پایان نامه با واژه های کلیدی عدم قطعیت، مکان‌یابی، مدل‌سازی

دانلود پایان نامه ارشد

باربری
Don et al. (1995), Lumsdenk et al. (1999), Aversa et al. (2005), Baird (2006), Cunha and Silva (2007), Yaman et al. (2007), Eiselt (2007).
در مقاله‌ی Eiselt (2007) به بحث مکان‌یابی محل دفن زباله به عنوان محور با توجه به ایستگاه‌های حمل‌و‌نقل زباله پرداخته شده است.
1-2-2-3. خدمات تحويل پستی و شرکت‌های تحويل سريع بسته
Kuby and Gray (1993), Krishnamoorthy et al. (1994), Ernst and Krishnamoorthy (1996), Ebery et al. (2000).

1-2-2-4. سيستم‌های ارتباط از راه دور و شبکه‌های تحويل پيام
Lee et al (1996) و Klincewicz (1998) در دو مقاله‌ی خود به این بحث پرداخته‌اند.

1-2-2-5. خدمات اضطراری
Hakimi (1964) و Berman (2007). در مقاله‌ی اخیر به مکان‌یابی محل استقرار بالگرد به عنوان محور برای ارائه‌ی خدمات به بیمارستان‌ها و مجروحان پرداخته شده است.

1-2-2-6. انبارهای زنجيره‌ای زنجيره تأمين
Campbell et al (2002) به بررسی انبارهای زنجیره‌ای زنجیره تأمین شرکت‌های بزرگی چون وال-مارت4 پرداخته‌اند.

1-2-2-7. شرکت‌های توليدی در زمينه‌ی جابجايی صحيح
ممکن است به عنوان مثال یک کارخانه‌ی مونتاژ بزرگ خواسته باشد مکان‌های بهینه‌ای برای انبار مواد اولیه تعیین کند تا تمامی قسمت‌های مونتاژ بتوانند به طور کارا مواد اولیه را دریافت کنند.

1-2-3. مثال‌های عملی از کاربرد مسئله‌ی مکان‌يابی محور
(1) شبکه‌ی راه‌آهن مجارستان که بوداپست پایتخت این کشور به عنوان محور انتخاب شده است.
(2) دو خط هوایی بزرگ آمریکا با ادارات مرکزی در آتلانتا و شیکاگو دارای شبکه‌ی محور هستند.
(3) فرودگاه دبی، محور بسیاری از پروازهای خارجی در خاورمیانه است.
(4) Aversa et al. (2005) یک مدل برنامه‌ریزی مختلط برای انتخاب یک بندر محور در ساحل شرقی آمریکای جنوبی از میان یک مجموعه‌ای از 11 بندر که به تقاضای منطقه‌ای برای حمل‌و‌نقل خدمات می‌دهند، ساختند. در این مطالعه بندر‌های برزیل، آرژانتین و اروگوئه به علاوه بندر‌های مبدأ/مقصد مختلف در جهان مورد بررسی قرار گرفتند. مدل شامل 3883 متغیر تصمیم و 4225 محدودیت شد. پس از حل مدل، بندر سانتوز در برزیل به عنوان بندر محور تعیین شد.

