پایان نامه با واژه های کلیدی وجوه نقد، مدیریت موجودی، سرمایه در گردش، سیستم تولید به هنگام

دانلود پایان نامه ارشد

وظايف متمركز شدهاند. بنابراين ميتوان با توجه به اين وظايف براي مديريت وجوه نقد اين چنين استدلال كرد كه مديريت مناسب و بهينه وجوه نقد بر روي مديريت سرمايه در گردش سازمان تأثير خواهد گذاشت، چرا كه بر روي مدت زمان وصول مطالبات و مدت زمان پرداخت بدهيها تأثير ميگذارد و آنها را در سطح بهينه نگه ميدارد.
2-10-2- نسبت بدهی
با اين نسبت، كل وجوهي كه از محل بدهيها تأمين شده محاسبه ميشود و از تقسيم كل بدهيها بر كل داراييها بهدست ميآيد. چيو و چنگ66 (2005) در مطالعهاي كه بر روي عوامل موثر بر مديريت سرمايه در گردش داشتهاند، دريافتند كه نسبت بدهي، ارتباط منفي معناداري با تراز نقدينگي خالص و نيازمنديهاي سرمايه در گردش و در نتيجه با مديريت سرمايه در گردش دارد و هر چه ميزان نسبت بدهي بالاتر باشد، ميزان سرمايه در گردش لازم براي عمليات روزمره سازمان كاهش ميیابد.

2-10-3- جريان نقدي عملياتي
چيو و چنگ (۲۰۰5) در مطالعه اثر جريان نقدي عملياتي بر روي مديريت سرمايه در گردش، دريافتند كه جريان نقد عملياتي، ارتباط مثبت معناداري با تراز نقدينگي خالص و ارتباط منفي معنادار با نيازمنديهاي سرمايه در گردش دارد و در نتيجه، بر روي مديريت سرمايه در گردش سازمان تأثيرگذار ميباشد.

2-10-4- ابزارهاي كنترل ريسك
يكي از مرتبط ترين ريسكها به سرمايه در گردش سازمان، ريسك نقدينگي ميباشد. ريسك نقدينگي ريسك نبود وجه نقد براي بازپرداخت تعهدات است. عموماً شركتها هنگاميكه به علل مختلف نتوانند محصولات خود را به فروش برسانند (افزايش موجودي كالا)، يا نتوانند وجوه نقد ناشي از فروش را دريافت كنند (وصول مطالبات) و يا اينكه هزينههاي آنها افزايش بيرويه داشته باشد، با مشكل نقدينگي مواجه ميشوند. بروز مشكل نقدينگي باعث نقصان در ساختار مالي شركت گرديده و متعاقب آن، خريد مواد اوليه و پرداخت تعهدات جاري با مشكل مواجه ميشود. در اين شرايط، مديريت ريسك بهعنوان عاملي موثر براي حل مشكل نقدينگي شركتها در نظر گرفته ميشود (فتحی و توکلی، 1388).
گانداولي67 (2006) بیان ميكند كه مديريت ريسك، بخش مهمي از فرآيند جريان نقدي ميباشد و شركتها ميتوانند با انجام اقداماتي همچون سياستهاي اعتباري مناسب، هزينههاي بدهي را كاهش داده و ريسك اعتباري خود را بهتر مديريت كنند. ابزارهاي مديريت ريسك زيادي موجود است كه بر روي سرمايه در گردش سازمان تأثير ميگذارد. در اينجا در مورد استفاده از بيمه توضيحات مختصري ارائه ميشود. بيمه يك ابزار است كه بهوسيله آن ريسك دو يا چند نفر يا شركت از طريق مشاركت واقعي يا تعهد شده براي پرداخت به زيانديده تركيب ميشود و ميتوان مزاياي آن را اينچنين برشمرد: ۱) افراد يا شركتهايي را كه متحمل خسارات غير مترقبه ميشوند تأمين مالي ميكند؛ ۲) ناراحتيهاي فكري و فيزيكي ناشي از ترس و نگراني بيمهگذار را از بين ميبرد؛ ۳) منجر به توليد، سطوح قيمت و ساختارهاي قيمت بهينه ميشود؛ ۴) وجوه مورد نياز براي سرمايهگذاري را مهيا ميكند؛ و ۵) وضعيت رقابتي شركتهاي كوچك را بهبود ميبخشد (فتحی و توکلی، 1388).
غير از عوامل اشاره شده در بالا، عوامل ديگري نيز ميتواند مديريت سرمايه در گردش را تحت تأثير خود قرار دهد كه از آن جمله ميتوان به خط مشي توليد شركت، خط مشي اعتباري عرضهكنندگان، فعاليت شركت در خصوص رشد و توسعه، سهولت دستيابي به مواد اوليه، سطح سود، سطح ماليات، خط مشي تقسيم سود، شيوههاي مديريت عمليات و غيره به عنوان عوامل موثر در تعيين ميزان سرمايه در گردش سازمان اشاره كرد. نكته مهمي كه بايد مورد توجه قرار گيرد، اين مسأله است كه سازمانها بايد توجه كافي به اين عوامل بنمايند و با شناسايي دقيق اين عوامل تأثيرگذار و اثرات آنها بر روي مديريت سرمايه در گردش، از تأثيرات مثبت اين عوامل در سازمان بهرهمند گردند. همچنين ذكر اين نكته نيز لازم بهنظر ميرسد كه عوامل اشاره شده در بالا ميتواند بر سياستهاي سرمايه در گردش سازمان تأثيرگذار باشد و سازمانها ميتوانند با توجه به اين عوامل سياستهاي جسورانه يا محافظهكارانه در خصوص سرمايه درگردش اتخاذ نمايند (فتحی و توکلی، 1388).

