پایان نامه با واژگان کلیدی امام صادق، جامعه اسلامی، زنان و دختران، مدرنیزاسیون

دانلود پایان نامه ارشد

حوادث نگه داشته و علاوه مورد توجه و مایه عبرت بانوان اروپایی و امریکای می شدند که از اداب و اخلاق و رفتار انان پند گرفته و ایران و ایرانیان به وجود آنان افتخار نمایند».(آشتیانی، 1345: 5)
5-7-2 هر چه زودتر دختران را به خانه شوهر بفرستید
پس ار معرفی الگوی نمونه برای زنان و دختران ایرانی مسلمان و نقل قول از زنان و فعالین امور اجتماعی غربی نویسندگان مسجداعظم برای تکمیل صحت گفتههای خود از روایت و حدیث نیز کمک میگیرند.نویسندگان مسجداعظم که دختر را موجودی خطرناک برای خانواده و اجتماع میدانند و از بیرون رفتن و حضور دختر در اجتماع و فاسد شدن او هراس دارند یا آروزی رفتن او به خانه شوهر یا حتی آرزوی مرگ او را میکنند. نکته قابل تامل این است پس چه تفاوتی بین این دیگاه نسبت به دختران و دیدگاه اعراب جاهلی وجود دارد. جزآنکه عینا دست به زنده بگور کردن دختران نمیزنند. در واقع این ذهن با ذهن یک عرب جاهلی تفاوت چندانی ندارد. ذکر روایات بدون کنکاش و پژوهش از چرایی و چگونگی آن دغدغهای بود که فاطمه مرنیسی را به نوشتن کتاب نخبگان جوشن پوش وا داشت.
در متن زیر نمونهای از اینگونه روایات که قابل تامل میباشد آورده شده است:
«امام صادق(ع) می فرماید: سه چیز است که آسایش( بدنی و روحی و آبرومندی در دنیا و آخرت) مرد با ایمان را فراهم میآورد: خانه ی وسیعی که اسرار و پریشان حالی خود را در آن از مردم بپوشاند، و زن شایستهای که او را در کار دنیا و آخرت یاری می نماید، و دختری که یا با زناشویی ( و فرستادن به خانه شوهر) و یا( اگر لیاقت نداشته و تربیت صحیح به خود نگرفت) با مرگ( و فرستادن بحجله ی گور) او را از خانه بیرون فرستد».(آشتیانی، 1344 :10-11)