1-2-4. بهينه‌سازی استوار شبکه‌های لجستيک در شرايط غير‌قطعی
لجستیک، همان طور که به طور گسترده توسط Riopel et al. (2005) تعریف شده است «آن بخشی از فرآیند زنجیره تأمین است که جریان موثر پیشرو و معکوس را برنامه‌ریزی، ذخیره‌ی کالا‌ها را اجرا و عملکرد را کنترل می کند و جهت برآورده کردن نیاز‌های مشتری اطلاعات مربوط بین نقاط مبدأ و مصرف را تأمین می‌کند». خب واضح است که برنامه‌ریزی و مدیریت این طیف گسترده از فرآیند‌ها، بسیار پیچیده خواهد بود. به عبارتی دیگر تصمیم‌گیرندگان بایستی تمرکز خود را بر مدیریت هر خطر احتمالی سیستم لجستیک، از همان ابتدای کار یعنی فاز طراحی، بگذارند. در نتیجه شرایط پیش‌بینی‌نشده در مدت زمان پیاده‌سازی شاید کمتر منجر به بی‌اعتباری برنامه‌ی طراحی اولیه و یا مختل نمودن عملکرد اهداف شود.
یکی از دشواری‌های اصلی مسائل مدیریت لجستیک این است که چگونه عدم قطعیت آینده را به طور خردمندانه‌ای در مرحله‌ی مدل‌سازی در نظر بگیریم. در دنیای واقعی وجود اطلاعات و داده‌های شلوغ، ناقص و نادرست واقعیتی اجتناب‌ناپذیر است که در بسیاری از موارد بر کارایی فرآیند شبکه‌ی لجستیک (به عنوان مثال، مکان‌یابی مراکز لجستیک، طرح‌های توزیع و تقاضاهای مشتری) در مرحله‌ی پیاده‌سازی تأثیر می‌گذارند، بنابراین مدل‌سازی نادرست این عدم قطعیت‌های ذاتی ممکن است منجر به عملیاتی نشدن این طرح‌ها شود. همچنین یکی از نقش‌های حیاتی مدیران لجستیک به نحوه‌ی برخورد با محیط‌های شلوغ و غیر‌قطعی برمی‌گردد که به منظور دستیابی به شبکه‌هایی موثر با برنامه‌ریزی مجدد کمتر است.
اهمیت این موضوع باعث رشد قابل‌توجهی در تعداد مطالعات مربوط به عدم قطعیت در زنجیره تأمین، شبکه‌های لجستیک و روش‌های مدل‌سازی آن‌ها جهت بهینه‌سازی طراحی و عملکرد شبکه‌های تحت عدم قطعیت شده است.
در مطالعات و برنامه‌ریزی لجستیک از دو روش کلی برای مواجهه با عدم قطعیت استفاده می‌شود:
1- روش‌های واکنشی: آن‌ها پس بهینه هستند، در نتیجه هیچ مکانیزم مستقیمی جهت کنترل حساسیت تصمیمات گرفته‌شده در مورد عدم قطعیت ارائه نمی‌کنند. آنالیز حساسیت در این گروه طبقه‌بندی می‌شود.
2- روش‌های کنشی: بر‌خلاف گروه قبلی، این شیوه‌ها برای جواب‌های حاصلی به کار می‌روند که دارای حساسیت کمتری نسبت به عدم قطعیت هستند. برنامه‌ریزی تصادفی یک روش متعارف بهینه‌سازی با داده‌های احتمالی است که به این گروه تعلق دارد.
یکی از نقصان‌های برنامه‌ریزی تصادفی محدودیت آن در مدیریت اولویت‌ها و یا مغایرت ریسک تصمیم‌گیرندگان است. اخیراً یک برنامه‌ریزی بهبودیافته به نام برنامه‌ریزی استوار با توانایی مقابله با این نقصان توسعه داده شده است. با توجه به شایستگی‌های انعطاف‌پذیر مدل‌سازی اجازه داده‌شده در بهینه‌سازی استوار، کم‌کم انتظار می‌رود که این روش بتواند یک روشگان معتبر برای مسائل لجستیک غیر‌قطعی در دنیای واقعی ارائه دهد. به عبارتی دیگر، سادگی پیاده‌سازی این روش تصمیم‌گیرندگان را قادر می‌سازد تا سیستم لجستیک را بدون داشتن رویه‌های برنامه‌ریزی پیچیده، کنترل و مدیریت کنند.

