پایان نامه با واژگان کلیدی جهانی شدن، ملی گرایی، روابط بین الملل، فلسفه اخلاق

دانلود پایان نامه ارشد

عامل دولت نباشد و بعبارتی بر خلاف مناسبات حاکم در روابط بین الملل که رابطه بین دو دولت مدنظر قرار دارد14 ، فراملی گرایی در برگیرنده تماسها ، ائتلافها و مبادلات در ورای مرزهای دولت ها می باشد که ارکان سیاست گذاری خارجی اصلی حکومت ها کنترلی بر آن ها ندارند .
قدرت نرم15
مفهوم قدرت نرم یکی از قدیمی ترین مباحث علم سیاست است که ناظر بر منابع غیرمادی قدرت بوده و در دوره های گوناگون تاریخی به اشکال مختلف مورد توجه قرار داشته است . با ظهور اديان ، به ويژه اسلام و گسترش سريع نقش دین در معادلات جهانی ، نقش قدرت نرم نیز برجسته تر گرديد و تبديل به يك عامل سرنوشت ساز در سیاست شد. هرچند که با شكل گيري نظام ملت-دولت و تسلط انديشه هاي مادي گرايانه درغرب ، به تدريج قدرت نرم تحت الشعاع قدرت سخت قرار گرفت ، اما در دهه های اخیر با احیاء و بازخوانی مولفه های جدید در شاخص بندی های نوین قدرت (نظیر فرهنگ و ارزش ها) ، بار دیگر مفهوم قدرت نرم مورد توجه اندیشمندان قرار گرفته است. برای نمونه گروهی از اندیشمندان نومارکسیست با دسته بندی اشکال مختلف قدرت به بررسی لایه سوم از تاثیرگذاری بر مخاطبین تحت عنوان چهره سوم قدرت پرداختهاند و آن را شکل پیچیدهای از اعمال قدرت دانسته‌اند که مي‌تواند بر افکار و خواستههای دیگران نفوذ کند ، بدون آنکه مخاطبین از اين تاثير آگاهي يابند.(هزارجریبی ، 1389 :492) آنها مهمترين ابزار در شکل‌گيري چهره سوم قدرت را در میزان دانايي و اطلاعات معرفی نموده و بر اهميت ارتباطات و وسايل ارتباط جمعي و اقناع مردم در دوران معاصر تمرکز نمودهاند .(همان)
همچنین جوزف ناي در كتاب خود( قدرت نرم) از لزوم اهتمام به مولفه هاي نرم‌ افزاري در جهت به دست آوردن اذهان و قلوب و در نتيجه تحقق سياست هاي مورد نظر سخن گفته است ، وی در تعریف قدرت از نظر ساختاری آن را به دو بخش قدرت سخت و نرم تقسیم می نماید . قدرت سخت ، قدرت آشکار و ملموس مانند نیروی نظامی و اقتصاد است که ممکن است موجب تغییر موقعیت افراد شود. اما مواقعی پیش می آید که می توان بدون تهدید و یا هزینه محسوسی به نتیجه دلخواه دست پیدا کرد. لذا روی دیگر قدرت مربوط به روشی است که غیر مستقیم و برای دستیابی به چیزی است که مدنظر است .
با این اوصاف طبق یک تعریف عمومی میتوان گفت قدرت نرم عبارت است از توانایی شکل دهی به ترجیحات دیگران . در واقع قدرت نرم بجای زور و اجبار آشکار بر روی ذهنیت سرمایه گذاری می کند و ازجذابیت برای ایجاد اشتراک بین ارزش ها ، و از الزام و وظیفه همکاری برای رسیدن به همه خواست ها سود می جوید. بنابراین قدرت نرم به آن دسته از قابلیت ها و توانایی هایی نظر دارد که با به کارگیری ابزاری چون فرهنگ ، آرمان و یا ارزش های اخلاقی به صورت غیر مستقیم بر منافع یا رفتارهای دیگران اثر می گذارد.