نویسنده باارائه رفرنس در پاورقی اینطور می نویسد که :
«جمله آخر این حدیث شریف قابل دقت ، و تاثیر دختران را در وضعیت خانوادها کاملاً تایید می نماید»( این حدیث از کافی صفحه327 انتخاب شده است)
نویسنده برای صدق ادعاهای خود دراین مقاله به حدیثی از امام صادق(ع) مبنی بر اینکه مرد با سه چیز به آسایش میرسد اشاره میکند ؛ 1- داشتن یک خانه وسیع، 2- زنی که در کارهای خانه یاریش کند،3- دختری که او را به خانه شوهر بفرستد. چند نکته در این مقاله اشاره میشود:
• در مورد اول یعنی خانه وسیع؛ میتوان به آرامش و آسایش بیشتری که در یک خانه بزرگتر برای یک انسان وجود دارد و به طبع جنبه رفاهی مساله توجه کرد.
• در مورد دوم یعنی زنی که در کارهای خانه به یاری مرد بشتابد؛. باید گفت این نیاز یک مرد با وجود یک خدمتکار نیز برطرف می شود.
• در مورد سوم که بیشتر از مورد قبلی چالش برانگیز است و نویسنده بیشتر بر آن تاکید دارد و به توضیح اضافه در پرانتز و پاورقی نیز پرداخته این است که آسایش مرد وقتی تامین میشود که پدر دختر با زناشوی یا (اگر لیاقت نداشته و تربیت صحیح بخود نگرفته )با مرگ (و فرستادن بحجله ی گور) او را از خانه بیرون بفرستد.
در متن یک نگاه کاملاً ضد جنس زن و دختر دیده میشود؛ چنانکه باید از دست این موجود خطرناک و عامل از بین رفتن آبروی مرد رهایی یافت. پدر تا وقتی دخترش در خانه است آرامش و آسایش ندارد.. بر طبق متن، شوهر کردن و به خانه شوهر رفتن لیاقت خاصی میخواهد که فقط نصیب دختران تعلیم دیده با تربیت خاص سنتی و مردانه میشود.. اگر دختر تربیت صحیحی که بیشتر مسولیت آن نیز به دوش مادر است نشده باشد پدر باید آنقدر صبر کند و در استرس باشد تا دختر به حجله گور رفته و بمیرد. نویسنده در پاورقی این مقاله آورده، جمله آخر این حدیث یعنی بگور رفتن دختران بر وضعیت دختران در خانه و نظرات وی صحه میگذارد.
5-7-3 . زن مطیع مرد باشد
ویژگیها و حدود اختیارات یک زن شایسته اینطور بیان میشود:
«اسلام یکی از ارکان مهمه ی سعادت دنیا و آخرت مرد را همسر شایسته و با ایمان دانسته و نشانه های شایستگی او را بیان نموده و پیغمبر اکرم(ص) می فرماید: مرد مسلمان بعد از نعمت اسلام( که مایه رستگاری دنیا و اخرت او میباشد) بهره ای بدست نمی آورد که برتر و با فضیلت تر باشد از همسر مسلمان و زن با ایمانی که : هرگاه به او نظر کند( دیدار منظره زیبا و رفتار نیکو و گفتار شیرین آن زن) او را خوشحال و شاد نماید، و هرگاه به او فرمانی ( مربوط به مصالح و مسائل زندگی) دهد او را اطاعت کند، و هر گاه( بواسطه معاشرت یا بدنبال تامین معاش رفتن ) از نظر او پنهان شود، در غیبت شوهر خود جان و مال او را نگهداری کند( و نسبت به او خیانتی نورزد)».(آشتیانی، 1344: 11)
در این متن زن شایسته زنی است که صورت و سیرت زیبا و گفتاری شیرین و جذاب برای شوهر داشته باشد، فرمان شوهر را اطاعت کند، و هرگاه شوهر به مسافرت رفت برای وی امانتدار و نگهبان خوبی باشد و نسبت به شوهر وفادار باشد تا شوهرش بازگردد.این در حالیست که مردان میتوانند وقتی که در سفر و دور از همسر خود هستند برای رفع نیازهای جنسی خود هر چندتعداد که میخواهند زن صیغهای داشته باشند. و هیچ مسئولیتی مبنی بر وفاداری مرد نسبت به همسرش ذکر نشده است.
آنچه در ستون «ج» و ترسیم یک وضعیت مطلوب از زن دیده شد این بود که در واقع صفات و هویت یک زن آرمانی فقط با شوهر معنا پیدا میکند. یک وضعیت ایده ال برای دختر رفتن به خانه شوهر و مطیع اوامر شوهر بودن و زیبای خود را فقط برای شوهر به نمایش گذاشتن میباشد. زن ایده ال در این متون و به نظر این نویسندگان بیشتر شبیه ربات زیبای سخنگویست که در خانه نشسته و منتظر اوامر ارباب خود است.

