پایان نامه با واژه های کلیدی سازمان تجارت جهاني، سازمان جهانی تجارت، سازمان تجارت جهانی، تجارت جهانی

دانلود پایان نامه ارشد

عضويت را به طور كامل طي نموده‌اند و عضو رسمي هستند و يا اينكه درحال مذاكره براي عضويت هستند كه در اين صورت عضو ناظر سازمان محسوب مي‌شوند.

مبحث اول: بررسی حالت های گوناگون عضویت
به طور كلي حضور در سازمان تجارت جهاني مي‌تواند در چهار حالت رخ دهد. حالت اول عضويت كامل11است، كه داراي مراحل چندگانه است. شرايط الحاق بايد بين دولت متقاضي و طرفين متعاهد مورد موافقت قرارگيرد و با تصويب دو سوم اعضاي سازمان، قدرت اجرايي پيدا كند.
حالت دوم، حالت عضو ناظر12 است و منظور حالتي است كه كشوري در حال گذراندن مراحل الحاق باشد.هدف از عضویت ناظر در سازمان تجارت جهانی، آشنایی بیشتر با فعالیت های سازمان و کسب آمادگی برای الحاق است. حالت سوم عضويت دو فاكتو است. اين حالت شامل گروه خاصي از كشورها است. اين شرايط اصطلاحاً تحت عنوان کشور تحت الحمایه (دو فاکتو)معروف است و طبق بند 5 از ماده ی 26 گات ،کشور های استقلال یافته ای که موافقتنامهی عمومی قبلا در مورد آن ها (هنگامی که مستعمره ی یک کشور عضو گات بوده اند) مشمولیت داشته است،می توانند با حمایت و از طریق یک اعلامیه توسط کشور مربوط (استعمار گر سابق) به عضویت گات درآیند.
نوع دیگر از عضویت ،عضویت مشروط13 است .این نوع از شرایط عضویت به ندرت و درموارد خاص صورت می پذیرد. به عنوان مثال،عضویت مشروط تنها در مورد تونس مصداق داشته است.(صنايعي و آذربايجاني،1378،183) كشورمان ايران درحال حاضر در سازمان تجارت جهاني عضو ناظر است و درحال گذراندن مراحل الحاق است. سازمان تجارت جهاني درسال 1992 تصميمات جديدي را براي كشورهاي ناظر اتخاذ نموده است. مدت حضور كشورهاي ناظر را به مدت 5 سال محدود نموده است. پس از اين تاريخ كشور ناظر بايد عضو رسمي شود و در غير اين صورت دلايل عدم عضويت خود را بايد شرح دهد. كشورهاي ناظر مانند اعضاي ديگر سازمان بايد گزارش سياست خارجي و تحولات آن را به سازمان بدهد و اين كشورها بايد ساليانه مبالغي را به عنوان كمك داوطلبانه به سازمان بدهند.