مزیت های بهره گیری از قدرت نرم از منظر ارتباطات فراملی:
بکارگیری کانال های چندگانه ارتباطی داخلی و خارجی.
نزدیک کردن سنت ها و ایده های فرهنگی ، اجتماعی و سیاسی بر نرم های جهانی.
حرکتی آرام ، پراکنده ومداوم در جهت تسخیر افکارعمومی.
افزایش آگاهی ها و اعتماد به مردم.
توجه به طراحی برنامه هایی که تفکر جهانی شدن را از محلی شدن به فراسوی مرزها منعکس کند (جهانی شدن برنامه ها).
اعلام برنامه ها و اصول کلی اجرایی و تشریح دیدگاه ها در مورد مسائل حساس جهانی و منطقه ای و معرفی اصول و مبانی کلان سیاست خارجی.
ایجاد تعاملات فرهنگی با استفاده از ابزارهای متنوع.
ظرفیت ها و پتانسیل قدرت نرم عمدتا بستگی به منابع و ریشههای آن دارد که طبیعتا این منابع در دنیای مادی گرایی غرب تحت الشعاع تفکرات غربی قرار دارد . اما درمقابل ، قدرت نرم در محیطهایی که منشأ قدرت را عوامل غیرمادی تلقی نموده و به طور عمده ریشه آن را در ارزشها و باورهای الهی و دینی می داند ، این مفهوم از منظری متفاوت نگریسته شده که می تواند در مواجهه با قدرت های سخت افزاری تاب آوری داشته باشد و بر آن ها فائق آید .
ادبیات پژوهش
موضوع فراملی گرایی از جمله مباحثی است که مورد اعتنای رشته های روابط بین الملل ، اقتصاد سیاسی ، حقوق بین الملل و رشته های حوزه ارتباطات انسانی بوده و از زوایای گوناگون توسط نظریه پردازان مختلفی از لیبرالیست ها تا انتقادگرایان بررسی شده است . برای نمونه لیبرالیست ها در قالب بررسی مفاهیم مربوط به موضوعات”عصر پسابین الملل” و انتقادگرایان از منظر “اخلاق جهانی”، “جهان وطنی” و “اخلاق مسئولیت” و یا همچنین عوارض و پیامدهای ایجاد مرزبندی های سیاسی و “خاص گرایی ها” به این مقوله پرداخته اند.
یکی از نخستین آثار در روابط بین الملل که بر شکل گیری تحولات بنیادین در نظام بین الملل به واسطه تغییر در کنشگران و اهمیت نسبی آن ها و فرایند های روابط بین المللی تأکید داشته ، مقاله مشترک رابرت کیون و جوزف نای با عنوان روابط فراملی و سیاست جهانی16Transnational relations and world politics (1972) می باشد . در این پژوهش نویسندگان بر اهمیت کنش گران غیر دولتی مانند شرکت های چند ملیتی و روابط میان آن ها در سطح فراملی ، نقش گروه های انقلابی ، اهمیت روابط اقتصادی در تعاملات جهانی و تحولات جهان تأکید می نمایند. بر همین اساس تلاش شده با بهره گیری از چارچوب مفهومی فوق به تبیین روابط فراملی گرایی و تاثیرات آن در نظام بین الملل متحول کنونی اشاره شود.
یکی دیگر از کتابهای مطرح که با نگاهی انتقادی به ریشه یابی روابط میان انسان ها در اندیشه سیاسی مدرن می پردازد اثر معروف اندرو لینکلیتر به نام انسان ها و شهروندانMen and Citizens in the Theory of International Relations, MacMillan Press, 1982 و همچنین کتاب دیگری با عنوان نظریه انتقادی و سیاست جهانی: شهروندی ، حاکمیت و انسانیت Critical Theory and World Politics: Citizenship, sovereignty and humanity, Routledge, 2007 می باشد .
نویسنده در این کتاب ها می کوشد با ارائه عوارض و پیامدهای ناشی از دیدگاه مبتنی بر تمایز میان تعهد نسبت به حقوق انسانی با حقوق شهروندی که در قالب مرزبندی های سیاسی معنا می یابد ، فلسفه سیاسی بر پایه استدلال اخلاقی جهان شمول را که در سده گذشته و بویژه با آغاز جنگ سرد و هژمونی واقع گرایی به حاشیه رانده شده را بار دیگر احیاء نماید.
