پایان نامه با واژگان کلیدی اجتماعی و فرهنگی، ویژگی های اخلاقی، آیین قربانی، کارکرد دین

دانلود پایان نامه ارشد

به ولادت مجدد است. این تولد دوباره و ثانوی فقط از لحاظ جسمانی صورت نمی پذیرد، بلکه از لحاظ معنوی، فرهنگی، اخلاقی و روحانی محسوب می شود.
نمونه ای از مراسم تشرف و راز آموزی هندی در آتارواودا۲ آمده است، که مبتدی باید حتماً در اتاقکی که نمونه رحم و زهدان محسوب می شود، بگذرد:
« مبتدی یا نوجوانی که مراسم آیینی تشرف به بلوغ را می گذارند به نام دیکشیتا۳ خوانده می شود. فرد نوآموز با کسی همانند و منطبق می گردد، که در حال تولد دوباره است تا شایستگی انجام آیین قربانی را پیدا کند. زیرا این آیین مستلزم تقدیس و تطهیر اولیه است که این تقدس با بازگشت فرد به زهدان انجام می شود. در این مراسم فرد نوآموز را کاهنان دوباره به حالت جنینی در می آورند و او در اتاقک مخصوصی قرار می دهند. این اتاقک مخصوص، زهدان دیکشیتا است. بدین ترتیب او را وارد زهدانی می کنند که شایسته نوآموز است. هنگامی که فردنوآموز از اتاقک بیرون می آید، مانند جنین است که از زهدان خارج می شود. این نمادی است که نشان می دهد، مبتدی این دنیا را ترک می کند و در عالم خدایان متولد می شود.( الیاده،متون مقدس بنیادین از سراسر جهان،۱۳۸۷،ج۲۲۰:۲-۲۲۲)
ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
.۱Uterine land .۲ Atharva-veda .۳ Dikshita
در جلد دوم ̎ پارسیان و من̎، قهرمان امروزی سیاوش نام دارد که از طریق دالانی که در کوهستان قرار دارد و شکم پرنده محسوب می شود، تجدید حیات می کند و به گونه ای تطهیر می یابد. این دالان دقیقاً شبیه به همان اتاقک مخصوص یعنی زهدان دیکشیتا می باشد.
«دقیقه ای بعد، سنگ نرم شد و آرام دستم را رها کرد. شکاف هم به آرامی بازتر شد و به حدی رسید که یک نفر بتواند از آن داخل شود. داخل غار شدم…دیوار غار از جنسی شبیه به گوشت بود و آرام تنفس می کرد! اینجا یک دالان زنده بود، عضوی از وجود یک پرنده عظیم الجثه و یا چیز دیگری که من درک نمی کردم!…»(آرین،۱۳۹۱،ج۱۵:۲-۱۶) همچنین این دالان شبیه به مرحله ی از مراحل آشناسازی، یعنی مرحله بلعیده شدن توسط هیولا است. با این تفاوت که در این رمان جای هیولا را، پرنده می گیرد.
نمونه دیگر از مرگ و تشرف در آیین اسرار الئوسین۱‌بسیار شبیه به لحظه تشرف قهرمان جلد اول رمان ̎ پارسیان و من̎، یعنی اردشیر است. شرح این تشرف، بدین گونه است:
« روح همان تجربه ای را درک می کند که اشخاصی که به آیین های اسرار بزرگ مشرف می شوند، احساس می کنند……..ابتدا شخص با شک و تردید در تاریکی قدم برمی دارد درست مثل کسی که مشرف و راز آموحته نشده است. آن گاه نوبت به وحشت های قبل از تشرف نهایی می رسد و دچار رعشه ، ترس و لرز ، عرق ریختن و بهت و حیرت می شود.آن گاه یک دفعه نورشگفت انگیزی بر او می تابد و شخص در نواحی و مرغزارهای پاک و خالص وارد می شود. با آواز ها، رقص ها ، شکوه و جلال اصوات و شکل های مقدس مواجه می شود و دراین میان آن کسی که مراسم تشرف و رازآموزی را به جا آورده باشد. آزادانه در همه جاگردش می کند و آرام و آسوده به گروه الوهی می پیوندد و با افرادپاک و مقدس همنشین می شود.» . (الیاده، متون مقدس بنیادین از سراسر جهان،۱۳۸۷،ج۲۳۵:۲)
در جلد اول̎ رمان پارسیان و من̎ داستان کاخ اژدها، درباره تشرف به بلوغ اردشیر آمده است:
« من همچنان در تب شدید می سوختم…. نوری خیره کننده به رنگ سبز، از میان آتش بخاری جست، چرخی زد و ناگاه در کلبه را چنان بر هم کوبید که هیچ کس را یارای گشودن آن نباشد….هاج و واج توی تونل خم شدم….نخستین کسی
ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
.۱ Alyvsyn
که سر از تونل بیرون آورد من بودم، باور نمی کردم. نه برفی بود و نه جنگل زمستان زده ای. نه گرگی بود و نه دشمنی! انتهای دالان کوهستانی بود که زیر پایش دشتی سبز و خرم بود..مردم بسیاری در دشت بودند. شاد و خندان، کنار رود، می رقصیدند، بازی می کردند….زن ها و مردهای جوان دست در دست هم، حلقه ای زده بودند و با نشاط می چرخیدند و آواز می خواندند. چند مرد و زن ساز می زدند…پیرمرد خوش قیافه و چهار شانه ای به طرفم آمد…پیرمرد که نامش کاوه بود در کنار من می رقصید…»( آرین، ۱۳۹۱،ج۲۲:۱-۲۷)
افراد در هر یک از مراحل آشناسازی، آزمایش های مختلف و سختی را پشت سر می گذارند به طور مثال، یکی از آزمایش های سخت مربوط به مرحله آشناسازی از نظر الیاده:« نخوابیدن در شب است. »(الیاده،۴۶:۱۳۶۸) در مجموعه رمان های ̎ پارسیان و من̎، بیدار شدن و نخوابیدن قهرمان امروزی، موتیفی است که در جلدهای مختلف رمان، تکرار می شود.« کوبش دو باره ی مشتی محکم مرا ( اردشیر) از جا پراند. لحاف گرم را کنار زدم و در تاریکی به ساعت نگاه کردم. سه و بیست دقیقه نیم شب بود…»( آرین،۱۳۹۱،ج۱۱:۱)« نیمه شب، وقتی صدای خر و پف پدرم بلند شد، آرام از رختخواب بیرون خزیدم (اردشیر )، ایرج غرق خواب بود و من ( اردشیر)چرت می زدم.»(همان،۷۲-۷۴)،« ما( ایرج و اردشیر ) برگشتیم! کاوه هم بتاخت در تاریکی دشت ناپدید شد. صدای هوهوی جغدان نیمه شب لحظه ای قطع نمی شد… نیمه های شب بود که از راه میان بری که اسفندیار می دانست ، به غاری رسیدیم»( همان،۸۳-۹۳) این مثال ها تنها لحظات بیداری اردشیر، که قهرمان امروزی و راوی در جلد اول ̎پارسیان و من̎ است؛ را نشان می دهد.
در جلد دوم رمان̎ پارسیان و من̎، قهرمان امروزی سیاوش نام دارد. در این جا نمونه های از بیدار ماندن او، به عنوان مرحله از مراحل آشناسازی، آمده است:
« جادوگر ادامه داد: این کوه زنده تنها یک بار در هر بیت سال، راه گلوی غار مانندش را می گشاید و آن یک بار، نیمه شب همین امشب است!…از خواب پریدم ، با بیداری من، جادوگر نابینا زمزمه کرد: زمانش فرارسیده است!» ( آرین،۱۳۹۱،ج۱۱:۲-۱۲) رستم آن قدر خوابش می آمد که به زحمت چشمانش را باز نگاه می داشت…ناگهان نمی دانم چه شد که احساس کردم خیلی شجاع هستم! پس به او گفتم آن شب را بخوابد و من( سیاوش ) به جای او کشیک خواهم داد!….سایه ای خزنده و سریع پنهان شد! قلبم به سرعت می زد.رستم و رخش حالا در خواب عمیقی بودند.»( همان،۷۵-۷۶) رستم غرید: لابلای این درختان، موجودی در انتظار لحظه ی خواب ما گام به گام در پی ماست…شب دوم نوبت کشیک من( سیاوش) و الاد بود..این احساس که حالا فقط من در آن جنگل وحشتناک زمستانی بیدارم و همه چیز در خواب، مو بر تنم سیخ می کرد.»(همان،۱۴۵-۱۴۷)
در جلد آخر مجموعه̎ پارسیان و من̎، بردیا قهرمان امروزی و راوی داستان، است. او نیز بیدار ماندن های بسیاری را تجربه می کند:« پسری هم سن و سال من، با چشمان درشت درخشان، کنار تختم ایستاد…بردیا…بردیا!…بلندشو…قبل از این که فرصت پیدا کنم و چیزی بگویم، دستم را گرفت و از روی تخت پایین کشید.»( آرین،۱۳۹۲،ج۱۹:۳-۲۰) بردیا در این شب بیداری، به همراه داریوش پایگاه اریکشاد جادوگر را کشف و نابود می کنند. در ادامه بردیا بابیدار ماندن، راه های جدیدی را کشف می کند: « نیمه شب وقتی صدای خر و پف پدرم و داریوش به هوا بلند بود، بلند شدم» (همان،۹۱)در این شب، بردیا با بیدار ماندن و شناکردن، از طریق دالانی واردشهر بابل می شود. این کار او، در روند پیروزی کوروش بسیار تاثیر می گذارد.
