پایان نامه با واژگان کلیدی پیش آزمون، علائم جسمانی، مبتنی بر ذهن، شناخت درمانی

دانلود پایان نامه ارشد

مستقل، نمرات اضطراب، افسردگی و علائم جسمانی در مرحله پس آزمون به عنوان متغیر وابسته و نمرات پیش آزمون این متغیرها به عنوان متغيرکنترل (همگام) در نظر گرفته شده است.
4-2 -یافته های توصیفی
همان گونه که در جدول 4-1 خواهد آمد، میانگین نمرات اضطراب در گروه آزمایش در مرحله پیش آزمون برابر با ( 23/27 ) و در مرحله پس آزمون ( 77/15 ) به دست آمده است. در گروه کنترل نیز در پیش آزمون و پس آزمون در این متغیر به ترتیب میانگین ( 69/18 ) و ( 69/25 ) به دست آمده است. در متغیر افسردگی میانگین پیش آزمون آزمایش برابر با ( 84/18 ) و پس آزمون آن (85/9 ) است در حالی که در گروه کنترل در دو مرحله پیش آزمون و پس آزمون 21 و (92/24 ) به دست آمده است. میانگین نمرات علائم جسمانی در پیش آزمون و پس آزمون گروه آزمایش برابر با ( 46/24 )و ( 07/14) به دست آمده است. میانگین نمرات گروه کنترل در این متغیر در دو مرحله پژوهش نیز به ترتیب برابر با ( 84/33 ) و ( 55/32 ) به دست آمده است.
یافته های توصیفی متغیرهای پژوهش به تفکیک دو گروه آزمایش و کنترل در جدول 4-1 ارائه شده است.
جدول 4-1- شاخص های توصیفی نمرات متغیرهای به تفکیک دو گروه و دو مرحله پژوهش

متغیر گروه ها
آزمایش
کنترل

پیش آزمون
پس آزمون
پیش آزمون
پس آزمون
اضطراب
ميانگين
23/27
77/15
69/18
69/25

انحراف معیار
65/10
58/8
93/5
27/13
افسردگی
ميانگين
84/18
85/9
21
92/24

انحراف معیار
98/8
17/6
49/4
54/8
علائم جسمانی
ميانگين
46/24
07/14
84/33
55/32

انحراف معیار
25/7
63/5
65/11
44/13

4-3 -بررسي پيش فرض‌هاي آماري
استفاده از آزمون‌هاي پارامتريک مستلزم رعايت چند پيش فرض اوليه است که در صورت نامساوي و کمتر از چهل نفر بودن حجم گروه‌ها با رعايت پيش فرض‌ها و تأييد آن‌ها مي‌توان از اين آزمون‌ها استفاده کرد. (مولوي، 1386). بر اين اساس و با توجه به اين که آزمون فرضيه‌هاي اين پژوهش نيازمند استفاده از تحليل کوواريانس بود، بايد پيش فرض‌هاي لازم رعايت مي‌گرديد. نتايج حاصل از بررسي اين پيش فرض‌ها در ادامه ارائه شده است.
هدف از بررسي پيش فرض نرمال بودن آن است که نرمال بودن توزيع نمرات همسان با جامعه را مورد بررسي قرار دهد. اين پيش فرض حاکي از آن است که تفاوت مشاهده شده بين توزيع نمرات گروه نمونه و توزيع نرمال در جامعه برابر با صفر است. بدين منظور از آزمون کلموگروف- اسمیرنوف استفاده گرديد. نتايج حاصل از اجراي اين پيش فرض در مورد نمرات متغيرهاي اين پژوهش در جدول 4-2 -آمده است.
جدول4-2- آزمون کلموگروف- اسمیرنف جهت ارزیابی نرمال بودن توزیع نمرات متغیرهای پژوهش در مرحله پیش آزمون
متغیر
گروه ها
آماره
درجه آزادی
معنی داری
اضطراب
آزمایش
116/0
13
2/0

