پایان نامه با واژه های کلیدی پیش دبستانی، روش پژوهش، تحول شناختی، پیشرفت تحصیلی

دانلود پایان نامه ارشد

بودند که با استفاده از روش نمونهگیری تصادفی چندمرحلهای 100 نفر از دانشآموزان (50 دختر و 50 پسر) به عنوان نمونه انتخاب شدهاند. روش این پژوهش توصیفی از نوع (پسرویدادی یا علی-مقایسهای) و ابزار مورد استفاده در این پژوهش آزمون تحول زبان (told-p:3) بود. نتایج تجزیه و تحلیل نشان داد که تحول گفتاری که شامل مهارتهای واژگانی و مهارتهای دستوری است، در دانشآموزان پایۀ اول ابتدایی که دورۀ پیشدبستانی را گذراندهاند از دانشآموزان هم پایۀ خود که این دوره را نگذرانده اند بیشتر است و این تفاوت به لحاظ آماری معنادار است به علاوه در این پژوهش تفاوت معنیداری بین دختران و پسران به لحاظ تحول گفتاری مشاهده نشد.
حمیدپور و همکاران (1388) نیز به بررسی تأثیر آموزش پیشدبستانی بر مهارتهای روانی-حرکتی و سازگاری اجتماعی دانشآموزان پایۀ اول، دوم و سوم ابتدایی پرداختند. آنها با استفاده از روش پسرویدادی، آزمون مهارتهای روانی-حرکتی لینکلن-ارزتسکی و پرسشنامۀ رفتار سازشی را بر روی 320 دانشآموز پایۀ اول، دوم و سوم از سه منطقۀ شمال، جنوب و مرکز تهران اجرا نمودند. یافتههای این پژوهش نشان داد که بین دو گروه پیشدبستانی رفته و نرفته در متغیر مهارتهای روانی-حرکتی و سازگاری اجتماعی به طور کلی تفاوت معنادار وجود ندارد.
همچنین مقتدری و رفاهی (1390) نیز پژوهشی را با هدف تبیین اثربخشی آموزشهای ارزشهای زندگی به کودکان پیشدبستانی بر سلامت روان و تحول اجتماعی آنان انجام دادند. این پژوهش از نوع آزمایشی با طرح پیشآزمون و پسآزمون با گروه کنترل بود و جامعۀ آماری آن شامل کلیۀ کودکان پیشدبستانی که در مهدکودکهای تحت پوشش بهزیستی شهر شیراز در سال 1389 مشغول به آموزش بودند. با روش نمونهگیری خوشهای چند مرحلهای تعداد 351 کودک انتخاب و پرسشنامۀ سلامت روان و تحول اجتماعی واینلند236 برای آنان اجرا شد. بعد از تکمیل پرسشنامه تعداد 30 نفر از افرادی که پایینترین نمره را در دو پرسشنامۀ یاد شده گرفته بودند به صورت هدفمند انتخاب و دو گروه آزمایش و کنترل به صورت تصادفی جایگزین شدند. سپس گروه آزمایش 10 جلسه 2 ساعته تحت آموزش ارزشهای زندگی به شیوه بازی و فعالیت قرار گرفت. نتایج پژوهش نشان داد که تفاوت در دو گروه آزمایش و کنترل از نظر میزان سلامت روان و تحول اجتماعی به سطح معنیدار رسیده است. اندازۀ اثر آموزش به ترتیب 75 و 30 درصد بود.