مبحث دوم: علل محرک عضویت در سازمان تجارت جهانی
عوامل بي‌شماري باعث تحريك كشورها به عضويت در سازمان تجارت جهاني مي‌شود. ساختار و تشكيلات و موافقتنامه‌هاي اين سازمان به گونه‌اي طراحي شده‌اند كه اگر كشوري عضو سازمان نباشد، گويي به طور كلي از عرصه‌ي تجارت بين‌الملل به دور افتاده است. از سوي ديگر به اين دليل كه عضويت در موافقتنامه‌هاي سازمان پيش‌شرط عضويت در آن است، اين امر موجب به روزرساني زمینه های اقتصاد كشورهاي عضو به منظور تطبیق هر چه بیشتر با شرایط آن، مي‌شود. به همين دليل بررسي راه‌هاي عضويت در سازمان و اشكال عضويت در آن حائز اهميت فراواني است.
تجارت بدون شک برای توسعه اهمیت زیادی دارد. رابطهای قوی ای بین رشد اقتصادی (توسعه) و گسترش تجارت (واردات و صادرات) وجود دارد. بنابراین، سازمان جهانی تجارت نیز که تجارت را افزایش و سطح آن را ارتقا میدهد از این نقطه نظر موجب توسعه و مقوّم آن است. اما نقاط ضعفی نیز از چشمانداز موضوعات توسعهای در سازمان جهانی تجارت وجود دارد که نمیتوان آن را نادیده گرفت. نکته اول آن است که سازمان جهانی تجارت نهادی برخاسته از مکتب سوداگری14 بوده و توسط آن هدایت میشود. بر این اساس، همه اعضا به دنبال آن هستند که شرایط مبادله ای را خود از طریق دسترسی بهتر به بازارهای سایر کشورها بهبود بخشندونکته دوم این که با گسترش و افزایش روزافزون دامنه و گسترهی فعالیت سازمان جهانی تجارت، حوزه مداخلات سازمان جهانی تجارت فراتر از صرف سیاست تجاری رفته است. سیاستهای قانونگذاری داخلی ممکن است از کارایی و بازدهی اقتصادی قویتری حتی در صورتی که مستلزم برخی سرریزهای منطقی برای دیگران باشد، برخوردار باشد. حمایت از حقوق مالکیت فکری مثال خوبی از این مورد است. تحقیقات زیادی وجود دارد که نشان میدهد اجرای محدود این موافقتنامه ممکن است بهترین و سودمندترین گزینه برای کشورهای فقیر در مراحل اولیه توسعه َآنها باشد. انطباق کامل و مو به موی قوانین و مقررات و سیاستهای ملی با همه رویههای اساسی و هماهنگ شده موجود و استانداردها در سازمان جهانی تجارت ممکن است برای این کشورها نامناسب و غیر لازم باشد. حتی اگر اقتضاء هم داشته باشد، الزامآور ساختن این رویهها ممکن است هزینههای پیاده سازی و اجرای آنها را به شکل نامناسبی بالا ببرد که متاسفانه بار اصلی آن بر دوش کشورهای فقیر قرار خواهد گرفت.(22Hockman, 2005, ) در اينجا با يكي از مهم‌ترين مسائل موجود در زمينه‌ي الحاق مواجه هستيم. توسعه‌يافتگي يا توسعه‌نيافتگي كشورها در سازمان تجارت جهاني از اهميت فوق‌‌العاده‌اي برخوردار است و سازمان نياز به انجام اصلاحات دارد تا بتواند نيازهاي هر دو گروه را برطرف سازد. با اين ساختار فعلي فقط مي‌تواند كشورهاي توسعه‌يافته را از هر نظر راضي نگه‌دارد. تمامی ارگان ها و نهادهای موجود در سازمان تجارت جهانی به گونه ای مدیریت می گردند که حامی حقوق کشور های توسعه یافته هستند.از مصادیق بارز آن رکن حل اختلاف سازمان است.این امر بدیهی است که کشور های توسعه یافته به دلیل همین ویژگی خود ، قابلیت انطباق پذیری بیشتری با سازمان دارند. اگر كشورهاي درحال توسعه انگيزه و علاقه‌ي خود را براي پيوستن به سازمان از دست بدهند، انجام اصلاحات ملي و نزديك‌سازي به معيارهاي بين‌المللي در آن كشورها منتفي مي‌گردد و روند اقتصاد در جهان رو به افول مي‌رود. البته شايد در آينده نياز به انجام اين اصلاحات به طور جدي احساس شود. زيرا روند الحاق به سازمان روند صعودي و مناسبي است.

