پایان نامه با واژگان کلیدی کودک و نوجوان، بازآفرینی، نقد اسطوره ای، کهن الگوها

دانلود پایان نامه ارشد

امروزی طی می کند و کهن الگوهایی را که پشت سر می گذارد؛ برای رسیدن به فرایند فردیت است.
۴. مناسک گذر به عنوان یکی از آیین های اسطوره ای محسوب می شود. این مناسک مراحل مختلف زندگی ( تولد، بلوغ، ازدواج، و غیره) را در بر می گیرند. در رمان های پارسیان و من، مناسک گذر دوره ی بلوغ تجلی یافته است. در این پژوهش به خصوص با توجه به آرای میرچا الیاده، به بررسی این دوره و میزان تاثیر آن، در جامعه امروزی پرداخته شده است.
۵. یکی از مضامین اسطوره ای مهم بعد زمان و مکان است. زمان به دو بخش مقدس و تاریخی تقسیم می شود. از آنجا که زمان در رمان ها ی پارسیان و من، از حالت خطی خارج و به عالمی دیگر توجه می کند، بدین جهت رمان ها قابل بررسی هستند. در مجموعه پارسیان و من، مکان دارای سیر حرکتی است، که قهرمان را دست یابی به خویشتن خویش یاری می کند، و از این جهت قابل بررسی هستند.
۱ـ۱ـ۴. اهداف پژوهش

• تبیین و بررسی فرایند فردیت بر اساس نظریه یونگ، در مجموعه̎ پارسیان و من̎ .
• تحلیل انواع کهن الگوها بر اساس( شخصیت، موقعیت، نماد).
• تطبیق نظریه فردیت یابی یونگ با طی کردن مناسک گذر و آشناسازی الیاده.
• بررسی زمان و مکان در رمان های ̎ پارسیان و من̎، و تطبیق معنادار آن، با توجه به شرایط و موقعیت داستانی.
با توجه به اینکه مجموعه ̎ پارسیان و من̎، اساطیر و تاریخ کهن را شرح و بیان می کند، هدف از این تحقیق، معرفی و شناخت بهتر این مجموعه است. همچنین این مجموعه رکورد بیشترین فروش رمان در نوزدهمین نمایشگاه کتاب را، از آن خود کرده است. اما آن چنان مورد نقد و بررسی قرار نگرفته است. امید است که پژوهش حاضر در شناساندن این مجموعه، به مخاطب موفق عمل کند.
۱ـ۱ـ ۵. پیشینه ی پژوهش