نخوابیدن در شب نه تنها غلبه بر خستگی جسمی است، بلکه نشان دهنده اراده و قدرت روحی داوطلب است. (الیاده، ۴۷:۱۳۶۸) بیدار ماندن به معنی آگاه بودن، حاضر بودن در جهان و مسئوول بودن است. برعکس آن خوابیدن نشانه، غفلت و ناآگاه بودن اشخاص است. این مسأله در حرف های بردیا در پایان جلد آخر رمان ̎پارسیان و من̎،کاملاً مشهود می باشد:« زیر پای ما تا چشم کار می کرد، شهرهای خاموش و مردمان خواب زده بودند.»(همان،۲۲۸)
مسأله دین، در مناسک گذر بسیار با اهمیت است. منظور از کارکرد دینی در مناسک گذر، اشاره به اموری است؛که به طور موکد بر اساس اصول دین ( اسلام ) صورت بگیرد. در غیر این صورت امر مورد نظر از لحاظ شرعی صورت نگرفته تلقی شده، و مورد پذیرش خداوند نخواهد بود. در واقع صرف داشتن اعتقاد به وجود نیروهای فرا طبیعی، برای زندگی کافی نیست؛ بلکه عمل به دستورات دینی است که ایمان به آدمی می بخشد. مراسم و مناسک گوناگون یکی از موقعیت های اجتماعی تمام جوامع است؛ تا در آن بتوان امور ایمانی را عینیت بخشد.« مناسک گذر به منزله ی تلفیقی از آیین های دینی و جادویی و نمایندۀ ارزش هایی است که برای گروه اهمیت اساسی دارند به همین دلیل برگزاری این مناسک در جوامع دین باور و عقل گرا هنوز از اهمیت خاصی برخوردار است.»(امیرقاسمی،۲۱:۱۳۹۰-۳۰)
چشم انداز مذهبی آشناسازی معادل آشنا کردن نوآموز با تاریخ افسانه ای قبیله است. به عقیده الیاده:« آشنا شونده رفتارهای موجودات فوق طبیعی را که در زمان رویا، وضع حاضر انسان و تمام نهادهای مذهبی، اجتماعی و فرهنگی قبیله را بنا نهاده اند؛ می آموزد.»( الیاده،۸۹:۱۳۶۸) روی هم رفته چشم انداز این آشناسازی، دانستن ماجراهای نیاکان، تاریخ کهن و دیگر موجودات فوق طبیعی که روی زمین زندگی می کرده اند، است. شاید یکی از اهداف مهم قهرمانان امروزی و راویان در مجموعه ̎پارسیان و من̎، دنبال کردن همین چشم انداز آشنا سازی باشد. بدین ترتیب می خواهد تاریخ کهن، بیان سرگذشت اسطوره ها و پهلوانان ایران زمین را انتقال دهد. به بیان دیگر قهرمانان امروزی در کنار اسطوره ها به بلوغ می رسد که یکی از مهمترین مراحل در زندگی افراد می باشد. در ضمن ویژگی های اخلاقی و معنوی این پهلوانان اسطوره ای را برای مخاطب بیان می کند.
۲ـ۴ـ۱. بلوغ۱

پایان نامه
Previous Entries پایان نامه با واژگان کلیدی اسطوره قهرمان، بین النهرین، ناخودآگاه جمعی، ارزش های اخلاقی Next Entries منبع تحقیق درمورد انسان شناسی، ریچارد رورتی، عمل گرایی، علوم انسانی