پایان نامه با واژه های کلیدی مالکیت فکری، حقوق مالکیت، حقوق مالکیت فکری، سازمان جهانی تجارت

دانلود پایان نامه ارشد

سایر اعضای سازمان تجارت جهانی اتخاذ گردد. ماده 2 موافقتنامه تریپس به این اصل اشاره دارد. (ایروانی،1383،9-6؛زارع،1389،11) سازمان جهانی تجارت دارای ساختار و تشکیلاتی خاص و منسجمی است و تمامی اهداف و اصول این سازمان در پرتو نظم دقیقی که در ساختار آن قابل مشاهده است، جامعه عمل به خود میپوشانند. در عرصه بینالملل سازمانهای زیادی پا به عرصه وجود گذاشتهاند و کشورهای زیادی هم به عضویت این سازمان در میآیند. سازمان جهانی تجارت نیز از جمله این سازمانها است ، نظام حل اختلافات سازمان جهانی تجارت یکی از وجوه تمایز آن با سایر سازمانهای بینالمللی میباشد، چون از ضمانت اجراهای واقعی بر خوردار است، البته این ضمانت اجرا تا اندازه ی زیادی بستگی به اندازه ،خصوصیات و سطح توسعه اقتصادی کشور ها دارد و در عمل برای اجرای برخی آرای صادره، مشکلات ساختاری بروز می نماید.(فاخری،1382،56؛ادیب،1382،62) سازمان جهانی تجارت دارای موافقتنامههای متعددی است که قواعد و استانداردهای حاکم بر تجارت کالاها، خدمات و مالکیت معنوی را روشن میسازند. این موافقتنامهها مرتبط با حوزههای گوناگون تجارت هستند .یکی از مهمترین موافقتنامههای سازمان عبارت است از موافقتنامهی جنبههای تجاری حقوق مالکیت معنوی(Trips)، که در واقع علت مرتبط دانستن این سازمان با حقوق مالکیتهای فکری، وجود همین موافقتنامه است. در صورت عضویت در سازمان، هر کشور، این موافقتنامه را هم میپذیرد. مواد موافقتنامه به گونهای تدوین شده است که پس از پذیرفتن آن در واقع کنوانسیونهای مرتبط با مالکیتهای فکری هم پذیرفته شده است و کشوری که عضو سازمان تجارت جهانی میشود، زمینههای بینالمللی حمایت چندجانبه از حقوق پدیدآورنده را در کشورش فراهمسازی نموده است.

