پایان نامه با واژگان کلیدی جامعه اسلامی، حقوق شهروندی، حقوق اقلیت ها، دولت اسلامی

دانلود پایان نامه ارشد

حساس و مبتلا به جامعه ، یکی از ضروریات حوزه دانشگاهی است و انجام بهینه آن فقط از عهده نخبگان و شایسته گان شیفته علم و دانش و بالاخص دانش پژوهان ساعی ، متهد و معتقد به ارزش های مبنایی ساخته است . و الا پرواضح است که تساهل توام با کم کاری در قلمرو تحقیق و پژوهش ، نه تنها مانعی بر ارتقاع داده های علمی و آموزشی می باشد ، بلکه متاسفانه و به طور حتم ، عادت به کم کاری در این بخش ، بی مایه گی تحقیقات و لزوما عقب افتادگی جامعه علمی کشور در مقایسه با دیگر کشورهای عضو جامعه بین المللی را فراهم خواهد نمود . شهروند غیر مسلمان عضوی از جامعه اسلامی است که با داشتن عقیده غیر اسلامی، حق مشارکت فعالانه در پیشبرد اداره امور جامعه خود را داشته و از حقوق فردی، مدنی، سیاسی، اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی بهرهمند میباشد. از طرفی از جمله مباحث مهمی که امروز در سطح وسیعی از مجامع بین المللی مورد گفتگو قرار می گیرد ،حقوق شهروندی است . با توجه به وجود اقلیت ها در سراسر عالم ،تامین حقوق شهروندی آنان در مجامع ،همواره مورد بحث و دقت نظر قرار می گیرد . یکی از انواع اقلیت ها ،حضور غیر مسلمانان در کشورهایی است که اکثریت آنان را مسلمانان تشکیل می دهند ؛ از این رو طرح گفتمان « اصول حاکم بر روابط دولت اسلامی با شهروندان عیر مسلمان » از مباحث لازم و ضروری است که می باید پیرامون آن تحقیق کافی صورت پذیرد.
با پیروزی انقلاب شکوهمند اسلامی در ایران توجه ملت های مختلف به اسلام و جوامع اسلامی افزایش یافته لذا اهمیت بحث از مبانی حقوق شهروندی غیر مسلمانان در جامعه اسلامی و اصول حاکم بر روابط دولت اسلامی با غیر مسلمانان در جامعه اسلامی دو چندان شده است. با این وجود نظریاتی افراطی و خالی از هرگونه دلیل علمی و بعضاً مغرضانه از سوی شرق شناسان مطرح شده مبنی بر اینکه اسلام شهروندان خود را در دایره طبقاتی قرار داده و حقوق افراد غیر مسلمان را نادیده گرفته و به آنها مجال حضور و مشارکت در امور جامعه نداده است . ضرورت روشنگری در زمینه ،انجام چنین پژوهشی هایی را می طلبد تا به جهانیان نشان دهد که اولا آزادی های افسار گسیخته جوامع تساهل گرا آزادی نیست ، وبند جدیدی برای به اسارت کشیدن انسانیت مظلوم است،ثانیاً تعلیم کرامت آفرین اسلام ،توان تامین نیازمندی های جوامع مدرن امروزی از قبیل تامین حقوق شهروندی اقلیت های غیر مسلمان را دارد.