۱ـ۱ـ۵ـ۱. کتاب
– انواری، آرزو(۱۳۹۲). شاهنامه دیروز،کودکان امروز( مجموعه مقالات تخصصی)، چاپ اول،تهران: انتشارات حوا. نویسنده این مجموعه تنها به گردآوری مقالاتی که درباره شاهنامه در حوزة کودک و نوجوان پرداخته، توجه نموده است. از جمله مقالات در این کتاب، مقالاتی هستند که به مجموعه ̎پارسیان و من̎، اثر آرمان آرین پرداخته است. مقالاتی که در زمینه نقد مجموعه ̎پارسیان و من̎، در این کتاب گردآوری شده، در بخش مقالات به صورت مجزا آمده است.
۱ـ۱ـ۵ـ۲. پایان نامه
– کریمی، محمدصادق(۱۳۹۱). تطبیق ادبیات معاصر فانتزی آلمان و ایران براساس آثار مارکوس هایتس و آرمان آرین،کارشناسی ارشد، گرایش آموزش زبان آلمانی، راهنما: فاضل راد،دانشگاه آزاد اسلامی،تهران. این پایان نامه، به مقایسه میان آثار هایتس و آرین با توجه به فضای سوررئالیستی و انتزاعی آن ها پرداخته است.
– حسین پور،سارا(۱۳۹۱). بررسی سفر در مجموعه پارسیان و من با رویکرد یونگی، کارشناسی ارشد، گرایش ادبیات کودک و نوجوان، راهنما: فریده پورگیو، شیراز. در این پژوهش نویسنده تنها به کهن الگوی سفر و تبیین آن، با توجه به آرای کارل گوستاو یونگ و جوزف کمپبل پرداخته است.
۱ـ۱ـ۵ـ۳. مقالات
– اقبال زاده، شهرام(۱۳۸۴). اسطوره ها از خاکستر برمی خیزند( درآمدی بر پارسیان و من)، کتابخانه شرق،شماره۱.نویسنده، بیشتر به مسأله بازآفرینی مجموعه پارسیان و من، و این موضوع که اسطوره های ایرانی را دوباره مورد توجه قرار داده، پرداخته است.
– تجلی، کتایون(۱۳۸۵). نگاهی به درون مایه های داستانی و اساطیری پارسیان و من، مجله شرق. نویسنده، بسیار کوتاه به مسأله خیر و شر در مجموعه پارسیامن و من، توجه نموده است.
– حسینیون، امین(۱۳۸۶). مته به خشخاش پارسیان- نقد پارسیان و من، کتاب ماه کودک و نوجوان،شماره ۱۲۴-۱۲۵. نویسنده به جلد اول مجموعه پارسیان و من، کاخ اژدها پرداخته و آن را از سه منظر صحت دستوری، حفظ منطق نثر و حفظ منطق داستان مورد توجه قرار داده است. او به این نتیجه رسیده که این مجموعه، دارای بسیاری از اشتباهات دستوری و داستانی است.
– مصطفوی کاشانی، حسین(۱۳۸۴)، سیری با سیمرغ در تاریخ ایران- نگاهی به کتاب پارسیان و من راز کوه پرنده، مجله گلستانه، شماره۷۰. نویسنده به شخصیت های داستانی در این اثر با توجه به شاهنامه پرداخته است، و ترفندهایی را که آرمان آرین، برای جذابیت و گیرایی داستان آورده را بیان می کند.
– پایور، جعفر(۱۳۸۴). ادبیات داستانی و شعرنقد و بررسی- آثاراسطوره ای حماسه کهن و قابلیت روش بازنویسی و بازآفرینی خلاق به انواع جدید ادبی، کتاب ماه کودک و نوجوان، شماره۱۰۳. نویسنده، به بررسی و نقد بازآفرینی در دو اثر کاخ اژدها و راز کوه پرنده پارسیان و من پرداخته است. او به این نتیجه رسیده، که شخصیت قهرمان در این رمان ها، تنها از نظر فیزیکی فعال نیست، بلکه بیشتر سعی در رساندن مفاهیم را دارد.
– پارسایی، حسن(۱۳۸۴). حیات دوباره اسطوره و تاریخ، کتاب ماه کودک و نوجوان، شماره ۱۰۱-۱۰۳. نویسنده، مجموعه ̎پارسیان و من̎ را از منظر شخصیت، مورد توجه قرار داده و بیشتر به تمجید از این مجموعه پرداخته است.
– طهوری،مهدی(۱۳۸۳). وقتی همه قهرمان می شوند، هیچ کس قهرمان نیست، کتاب ماه کودک و نوجوان، شماره۸۸. او به نقد رمان کاخ اژدها پرداخته است. او این رمان را از منظر تک آوایی بودن، و این مسأله که قهرمان از نظر فیزیکی فعال نیست، مورد انتقاد قرار داده است.
– کائدی،شهره(۱۳۸۴). خرد کم یاب و عاطفه سرکش، کتاب ماه کودک و نوجوان، شماره۹۴. او در نوشته ای کوتاه به تمجید از مجموعه پارسیان و من، پرداخته است. از نظر او، این مجموعه با توجه به این که فرهنگ کهن ایرانی در حال فراموشی است، توانسته به احیا آن بپردازد.
– جعفری (قنواتی)، محمد(۱۳۸۵). اساطیر ایران در قالب رمان، مجله روشنان،شماره۶. در این نوشتار نویسنده، مسأله بازآفرینی از ادبیات کهن را مورد توجه قرار داده است، و مجموعه پارسیان و من، را یکی از مهم ترین آثار در این حیطه می داند.
– دوست خواه، جلیل(۱۳۸۷). نسل جوان و فرهنگ و ادب کهن، رویکردی دیگرگونه، مجله جهان کتاب، شماره ۲۲۷-۲۲۸. نویسنده در نوشتاری کوتاه درباره ی مسأله بازآفرینی در مجموعه پارسیان و من، پرداخته است.
همان گونه که پیشینه مورد توجه و بررسی قرار گرفت؛ هیچ یک از این آثار به پژوهش مورد نظر نیست. بیشتر این آثار به مسأله بازآفرینی در مجموعه ̎پارسیان و من̎، و بررسی شخصیت های آن با توجه به اثر گران قدر شاهنامه پرداخته اند. در نتیجه نگاه و نقد اسطوره ای به این اثر با بررسی کهن الگوها با توجه به آرای کارل گوستاو یونگ و میرچا الیاده، خوانشی جدید از مجموعه̎ پارسیان و من̎، است.
۱ـ۲. اسطوره و نقد اسطوره ای