توافقنامههای پاریس و برن هر کدام ادارهای را برای پیگیری اجرای توافقات ایجاد نمودند. در سال 1893 این دو سازمان بینالمللی کوچک در هم ادغام شدند و ادارهی اتحادیهی بینالملل برای حمایت از دارایی های فکری را ایجاد نمودند. این اداره که در برن سوئیس مستقر بود، بعدها مقدمهای شد برای آنچه امروز سازمان تجارت داراییهای فکری یا وایپو نامیده می شود(قصاع،1385،104؛حسینی،1385،37؛موسی زاده،1384،235) ارکان این سازمان، توسط اعضای سازمان، مدیریت میشوند. با توجه به اینکه اعضاء دارای منافعی در حوزهی مالکیتهای فکری هستند، این یک سیاستگذاری به نوعی مدّبرانه است جهت اداره امور سازمان، زیرا افراد و کارمندان سازمان هر چه بیشتر سعی در اداره بهتر آن دارند. به منظور حمایت از حقوق مالکیت فکری، معاهدات و کنوانسیونهای متعددی به تصویب رسیدهاند. این معاهدات تحت حمایت سازمان جهانی مالکیت معنوی هستند. در کل تعداد بیست و دو کنوانسیون زیر نظر این سازمان هستند که تعداد شانزده کنوانسیون مربوط به مالکیت صنعتی بوده و شش کنوانسیون هم مرتبط با حقوق پدیدآورنده است که تا به حال کشورما به عضویت هیچکدام درنیامده است. این کنوانسیونها عبارتند از: کنوانسیون برن مصوب 1886، معاهده حقّ مؤلف وایپو(WCT) مصوب 1996، کنوانسیون رم مربوط به حمایت از تولیدکنندگان و اجراکنندگان آثار صوتی و تصویری و سازمانهای رادیوئی و تلویزیونی مصوب 1961، کنوانسیون آثار شنیداری (ژنو) مربوط به حمایت از تولیدکنندگانآثار صوتی در مقابل پدیده ضبط غیر مجاز آثار صوتی مصوب 1971،کنوانسیون بروکسل یا همان کنوانسیون ماهوارهها راجع به توزیع امواج حاوی برنامه پخش شده از طریق ماهواره مصوب 1974 و معاهده آثار اجرایی، نمایشی و ضبط آثار صوتی و تصویری وایپو (WPPT) مصوب 1996.(امانی،1383،486؛میرحسینی،1381،74) کشورهایی که به عضویت سازمان جهانی مالکیت معنوی در میآیند لزوماً نباید معاهدات تحت حمایت وایپو را بپذیرند. به عنوان مثال کشورمان ایران، از زمان پیوستن به سازمان جهانی مالکیت معنوی تا به حال، به عضویت هیچیک از کنوانسیونها و معاهدات درنیامده است. این در حالی است که بسیاری از کشورها در حال حاضر، عضویت در وایپو را مقدمهای برای عضویت در کنوانسیونهای تحت حمایت آن میدانند. تمام کشورهای عضو، پس از عضویت در سازمان سعی در نزدیکسازی و هماهنگسازی قوانین مرتبط با حقوق پدیدآورنده با معیارهای بینالمللی دارند و از این طریق،مسیر عضویت در کنوانسیونهای تحت حمایت آن را هموار میسازند.علاوه بر معاهداتی که تحت حمایت وایپو هستند، در سال 2008 کمیتهی دائمی توسعه و مالکیت فکری در وایپو شروع به کار نمود که هدفش تقویت پیوند میان مالکیت فکری و توسعه و پاسخگو کردن نظام مالکیت فکری در قبال نیازهای توسعه ای کشورهای مختلف بود . این اقدام در راستای حمایت هر چه بیشتر از مالکیت های فکری و قراردادن توسعه در برنامه های کشورهای عضو ایجاد گردید.

مبحث دوم- تلاش های بین المللی برای حمایت از حقوق مالکیت فکری
به منظور هماهنگ شدن با معیارهای بینالمللی در زمینه حقوق مالکیت فکری، از الزامات پیمودن این مسیر، لزوم آشنایی با حرکتهای بینالمللی است. بدینوسیله میتوان میزان رشد جامعه بینالمللی را برآورد نمود. پس از آن میتوان گامهایی مؤثر، منقش به تدابیر سیاسی و جامعهشناختی برداشت. گامهایی از قبیل پیوستن به معاهدات منعقده در این حوزه و یا حتی تأسیس معاهدات جدید. سیر تحول قواعد بینالمللی حقوق پدیدآورنده نشان میدهد که جامعه بینالمللی سعی دارد در عین تأمین حداکثر حقوق پدیدآورندگان آثار فکری، علمی، ادبی و هنری، بهرهمندی تمام کشورهای جهان از دستاوردهای مادی و معنوی اینگونه پدیدهها را که برای پیشرفت و توسعه ملتها در زمینههای گوناگون اقتصادی، اجتماعی، فرهنگی و سیاسی ضروری و لازم است، تضمین نماید. با پرهیز از ارائه تعریفی ثابت از آثار علمی، ادبی و هنری و با اکتفا به ذکر تمثیلی مصادیق شایع این پدیدهها، امکان حمایت از تمام انواع جدید اینگونه آفرینشهای فکری فراهم شده است. با وضع اصل رفتار ملی، لزوم مساوات و پرهیز از تبعیض در رعایت از آثار خارجی مورد تاکید قرار گرفته است. ملاحظاتی در کنوانسیونها وجود دارد که در آن نفع کشورهای در حال توسعه در نظر گرفته شده است. به عنوان مثال با پیشبینی کردن حق شرط5 در برخی موارد و نیز وضع تدریجی و پیشرونده مقررات قابل توجه به نفع کشورهای در حای توسعه، زمینه الحاق آنها به کنوانسیونهای بینالمللی حقوق پدیدآورنده، بیش از پیش فراهم شده است.
در بین معاهدات بینالمللی مرتبط با مالکیت های فکری بعضی از آنها مختص مؤلفین بوده و معاهدات دیگر به طوری تدوین یافتهاند که از سایر حقوق پدیدآورنده دفاع میکنند. لازم به ذکر است یکی از پلهای ارتباطی کشورمان با امور بینالمللی در شکل امروزین آن با کشورها، لزوم عضویت در یکی از معاهداتی است که به توضیح آن خواهیم پرداخت. در سایر عضویت در این معاهدات، آثار مؤلفی و هنرمندان و به عبارت شیواتر پدیدآورندگان ایرانی به عرصههای بینالمللی معرفی میگردد. پل ارتباطی دیگر عضویت در سازمان جهانی تجارت است، زیرا با پیوستن به آن موافقتنامههای این سازمان هم متعهد میگردیم. که موافقتنامه مرتبط با مالکیتهای فکری، موافقتنامه تریپس است. بدین ترتیب آشنایی با این معاهدات و موافقتنامهها و بررسی دستاوردهای آنها برای عرصه بینالمللی از لوازم کار است.