3)پیشینه تحقیق :
مباحثی مثل آزادی های عمومی، حق تعیین سرنوشت ، حق برخورداری از برابری و کرامت انسانی ،حقوق قضایی،اقتصادی ،اجتماعی ،فرهنگی ،حقوق کودکان ،حقوق زنان ، حقوق بیگانگان ،حقوق اقلیت ها، حقوق بشر دوستانه و سازمان ها و نهادهای فراملّی و … از جمله مباحثی هستند که به طور مستقیم یا غیر مستقیم به بحث حقوق شهروندی نزدیک هستند و در این خصوص کتاب ها و مقالات و پایان نامه هایی هم نوشته شده است .
با این وجود موضوع این تحقیق ،موضوع نسبتاً جدیدی است که تا به حال کمتر به آن پرداخته شده است . در زمینه حقوق اقلیت ها و حقوق غیر مسلمانان کتب ارزشمندی تدوین شده که هر یک به قسمت هایی از موضوع مورد پژوهش ما مربوط می شود برخی از کتب مرتبط با موضوع تحقیق ما عبارتند از:
حقوق و تکالیف شهروندان غیر مسلمان در جامعة اسلامی نوشته مهدی عزیزان
حقوق اقلیت‌های غیرمسلمان درسایه حکومت اسلامی نوشته محمدجواداصغری
حقوق اقلیت ها ،نوشته آیت الله عباسعلی عمید زنجانی
نظریه سیاسی اسلام ،نوشته آیت الله مصباح یزدی
همزیستی مسالمت آمیز ،نوشته محمد مهدی کریمی نیا
مقاله حقوق فردی شهروندان غیر مسلمان در جامعه اسلامی نوشته محمد امین امینی
حقوق و وظایف غیر مسلمین در جامعهاسلامی ،نوشته روح الله شریعتی
حقوق غیر مسلمانان در کشورهای اسلامی ،نوشته صالح عابد (عربی) مترجم داود ناروئی
ارث اقلیتهای دینی در حقوق اسلام و ایران ،نوشته عزیز الله فهیمی
احکام الذمیین و المستأمنین فی دارالاسلام ،نوشته عبدالکریم زیدان
غیر المسلمین فی مجتمع الاسلامی، نوشته قرضاوی
نظریه الاسلام و هدیه فی السیاسه و القانون و الدستور ، نوشته ابوالاعلی المودودی
امیدواریم که ضمن توجه به تحقیقات انجام شده ،مطالب جامع تر و مفید تری را در این زمینه به خوانندگان گرامی ارائه نمایم و از خداوند منان توفیق اخلاص و مساعدت می طلبیم.

4)اهداف تحقيق :
4-1 : هدف اصلی :
بررسی تطبیقی مصادیق حقوق شهروندان غیر مسلمان اهل کتاب با غیرمسلمانان غیر اهل کتاب در جامعه اسلامی
4-2 :اهداف فرعی :
1. بررسی و تبیین اصول و قواعد روابط جامعه اسلامی با غیر مسلمانان .
2. بررسی و تبیین دیدگاه اسلام درباره آزادیهای فردی غیر مسلمانان .
3. بررسی و تبیین مصادیق حقوق شهروندی غیر مسلمانان غیر اهل کتاب و غیر مسلمانان اهل کتاب .
4. بررسی و تبیین دیدگاه برخی از فقهای اسلامی که غیر مسلمانان را پلید و نجسالعین دانسته و می دانند.

5)سؤالات تحقیق:
5-1 : سوال اصلی :
آیا تمام غیر مسلمانان ( اعم از اهل کتاب یا غیر اهل کتاب ) حقوق یکسان دارند و از حقوق برابر در در جامعه اسلامی برخوردار هستند یا اینکه تفاوت دارد ؟
5-2 :سوالات فرعی :
1. در روابط جامعه اسلامی با غیر مسلمانان باید به چه اصول و قواعدی پایبند بود ؟
2. اسلام چگونه آزادیهای فردی غیر مسلمانان را تضمین نموده است؟
3. در بحث مصادیق حقوق شهروندی غیر مسلمانان غیر اهل کتاب و غیر مسلمانان اهل کتاب میتوان تفاوتی قائل شد یا خیر ؟
4. آیا ساز کار های پیش بینی شده اسلام در جهت حفظ حقوق شهروندی اختصاص به گروه خاصی از غیر مسلمانان دارد یا خیر ؟
5. با اینکه در اسلام، کرامت ذاتی برای همه انسانها به رسمیت شناخته شده، چرا برخی از فقهای اسلامی، غیر مسلمان را پلید و نجسالعین دانستهاند؟
6 ) فرضيه‏هاي تحقیق:
6-1 : فرضیه اصلی :
به نظر می رسد تمام غیر مسلمانان ( اعم از اهل کتاب یا غیر اهل کتاب ) حقوق یکسان دارند و از حقوق برابر در در جامعه اسلامی برخوردار هستند .
6-2 : فرضیه های فرعی :
1. به نظر می رسد در روابط جامعه اسلامی با توجه به سیره پیامبر و ائمه با غیر مسلمانان باید به اصول و قواعدی خاصی پایبند بود .
2. به نظر می رسد اسلام تحت شرایط خاصی آزادیهای فردی غیر مسلمانان را تضمین کرده است.
3. به نظر می رسد در بحث مصادیق حقوق شهروندی غیر مسلمانان غیر اهل کتاب و غیر مسلمانان اهل کتاب تفاوت هایی وجود دارد.
4. ساز کار های پیش بینی شده اسلام در جهت حفظ حقوق شهروندی اختصاص به گروه خاصی از غیر مسلمانان ندارد.
5. با اینکه در اسلام، کرامت ذاتی برای همه انسانها به رسمیت شناخته شده، برخی از فقهای اسلامی، غیر مسلمان را پلید و نجسالعین دانسته اند .