کنترل
213/0
13
108/0
افسردگی
آزمایش
141/0
13
2/0

کنترل
203/0
13
145/0
علائم جسمانی
آزمایش
132/0
13
2/0

کنترل
193/0
13
2/0

همان طور که در جدول 4-2 مشاهده مي‌شود، فرض صفر مبني بر نرمال بودن توزيع نمرات در همه متغیرهای پژوهش در مرحله پیش آزمون باقي است يعني توزيع نمرات نمونه نرمال و همسان با جامعه است و کجي و کشيدگي حاصل اتفاقي است. (همه سطوح معناداري بزرگ‌تر از ( 05/0 ) مي‌باشد. هدف از بررسي پيش فرض برابری ورایانس ها، بررسی مساوي بودن واريانس‌هاي گروه هاست. بدين منظور از آزمون لوين استفاده شده است. نتایج، در جدول 4-3 آورده شده است.
جدول4-3- آزمون لوین جهت ارزیابی پیش فرض برابري واريانس‌هاي نمرات متغیرهای پژوهش
متغیرها
F
درجه آزادي1
درجه آزادي2
معناداري
اضطراب
002/4
1
24
057/0
افسردگی
273/3
1
24
083/0
علائم جسمانی
08/4
1
24
052/0

همان طور که در جدول 4-3 ديده مي‌شود، پيش فرض لوين مبني بر برابري واريانس‌ها در گروه‌ها در مرحله پیش آزمون در جامعه رد نشده و باقي مانده است. لذا این پیش فرض تأیید می شود (همه سطوح معني داري بزرگ‌تر از ( 05/0 ) است. با توجه به تأیید بیشتر پیش فرض های آماری لازم هم چنین برابری تعداد در دو گروه، می توان از آزمون پارامتری تحلیل کوواریانس استفاده نمود.
در جدول 4-4 نتایج همبستگی نمرات متغیرهای پژوهش با ویژگی های جمعیت شناختی سن و تحصیلات به تفکیک دو گروه ارائه شده است.جهت بررسی رابطه این متغیرها سن و تحصیلات به متغیرهای پیوسته تبدیل شده اند. به عبارت دیگر سال های سن و تحصیلات افراد محاسبه شده و به عنوان متغیر پیوسته مورد تحلیل قرار گرفته است، به عنوان مثال فردی که سی سال سن و تحصیلات دیپلم دارد، میزان تحصیلات وی دوازده سال در نظر گرفته شده است. در صورتی که در بررسی هر متغیر ویژگی های جمعیت شناختی خاصی رابطه معنی داری با این متغیر داشته باشند، باید در بررسی فرضیه ها کنترل شوند.

جدول 4-4- ضرايب همبستگي متغيرهاي جمعيت شناختي با متغيرهاي پژوهش به تفکیک دو گروه
متغيرهاي جمعيت شناختي
متغيرهاي پژوهش
آزمایش
کنترل

سن
تحصیلات
سن
تحصیلات

ضریب همبستگی
معنی داری
ضریب همبستگی
معنی داری
ضریب همبستگی
معنی داری
ضریب همبستگی
معنی داری
اضطراب
003/0
992/0
072/0
815/0
093/0
762/0
01/0
974/0
افسردگی
046/0
88/0
042/0
891/0
487/0
091/0
262/0
386/0
علائم جسمانی
042/0
892/0
419/0-
154/0
447/0
125/0
071/0-
818/0

همان طور که در جدول 4-4 ديده مي‌شود، از بین متغیرهای جمعیت شناختی سن و تحصیلات، هیچ یک رابطه معنی داری با متغیرهای پژوهش در هر دو گروه ازمایش و کنترل نشان نداده است، همه سطوح معنی داری از ( 05/0 ) بیشتر است. بدین ترتیب در بررسی فرضیه فرضیات تنها پیش آزمون کنترل شده و نیازی به کنترل این متغیرهای جمعیت شناختی نیست.
4-4 – تحلیل و بررسی یافته های پژوهش
4-4-1- بررسی فرضیه اول
فرضیه اول پژوهش چنین بود که: شناخت درمانی مبتنی بر ذهن آگاهی بر اضطراب بیماران مبتلا به آسم مؤثر است. نتايج تحليل کوواريانس تأثير شناخت درمانی مبتنی بر ذهن اگاهی بر کاهش اضطراب در بیماران آسم را نشان می دهد که در (جدول4-5 ) ارائه شده است. در اين تحليل، به منظور مهار تأثير اجراي پيش آزمون بر نتايج نمرات پس آزمون، نمرات پيش آزمون کنترل گرديده است. يعني اثر آن از روي نمرات پس آزمون برداشته شده است و سپس دو گروه با توجه به نمرات باقي مانده مقايسه شده‌اند.