اسطوره یکی از اصطلاحات مهم در مباحث ادبی امروز است. ادبیات و اسطوره در پیوند تنگاتنگ با هم قراردارند، و در واقع ادبیات دربردارنده ی اسطوره ها است. اسطوره ها با زبان نمادین با مخاطب ارتباط برقرار می کنند؛ همچنین ویژگی های متمایز فرهنگ های مختلف انسانی را بیان می کنند. خاستگاه اسطوره ها، در همه ی فرهنگ ها کما بیش یکی است. از این دید اسطوره، نمود تجربه درونی انسان، و بازگوکننده ارزش های معنوی یک فرهنگ است.
واژه اسطوره در زبان فارسی، از زبان عربی ̎ الاسطوره،الاساطیر̎ است. در زبان عرب به معنای روایت و حدیثی است که اصلی ندارد. اما این واژه عربی، خود وام واژه ای از اصل یونانی historia به معنای استفسار، تحقیق، اطلاع، شرح و تاریخ می باشد. در زبان های اروپایی واژه myth در انگلیسی و فرانسه وmythe در آلمانی از نظر محتوا، معنایی برابر واژه اسطوره است. خود این واژه از اصل یونانی muthos به معنی سخن و افسانه گرفته شده است(بهار، ۳۴۳:۱۳۸۱-۳۴۴).
در زبان رایج قرن نوزدهم هر آنچه مخالف با واقعیت یا گفتار دینی تورات و انجیل بود، اسطوره نامیده می شد. بر اساس چنین تصوری اساطیر مترادف با افسانه های پوچ و موهوم بودند. درقرن بیستم با پژوهش های انسان شناسان و متفکران ادیان تطبیقی، اسطوره تبدیل به داستانی مقدس شد؛ که به راز آفرینش و مبدأ هستی انسان و جهان توجه دارد(ترقی، ۸:۱۳۸۶).
اسطوره در تعریف جدید، روایتی درباره ایزدان، فرشتگان، موجودات فوق طبیعی و به طور کلی داستان و سرگذشتی مینوی است. بخشی از اسطوره، از سنت ها و روایت ها گرفته شده است و با آیین ها و عقاید دینی پیوند ناگسستنی دارد. اسطوره سرگذشتی مقدس است، که در زمان ازلی رخ داده است. « اسطوره نمایش دراماتیک بنیادی ژرف ترین غرایز ماست. همچنین اسطوره بیان مستقیم متافیزیکی فراتر از علم است، که در ساخت روشن سمبول یا روایتی تجسم یافته است. گزارش فشرده ای از هستی انسانی و کوشش به تجسم واقعیت می باشد»(دست غیب:۱۴۹:۱۳۸۵-۱۵۰).
آموزگار معتقد است ̎ اسطوره̎ داستان و سرگذشتی مینوی است که معمولاً اصل آن معلوم نیست و شرح عمل، عقیده، نهاد یا پدیده ای طبیعی است؛ به صورت فراسویی که دست کم بخشی از آن از سنت ها و روایت ها گرفته شده است. با آیین ها و عقاید دینی پیوند ناگسستنی دارد. در اسطوره وقایع از دوران اولیه نقل می شود، به عبارت دیگر سخن از این است که چگونه هر چیزی پدید می آید و به هستی خود ادامه می دهد. حوادثی که در اسطوره نقل می شود همچون داستان واقعی تلقی می گردد. زیرا به واقعیت ها برگشت داده می شود و همیشه منطقی را دنبال می کند.(آموزگار،۳:۱۳۸۰-۴)