بخش سوم:کشورهای عضو
يكي از بهترين روش‌هاي يافتن و اصلاح موانع و نقيصه‌ها در قوانين ملي كه بيشتر در مورد كشورهاي درحال توسعه حكمفرماست، بررسي و مطالعه در سيستم حقوقي، قوانين ملي، بررسي نظام تجاري اقتصادي، بررسي برنامه‌هاي اقتصادي و ارزيابي ميزان استقبال كشورهاي توسعه يافته از حركت‌هاي بين‌المللي است. مانند پيوستن به سازمان‌هاي بين‌المللي از جمله سازمان جهاني مالكيت معنوي و سازمان تجارت جهاني و يا پيوستن به كنوانسيون‌ها و معاهدات بين‌المللي است زيرا لازمه‌ي پيوستن به اين سازمان‌ها و كنوانسيون‌ها داشتن قانوني جامع و كامل در حوزه‌ي مالكيت‌هاي فكري در عرصه‌ي ملي است. از نظر کشور های توسعه یافته مالکیت فکری یک حق خصوصی است که مثل انواع دیگر مالکیت باید مورد حمایت قرار گیرد ولی از نظر کشور های در حال توسعه مالکیت فکری یک کالای عمومی است که باید در راه توسعهی اقتصادی مورد استفاده قرار گیرد. در ادامه موضع كشورهاي درحال توسعه و توسعه يافته به تفصیل نسبت به مالكيت‌هاي فکری در عرصه‌هاي بين‌المللي مورد بررسي قرار مي‌گيرد.