علاوه بر تحقیقاتی که بصورت خاص بر فراملی گرایی و مسائل آن تمرکز یافته اند ، گروهی دیگر از مطالعات و پژوهش ها انجام شده اند که اگرچه مستقیماً به موضوع روابط فراملی گرایی نپرداخته اند اما زمینه مناسبی برای تبیین و روشن شدن موضوع فراهم آورده ند که از آنجمله می توان به برخی کتاب ها و پژوهش های معطوف حوزه جهانی شدن اشاره نمود که به دلیل اشتراکات معنایی بحث روابط فراملی با مولفه های جهانی شدن می توانند مورد بهره برداری قرار گیرند.
بطور نمونه بعضی از تحقیقات و تالیفات متمرکز بر مباحث جهانی شدن ، این موضوع را به دو بخش “جهانی شدن از بالا” و “جهانی شدن از پایین” تفکیک می نمایند که طبق این تقسیم بندی مشارکت و همکاری بین دولت های بزرگ و قدرتمند با آژانس های مهم و شرکت های چند ملیتی که عموما تحت کنترل این دولت ها بوده و نظم نوین بر حسب جهانی شدن را منعکس می سازند ، درقالب فعالیت های شرکت های فراملی ، سازمان های اقتصادی بین المللی تجلی یافته و در قلمرو جهانی شدن از بالا قرار می گیرند و در مقابل مشارکت عمومی در سطوح محلی ، ملی و فراملی ، ایجاد جوامع مدنی ، جامعه مدنی جهانی و افزایش قدرت و تعداد سازمان های غیر دولتی به عنوان بخشی از اشکال سازمانی و فعالیت های ملازم با جامعه مدنی جهانی در حیطه جهانی شدن از پایین بشمار می آیند.
لذا کتابهایی همچون” نظریه های گوناگون دربارۀجهانی شدن” تالیف آقای دکتر حسین سلیمی (انتشارات سمت ، سال 1383) که به بررسی و تبیین ابعاد جهانی شدن از زوایای گوناگون معطوف شده در پیشبرد این پایان نامه موثر خواهند بود.
کتاب جهانی شدن، تئوریهای اجتماعی و فرهنگ جهانی، نوشته رونالد رابرتسون، ترجمه کمال پولادی (1380) نیز درهمین رابطه قابل بررسی است .این اثر ارزشمند در دوازده فصل به بررسی مفهومی و جامع جهانی شدن و جهان بودگی و فرهنگ جهانی می پردازد و ضمن تاکید خاص بر مسئله ی فرهنگ به عنوان یکی از ابعاد موثر و مهم جهانی شدن، نظریه گرایش به سوی یگانگی جهان را مطرح می نماید.
كتاب “مباني فلسفه اخلاق”نوشته رابرت ال. هولمز و ترجمۀ مسعود عليا یکی دیگر از آثاری است که جهانی شدن را از منظر اخلاقی بررسی نموده است . در اين كتاب که ترجمه اي ازBasic moral philosophy. میباشد نگارنده غرض اصلي خود را آشنا كردن پژوهشگران با مهم ترين موضوعات ، مفاهيم و نظريه هاي فلسفه اخلاق در مغرب زمين مي داند. در اين كتاب محققان با برخي از مهم ترين كارهايي كه در سنت غرب در زمينۀ فلسفه اخلاق صورت گرفته است آشنا مي شوند.
اين كتاب در پنج بخش (چهارده فصل) تنظيم شده است كه فصل اول آن به مباحث مقدماتي فلسفه اخلاق اختصاص دارد و بقيه فصول آن را به ترتيب مي توان در اخلاق هنجاري (فصل دوم ، سوم و نهم)، اخلاق فضيلت و فرا اخلاق خلاصه كرد.