یکی از شاخه های مطالعات ادبی، نقد است. نقد ادبی۱ عبارت است از شناخت ارزش و بهای آثار ادبی و شرح و تفسیر آن. زرین کوب معتقد است:« نقد ادبی تا جایی که ممکن باشد، از امور جزئی به احکام کلی توجه کند. از این راه تا حدی به کسانی که مبدع و موجد آثار ادبی هستند، مدد و فایده برساند.»(زرین کوب،۱۳۶۱،ج۵:۱) واژه نقد در لغت به معنی بهین چیزی را برگزیدن و جدا کردن سره از ناسره است. نقد ادبی دو نوع نظری و عملی را در بر می گیرد. برمبنای نظریه های ادبی انواع نقد شامل: نقد ساختگرایی، نقد نو، نقد روانشناسانه، نقد اسطوره گرا، نقد مارکسیستی، نقد فمینیستی و غیره را دربرمی گیرد.
از جمله نقدهایی که امروزه بسیار مورد توجه قرار گرفته، نقد اسطوره ای۲ است. اولین کسی که به طور جدی به این نقد توجه نموده، ̎ جیمز فریزر۳ ̎ است. او با انتشار کتاب شاخه زرین در دوازده جلد، اثری را خلق کرد، که هنوز جزء مبانی اسطوره شناسی به شمار می آید. اسطوره شناسی آنچه را که در ورای ادبیات و هنر نهفته است؛ آشکار می سازد. اسطوره با مراحل گوناگون
ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
.۱Criticism .۳ James Fraser
.۲Myth criticism
زندگی ارتباط پیدا می کند؛ مثلاً مراسم تشرف و گذر از کودکی به بلوغ را نشان می دهد. اسطوره امور و روایت های؛ باروری، آفرینش، روایت نجات و قهرمانی را بیان می کند. بررسی و تحلیل اسطوره ها، از دیدگاه های مختلف صورت پذیرفته است؛ روانشناسی، مردم شناسی، جامعه شناسانه و غیره. کارل گوستاو یونگ۱( ۱۸۷۵-۱۹۶۱) از منظر روانشناسانه به قرائت اسطوره ها پرداخت. او با توجه به مسأله ناخودآگاه جمعی، به کشف کهن نمونه۲ ها دست یافت. دست یابی به کهن نمونه ها، موجب توجه بیشتر به نقد اسطوره ای شد. حوزة نقداسطوره ای با نقدکهن الگوگرایانه بسیار نزدیک به همدیگر هستند؛ در واقع نقد اسطوره ای موجب کشف ماهیت اسطوره ها و کهن الگوها می شود. همچنین نقد اسطوره ای آثار هنری- ادبی، بدون بررسی و تحلیل کهن نمونه ای ناقص است. در این پژوهش به بررسی برخی از کهن نمونه ها، و آیین های اسطوره ای، در مجموعه ̎ پارسیان و من۳، ̎ اختصاص یافته است.
۱ـ۳. دربارة مجموعه پارسیان و من

مجموعه ̎ پارسیان و من، ̎ از جمله آثاری است که دارای فضای سورئالیستی می باشد. سورئالیسم و رئالیسم جادویی از بهترین سبک های نوشتاری جهت استفاده از روایت های اسطوره ای است. از آن جایی که این سبک ها با رویا و ناخودآگاه ارتباط دارند؛ خواه و ناخواه نویسنده را، تحت تاثیر فضای زمانی و مکانی اسطوره ای قرار می دهند.
مکتب سورئالیسم گرایش به ماورا

پایان نامه
Previous Entries پایان نامه با واژگان کلیدی کهن الگوها، ناخودآگاه، نقد اسطوره ای، ناخودآگاه جمعی Next Entries پایان نامه با واژگان کلیدی بازآفرینی، سوررئالیسم، ناخودآگاه، کهن الگوها