندگی به عنوان متغیر همگام (کوواریانت) وارد تحلیل شدند.
جدول شماره 12-4 نتایج آزمون ANCOVA برای نمره رفتارهای پرخطر رانندگی را نشان می‌دهد.

جدول 12-4 نتیجه آزمون تحلیل کوواریانس (ANCOVA) برای نمره رفتار پرخطر رانندگی

مجموع مجذورات
درجه آزادی
میانگین مجذورات
F
سطح معناداری
رفتار پرخطر رانندگی
35/228
17
35/228
92/4
04/0

با توجه به جدول شماره 12-4، ANCOVA نشان می دهد که با حذف اثر نمره پیش آزمون رفتار پرخطر رانندگی تفاوت بین دو گروه آزمایش و کنترل در نمره رفتار پرخطر رانندگی در پس آزمون معنادار است. با توجه به میانگین پس آزمون در جدول 9-4 نمره رفتار پرخطر رانندگی گروه آزمایش نسبت به گروه کنترل کمتر است. به عبارت دیگر با توجه به سطح معناداری 04/0 که کمتر از 05/0 است، اثر اصلی متغیر مستقل (آموزش رفتارهای پرخطر رانندگی) بر نمره رفتار پرخطر رانندگی گروه آزمایش در پس آزمون معنادار است. لذا این فرضیه که آموزش رفتارهای پرخطر رانندگی موجب کاهش میزان رفتارهای پرخطر رانندگی در گروه آزمایش نسبت به گروه کنترل می شود، تایید می گردد. به عبارتی میان دو گروه آزمایش و کنترل در کاهش رفتارهای پرخطر رانندگی از جلسه پیش آزمون تا پس آزمون تفاوت معناداری دیده می شود.

فصل پنجم: بحث و نتیجه گیری

اهداف اصلی پژوهش حاضر الف- بررسی درک خطر و نگرش و رفتارهای پرخطر ترافیکی در دو گروه رانندگان مبتدي و باتجربه و ب- بررسی اثربخشی آموزش بر درک خطر،نگرش و رفتارهای پرخطر رانندگی مبتدیان بود.
برای این منظور، از میان جامعه آماری 100 نفر از کسانی که گواهینامه رانندگی داشتند انتخاب و در دو گروه مبتدی و باتجربه تقسیم شدند، سپس از میان رانندگان مبتدی 20 نفر گزینش و در دو گروه آزمایش و کنترل قرار گرفنتد.به طوری که گروه آزمایش به مدت 5 جلسه تحت آموزش درک خطرات ترافیکی، نگرش نسبت به سرعت و سبقت مجاز در رانندگی و رفتارهای پرخطر رانندگی قرار گرفتند.
به طور خلاصه، یافته های پژوهش حاضر نشان می دهد که بین رانندگان مبتدی و

پایان نامه
Previous Entries پایان نامه با کلمات کلیدی درک خطر، تحلیل واریانس، رفتارهای پرخطر، ادراک کنترل Next Entries پایان نامه با کلمات کلیدی درک خطر، راهنمایی و رانندگی، پیش آزمون، گروه کنترل