پایان نامه با واژه های کلیدی عملیات بانکی، مقایسه تطبیقی، افزایش درآمد

دانلود پایان نامه ارشد

گوناگوني ارائه شده است كه از آن جمله مي توان به موارد ذيل اشاره نمود (آماده و جعفرپور، 1388):
– فراهم آوردن امكان دسترسي مشتريان به خدمات بانكي با استفاده از واسطه هاي ايمن و بدون حضور فيزيكي (Daniela, and et al, 2004).
– استفاده مشتريان از اينترنت براي سازماندهي، آزمايش و يا انجام تغييرات در حسابهاي بانكي خود و يا سرمايهگذاري در بانكها براي ارایه عمليات و سرويسهاي بانكي (Nexhmi,2004).
– ارائه مستقيم خدمات و عمليات بانكي به مشتريان از طريق كانالهاي ارتباطي متقابل الكترونيك (Ibrahimi, 2002).
2-2-5-1- تاریخچه بانكداري الكترونيكي
2-2-5-1-1- پیدایش بانکداری الکنرونیکی
يكي از ابزارهاي ضروري براي تحقق و گسترش تجارت الكترونيك، وجود سيستم بانكداري الكترونيك است كه همگام با سيستمهاي جهاني مالي و پولي عمل و فعاليتهاي مربوط به تجارت الكترونيك را تسهيل كند. در حقيقت ميتوان گفت كه پيادهسازي تجارت الكترونيك، نيازمند تحقق بانكداري الكترونيك است. به همين دليل، استفاده از سيستمهاي الكترونيك در موسسات مالي و اعتباري جهان به سرعت رو به گسترش بوده و تعداد استفاده كنندگان از خدمات بانكداري الكترونيك روز به روز در حال افزايش هستند (صنايعي و صالحنيا، 1387).
تحولات شگرف در نظام بانكداري را به چهار دوره ميتوان تقسيم كرد. هر دوره از تكامل براي مديران نظام بانكي، اين امكان را فراهم نموده است كه اوقات تلف شده را در محيط رقابتي به حداقل رسانده و در گستره بالاتري به ارائه خدمت پرداخته و سرعت، كيفيت، دقت و تنوع خدمات خود را افزايش دهند (آماده، جعفرپور، 1388):
دوره اول: اتوماسيون پشت باجه7: فنآوري اتوماسيون پشت باجه در دهه 1960 رواج داشت و اين امكان را فراهم نمود تا دفاتر و كارتها از شعب حذف و گردش روزانه حسابها در پايان هر روز، به رايانههاي مركزي براي بهروز شدن ارسال گردد. اين دوره، نقطه آغازين كاربرد رايانه در نظام بانكي بوده و كاربرد اصلي آن محدود به ثبت دفاتر و تبديل اسناد كاغذي به فايلهاي رايانهاي بود (Amadeh et al, 2007).
دوره دوم: اتوماسيون جلوي باجه8: اين دوره از اواخر دهه 1970 و زماني آغاز شد كه كارمند شعبه بهصورت پيوسته به حسابهاي جاري دسترسي داشته و امكان انتقال پيوسته اطلاعات از طريق بهكارگيري خطوط مخابراتي و رايانههاي بزرگ مركزي ميسر و ممكن گرديد. در اين دوره بانكها از شبكههاي مخابراتي موجود كه در اختيار و انحصار شركتهاي دولتي بود استفاده ميكردند (Commercial Ministry, 2005).
دوره سوم: متصل كردن مشتريان به حسا بها: دراين دوره كه از اواسط دهه 80 آغاز شد امكان دسترسي مشتريان به حسابهايشان فراهم گرديد. يعني مشتري از طريق تلفن يا مراجعه به دستگاه خودپرداز (ATM) و استفاده از كارت هوشمند يا كارت مغناطيسي يا كامپيوتر شخصي به حسابش دسترسي پيدا ميكرد و ضمن انجام عمليات دريافت و پرداخت، نقل و انتقال وجوه بهصورت الكترونيك انجام ميداد. مهمترين ويژگي دوره سوم كه آن را از دورههاي قبل متمايز مينمود توسعه سامانههاي ارتباطي مشتريان با حسابهايشان بود (Commercial Ministry, 2005).