1-3. بيان مسئله و اهداف تحقيق
در این پایان‌نامه مدل‌های خاصی از مسائل مکان‌یابی محور تحت عنوان مدل‌های تخصیص ساده و چندگانه‌‌ی ظرفیت محدود بررسی ‌شده‌اند. برای انجام این مهم مدل‌ها را بر اساس آنچه که در مقالات پیشین ارائه شده است، در اینجا نیز آورده‌ایم و آخرین تغییرات موجود در مرور ادبیات را بر روی آن‌ها اعمال کرده‌ایم. در این مدل‌ها بر اساس نوع الگوی آن‌ها که ساده و چندگانه است، گره‌های غیر محور را به محورهای مواصلاتی بهینه‌ای که مدل پس از حل آن‌ها را انتخاب می‌کند، وصل می‌کنیم. همان طور که می‌دانید هر زمان که بحث جریان، هزینه‌ی راه‌اندازی محور و ظرفیت هر گره پیش کشیده می‌شود، عدم قطعیت نیز در مدل مطرح‌ شده و اثر غیر‌قطعی بودن این پارامترهای یادشده نیز بررسی می‌شود.
به دلیل اینکه نوع الگوی تخصیص گره‌ها به محورهای بهینه‌ی منتخب، ظرفیت محدود انتخاب شده است، تنها اثر پارامترهایی چون ظرفیت هر گره و هزینه‌ی راه‌اندازی مربوط به هر محور را غیر‌قطعی در نظر گرفته و با استفاده از معیار حداقل حداکثر تأسف که نوع خاصی از رویکرد بهینه‌سازی استوار است به بررسی این مدل بر روی مجموعه داده‌های هواپیمایی ایران (IAD) می‌پردازیم.
مهم‌ترین هدف این تحقیق تخصیص بهینه‌ی ساده و چندگانه‌ی گره‌های غیر محور به گره‌های محور با در نظر گرفتن عدم قطعیت در پارامترهای ظرفیت و هزینه‌ی راه‌اندازی هر محور است. در کنار این هدف اصلی، هدف‌های فرعی دیگری نیز مانند بررسی هزینه‌های انتقال بین محورهای منتخب و اینکه با افزایش ضریب هزینه‌ی انتقال بین محورها چه تأثیری در انتخاب شدن گره‌های محور می‌توان مشاهده کرد، صورت گرفته است.

1-4. ضرورت انجام تحقيق و کاربردهای آن
همان طور که در قسمت قبلی نیز اشاره شد مسئله‌ی مورد بررسی در این پایان‌نامه الگوی تخصیص بهینه‌‌ی ساده و چندگانه‌ی ظرفیت محدود مسئله‌ی مکان‌یابی محور مبتنی بر رویکرد بهینه‌سازی استوار است. از آنجایی که در مقالات پیشین به بررسی این مدل‌ها در حالت ظرفیت محدود و در حضور پارامترهای غیر‌قطعی پرداخته نشده است، لازم است تا نتایج این مدل‌ها در حالت ظرفیت محدود و در حضور پارامترهای غیر‌قطعی چون هزینه‌ی راه‌اندازی محور و ظرفیت هر گره بیشتر مورد تجزیه و تحلیل قرار گیرد.
با نگاهی دقیق به مرور ادبیات متوجه می‌شویم که تعداد مقالات زیادی به تخصیص ساده و چندگانه‌ی ظرفیت نامحدود مسئله‌ی مکان‌یابی چه در حالت قطعی و چه در حالت غیر‌قطعی پرداخته‌اند اما در زمینه‌ی ظرفیت محدود این مسائل در حالت غیر‌قطعی مقاله‌ای دیده نمی‌شود که با استفاده از روش‌های رایج بهینه‌سازی اعم از بهینه‌سازی استوار، روش‌های فازی و … به بررسی این مسائل پرداخته شده باشد.
روشگان این پایان‌نامه بر روی داده‌های هواپیمایی فرودگاه‌های مختلف آزمایش شده است و محورهای بهینه در هر بار آزمایش انتخاب شده و به تصویر کشیده شده‌اند. همان طور که همه می‌دانیم هر فرودگاهی به نوبه‌ی خود دارای محدودیت‌هایی در سرویس‌دهی و ارائه‌ی خدمات به مشتریانش است. محدودیت‌هایی چون ظرفیت تقاضا، تعداد ناوگان‌های حمل‌و‌نقل، موقعیت جغرافیایی و استراتژیکی محل احداث فرودگاه و … در انتخاب محورهای مواصلاتی در بیشتر فرودگاه‌های کشور وجود دارند که در اکثر موارد در انتخاب محورهای مواصلاتی از این عامل‌های تعیین‌کننده چشم‌پوشی شده و فرودگاه‌ها در مکان‌های بسیار نامناسبی احداث ‌شده‌اند و این امر موجب نارضایتی مشتریان و کاهش کارایی و سود‌دهی فرودگاه‌ها شده ‌است.