جدول4-5- نتايج تحليل کوواريانس مقايسه ميانگين‌هاي نمرات اضطراب برحسب عضویت گروهی
منبع تغييرات
مجموع مجذورات
درجه آزادي
میانگین مجذورات
F
معني داري
اندازه اثر
توان آماري
پیش آزمون
884/738
1
884/738
526/7
012/0
247/0
748/0
عضویت گروهی
76/1220
1
76/1220
434/12
002/0
351/0
922/0
خطا
193/2258
23
182/98

همان طور که در جدول 4-5 مشاهده مي‌شود، نمرات پیش آزمون اضطراب با پس آزمون آن رابطه معناداری دارد. با کنترل این رابطه، تفاوت بين ميانگين های تعدیل شده نمرات اضطراب در مرحله پس آزمون (بعد از کنترل نمرات پيش آزمون) در دو گروه آزمايش و کنترل معنادار است. (002/0=p)، لذا فرضیه اول پژوهش تأیید می شود. به عبارت ديگر، شناخت درمانی مبتنی بر ذهن اگاهی، اضطراب بیماران آسم را در مرحله پس آزمون کاهش داده است. ميزان تأثير اين درمان در بهبود اضطراب در مرحله پس آزمون (351/0 ) بوده است. يعني در حدود ( 1/35%) از واريانس اضطراب مربوط به عضويت گروهي و يا تأثير درمان ها است و توان آماري ( 92 %) را نشان مي‌دهد. دقت آماری این آزمون خوب است. علاوه بر این، حجم نمونه براي آزمايش اين فرضيه کافي بوده است.
نمودار ستونی مقایسه میانگین نمرات اضطراب در مرحله پیش آزمون و پس آزمون در دو گروه در شکل 4-1 ارائه شده است.

شکل 4-1- نمودار ستونی مقایسه میانگین نمرات اضطراب در مرحله پیش آزمون و پس آزمون در دو گروه
همان گونه که در شکل 4-1 مشاهده می گردد، میانگین نمرات اضطراب در مرحله پس آزمون در گروه آزمایش پایین تر از گروه کنترل قرار گرفته است.
4-4-2- بررسی فرضیه دوم
فرضیه اول پژوهش چنین بود که: شناخت درمانی مبتنی بر ذهن آگاهی بر افسردگی بیماران مبتلا به آسم مؤثر است. نتايج تحليل کوواريانس تأثير شناخت درمانی مبتنی بر ذهن آگاهی بر کاهش افسردگی در بیماران آسم را نشان می دهد که در جدول4-6 ارائه شده است.

جدول4-6- نتايج تحليل کوواريانس مقايسه ميانگين‌هاي نمرات افسردگی برحسب عضویت گروهی
منبع تغييرات
مجموع مجذورات
درجه آزادي
میانگین مجذورات
F
معني داري
اندازه اثر
توان آماري
پیش آزمون
602/263
1
602/263
661/5
026/0
18/0
625/0
عضویت گروهی
743/1255
1
743/1255
967/26
001/0
54/0
000/1
خطا
013/1071
23
566/46