علاوه بر این، کاکوجویباری، قمیان و سرداری (1390) در پژوهشی به مطالعۀ ارتباط طول مدت دورۀ پیش از دبستان با پیشرفت سواد خواندن پرداختند. پژوهش مورد نظر از نوع علی-مقایسهای بود و جامعۀ آماری آن را دانشآموزان دختر پایۀ چهارم ابتدایی شهر تهران تشکیل داده بود. 180 دانش آموز از مدارس شهر تهران به روش تصادفی سهمیهای چند مرحلهای به عنوان نمونۀ آماری انتخاب گردیدند، که 60 نفر از آنان دورۀ پیش دبستانی را به مدت دو سال و 60 نفر به مدت یک سال طی کرده و 60 نفر این دوره را طی نکرده بودند. ابزار پژوهش، دفترچههای آزمون استاندارد شده پرلز (2006) بود. نتایج تجزیه و تحلیل دادهها نشان داد که: 1. مهارت خواندن متون ادبی و اطلاعاتی دانشآموزانی که دو سال دورۀ پیش از دبستان را گذراندهاند، نسبت به دانشآموزانی که این دوره را نگذرانده اند، بیشتر است. 2. مهارت خواندن متون ادبی و اطلاعاتی دانشآموزانی که دو سال دورۀ پیش از دبستان را گذراندهاند، نسبت به دانشآموزانی که یک سال این دوره را گذراندهاند، بیشتر است 3. عامل گذراندن دورۀ پیش از دبستان تا دو سطح از سطوح فرایند درک مطلب، تأثیرگذار بوده است، اما سطوح بالاتر (سطوح 3 و 4 فرایند درک مطلب) از این عامل متأثر نبوده است.
ب- مطالعات انجام گرفته در خارج از ایران
علاوه بر مطالعات انجام شده در ایران، مطالعات زیادی در سطح بین المللی مبنی بر اهمیت دورۀ پیش از دبستان انجام شده است. در ادامه به معرفی برخی از این مطالعات پرداخته میشود که با مسئله پژوهش حاضر ارتباط بیشتری دارند.
بارنت237 (1995) در یک مطالعۀ فراتحلیلی، 36 مطالعه که آثار بلند مدت برنامههای پیش از دبستان در خانوادههای کم درآمد مورد بررسی شده بود مورد مطالعه قرار داد. نتیجه نشان داد که آموزش پیشدبستانی میتواند اثرات بزرگ اما کوتاه مدتی را بر هوش کودکان داشته باشد. همچنین اثرات دراز مدت قابل توجهای در پیشرفت تحصیلی، کسب رتبه، سازگاری اجتماعی دارد. در این مطالعه به دلیل تفاوت در کیفیت و بودجه درست برنامهها تمام منافعی که ذکر شد را تمام برنامه ها ایجاد نکرده بودند.
تیلور238، گیپ239، اسلاتی240(2000) در پژوهشی جهت ارزیابی تأثیر حضور کودک در دورۀ پیشدبستانی بر روی آمادگی برای ورود به مدرسه، نمرههای برنامۀ ارزیابی مهدکودک جرجیا (GKAP) را تجزیه و تحلیل کردند. نتایج بدست آمده نشان داد که کودکان با شرکت در آموزشهای پیشدبستانی آمادگی بیشتری برای ورود به مدرسه دارند و این آمادگی در دختران بیشتر از پسران است. همچنین مهارتهای اجتماعی و عاطفی نیز در کودکان با آموزشهای پیشدبستانی بیشتر بود.
همچنین اری و همکاران241 در سال2000 به مطالعۀ اثر آموزش نگهداری ذهنی بر روی کودکان شش ساله کودکستان پرداختند. در این مطالعه 49 کودک کودکستانی به دو گروه کنترل و شاهد تقسیم شدند. قبل از آموزش، از دو گروه پیشآزمون که شامل تکالیف نگهداری ذهنی عدد، طول، کمیت و وزن، گرفته شد و سپس از طریق بازی، طی پنج روز در هفته در مدت دو ماه برای هریک از مفاهیم نگهداری ذهنی به کودکان گروه شاهد آموزش داده شد. پس از دورۀ آموزش، بار دیگر از هر دو گروه پس آزمون گرفته شد. نتایج این پژوهش حاکی از آن بود که بین پیش آزمون و پس آزمون گروه شاهد تفاوت معنی داری وجود دارد.
همچنین در سال 2001 آرتور رینولدز242 و همکارانش در شیکاگو پژوهشی را با عنوان (تأثیرات دراز مدت دورۀ پیش از دبستان بر پیشرفت تحصیلی دانشآموزان خانوادههای کم درآمد مدارس عمومی) انجام دادند. نتایج این پژوهش نشان داد که میان شرکت کودکان در دورۀ پیش از دبستان و پیشرفت تحصیلی و ارتقای وضعیت اجتماعی آنها حتی تا 20 سالگی همبستگی وجود دارد. همچنین برنامههای ثابت و منسجم و مدیریت شدۀ این دورهها میتواند موجب افزایش موفقیتهای دراز مدت دانشآموزان شود.