گفتار اول: معاهدات مرتبط با حق مؤلف
زمزمههای ابتدایی حمایت از حق پدیدآورنده با اختراع صنعت چاپ و نشر کتاب آغاز شد. اولین دسته از افراد، مؤلفان و نویسندگان کتب بودند که دفاع از حقوق آنها مورد توجه قرار گرفتو باب مالکیتهای فکری و دفاع از حقوق مادی و معنوی باز شد. به همین دلیل معاهدات و موافقتنامههای زیادی در این حوزه منعقد شد. البته خالی از توجه نمیباشد که کشورها از جمله ایران دارای موافقتنامههای دوجانبه با سایر کشورها هستند که نمیتوان آنها را در گروه منابع بینالمللی حق پدیدآورنده قرار داد. بررسی معاهدات بینالمللی از اهمیت ویژهای برخوردار است.

سازمان تجارت جهانی دارای موافقتنامههای متعددی در حوزههای گوناگون تجاری است. یکی از این موافقتنامهها،موافقتنامه تریپس6 است که یکی از قرارداد های متعدد ملحق شده به پیمان نامهی سازمان جهانی تجارت است و از جمله قرارداد هایی است که هر دولت عضو سازمان مذکور می باید به آن بپیوندد.تریپس ضمن تعیین استانداردهای کافی در خصوص چگونگی دسترسی ، حوزهی شمول و کاربرد حقوق مالکیت فکری مرتبط با تجارت، مقررات ماهوی در این باره را برای کشورها لازم الاجرا دانسته است و در مواد گوناکون تعهداتی را برای آن ها در نظر گرفته است. این موافقتنامه دارای بخش های گوناگونی است ، از جمله بخشی که مختص به محدوده و کاربرد حقوق مالکیت فکری است. این موافقتنامه هفت بخش را شامل می شود از جمله احکام عمومی و مبانی اصلی، بنیادهای موجود. محدوده و کاربرد حقوق مالکیت فکری. حمایت از حقوق مالکیت فکری، دارا شدن حقوق مالکیت فکری و محافظت از آنها، حل اختلافات، کارهای اجرایی و انتقالی ،کارهای اجرایی تنظیم کننده و احکام گوناگون. (شمسالدین،1388،16) این بخشهای چندگانه در ضمن مواد این موافقتنامه آمده و وظایف، اهداف، مصادیق حقوق پدیدآورنده و سایر موارد را شفافسازی نموده است.

