پایان نامه با واژگان کلیدی استان یزد، زبان فارسی، بخش کشاورزی

دانلود پایان نامه ارشد

مترادف دانسته اند. يزد ، يعني آفريننده خوبي ها، پاكي ها و شهر خداست. نام گذاري اين شهر با واژه «ستايش و نيايش» در زبان پارسي ميانه و با واژه « يزدان يا يزتان» به معني پاك، مقدس، فرخنده و همچنين به معني ذات خدا در ارتباط است. کتبتاریخیموجودبناییزدرابهدورانساسانیانویاکمیآنسوتربهدوراناسکندرمقدونینسبتمیدهند،والبتهدربارهانتسابشهربهدورهساسانیان،نامشهرنیزظننویسندگانراتقویتمیکند،اماشواهدباستانشناسیوجودکانونهایزیستگاهیماقبلتاریخدردشتیزدراثابتمیکند. درارتفاعات۳۵۰۰متریشیرکوهونزدیکپناهگاهمعروفاینقلهابزاروادواتسنگییافتشدهاست. قدمتاینابزارومشخصاتظاهریآنبهعصرحجرمیرسد. لیکنمهمترینآثارپیشتاریخیمنطقهیزد،مربوطبهسنگنگارههایکوهارناناستکهبرخیقدمتآنراتاعصرنوسنگیپیشمیبرند،وتاریخآنرامابین۱۰تا۱۲هزارسالپیشتخمینمیزنند. مدنیتیزددردورهایکهکشاورزیآغازمیشوددرچهارکانونعمدهپاگرفتهاستکهعبارتنداز : کانونمهریزوفهرج،یزد،رستاقومیبدکهالبتهبهاعتباریمیتوانمنطقهابرکوهرانیزبهاینچهارکانونافزود. مناطقیادشدهدردشتیزدکهدرامتدادشاهراهباستانیری_کرمانقرارگرفتهبودند،دردورههایباستانیجزوسرزمینهایدوردستمادشمردهمیشدند. بیتردیدعواملکمیوکیفی ( درگذشتهوحال ) موجبگسترششهردریکجهتمیشوند.
۳-۳- موقعیت اجتماعی و اقتصادی
استان يزد از دير باز منطقه اي صنعتي بوده و صنايع آن به دو صورت صنعتي و دستي رواج داشته است. فرش بافي، چاقو سازي، سبد بافي، سنگ تراشي، پارچه بافي، زيلو بافي، سراميك، سفال سازي، كرباس بافي، طلا و نقره كاري از صنايع دستي يزد هستند. اين استان از نظر صنايع كارخانه اي اکنون داراي کارخانه هاي توليدي بزرگ و کوچک است. علاوه برکارگاه هاي کوچک نساجي و شيريني سازي، که شمار آنها بسيار است، ده ها واحد توليدي ديگر وجود دارد که در رشته هاي گوناگون فعاليت مي کنند. صنايع ماشيني ريسندگي و بافندگي از سال ۱۳۱۲ هـ. ش، در استان يزد پديد آمد. اساس اين دگرگوني وجود صدها کارگاه سنتي بافندگي و هزاران بافنده ماهر و هنرمند در اين منطقه بوده، که هم زمان با نخستين حرکت هاي صنعتي شدن ريسندگي و بافندگي در کشور، به مراکز توليدي کارخانه‎اي روي آوردند. استان يزد با دارا بودن ۳۳۰ واحد توليدي نساجي، نيمي از منسوجات کشور را توليد و عرضه مي کند و ۷۰ درصد زمينه هاي اشتغال صنعتي استان يزد، به اين صنايع تعلق دارد. علاوه بر صنایع ماشینی و صنایع دستی؛ صنعت شیرینی‌سازی نیز در استان یزد از قدمتی دیرینه برخوردار است و محصولات آن صاحب شهرتی‌ جهانی هستند که از مرزهای ایران فراتر رفته ‌است. مهم‌ترین شیرینی‌جات یزدی با نام‌های قطاب، پشمک و باقلوا شهرت دارند.با وجود شرايط آب و هوايي و زيستي نامناسب منطقه، تشكيلات زمين شناختي اين استان، ذخيره هاي بزرگ معدني را در دل خود ، جاي داده است، به طوري که مي توان اين استان را منطقه اي معدني ناميد. بزرگترين قطب هاي معدني آهن ايران در استانيزدقراردارد. همچنينمي‎توان از معادن غني سرب و روي مهدي آباد، کوشک، دره انجير و منصور آباد، بوکسيت صدرآباد، معدن اورانيوم ساغند اردکان كه در نوع خود در خاورميانه بي‎نظير است، مس اردکان و تفت، نام برد. گذشته از این ها، معدن هاي فلزي، سنگ هاي تزييني با کيفيت بسيار بالا ، مانند: مرمر، مرمريت، گرانيت، چيني و نيز موادي چون باريت، گچ، فسفات، نمک به فراواني در سطح استان يزد وجود دارد. استان یزد در بخش کشاورزی به دلیل خشکی آب و هوا و میزان بارندگی کم در بین استان‌های ایران، کمترین اراضی کشاورزی را به خود اختصاص داده است. عمده محصولات کشاورزی یزد شامل خرما، پسته و گندم می شود. 