دوره چهارم: يكپارچهسازي سامانهها و مرتبط كردن مشتري با تمامي عمليات بانكي: آخرين دوره تحول در نظام بانكي زماني آغاز شد كه انجام تمام عمليات بانكي بطور الكترونيكي دنبال شد. در اين دوره هم بانك و هم مشتريان ميتوانند بطور دقيق و منظم اطلاعات مورد نيازشان را كسب كنند؛ چرا كه اساس سامانههاي جديد بانكي، مشتريمداري بوده است نه حسابمداري. در اين دوره صرفهجويي واقعي در نيروي انساني بوجود آمد و پول كاملا حالت الكترونيكي و غيرقابل لمس پيدا مينمايد و ابزار تعامل دو طرف يعني مشتري و بانك، خدمات الكترونيكي ميباشد (Amadeh et al, 2007). آنچه حایز اهميت است ويژگي فعال و آيندهنگر خصوصيات بانكداري الكترونيكي در مقايسه با بانكداري سنتي است. در حالي كه در سال 1981 ماشينهاي تحويلداري خودكار تنها 6 درصد از كل مبالغ نقد كه از حسابها دريافت ميشد را پوشش ميدادند، اين نسبت در سال 1990 به 44 درصد و در سال 1994 به 49 درصد رسيد (Amadeh et al, 2007). طبق تحقيقات موسسه فارستر، پيشبيني شده بود طي سالهاي 2002 تا 2006، حجم تجارت الكترونيك بهطور متوسط سالانه بيش از 58 درصد رشد نمايد و از 2 هزار و 293 ميليارد دلار در سال 2002 به بيش از 12 هزار و 837 ميليارد دلار در سال 2006 برسد (Tambouris et al, 2003).
2-2-5-1-2- بانكداري الكترونيكي در ايران
با درنظرداشتن پيشرفتهاي سريع فنآوري اطلاعات و ارتباطات و بهكارگيري آن در نظام بانكداري، جمهوري اسلامي ايران نيز از دهههاي 60 و 70 شمسي تلاشهاي زيادي را در جهت استفاده از سامانههاي رايانهاي در بانكها انجام داد. با وجود موانع و مشكلاتي كه در راه گسترش بانكداري الكترونيكي وجوه در ايران وجود داشت، اقدامات قابل توجهي در اين زمينه انجام شده است. همچنين نتايج تحقيقات نشان ميدهد دستگاههاي خودپرداز در ايران از سوي مردم بهعنوان نماد بانكداري الكترونيك شناخته ميشوند، چرا كه شروع بانكداري الكترونيك در كشور با نصب و راهاندازي دستگاههاي خودپرداز همراه بود (Commercial Ministry, 2005). تا قبل از سال 1369 اقدام جدي جهت استفاده از كارت هاي بانكي در كشور صورت نگرفت تا آن كه در سال 1370 بانك تجارت توانست اولين كارت بانكي را صادر نمايد كه به طرح چك كارت بانك تجارت معروف شد. پيرو اين اقدام بانك تجارت، بانك سپه نيز در سال 1371 با نصب هفت دستگاه ماشين خودپرداز (ATM) كارت بانكي صادر كرد (Ibrahimi, 2002).

2-2-5-2- انواع بانکداري الکترونیک
بهطورکلی بانکداري الکترونیک را میتوان به انواع ذیل تقسیم نمود (central bank, 2002 به نقل از شاهرودی و همکاران، 1389):
2-2-5-2-1- بانکداري خانگی
مشتریان بانکها از طریق رایانههاي شخصی و با استفاده از مودم و همچنین یکخط تلفن میتوانند به اطلاعات رایانه مرکزي بانکها در اینترنت و یا اینترانت دسترسی پیدا کرده و آنگاه عملیات بانکی خود را انجام دهند. بهعبارت دیگر بانکداري خانگی عبارت است از انجام تقریبا کلیه عملیات بانکی از طریق رایانههاي شخصی موجود در منازل و با استفاده از خطوط مخابراتی.