مبحث اول- حقوق مالكيت فكري و كشورهاي توسعه يافته
از ضروریات يافتن نقيصه‌هاي حقوقي در قوانين ملي، ابتدائاً، بررسي موضع كشورهاي گوناگون در پيوستن به سازمان تجارت جهاني است. اين كشورها ، داراي نظام حقوقي خاصي مرتبط با مالكيت‌هاي فكري هستند و در سايه‌ي اين نظام‌ها قادر بوده‌اند مراحل مختلف پيوستن به سازمان را از سرگذرانده و به عضويت آن در آيند. كشورهاي توسعه يافته،فروشندگان وصادرکنندگان اصلی مالکیت معنوی می باشند.آن ها خواستار به دست آوردن ارزش افزوده برای تکنولوژی صادراتی خود بوده و به دنبال تامین و برقراری یک رژیم حمایتی از مالکیت معنوی در سراسر دنیا می باشند( 612 Cochrane,2001 ,) این کشور ها به ایجاد سیستم های حمایتی د رنظام های ملی خود ،توجه داشته و عمدتا در این مورد دارای نظام حقوقی پیشرفته و غنی هستندکه در زمینه های گوناگون از جمله تولید، مصرف، واردات و صادرات انواع مصادیق مالکیت های معنوی ،اختلافات و نحوه ی حل و فصل آن ها،مراجع حل و فصل اختلافات و …. حاوی مقرراتی دقیق ، شفاف و منطبق با معیارهای بین المللی می باشند.
البته با توجه به اینکه کشور های صنعتی به عنوان یک منبع در آمد، به توسعه و انتقال تکنولوژی متکی می باشند،کاملا منطقی و معقول است که این کشورها در حمایت از مالکیت معنوی دارای منفعت زیادی بوده و به دنبال ایجاد رژیم های حمایتی باشند. آن ها معتقدند،فقدان حمایت لازم از مالکیت معنوی ،منجر به سرقت تکنولوژی از کشور ها، حتی کشور های در حال توسعه و کمتر توسعه یافته نیز می گردد(Hockman,2004,277) از نظر آن ها حمایت گسترده از حقوق مالکیت معنوی حتی باعث رشد و توسعهی اقتصادی کشور های در حال توسعه نیز می گردد.(رئيسي، 1388، 57-56)سيستم حل و فصل اختلافات در سازمان تجارت جهاني در حال حاضر به گونه‌اي است كه در آن بيشتر نفع كشورهاي توسعه‌يافته تأمين مي‌گردد و اين امر ارتباط مستقيم با سيستم پيشرفته مالكيت فكري و سابقه‌ي طولاني‌مدت آن‌ها در وارد ساختن اين سيستم به نظام‌هاي حقوقي‌شان دارد. سابقه‌ي قبول اين سيستم در كشورهاي توسعه‌يافته و پيشرفتهی صنعتي بيش از ساير كشورها است.
در آمریکا به دلیل آگاهی فزاینده از مزایای دفاع از حقوق مالکیت فکری ،شرکت ها و مولفان آن سرزمین،سر انجام دولت را متقاعد کردند که در سال 1989 به عضویت کنوانسیون برن در آید.طبق برآوردها درسالی که موافقتنامهی مربوط به مالکیت فکری امضا شد از قبل این موافقتنامه حدود 100تا200 میلیارد دلار به اقتصاد آمریکا کمک شد(مومنی ،1379،170؛بزرگيوهمكاران، 1385، 14-13) و به علت کاهش تعرفه ها ،صدها هزار شغل اضافی از طریق افزایش تولید کالا نصیب اقتصاد آمریکا گردید. بهره‌وري اقتصادي كشورهاي توسعه‌يافته از مالكيت‌هاي فكري غيرقابل انكار است و آمار جديد هم همين اطلاعات را تأييد مي‌كنند. اين منبع درآمدي در كنار ساير منابع، كشورهاي توسعه‌يافته را تبديل به مراكز تجمع ثروت نموده و آن‌ها را به قدري قدرتمند كرده است كه حتي ابزارهاي ضمانتي در سازمان تجارت جهاني هم ياراي تضعيف نمودن آن‌ها را ندارد. درحال حاضر اين كشورها به قدري قدرتمند شده‌اند كه مي‌توانند در اركان مهم سازمان تجارت جهاني مثل دبيرخانه اعمال نفوذ نمايند و قدرت را به دست گيرند. دبيرخانهی سازمان به وسيله‌ي اعضا و ساير عوامل موجود تحت‌فشار است و اين امر باعث شده تا نقش منفعل و نه چندان برجسته‌اي در سازمان داشته باشد. با افزایش تعداد کشورهای عضو، دامنه ی موضوعات تحت پوشش و گسترهی قانونگذاری سازمان جهانی تجارت، رو به افزایش است وتوجه عمومی به آن نیز بیشتر شده است.
اعضای سازمان جهانی تجارت مخصوصا کشورهای در حال توسعه فعالتر شده اند و مدعی هستند که سازمان تجارت جهانی باید بیش از گذشته پاسخگوی نیازهای توسعه ای آن ها باشد و خواستار شفافیت داخلی در مذاکرات و تصمیم گیری ها هستند.افزایش وظایف سازمان تجارت جهانی زمینهی اعتراضات عمومی را برانگیخته است. این سازمان بیشتر حالت سیاسی به خود گرفته است. بزرگترین اعضای سازمان و مخصوصا ایالات متحدهی آمریکا احتمالا نسبت به ارزش و فایده یک دبیر خانهی بزرگتر و مستقل تر مشکوک و مردد هستند.اگر دبیرخانه به اندازه کافی تامین مالی نشده است به خاطر آن است که کسانی که بودجه آن را تامین می کنند نمی خواهند شاهد بزرگتر شدن آن باشند.
يكي از اركان مهم سازمان ملل متحد كه همان شوراي امنيت باشد. داراي اعضاي دائم و غيردائم. در حال حاضر قدرت در دست اعضاي دائم سازمان ملل متحد است. به همين دليل در مواجه با وقايع بين‌المللي كه به وقوع مي‌پيوندد در صورتي كه مواضع اعضاي دائم و يا غيردائم هماهنگ با اعضاي دائم در معرض خطر قرارگيرد، قطعنامه‌هاي شوراي امنيت به گونه‌اي به تصويب مي‌رسند كه همچنان سازمان بتواند حافظ موانع كشورهاي عضو شورا باشد. حال در سازمان تجارت جهاني نيز اين خطر وجود دارد كه به سازمان ملل متحد از اين نظر شباهت پيدا كند. اما خطر اینکه سازمان تجارت جهانی به سازمانی مثل سازمان ملل متحد تبدیل شود کمتر است و این به خاطر ماهیت فنی کار این سازمان است که در مذاکرات جاری آن شامل مذاکرات تنظیم امتیازات تعرفه ای و امتیازات مربوط به یارانه ها ی کشاورزی،جزئیات تعهدات تجاری خدمات،نظارت

پایان نامه
Previous Entries پایان نامه با واژه های کلیدی مالکیت فکری، مالکیت معنوی، سازمان تجارت جهاني، تجارت جهانی Next Entries پایان نامه با واژه های کلیدی تجارت جهانی، سازمان تجارت جهانی، کپی رایت، سازمان تجارت جهاني