5-8 جمعبندی:
نشریه مسجد اعظم زن را موجودی منفعل و فاقد کنشگر ترسیم میکند. همچنین بیشتر دغدغه اسلام را داشته و زن را مفعولی میبیند که باعث شده به اسلام تهمت زده شود که حقوق زنان رهایت نشده است. در این نشریه زن به عنوان دختر، مادر و همسر تعریف میشود. در این انتسابها زندگی زن از هر سو به یک مرد ختم میشود. مردی که زن هویت وجودی خود را از او میگیرد. به زعم نویسندگان این مجله نقشهای که برای زن تعریف شده میتواند موجب آبادانی اجتماع یا ویرانی آن شود.
با توجه به سال انتشار نشریه مسجداعظم(1344-1345) باید دقت کرد که در این سال زنان موفق به گرفتن حق رای برای مجلس شدند و حجاب نیز تا حدی امری اختیاری محسوب میشد و بر تعداد زنان تحصیلکرده و کارمند نیز افزوده میشد و همه این اتفاقات خطری برای اختلاط زن و مرد و به خطر افتادن اسلام در ذهن نویسندگان مسجد اعظم بود. نویسندگان این نشریه با نگرانی ابراز میکنند که زن وارد اجتماع شده است و نقش سنتی و تعریف شده خود را به عنوان خانهدار، خیاط و طباخ رها کرده است. این وضعیت برای نویسندگان مسجداعظم بازنمایی تصویری از غرب یا بلاد کفر است اتفاقی که خطری جدی برای اسلام محسوب میشود و همچنین خیانت به نیمی از پیکر اجتماع است.

این روایت بر آنست که قبل از اسلام با زنان رفتار حیوانی میشد. زنان و مردان هوسباز تحت تاثیر وسوسههای دشمنان اسلام قرار گرفتند و موجب حضور زن در اجتماع شدند. با ورود زن به اجتماع جامعه اسلامی دچار ناهنجاری و از هم گسیختگی شد. برای انکه زن به جایگاه راستین خود خانه بازگردد باید جامعه به سمت دینداری برود و زنان را تحت تربیت قرار داد. تا دختران هر چه زودتر شوهر کنند و با اطاعت زنان از شوهرانشان کانون خانواده حفظ شود.
در این نشریه زنان؛ ناتوان، تسلیم پذیر، غیرمنطقی، احساساتی و اسرارآمیز هستند و این تصویرسازیهای کلیشهای از زنان همراه با ارزشزدایی از همه این به اصطلاح، ویژگیهای زنانه نیز هست که به صورتهای مختلف در این فصل بازتولید شده است.

فصل 6- فصل ششم:

زن مبارز

نشریه مکتب اسلام(2) از اولین متون اسلامگرایان است که سعی داشتند با برساختن گفتاری تازه حضور زنان در جامعه و مناسبات جنسیتی را سازماندهی کنند. گفتمان و مفاهیم نویسندگان این نشریه صرفاً یک گفتمان اسلامی نیست بلکه گفتمانی اسلامی، ملی یا سیاسی نیز محسوب میشود.
در کمال مطلوب نویسندگان مکتب اسلام زن انسان مقدسی نامیده میشود او جایگاه و احترام خاصی دارد. این موجود مقدس، محجبه، عفیف،و صبور و ازخودگذشته ، یک مادر خوب برای فرزندانش، یک همسر خوب برای شوهرش و مربیی لایق برای فرزندانش و یک خدمتگزار برای جامعهاش میباشد. این مادر همان مادر یا زن سنتی است با این تفاوت که نام خدمتگزار برای جامعه به القاب وی اضافه شده است. نویسندگان مکتب اسلام خواستار حضور زن در جامعه هستند اما وظایف مادران را فقط تربیت فرزندان برای جامعه میدانند و اینگونه زن را عضو مهمی از جامعه دانسته و با مادران شاغل مخالف میباشند. در واقع بیشتر از خود زن نامش در اجتماع میدرخشد. زن همچنان که درجایگاه راستین خود یعنی خانه به جامعه خدمت میکند، با انتخاب حجاب و نه گفتن به ارزشها و سیاست حکومت و دولت پهلوی که مدرنیزاسیون را از غرب برای کشور آورد و زن مدرن را برای او تعریف کرد؛ تبدیل به زنی مبارز میشود و به تبلیغ مفاهیم جدید اسلامگرایان از زن میپردازد. او با پوشش(چادر) و پذیرفتن قوانین فقهی و پیروی از روحانیون به حکومت نه میگوید و سمبل یک موجود باارزش و مبارز میشود. تا جای که آزادی جامعه را در گرو آزادی زنان دانستهاند و به وسیله زنان استقلال فرهنگی که همان رهایی زنان از ارزشهای غربی و مسخ شده است را مقدم بر استقلال اقتصادی میدانند تا جامعه به آزادی واقعی دست پیدا کند. اتفاقات و عواملی که زن را از خدمت به خانه و کانون خانواده به خدمتگزار جامعه و زنی مبارز که پرچم آزادی را دردست گرفته است تبدیل کرد به کمک شش شاخص ارائه شده در ادامه شرح داده شده میشود.