بعلاوه می توان به کتاب “رفتارهای حمایتگرانه در عصر جهانی شدن” اشاره نمود که محصول همایش علمی به همین عنوان است که با همکاری کمیته امداد امام خمینی(ره) و مرکز ملی جهانی شدن ریاست جمهوری در آذرماه سال 1393 برگزار گردیده است و مجموعه مقالات منتخب اساتید و پژوهشگران در این کتاب گردآوری شده و در بهار سال 1394 در انتشارات مرکز ملی جهانی شدن به چاپ رسیده است .
دسته دیگری از مفاهیم که بررسی پژوهش های صورت گرفته حول آن ها می تواند موجب تبیین موضوع مورد نظر شود ، تحقیقات انجام شده پیرامون مباحث حقوق بشر با رویکرد کمک های بشردوستانه است که هم بلحاظ ویژگی های ذاتی فراملی گرایی و اشتراکات معنایی موجود در آن ها و هم بدلیل تمرکز موضوع پایان نامه بر محور رفتارهای حمایت گرانه ، در زمره منابع کاربردی در ادبیات پژوهش موردنظر می گنجند.
یکی از معدود کتب موجود در این زمینه عبارت است از کتاب “حقوق بشر ، نرمهای اخلاقی و امنیت بین المللی” که توسط آقای امیر ساعد وکیل تالیف شده است.
نمونه دیگر کتاب “چالش های کمک های بشردوستانه در خاورمیانه” می باشد که توسط مرکز چاپ و انتشارات وزارت امور خارجه در بهار 1386 توسط گروه علمی مشترکی از دانشگاه تهران و دفتر سازمان ملل برای هماهنگی امور بشردوستانه تهیه و تدوین شده است .
بعلاوه کتبی که به مسائل دیپلماسی عمومی و شقوق مختلف آن پرداخته اند نیز در تکمیل این بحث مناسب بنظر می رسند. برای مثال کتاب “دیپلماسی عمومی؛ مجموعه مقالات تخصصی” است که توسط آقای حسن قشقاوی درپاییز 1389 تهیه گردیده و توسط مرکز چاپ و انتشارات وزارت امور خارجه منتشر شده است . همچنین معاونت بین الملل کمیته امداد امام خمینی(ره ) با همکاری سازمان های فعال در حوزه بین المللی نظیر وزارت امور خارجه و سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی ضمن برگزاری جلسات تخصصی و بهره مندی از نظرات اساتید و صاحبنظران دانشگاهی توانسته اقدامات خوبی در عرصه تبیین رفتارهای حمایت گرانه به انجام رساند.
تولید کتاب دو جلدی مجموعه مقالات همایش “نقش انفاق و رفتارهای حمایت گرانه در تنظیم روابط بین الملل ” که توسط مرکز چاپ و انتشارات وزارت امور خارجه در سال 1390 به چاپ رسیده نمونه مناسبی در این حوزه می باشد که با توجه به جمع آوری مقالات اساتید و صاحبنظران ، در برگیرنده دیدگاه های گوناگون بوده و مرجع مطالعاتی مناسبی محسوب می شود .
بخش نخست این کتاب حاوی مقالات بنیادی در حوزه رفتارهای حمایت گرانه از منظر فرامرزی می باشد. در همین رابطه يکي از مهم ترين اموري که اسلام در دو رکن “حقوق مردم” و “حقوق الهي” مورد اهتمام قرارداده و از راه هاي گوناگون مردم را بر انجام آن واداشته ، موضوع انفاق است که پاره‌اي از مصادیق انفاق از قبيل زکات ، خمس ، کفارات مالي و اقسام فديه را واجب و پاره‌اي از مصاديق آن از قبيل وقف ، وصيت ، هبه

پایان نامه
Previous Entries پایان نامه با واژگان کلیدی دیپلماسی عمومی، دیپلماسی فرهنگی، روابط بین الملل، مخاصمات مسلحانه Next Entries پایان نامه با واژگان کلیدی دیپلماسی فرهنگی، سیاست خارجی، روابط بین الملل، ملی گرایی