۳-۴- نژاد‌،‌ زبان، مذهب
مردم استان یزد از نژاد آریادی و ایرانی هستند و به علت موقعیت جغرافیائی ویژه این استان، از آمیختن با نژادهای غیر ایرانی تا اندازه ای مصون مانده اند . در روزگار باستان و آغاز مدنیت و آبادی در این سامان نژادهای دیگری در این ناحیه می زیستند و با نژادهای اصلی آن در امیختند . این آمیزش بی گمان بعدها در سرگذشت اجتماعی ، فرهنگی و حتی ترکیب نژادی مهاجران تازه رسیده آریائی نیز تأثیر بسیار داشته است . در نیمه هزاره دوم پیش از میلاد آریائی ها به فلات مرکزی ایران از جمله منطقه یزد که در دل این فلات قرار دارد ، روی آوردند . در دوره های بعد نیز ، گروه های عرب ، ترک ، مسیحی و کلیمی به این منطقه آمدند . در سده اخیر نیز اعراب مهاجر به این استان آمده و در آن ساکن شدند.مردم استان یزد به زبان فارسی رایج ، با پاره ای ویژگی های گویشی سخن می گویند . برخی ویژگیهای گویشی در میان شهرستانهای این استان محسوس است . زبان شناسان نیم زبانهای جدید ایرانی را به دو دسته باختری و خاوری تقسیم کرده اند . لهجه یزدی جزء نیم زبانهای مرکزی دسته باختری است که در بخش باختری فلات ایران ، تا حدود مرزهای ایران رواج دارد . در بیشتر نیم زبانهای مرکزی از جمله لهجه شیرین یزدی اثر آمیختگی کمتری با زبان عربی دیده میشود . زرتشتیان یزد به زبان نیاکان خویش ، زبان فارسی دری سخن می گویند . زبان زرتشتیان یزد به دلیل پاره ای عوامل اجتماعی ، فرهنگی و اقتصادی آمیختگی بسیار با زبان فارسی پیدا کرده ، به طوری که آهنگ ناتوان شدن وحتی فراموش شدن آن روز به روز تندتر میشود .پیش از ورود مسلمانان به ایران ، مردم استان یزد نیز مانند مردم سایر نقاط ایران زرتشتی بودند . با انقراض حکومت ساسانیان در نیمه نخست سده اول ه . ق مردم بیشتر نقاط ایران از جمله استان یزد نیز به دین اسلام گرویدند ؛ ولی برخی از آنان با پرداخت جزیه ، آیین خود را حفظ کردند و زرتشتی باقی ماندند . قریب به اتفاق مردم استان یزد ، مسلمان و پیرو شیعه جعفری هستند .
۳-۵- شبکهارتباطی:
شهر یزد در ۳۱ درجه و ۵۵ دقیقه شمالی و ۵۴ درجه و بیست دقیقه شرقی قرار دارد.ارتفاع شهر یزد از سطح دریا ۱۲۱۸ متر می باشد.شهریزددرمفصلدوراهعمدهارتباطی ( ری_کرمانوشیراز_خراسان ) قرارگرفتهاست. بیتردیدنحوهاستقرارشهرتاحدودیتحتتاثیرمرفولوژیخاصراههایسرزمینیاست. بهطوریکههماکنونمیتوانمسیرخیاباناصلیشهروتجمعاستقرارهارادرجهتکلیمسیرتهرانبهکرمانتشخیصداد. راههایاصلیبسیاریازسکونتگاههااغلبدرامتدادجادههایمنشعبازآنسکونتگاهتوسعهیافتهاست. رشدارگانیکوتدریجیسکونتگاهنیزدرامتداد،یابهموازاتراههایمزبورصورتمیگرفتهاست. دراینحالتدراغلبمواردسایرمعابرکمابیشبهموازاتیاعمودبرراههایفوقشکلمیگرفتند. به طور کلی شهرهای همجوار استان بدین صورت است که از شمال به شهرستان اردكان ، از جنوب به شهرستانهای تفت و مهریز ، از شرق به شهرستان بافق و از غرب به شهرستانهای صدوق و میبد و استان اصفهان می رسد.