2-11- اجزای مدیریت سرمایه در گردش
2-11-1- دوره واريز بستانكاران
يكي از اجزای مديريت سرمايه در گردش، دوره واريز بستانكاران ميباشد. تأخير در پرداخت به فروشندگان مواد و كالا، اين اجازه را به شركت ميدهد كه كيفيت محصول خريداري شده خود را انتخاب كنند. همچنين اين امر يك منبع تأمين مالي ارزان و قابل انعطاف براي شركت محسوب ميشود. از طرف ديگر، تأخير در پرداخت صورتحساب در صورتي كه پرداخت زودتر صورتحسابها، شامل تخفيف باشد، ممكن است براي شركت هزينهآور باشد (دیلف68، 2003).
بهطور كلي، دوره واريز بستانكاران مدت زماني را كه طول ميكشد تا حسابهاي پرداختني تسويه شوند را بيان ميكند. معمولاً دوره واريز بستانكاران را براي دو منظور مورد استفاده قرار ميدهند: يكي برنامهريزي پرداختها و تهيه بودجه نقدي، و ديگري مقايسه آن با مهلتهایي كه فروشندگان مواد اوليه و كالا براي دريافت مطالبات خود تعيين ميكنند. نتايج تحقيقات انجام شده در زمينه مديريت سرمايه در گردش نشاندهنده اين است كه بين دوره واريز بستانكاران و سودآوري شركتها رابطه معكوس معناداري وجود دارد. از طرف ديگر، اين نتيجه ميتواند بيانگر اين نكته باشد كه شركتهایي كه سودآور ميباشند، دوره واريز بستانكاران كوتاهتري دارند (محمدی، 1388).