همان طور که در (جدول 4-6 ) مشاهده مي‌شود، نمرات پیش آزمون افسردگی با پس آزمون آن رابطه معناداری دارد. با کنترل این رابطه، تفاوت بين ميانگين های تعدیل شده نمرات افسردگی در مرحله پس آزمون (بعد از کنترل نمرات پيش آزمون) در دو گروه آزمايش و کنترل معنادار است. (001/0=p)، لذا فرضیه دوم پژوهش نیز تأیید می شود. به عبارت ديگر، شناخت درمانی مبتنی بر ذهن آگاهی، افسردگی بیماران آسم را در مرحله پس آزمون کاهش داده است. ميزان تأثير اين درمان در بهبود افسردگی در مرحله پس آزمون ( 54/0 ) بوده است. يعني در حدود 54% از واريانس افسردگی مربوط به عضويت گروهي و يا تأثير درمان هاست. توان آماري 100 % نشان مي‌دهد. دقت آماری این آزمون عالی است. علاوه بر این، حجم نمونه براي آزمايش اين فرضيه کافي بوده است. نمودار ستونی مقایسه میانگین نمرات افسردگی در مرحله پیش آزمون و پس آزمون در دو گروه در شکل 4-2 ارائه شده است.

شکل 4-2- نمودار ستونی مقایسه میانگین نمرات افسردگی در مرحله پیش آزمون و پس آزمون در دو گروه

همان گونه که در شکل( 4-2 ) مشاهده می گردد، میانگین نمرات افسردگی در مرحله پس آزمون در گروه آزمایش پایین تر از گروه کنترل قرار گرفته است.
4-4-3-پاسخ پرسش پژوهش
پرسش این پژوهش این بود که: «آیا شناخت درمانی مبتنی بر ذهن آگاهی درمان (MBCT) میتواند در کاهش اضطراب، افسردگی و علائم جسمانی بیماران آسم نقش داشته باشد؟» به عبارتی این پژوهش به این پرسش مشخص پاسخ میدهد که: آیا درمان (MBCT) بر کاهش علایم جسمانی بیماران آسم موثر است؟ یافته ها نشان می دهند که شناخت درمانی مبتنی بر ذهن آگاهی بر علائم جسمانی بیماران مبتلا به آسم مؤثر است. نتايج تحليل کوواريانس، تأثير شناخت درمانی مبتنی بر ذهن آگاهی بر کاهش علائم جسمانی در بیماران آسم را تأیید می کند و در (جدول4-7 ) ارائه شده است.

جدول4-7- نتايج تحليل کوواريانس مقايسه ميانگين‌هاي نمرات علائم جسمانی برحسب عضویت گروهی
منبع تغييرات
مجموع مجذورات
درجه آزادي
میانگین مجذورات
F
معني داري
اندازه اثر
توان آماري
پیش آزمون
743/629
1
743/629
722/10
003/0
318/0
88/0
عضویت گروهی
618/1138
1
618/1138
386/19
001/0
457/0
988/0
خطا
873/1350
23
734/58

همان طور که در جدول 4-7 مشاهده مي‌شود، نمرات پیش آزمون علائم جسمانی با پس آزمون آن رابطه معناداری دارد. با کنترل این رابطه، تفاوت بين ميانگين های تعدیل شده نمرات علائم جسمانی بیماران در مرحله پس آزمون (بعد از کنترل نمرات پيش آزمون) در دو گروه آزمايش و کنترل معنادار است. (001/ p=0) لذا به پرسش پژوهش نیز پاسخ داده می شود. به عبارت ديگر، شناخت درمانی مبتنی بر ذهن آگاهی، علائم جسمانی بیماران آسم را در مرحله پس آزمون کاهش داده است. ميزان تأثير اين درمان در بهبود علائم جسمانی در مرحله پس آزمون ( 457/0 ) بوده است. يعني در حدود ( 7/45% ) از واريانس علائم جسمانی مربوط به عضويت گروهي و يا تأثير درمان هاست و توان آماري ( 8/98 %) را نشان مي‌دهد. دقت آماری این آزمون عالی است. علاوه بر این، حجم

پایان نامه
Previous Entries پایان نامه با واژگان کلیدی ذهن آگاهی، مبتنی بر ذهن، بیماران مبتلا، شناخت درمانی Next Entries تحقیق رایگان درمورد ذهن آگاهی، مبتنی بر ذهن، بیماران مبتلا، شناخت درمانی