7 ) روش شناسی تحقیق:
تحقیق حاضر از نوع مطالعات توصیفی – تحلیلی و کاربردی است. روش گردآوری اطلاعات با توجه به نوع تحقیق به روش کتابخانه ای خواهد بود و طبق آن با مراجعه به منابع و ماخذ علمی شامل کتاب، مجله ها و نشریات ادواری موجود در کتابخانه ها، اسناد و نشریات حقوقی و …و همچنین پایگاه های اینترنتی حاوی تحقیقات و مقالات علمی معتبر اطلاعات مورد نیاز تحقیق گردآوری خواهد شد.بر اساس روش تحقیق کتابخانه ای ، برای جمع آوری اطلاعات از ابزار فیش استفاده خواهد شد. تکنیک ماخذ گذاری به روش علمی بمنظور تضمین اعتبار تحقیق از طریق فیش برداری خواهد بود. بعد از جمع آوری اطلاعات از طریق فیش برداری ، فیش ها با توجه به عنوان ، موضوع جزئی و فصل بندی تحقیق طبقه بندی شده و سپس به صورت جزئی به تجزیه تحلیل موضوع پرداخته می شود .

فصل اول : کلیات و مبانی تحقیق

مبحث اول : تعاریف ومفاهیم
قبل از ورود به مباحث اصلی تحقیق ابتدا لازم است واژه های آن را تعریف و تبیین نماییم.
گفتار اول: حق و اقسام آن
بند اول : تعریف حق
حق در معانی لغوی و اصطلاحی مختلفی به کار می رود که به برخی از آنها اشاره می شود:
1-1- حق در لغت
حق( ج.حقوق) در المنجمد به معانی « ضد باطل، درست، مال، حکومت و ملک، سهم و نصیب و شانس، موجود و ثابت، کار قطعی شده ، حزم و تدبیر و یقین» آمده است1
همچنین حق(ج.حقوق ، حقایق) در فرهنگ لاروس در این معانی: « از نام های خداوند، ثابت و استواری که انکار آن روا نباشد، ضد باطل، یقین، راست و درست، صواب شایسته، سزاوار، بهره و مزد، مرگ، کار پرداخته و تمام کرده و امر مقرر» آمده است. همچنین حق، قدرت و مزیتی که به شخص قدرت می دهد تا پاره ای از امور را از شخص دیگری بخواهد و یا اعمال افعالی در چیزی کند.2
حق در فرهنگ لغت فارسی نیز به معنی راست و درست، ضد باطل، ثابت و واجب و هر کاری که حتماً واقع شود و همچنین به معنای یقین و عدل و نصیب و بهره از چیزی و ملک و مال به کار می رود.3
همانطور که ملاحظه می شود در همه این معانی، نوعی مفهوم ثابت و پایداری نهفته است.
2-1- حق در اصطلاح فقه
« حق» در اصطلاح فقها در معانی متفاوت و متنوعی بکار رفته است. که به برخی از آنهااشاره می شود:
– حق، اعتباری خاص است که منشأ آن حکم شرعی می باشد. یعنی اعتبار آن از حکمی وضعی، تکلیفی یا منشأ دیگری گرفته شده است . مثل حق تصرف و بهره برداری از ملک، که از ملکیت یا منشأ دیگری(حکم وضعی) انتزاع می شود و حق الماره حقی است که از اباحه خوردن میوه های باغی که از کنار آن می گذرد ( حکم تکلیفی) گرفته شده است.4