2-11-2- دوره وصول مطالبات
يكي ديگر از اجزای مديريت سرمايه در گردش، دوره وصول مطالبات ميباشد. بهطور كلي، هدف اصلي مديران شركتها، افزايش ارزش شركتشان ميباشد. در اين رابطه، مديريت حسابهاي دريافتني ميتواند در تحقق اين امر موثر باشد. بسياري از مدلهاي مديريت دارایيهاي جاري كه در ادبيات مديريت مالي گنجانده شدهاند، فرض ميكنند كه افزايش سود دفتري هدف اصلي تأمين مالي است كه اين مدل افزايش سود دفتري، بايستي با ساير اهداف مرتبط شود (مثل افزايش ارزش شركت). راهكارهاي افزايش ارزش شركت همواره با ريسك و عدماطمينان همراهند. افزايش در حسابهاي دريافتني در يك شركت، هم باعث افزايش سرمايه در گردش و هم باعث افزايش هزينه نگهداري و مديريت حسابهاي دريافتني ميشود كه اين هزينهها، ارزش شركت را كاهش ميدهد. اما يك سياست درست در مديريت پرتفوي حسابهاي دريافتني ميتواند ارزش شركت را افزايش دهد (ميچالسكي69، 2007).
بهطور كلي، دوره وصول مطالبات، معياري براي سنجش مدت زمان لازم براي وصول نقدي مطالبات حاصل از فروش به مشتريان محسوب ميشود. دوره وصول مطالبات، كارایي واحد انتفاعي را در وصول وجوه مرتبط با فروشهاي نسيه نشان ميدهد. علاوه بر اين، نسبت مورد بحث ميتواند سياستهاي اعتباري واحد انتفاعي را نيز منعكس كند. چنانچه مدت زمان بيشتري به مشتريان فرصت داده شود تا بدهي خود را بپردازند، دوره وصول مطالبات نيز بيشتر خواهد بود. طولاني بودن نسبي دوره وصول مطالبات الزاماً پديدهاي منفي محسوب نميشود؛ زيرا سخت گيري بيش از حد در مورد وصول سريع مطالبات ميتواند به كاهش فروش منجر گردد. نتايج تحقيقات انجام شده در زمينه مديريت سرمايه در گردش نشاندهنده اين است كه بين دوره وصول مطالبات و سودآوري شركتها رابطه معكوس معناداري وجود دارد و مديران شركتها ميتوانند با كاهش دوره وصول مطالبات در حد مطلوب سودآوري شركت را افزايش دهند.

2-11-3- دوره گردش موجوديها – مدیریت موجودی کالا
در حال حاضر، اقتصاد جديد بهطور قابل ملاحظهاي صنعتي شده است. مشكلات تأمين مالي و ملاحظات سرمايه در گردش باعث شده است كه شركتها از طريق اعمال كنترلهاي مناسب، ديدگاه جديدي نسبت به موجوديهاي خود داشته باشند. گزارشها و تحليلهاي آماري به روشني بيانگر اين است كه داشتن سطحي بهينه از موجوديها و اعمال كنترلهاي مناسب بر موجوديها، از طريق كاهش هزينه سرمايهگذاري در موجوديها و همچنين كاهش هزينه نگهداري موجوديها، امكانپذير ميباشد. از اين رو، عرضه و تحويل بهموقع كالاها به مشتريان و همچنين كاهش هزينه نگهداري و سرمايهگذاري در موجوديها يكي از چالشهاي مهم مديران ميباشد كه اين امر از طريق اقدامات مناسب ميتواند مرتفع شود (كومار دوتا70، 2007).
بهطور كلي، دوره گردش موجوديها بيانگر مدت زماني است كه طول ميكشد تا كالا فروخته شود. معمولاً كالا را مترادف موجودي جنسي بهكار ميبريم و به اين تعبير شامل مواد اوليه، كالاي در جريان ساخت و كالاي ساختهشده ميشود و ملزومات توليد را هم دربر ميگيرد. از طرف ديگر، نگهداري موجودي كالا معمولاً بهمنظور جبران نوسانات تحويل كالا و جلوگيري از اتمام بيموقع آن انجام ميگردد. دفعات كم گردش كالا، به معناي سرمايهگذاري نسبتاً زياد در موجودي كالا است (در مقايسه با مبلغ فروش). نگهداري كالا بيش از سطح لازم، باعث حبس منابع مالي در موارد غير مولد خواهد شد. از طرف ديگر، چنانچه دفعات گردش كالا خيلي زياد باشد، به معناي آن است كه موجودي كالا در سطحي نسبتاً كم و غير كافي نگهداشته ميشود و ميتواند بهطور مكرر موجب اتمام موجودي و از دست دادن مشتريان بشود.
هدف واحد انتفاعي قاعدتاً بايد اين باشد كه سطح موجودي كالا را در حدي مطلوب نگه دارد كه نه باعث بهكارگيري منابع مالي در موارد غيرمولد و نه باعث از دستدادن مشتريان شود. همچنين، نتايج تحقيقات انجام شده در زمينه مديريت سرمايه در گردش نشاندهنده اين است كه بين دوره گردش موجوديها و سودآوري شركتها، رابطه معكوس معنيداري وجود دارد و مديران شركتها ميتوانند با كاهش دوره گردش موجوديها در حد مطلوب سودآوري شركت را افزايش دهند (محمدی، 1388).