تریپس بخشهای یک تا هشت، یعنی مواد 9 تا 40 را به تعیین استانداردهای مورد نظر اختصاص داده است. این موضوعات عبارتند از حق مولف و حقوق مرتبط با آن (مواد 9 تا 15)، علائم تجاری(مواد 15 تا 22)، نشانهای جغرافیایی (مواد 22 تا 25)، طرحهای صنعتی (مواد 25 تا27)، حق اختراع (مواد 27 تا 35)، نقشهی مدارهای یکپارچه (مواد 35 تا 39)، اطلاعات افشاء نشده (مواد 39 و40). براساس مفاد موافقتنامه، کشورهای عضو موظف هستند مقررات موافقتنامهی سازمان تجارت جهانی را در مورد اتباع تمام کشورهای عضو به اجرا در آورند. منظور از تبعه، تمام اشخاص حقیقی یا حقوقی هستند که تحت کنوانسیون پاریس، برن، رم و معاهدهی واشنگتن در مورد مدارهای یکپارچه باید مورد حمایت قرار بگیرند. (امانی،1383،33) الحاق به سازمان جهانی تجارت، یکی از بزرگترین خواستههای کشور ایران است. در صورت عضویت میبایست موافقتنامهی تریپس را هم بپذیرد.
موافقتنامه دارای تشابهات و تفاوتهایی با سایر کنوانسیونهای مرتبط با حقوق پدیدآورنده است. زمانی که به تشابهات آن مینگریم، این بدان معناست که مفاد سایر کنوانسیونها را پذیرفته ایم. لازمهی این پذیرش هم، ایجاد تحولات عظیم در بخشهای متعدد کشور است . همینطور نیاز مبهم به فرهنگسازی در جامعه نیز احساس میشود. در هر صورت مزایای پیوستن به این موافقت نامه غیر قابل انکار است.

اهداف کلی موافقتنامه تریپس در مقدمهی آن ، طرح شدهاند7. به اهدافی چون تقلیل انحرافات و موانع فرارویتجارت بینالملل،تشویق حمایتموثر و کافی از حقوق مالکیت فکری به عنوان یک ضرورت اشاره شده است.(زرکلام،1387،481؛ ساعدوکیل،1388،97) در خصوص انتقال فناوری این توضیح مفید به نظر میرسد که تریپس خود را به اصولی که در مجموعهی اصول راهنمای انتقال فناوری اعلام شده که برخی موازین ممنوع کنندهی رویههای تحدید کنندهی تجاری را در بر دارد و مانعی بر سر راه انتقال منصفانهی فناوری خصوصاً به کشورهای در حال توسعه نمی باشد، پایبند میداند. (130،1998،(Blakeney در واقع کاستن از انحرافات و موانع مرتبط با تجارت بینالمللی و در نظر گرفتن نیاز به ارتقای حمایت مؤثر و کافی از حقوق مالکیت فکری از اهداف موافقتنامه است. برای اینکه شیوههای ناظر به حمایت از این حقوق، خود به مانعی بر سر راه تجارت مشروع مبدل نشود،تقنین قواعد و مقررات جدید در این حوزه مطابق با اهدافی که از آن سخن به میان آمد، احساس میشد.
بعضی از اصول حاکم بر تریپس همانند اصل رفتار ملی و اصل دولت کاملهالوداد از اصولی هستند که در سایر کنوانسیونها و معاهدات بینالمللی به چشم میخورند. این اصول نقش بسزایی در تنظیم روابط بین کشورهای عضو دارند. کشورها در زمان عضویت خود، میتوانند با برداشتهایی که از این اصول دارند، برآوردی بر منافع ملی و مواضع و منافع حاصلهی بعدی خود داشته و پس از آن، مقدمات عضویت در سازمان را

پایان نامه
Previous Entries پایان نامه با واژه های کلیدی قاعده لاضرر، سوره بقره، مالکیت معنوی، فقهی و حقوقی Next Entries پایان نامه با واژه های کلیدی مالکیت فکری، مالکیت معنوی، سازمان تجارت جهاني، تجارت جهانی