2-2-5-2-2- بانکداري از راه دور9
شتاب در رشد بانکداري از راه دور، از سالهاي 1980 به بعد با استفاده از تلفنهاي همراه در دنیا آغاز شد. این رشد در حقیقت با گسترش شبکههاي بیسیم10 و تلفنهاي همراه11، و قابلیت وصل شدن تلفنهاي همراه به اینترنت موجب گردید تا مشتریان بانکها از هر نقطهاي امکان دسترسی به حسابهاي خود در بانک را داشته باشند و بتوانند عملیات بانکی خود را انجام دهند و پدیده جدیدي بهنام بانکداري از راه دور را بوجود آورند.
2-2-5-2-3- بانکداري اینترنتی
بانکداري اینترنتی را میتوان به معنی انجام کلیه عملیات بانکی از طریق وبسایت ایجاد شده توسط بانک در اینترنت دانست.
2-2-5-1-4- تلفنبانک
در حال حاضر بانکها با نصب بردهاي الکترونیکی بر روي تلفنبانک بر روي رایانههاي مرکزي شبکههاي داخلی و شبکههاي متمرکز، امکان پاسخگویی خودکار به مشتریان را فراهم کردهاند. کاربران با در اختیار داشتن تلفنهاي مجهز به سیستم «تن12» – از طریق ایجاد ارتباط با تلفنبانک– امکان دریافت صورتحساب و آگاهی از موجودي حساب خود را دارند.
2-2-5-2-5- بانکداري از طریق تلویزیون کابلی
در شیوهي بانکداري از طریق تلویزیون کابلی، با استفاده از یک سیستم کنترل از راه دور و انتخاب کانال تلویزیونی مربوط به بانک، مشتریان میتوانند بسیاري از عملیات بانکی را که از طریق تلفن عادي انجام میشود پیگیري و به انجام برسانند.
2-2-5-2-6- دستگاه خودپرداز
یکی دیگر از روشهاي نوین در بانکداري الکترونیک، استفاده از دستگاه خودپرداز است. انجام بسیاري از امور بانکی، از طریق خودپرداز امکانپذیر است. با توجه به اینکه شخص با در دست داشتن کارت خود و با وارد کردن شماره رمز، باید در محل دستگاه حضور داشته باشد، موارد ایمنی آن کمتر مورد توجه قرار گرفته است.
2-2-5-2-7- دستگاه فروش نقطهاي13
از روشهاي دیگر در بانکداري الکترونیکی، دستگاه فروش نقطهاي میباشد که بهطور وسیع در فروشگاهها و مراکز خدماتی مورد استفاده قرار میگیرد. در این شیوه، مشتري با استفاده از کارت هوشمند و قرار دادن آن در دستگاه و با وارد کردن رمز خود، میتواند براي خرید کلیهي کالاها و خدمات خود بهجاي پول نقد از کارت استفاده کند.
2-2-5-3- سطوح بانکداري الکترونیک
بانکداري الکترونیکی را میتوان براساس دامنه و فضاي اصلی انتقال الکترونیکی وجوه و فناوري اطلاعات و ارتباط به دو سطح تقسیم کرده و مورد بررسی قرار داد (گودرزي وزبیدي، 1387):
2-2-5-3-1- بانکداري الکترونیکی مصرفکننده14 (در سطح مشتري):
منظور از بانکداري الکترونیکی مصرفکننده، آن بخش از بانکداري الکترونیکی است که توسط اشخاص و مشتریان حقیقی بانک مورد استفاده قرار میگیرد. بهبیان دیگر، آن بخش از بانکداري است که مشتریان و مصرفکنندگان نهایی با آن سر و کار دارند. این بخش از بانکداري الکترونیکی مبتنی بر ابزارهاي نظیر ماشینهاي خودپرداز (ATM) و پایانههاي فروش (POS) و مشتمل بر بانکداري تلفنی، بانکداري خانگی / دفتري و بانکداري اینترنتی است.