6-1 . وضع چطور بوده است
گذشتهای که در مکتب اسلام دو دیده میشود به دو قسمت غرب و اسلام اختصاص دارد. نویسندگان این نشریه گذشتهای را ترسیم میکنند که هنوز در آمریکا قانون تساوی بین زن و مرد تصویب نشده و سخنی از آن نبود. زمانی که مردان برای زنان احترام قائل بوده و آنان را در چتر حمایتی خود نگه میداشتند. در مقابل گذشته زن در دوران صدر اسلام نیز ترسیم میشود. نشریه مکتب اسلام از سال 1342به بعد انعکاس دهنده دوران صدر اسلام است. یعنی از زمانی که اسلام ظهور کرد و زن را صاحب حق و حقوق نمود. سپس دایره مسئولیت زن را در گذشته محدود دانسته و نویسندگان برآنند با حضور زن در اجتماع و با توجه به پیچیده بودن اجتماع کنونی مسئولیت زن گستردهتر شده و به مادری و خانهداری محدود نمیشود.
نویسندگان این نشریه حضور زن را در بیرون از خانه و حتی مشاغل غیر خانهداری پذیرفتهاند اما قائل به تساوی حقوق زن و مرد نیستند و از جایی سخن میگویند که این قانون به اجرا گذاشته شده است. آنان برای نشان دادن تاثیر منفی که تساوی حقوق زن و مرد بر روی زندگی زنان حتی در بیرون از خانه خواهد گذاشت تصویری از جامعه آمریکا را برای خواننده به نمایش میگذارند. این تصویر قبل از فریادهای تساوی حقوق زن و مرد بوده است. زمانی که زنان در محل کار خود به دلیل پذیرش جنسی ضعیفتر از مردان دارای حقوقی بودند که باعث راحتی آنان بوده و مردان از آن حق محروم بودند. مسالهای که باعث احترام گذاشتن مردان به زنان و مراقب بودن زنان در شرایط سخت کار توسط مردان میشد. شرح حال قبل از تصویب قانون تساوی بین زن و مرد در متن زیر آمده است.
«خانم کارگری در حالی که دستهای آماس کرده خود را به هم میمالد به یاد شرایط قبلی کارخانه افتاد. آن روزها زنان مجاز نبودند وزنههای بیش از25پوندی را بلند کنند، در حالی که برای مردان در این مورد محدودیتی وجود نداشت.
وقت نهار برای خانمها سی دقیقه بود و برای مردان بیست دقیقه. کاناپههای راحت، دستشوئیهای کارخانه به عضلات کوفته خانمها آرامش میبخشید، اما آقایان حتی نیمکت چوبی هم نداشتند. او به یاد میآوردکه وقتی یک بار در کنار تسمه نقاله( تسمه گردندهای که قطعات مختلف ماشین را روی آن بهم وصل میکند) حالش بهم خورد، مدیر کارخانه که مرد میانسالی بود به آرامی زیر بغلش را گرفت و او را به بهداری

پایان نامه
Previous Entries پایان نامه با واژگان کلیدی حقوق زنان، فیزیولوژی، عرصه عمومی، فرزندآوری Next Entries پایان نامه با واژگان کلیدی قانون مدنی، حقوق زنان، دوران باستان، زنان و دختران