سامونز243و همکاران (2005) در پژوهش خود نشان دادند که نمرههای آزمونهای عملکردی کودکان طبقۀ پایین در تمام واحدهای درسی پایین است. اما نتایج مطالعۀ آنها نشان داد اگر این کودکان آموزشهای پیشدبستانی را گذرانده باشند سطح نمرههای آنها بهبود مییابد. همچنین در این پژوهش سطح یادگیری کودکانی که دوره پیشدبستانی را پشت سر گذاشته باشند، بالاتر از کودکانی است که این دوره را در منزل بودند.
پررا244(2005) نیز در پژوهشی، تحول کودکان 4 تا 5 ساله را در جامعۀ شهری کم در آمد سری لانکا سنجید. او دریافت که کودکانی که در مرکز پیشدبستانی نگهداری میشدند نسبت به کودکانی که در این مرکز نبودند، در مهارت های اجتماعی به طور معناداری بهتر عمل میکردند.
همچنین لوبیکا مارجانویک245 (2006) در پژوهشی به بررسی تأثیر دورۀ پیشدبستانی و کیفیت سطح سواد والدین بر تحول زبان کودکان پرداخت. نتایج پژوهش او در مورد 162 کودک نشان داد کودکانی که در یک سالگی وارد مهد کودک شده اند مهارت زبانی بهتری در قصهگویی نسبت به کودکانی داشتند که در 3 سالگی وارد پیشدبستان شده بودند. همچنین این پژوهش نشان داد که یک مرکز با کیفیت بالا میتواند تأثیر شگرفی بر مهارتهای زبانی کودکانی بگذارد که والدین آنها دارای سطح سواد پایینتری هستند. در این پژوهش تأثیر سطح سواد والدین نیز بررسی شد و نتایج نشان داد که آموزشهای پدرانه و مادرانه تأثیر مثبتی بر مهارتهای زبانی دارد، اما این متغیر از تأثیر کمتری نسبت به حضور کودک در مراکز پیشدبستانی برخوردار است.
اوسکای246 (2009) در پژوهشی به بررسی تأثیر آموزش دوران کودکی در عملکرد تحصیلی دورۀ ابتدایی پرداخت. ابزار مورد استفادۀ پژوهش سوابق ارزیابی مستمر بود. نتایج این مطالعه نشان داد که اختلاف معناداری در توانمندی شناختی، مهارت اجتماعی و مهارت حرکتی بین دانشآموزان که تجربۀ پیش از دبستان دارند و همتایان آنها که این تجربۀ را ندارند وجود دارد.
اسکیب و همکاران247 (2011) در پژوهشی به بررسی تأثیر آموزش پیشدبستانی در طی سالهای اول و دوم برای کودکانی که (به عنوان مثال، یک یا دو سال) پیشدبستانی را تجربه کردهاند، می پرداختند. در این مطالعه 76 نفر در پاییز و بهار سال تحصیلی با استفاده از ابزار خود تنظیمی، رمزگشایی، دانشنامه و واژگان مورد آزمون قرار گرفتند. نتایج این مطالعه نشان داد که آموزش پیش دبستانی با تحول کودکان در خود تنظیمی مرتبط نمیباشد. در رمزگشایی و دانشنامه کودکانی که دو سال تجربۀ پیش دبستانی داشتند نمرۀ بالاتری را گرفتند اگرچه هر دو گروه از کودکان میزان تحول مشابه ای را در طی سال تحصیلی نشان میدادند. نتایج همچنین نشان داد که سالهای اول و دوم پیش دبستانی هر دو به صورت سیستماتیک در رمز گشایی و دستاوردهای دانش نامه مرتبطاند. سرانجام این که سن تقویمی کودکان (نه این که تجربۀ یک سال یا دو سال پیشدبستانی دارند) پیآمدهای خود نتظیمی و واژگان کودکان را پیشبینی کرد.