– حق، نوعی قدرت اعتباری بر شی ء است که یا به عین تعلق می گیرد مانند حق تحجیر و یا به غیر عین مانند حق خیار فسخ و یا بر شخص تعلق می گیرد، مانند قصاص.
بنابراین ، حق مرتبه ضعیفی از ملک و بلکه فرعی از آن خواهد بود.5
– حق، گاه مفهومی مقابل ملک و گاه در مفهومی مترادف آن به کار می رود؛ و به هر دو معنی، قدرتی اعتباری و قراردادی است که به موجب آن ، انسان بر مالی یا شخصی یا بر هر دوی آن سلطه داده می شود. مانند عین مستاجره، که مستأجر نسبت به یکی از اموال مخصوص موجر سلطنت دارد.6
در مقابل این نظریه، دیدگاه دیگری وجود دارد. که بر اساس آن ، قدرت از آثار حق است نه خود حق.7
از مجموع تعابیر مختلف فقهاء در تعریف حق برخی چنین گفته اند: حق، توانایی خاصی است که برای کسی یا کسانی نسبت به شخص یا چیزی اعم از عین و دین و … اعتبار شده و به مقتضای این توانایی صاحب حق می تواند تصرفی نموده و یا بهره ای ببرد.8
کتاب ترمینولوژی حقوق نیز، تعاریف مختلف حق در اصطلاح فقها را چنین خلاصه نموده است:
الف: اموری که در قانون پیش بینی شده، اگر افراد مجاز باشند که به قصد خود برخی از آن ها را تغییر دهند‌، این امور قابل تغییر را « حق» گویند. مانند مدلول ماده 387 قانون مدنی که از نظر ما قابل اسقاط است. یعنی طرفین عقد بیع می توانند ضمن عقد بیع ، شرط اسقاط ضمان تلف مبیع قبل از قبض را بین خود بنمایند. حق به این معنی، در مقابل حکم به کار می رود.
ب: «حق» نوعی از مال است؛ و در این صورت« حق»در مقابل عین، دین، منفعت و انتفاع به کار می رود چنان که می گویند: مالکیت عین، مالکیت انتفاع، مالکیت حق مانند:
مالکیت حق خیار و مالکیت حق تحجیر.9
علت اختلاف نظر و تنوع و تفاوت در تعریف حق، از آن جهت است که تعریف حق به دلیل تنوع موارد آن کار آسانی نیست. زیرا باید تعریفی ارائه داد که حقوق دینی، مدنی،اخلاقی، عمومی، مالی، غیر مالی و …. را در بر گیرد. از این رو بسیاری از فقها، حق را به اعتبار موضوع آن تعریف نموده اند.چنان که برخی آن را« مال مملوک» و برخی« حکم ثابت شرعی» و برخی « وصف شرعی» دانسته اند.10
3-1- حق در اصطلاح حقوق
در یک جمع بندی از تعاریف مختلفی که در منابع حقوقی مختلف از « حق» شده، می توان چنین نتیجه گرفت که « حق» توانایی و قدرتی است که توسط قوانین حقوقی هر کشور به اشخاص حقیقی و حقوقی داده شده است و دیگران ملزم به رعایت آن هستند.
مثل حق مالکیت، حق ابوت، حق انتخاب و مشارکت سیاسی، حق نظارت و انتقاد و ….11
معادل انگلیسی کلمه حق به ای

پایان نامه
Previous Entries پایان نامه با واژگان کلیدی جامعه اسلامی، حقوق شهروندی، حقوق اجتماعی، حقوق بشر Next Entries پایان نامه با واژگان کلیدی حقوق شهروندی، حقوق خصوصی، حقوق عمومی، حقوق بین الملل