2-2-5-3-2- بانکداري الکترونیکی بین بانکی15:
انتقال الکترونیکی وجوه بین بانکها در کشورهاي مختلف به شیوههاي گوناگون انجام میشود. یک شیوه جهانی انتقال الکترونیکی وجوه استفاده از شبکه سوئیفت16 (SWIFT) است. بانکهاي عضو در این شبکه بانکی بهراحتی میتوانند به انتقال الکترونیکی وجوه بین خود بدون محدودیت مرز و در سطح بینالمللی اقدام نمایند. سوئیفت به طور معمول براي نقل و انتقال بینالمللی پول بین بانکها مورد استفاده قرار میگیرد. علاوه بر سوئیفت، کشورهاي پیشرفته براي انتقال الکترونیکی وجوه بین بانکهاي خود از سیستمهاي داخلی نیز استفاده میکنند بهطور مثال در کشور آمریکا از (CHIPS)17، انگلستان (CHAPS)18 و مالزی (RENTAS)19 استفاده میشود. در ایران نیز اطلاعات بانکی در سطح بینالملل و خارج از کشور از طریق شبکه بینالمللی سوئیفت انجام میشود، اما در داخل کشور تبادل اطلاعات از طریق شبکه تبادل اطلاعات بانکی (شتاب) و مرکز هماهنگی تبادل اطلاعات بین بانکی (مهتاب) صورت میگیرد.
2-2-5-4- مقایسه بانکداري الکترونیکی با بانکداري سنتی
آنچه در مقایسه بانکداري الکترونیکی با بانکداري سنتی قابل توجه است، ویژگی فعال و آیندهنگر بانکداري الکترونیکی است. بانکداري سنتی با دیدي محافظهکارانه سعی مینماید به شیوههاي مختلف هزینههاي بانکی را کاهش دهد، در صورتی که بانکداري الکترونیکی ضمن ارایه جامع خدمات بانکی، بهدنبال توسعه و تحول با هدف جلب رضایت مشتري بوده و براي افزایش درآمد – از طریق ارایه خدماتی که در قبال آنها کارمزد دریافت میدارد– سیاستگذاري میکند. بنابراین، در بانکداري الکترونیکی هر چند که کاهش هزینههاي بانکی نیز مورد توجه قرار میگیرد، اما اصلیترین هدف، رشد درآمد بانک از طریق ارایه خدمات متنوع است (ونوس و مختاران، 1381). در جدول 2-1، مقایسه تطبیقی بین ویژگیهاي بانکداري الکترونیکی و سنتی ارائه شده است (وزارت بازرگانی، 1384):

جدول 2-1: مقایسه تطبیقی بین ویژگیهاي بانکداري الکترونیکی و سنتی
بانکداري الکترونیکی
بانکداري سنتی
• بازار نامحدود از لحاظ مکانی.
• رقابت نام هاي تجاري.
• ارایه خدمات گسترده.
• ارایه خدمات متنوع بر اساس نیاز، سفارش مشتري نوآوري.
• بانکهاي چند منظوره مجهز به امکانات الکترونیکی.
• تمرکز بر هزینه و رشد درآمد.
• کسب درآمد از طریق کارمزد.
• از نظر زمانی نامحدود و 24 ساعته.
• وجود رابطه نزدیک و تنگاتنگ بین بانکی.
• بهدلیل استفاده از رایانه، حجم کاغذ و نیروي انسانی بهشدت کاهش مییابد.
• بازار محدود.
• رقابت بین بانکها.
• ارایه خدمات محدود.
• ارایه خدمات به یکشکل خاص.
• متکی بر شعب.
• تمرکز بر هزینه.
• کسب درآمد از طریق حاشیه

پایان نامه
Previous Entries پایان نامه با واژه های کلیدی بانک مرکزی، بانک کشاورزی، تجارت الکترونیک Next Entries پایان نامه با واژه های کلیدی وفاداری مشتری، وفاداری مشتریان، رویکرد رفتاری