شکل ۳-۱- نقشه استان یزد
منبع : جغرافیای طبیعی استان یزد

تصویر ماهواره ای از فراز شهر در شكل زير مشخص شده است.

شکل ۳-۲- تصویر ماهواره ای از فراز شهر
منبع : مطالعات استان یزد[65]
در این عکس کشیدگی شهر را به خوبی می‌توان مشاهده کرد.

۳-۶- نقشۀ محورهای دسترسی و میزان فواصل با شهرهای نزدیک و کلانشهرها

شکل ۳-۳- محورهای دسترسی و میزان فواصل با شهرهای نزدیک و کلانشهرها
در این میان فاصله شهر یزد با برخی شهرها و مراکز استانهای اطراف و کلانشهرهای کشور بدین صورت می باشد:
سمنان: ۹۱۳ شاهرود: ۷۲۷ اصفهان:۳۰۰ شیراز: ۴۲۵ بندر عباس: ۶۵۷ کرمان: ۳۶۱ بیرجند: ۸۷۳ مشهد: ۹۲۲ تهران: ۶۷۷ ارومیه: ۱۳۴۷ تبریز: ۱۲۷۶ کرمانشاه: ۹۵۳ اهواز: ۱۰۸۱ فواصل بر حسب کیلومتر می باشد
۳-۷- محورهای اصلی شهر یزد
۳-۷-۱- راه های اصلی، فرعی و روستايی یزد
اين راه ها، شامل راه های اصلی، فرعی، روستايی و مال رو است. راه های اصلی، یزد را با استان های اصفهان، فارس، کرمان و خراسان پيوند می دهد و از راه های مهم ارتباطی شمال به جنوب و باختر به خاور ايران است. يزد به عنوان مرکز استان محل انشعاب راههاي درون استاني و برون استاني است. جاده معروف به سنتو، راه اصلي ارتباطي بين يزد، تهران و اصفهان و ديگر نقاط شمالي استان است. امتداد اين مسير در جنوب به راههاي استانهاي کرمان، هرمزگان و سيستان و بلوچستان مي پيوندد. همين طور راه يزد- تفت- ابرکوه، استان يزد را با استانهاي فارس، کهکيلويه و بوير احمد و بوشهر و حتي خوزستان و لرستان در جنوب غرب کشور متصل مي سازد. از ناحيه شرق نيز راه يزد- طبس استان را به استانهاي خراسان جنوبي و خراسان رضوي متصل مي نمايد. راه يزد- بافق نيز مرکز استان را به شهرستان بافق مرتبط مي سازد.بندر های مهم هرمزگان و هم چنين بندر استراتژيک چابهار در استان سيستان و بلوچستان نيز تأثير زيادی در رونق اين راه ارتباطی داشته اند. 
۳-۷-۲- راه های هوایی شهر یزد
فرودگاه شهيد صدوقی يزد دارای امکان های کافی برای پذيرش هواپيماهای مختلف بوده و می تواند خدمات فرودگاهی بايسته را برای پرواز های داخلی و خارجی تأمين کند. علاوه بر پرواز های هر روزه تهران –يزدوبرعکس،پروازهایديگریبهاصفهان،مشهد،زاهدان،بندرعباس،شيراز،کرمان، … دراينفرودگاهانجاممیشود. اخيراًپروازهایحجوزيارتسوريهنيزبهطورمستقيمازفرودگاهشهيدصدوقیيزدانجاممیشود.شبکه ریلی شهرستان یزد (استان یزد): راه آهن جنوب شرق که مرکز آن در يزد قرار دارد يکي از فعالترين راه آهن هاي سراسر کشور مي باشد، چه راه آهن سراسري يزد- بافق- بندرعباس و يزد- اصفهان و يزد- تهران و اخيراً يزد- بافق- مشهد در اين شبکه قرار دارد.