1-5. ساختار پايان‌نامه
در فصل اول این پایان‌نامه به بررسی تعاریفی کلی از حوزه‌ی مورد تحقیق و کاربردهای نظریه و عملی آن پرداخته می‌شود و ضرورت‌های انجام تحقیق و اهداف و کاربردهای مهم آن در دنیای واقعی نشان داده‌ می‌شود. در فصل دوم به مرور ادبیات موجود در مقالات پیشین پرداخته و مقالات از منظرهای مختلف دسته‌بندی و طبقه‌بندی می‌شود و شکاف موجود در تحقیق به خوبی تشریح می‌شود. در فصل سوم مدل‌های ریاضی موجود در این زمینه معرفی شده و پارامترها و متغیرهای تصمیم‌گیری نیز ارائه خواهند شد. در فصل چهارم نتایج مدل‌های مختلف چه در حالت قطعی و چه در حالت غیر‌قطعی بررسی شده و به تفسیر در مورد آن‌ها به بحث خواهیم پرداخت. در فصل پنجم نیز خلاصه‌ای از فصول قبلی را آورده و برای انجام تحقیق‌های آینده نیز پیشنهاد‌هایی ارائه می‌گردد.

فصل دوم
مروری بر ادبیات تحقیق
2-1. مقدمه
2-2. طبقه‌بندی مقالات از مناظر مختلف
2-3. مروری بر ادبیات بهینه‌سازی استوار
2-4. نتیجه‌گیری از تحقیقات گذشته و بیان ایده‌های تحقیق

2-1. مقدمه
در این فصل به مرور ادبیات مقالات پیشین در باب مدل‌های تخصیص ساده و چندگانه‌ی مسئله‌ی مکان‌یابی ‌محور ظرفیت محدود و نامحدود در حالت‌های قطعی و غیر‌قطعی می‌پردازیم و خلاصه‌ای از کارهای انجام‌شده در مقالات مذکور را به تصویر می‌کشیم.

2-2. طبقه‌بندی مقالات از مناظر مختلف
برای بررسی هر چه دقیق‌تر مقالات ارائه‌شده در خصوص مدل‌های موجود در مرور ادبیات و مشخص کردن موضوعات مورد علاقه‌ی محققان در این زمینه 2 نوع دسته‌بندی در مرور ادبیات انجام می‌دهیم: (1) مروری بر ادبيات مدل‌های ساده و چندگانه در حالت قطعی و (2) مروری بر ادبيات مدل‌های تخصيص ساده و چندگانه در حالت غیر‌قطعی.

2-2-1. مدل‌های قطعی تخصيص ساده و چندگانه‌ی مسئله‌ی مکان‌يابی محور
اولین روش‌های ابتکاری برای مدل تخصیص ساده‌ی مسئله‌ی مکان‌یابی p-محور میانه توسطO’Kelly (1987) ارائه شده است. در هر دوی روش‌های ابتکاری او، تمامی انتخاب‌های ممکن مکان‌های p-محور به حساب می‌آیند. در روش ابتکاری اول (HEUR1)، گره‌های تقاضا به نزدیک‌ترین محور اختصاص ‌یافته‌اند و در روش ابتکاری دوم (HEUR2)، بر اساس مقدار تابع هدف، بهترین دو محور نزدیک به گره‌ی تقاضا انتخاب می‌شوند. از روش‌های ابتکاری برای حل مجموعه داده‌های CAB5 استفاده شده است.
Klincewicz (1991, 1992) در مقاله‌های خود روش‌های ابتکاری متنوعی را برای مدل تخصیص ساده‌ی مسئله‌ی مکان‌یابی p-محور میانه توسعه داده است. Klincewicz (1991) یک روش ابتکاری مبادله‌ای بر اساس بهبود مکانی که هر دوی رویه‌های ساده و مضاعف مبادله را لحاظ می‌کند، ارائه کرده است. مقایسه‌ی او نشان داد که این روش‌های ابتکاری نسبت به روش‌های ابتکاری خوشه‌ای و روش ابتکاری پیشنهادی در O’Kelly (1987) دارای برتری است. Klincewicz (1992) یک روش ابتکاری جستجوی ممنوعه6 و یک روش ابتکاری جستجوی حریصانه تصادفی (GRASP)7 پیشنهاد کرد که در هر دوی این روش‌ها گره‌های تقاضا به

پایان نامه
Previous Entries پایان نامه با واژه های کلیدی مکان‌یابی، تحقیق در عملیات، عدم قطعیت Next Entries پایان نامه با واژه های کلیدی مکان‌یابی، شبیه‌سازی، مدل‌سازی