آگویلار و تانسینی248 (2010) به بررسی عملکرد تحصیلی یک نمونه از کودکانی که پایۀ اولشان در مدارس دولتی مونته ویدئو و اروگوئه پرداختند. نتایج مطالعۀ آنها حاکی از تأثیر مثبت آموزش پیشدبستانی در عملکرد تحصیلی پایۀ اول مدرسه میباشد به طوری که بعد از شش سال این اثر اگرچه ضعیف اما مثبت باقی میماند.
در بیشتر نتایج پژوهش های ذکر شده نقش آموزش پیشدبستانی در تحول جسمی، روانی-حرکتی، هیجانی-اجتماعی مورد بررسی قرار گرفته است، این در حالی است که توجه به بعد شناختی در دوران کودکی مورد توجه بسیاری از نظریهپردازان و صاحبنظران تحول میباشد. بنابراین میبایست نقش آموزش پیشدبستانی در تحول شناختی همچون سایر ابعاد تحول مورد مطالعه قرار گیرد.

3-1- مقدمه
در این فصل به طور اجمالی به بیان روش پژوهش، جامعۀ مورد مطالعه، حجم نمونه، شیوۀ نمونهگیری، ابزار گردآوری دادهها، روایی و پایایی ابزار اندازهگیری و روش تجزیه و تحلیل دادهها متناسب با پرسشهای پژوهش پرداخته میشود.
3-2- روش پژوهش:
پژوهش حاضر از نظر هدف یک مطالعۀ بنیادی-کاربردی و از لحاظ اجرا یک مطالعۀ علی-مقایسه ای249 است. در پژوهشهای اجتماعی و تعلیم و تربیت، علی-مقایسهای مترادف پسرویدادی250، بعد از وقوع251، گذشتهنما252، از معلول به علت253، تعلیلی (تبیینی-توصیفی)254 به کار برده شده است (دلاور، 1388). پژوهش علی-مقایسه ای به پژوهشهایی اشاره دارد که در آن پژوهشگر به دلیل این که متغیرها قبلاً اتفاق افتادهاند توانایی این که متغیرها را دستکاری کند یا در آنها دخل و تصرف کند را ندارد یا برایش امکانپذیر نیست. در پژوهش علی-مقایسه ای همچون پژوهش تجربی، پژوهشگر به مقایسۀ گروهها برای تعیین اثرات برخی متغیرهای مستقل بر متغیر وابسته میپردازد (مارگوریت255 و همکاران، 2010)، در حالی که در پژوهش تجربی اطلاعات و نتایج مورد نظر تحت شرایط جاری و کنترل شده به دست میآید. در روش پژوهش علی-مقایسه ای، پژوهشگر به دنبال کشف و بررسی روابط بین عوامل یا نوعی رفتار که قبلاً وجود داشته یا رخ داده از طریق مطالعۀ نتایج حاصل از آنهاست (نادری و سیف نراقی، 1380). امتیاز اصلی روش علی- مقایسهای این است که این روش به ما اجازه میدهد تا روابط علت و معلولی را تحت شرایطی که دستکاری آزمایشی دشوار یا غیر ممکن است بررسی کنیم (گال و همکاران، 1383، ص 660).
این پژوهش با هدف مقایسۀ سطوح تحول شناختی دانشآموزان پایۀ اول ابتدایی شرکت کننده در دورۀ پیش دبستانی با گروه همتای آنان است که در این دوره شرکت نکردهاند، انجام شد، بنابراین این مطالعه از نوع علی-مقایسهای است زیرا به بررسی اثرات دورۀ آموزش پیشدبستانی در تحول شناختی پایۀ اول ابتدایی که قبلاً اتفاق افتاده است و دستکاری و دخل و تصرف در آن امکان پذیر نیست، می پردازد.

پایان نامه
Previous Entries پایان نامه با واژه های کلیدی آموزش و پرورش، پیش دبستانی، سازمان بهزیستی، مجلس شورای اسلامی Next Entries پایان نامه با واژه های کلیدی تحول شناختی، سلسله مراتبی، رگرسیون، سلسله مراتب