2-11-3-1- روش به هنگام: یکی از مهمترین رویکردهای مدیریت موجودی کالا
يكي از موضوعاتي كه در چند دهه اخير در صنايع مختلف كشورهاي توسعه يافته توجه زيادي به آن شده، موضوع نگهداري انواع موجوديهاي مواد اوليه و كالاي ساخته شده است. آنچه كه تا چندي پيش مطرح بود، لزوم اجراي يك مديريت كارآمد براي موجوديها، جهت محافظت از آنها در برابر سرقت و ضايعات احتمالي و همچنين بهكارگيري يك روش مناسب گردش موجودي بود. نگهداري موجوديها در شركت باعث تحمل هزينههاي سنگيني ميشود كه هيچ ارزش افزودهاي را ايجاد نميكنند. در پاسخ به اين مسئله، سيستم مديريت بههنگام موجوديها مطرح گرديده كه اساس آن، به صفر رساندن ميزان موجوديها در شركت است.
اين سيستم سالها است كه در كشورهاي پيشرفته اجرا ميشود و مزاياي بهكارگيري آن به اثبات رسيده است. با این حال، هنوز اين سيستم در صنايع كشورمان به كار گرفته نشده است. سيستم مديريت به هنگام موجوديها در كنار مزايايي كه براي سازمان ايجاد ميكند، براي اينكه به خوبي به اجرا درآيد نيازمند بستر سازي و ايجاد فضاي مناسب و برنامهريزي بلندمدت است (خداميپور، 1388).
سیستم تولید به هنگام یک فلسفه مدیریتی است که خاستگاه آن کشور ژاپن است. در این سیستم هیچ مواد اولیهای خریداری نمیشود و هیچ محصولی ساخته نمیشود، مگر در هنگام ضرورت. این سیستم برحذف هر گونه اتلاف، و بهبود مستمر بهرهوری تمرکز دارد. استفاده از این سیستم، دارای یک سری مزایایی است که افزایش کیفیت و کاهش میزان موجودی و متعاقب آن کاهش هزینهها از آن جملهاند. اجرای موفق سیستم به هنگام، نیازمند فراهم آوردن یک سری زیرساختها و مقدمات بوده است و نیاز به برنامهریزی دقیق دارد.
اين سيستم علیرغم مزایایی که دارد، با یک سری محدودیتها رو به رو است كه از آن جمله ميتوان به عدم استفاده مناسب از آن در همه كشورها اشاره نمود (فاضل و کسائی، 1377).
روش به هنگام موضوعی است که افراد مختلف، تفسیرهای متفاوتی از آن داشتهاند. در بسیاری از نوشتهها از روش به هنگام به عنوان تکنیکی در کنترل موجودیها یاد شده است. بعضی، آن را نگرشی نو به تولید و برخی دیگر، از آن به عنوان نوعی فلسفه و تفکر یاد کردهاند. برخی از نویسندگان نیز آن را یک استراتژی دانستهاند. همچنین روش به هنگام از نظر اینکه باعث افزایش کیفیت و کارایی میشود یک

پایان نامه
Previous Entries پایان نامه با واژه های کلیدی سرمایه در گردش، مدیریت سرمایه، وجوه نقد، سودآوری Next Entries پایان نامه با واژه های کلیدی تبدیل وجه نقد، مالکیت نهادی، مدیریت موجودی، نقدشوندگی