۳-۷-۳- راهها و شاهراهای قدیمی استان یزد
در قدیم راه هاي دسترسي راههایی در استان یزد مهیا شده بود تا کاروانهای تجاری داخلی وخارج از استان بتوانند به راحتی در مسیر کویر حرکت کنند. راه ری ـ اصفهان ـ يزد:‌ ” راه ری ـ اصفهان ـ يزد ” از ری به سوی جنوب رفته، از قم و کاشان گذشته به شهر گبای (اصفهان کنونی ) رسيده از آن جا شعبه ای از آن، از راه يزد به کرمان و از کرمان باز شعبه ای به سيستان، سند و کرانه های دريای مکران ( دريای عمان ) می پيوست. راه يزد ـ سيستان: ” راه يزد ـ سيستان “، از سيستان تا يزد، راهی وجود داشته، که کوير را در دور افتاده ترين بخش هايش، يعنی بين « ده سلم » و گدارباروت، ميان بر می کرده است. راه يزد به خراسان: ” راه يزد به خراسان ” كه دارای ايستگاه های بسياری است، از يزد به سوی آنجيره و خزانه رفته از تل سياه و ساغند وپشت بادام گذشته به رباط محمّد رسيده از آن جا به ريگ و مهلب و رباط حوران، … رفته، سر انجام به ترشيز ( کاشمر ) و از آن جا به نيشابور می پيوسته است.

۳-۸- منابع طبیعی یزد و مناطق اطراف آن
استان يزد به دليل بارش اندك، نوسان درجه حرارت، تبخير زياد، پايين بودن سطح آب هاي زيرزميني و نامساعد بودن خاك ها با كمبود پوشش گياهي روبه رو است  به علاوه استفاده بي رويه مردم از اين پوشش ناچيز، موجب نابودي پوشش گياهي اين منطقه مي شود. بوته كني، تهيه زغال چوب و چراي بسيار و عدم رعايت اصول درست كشاورزي، از عواملي است كه سبب كاهش پوشش گياهي استان مي شود.هر چند وضعيت يکساني از نقطه نظر تراکم پوشش هاي گياهي در استان وجود ندارد اما نوع پوشش گياهي را بيشتر گياهان سازگار با شرايط کويري و اراضي شور تشکيل مي دهند که عمدتاً عبارتند از قيچ، درمنه، گون، اسپند، پسته وحشي، تاغ، گز، خارشتر، اشنان و بعضي از گياهان صنعتي و داروئي مانند انغوره، کتيرا، کندر، آويشن و زيره. از نقطه نظرتراکم پوشش گياهي، اطراف روستاي ندوشن و دامنه هاي شيرکوه و نواحي اطراف چاهک و شهرياري از موقعيت مناسبتري برخوردار هستند.به غير از پوشش طبيعي گياهي در پاره اي از مناطق استان از جمله کفه هاي ابرکوه، مروست، هرات، سياه کوه، بافق، دره انجير و بهاباد با کاشت درختچه هاي تاغ و گز و آتريپلکس مبادرت به ايجاد جنگلهاي دست کاشت شده است که در جلوگيري از روند بيابان زدائي و مهار شنهاي روان اثرات بسيار نيکوئي داشته و استان همچنان نيازمند توجه جدي به اين بخش (مرتع و آبخيز داري و حفظ محيط زيست) است. مناطق کویری بدلیل وجود خاک شور دارای پوشش گیاهی منحصر بفردی می باشند. گیاهانی که در این مناطق رشد می کنند، گیاهانی شور پسند هستند که علاوه بر جلوگیری از فرسایش و

پایان نامه
Previous Entries پایان نامه با واژگان کلیدی قانون جدید، استان یزد، اسکندر مقدونی Next Entries پایان نامه با واژگان کلیدی استان یزد، رطوبت نسبی، اجتماعی و فرهنگی