پایان نامه با واژه های کلیدی بهبود عملکرد، ارزش افزوده

دانلود پایان نامه ارشد

هزينه ها
عده اي را عقيده بر اين است که تقليل هزينه ها به ارتقاء و افزايش بهره وري کمک مي کند? حال آن که اگر اين عمل به کاهش توليد انجاميده باشد ? در بلند مدت افت بهره وري را به دنبال خواهد داشت.

5-4-2.بهره وري يعني توليد بيشتر
برداشت نادرست ديگري که از مفهوم بهره وري وجود دارد در ارتباط با قضاوت در مورد عملکرد يک سيستم صرفا” ? بر اساس مقدار يا ارزش توليدات آن است.افزايش توليد يک سيستم (کالا يا خدمات) بر افزايش بهره وري دلالت نميکند زيرا بهره وري بنا به تعريف ?رابطه بين مقدار توليد را با منابع مصروفه نشان مي دهد و صرف تاکيد بر مقدار توليد و عدم توجه به ارتباط با آن منابع مصروفه?نتيجه گيري غلطي را بدست مي دهد.زيرا هزينه ها ممکن است در درون افزايش توليد ? نا متناسب با توليد افزايش يافته باشد يا افزايش ارزش توليدات صرفا” به دليل قيمتها و تورم باشد نه بهبود در بهره وري.
6-4-2.بهره وري يعني بهره وري نيروي کار
کوششهاي سازمان جهاني نظير سازمان بين المللي کار و سازمان آسيايي در خصوص مفهوم بهره وري معطوف بر اين است که بهره وري صرف” بهره وري نيروي کار نيست و بايد به بهره وري ساير عوامل توليد نيز توجه شود.بهبود بهره وري زماني حاصل مي شود که استفاده موثر و بهينه اي از کليه منابع در دسترس به عمل آيد به عبارت ديگر بهره وري ارتقاء يابد.
بهره وري مفهومي چند عاملي است و نگرشهاي تک بعدي نظير ارتقاء نارسايي هاي سيستم را از جهت نحوه بهره برداري از منابع آشکار نخواهد کرد و تصوير نادرستي از عملکرد آن به دست خواهد داد.بنابراين ? ارائه يک تعريف اجمالي ?غير کاربردي و بسيط از بهره وري هيچگونه کمکي به تجزيه و تحليل و تصميمگيري نخواهد کرد به سخن ديگر ? بهره وري صرفا” يک مسئله فني و مديريتي نيست بلکه در عين حال موضوعي است اجتماعي ? اقتصادي و سياسي.
7-4-2.بهره وري قابل اندازه گيري نيست
برخي بر اين باورند که بهره وري قابل اندازه گيري نيست?بلکه بهره وري با توجه به مدل ها و شاخصها امري است که مي توان آن را اندازه گيري کرد.
5-2.جلوه ها?انواع?سطوح و ارکان بهره وري
1-5-2.جلوه هاي بهره وري
نتايج فعاليت هايي که در رابطه با بهره وري صورت مي گيرد را مي توان در چهارجلوه و ويژگي مرتبط با هم نشان داد? اين ويژگي ها عبارتند از(خاکي?1377):
1- کاهش هزينه ها 2- کم شدن زمان 3- افزايش کميت 4- بهبود کيفيت
همانطور که گفته شد استراتژي هاي بهره وري مي توانند يکي يا ترکيبي از جلوه هاي فوق باشند.
2-5-2.انواع بهره وري
معمولا” توجه به مسئله بهره وري خواه در مرحله برنامه ريزي باشد خواه در مرحله اندازه گيري به يکي از 3 صورت زير مطرح ميشود(خاکي?1377)
1) بهره وري جزئي: يعني بهره وري نسبت بين ستاده و داده يک سيستم توليدي را به صورت کمي توصيف ميکند.هرگاه در نسبت مذکور از بين کليه داده ها و منابع ?صرفا” رابطه بين ستاده با يکي از منابع و عوامل توليد مورد بررسي قرار گيرد?چنين بهره وري را بهره وري جزئي مي گويند.(بهره وري جزئي = ستاده تقسيم بر يک داده يا عامل توليد).مثلا” رابطه بين توليد و يا زمان مصرف شده (يک منبع توليدي)يا رابطه توليد با نيروي کار(يک منبع توليدي) بهره وريجزئي را نشان ميد هد.به عبارت ديگر بهره وري جزئي نسبت بيت ستاده حاصل به ازاي يکي از داده هاي مورد نظر را نشان ميدهد.
2) بهره وري عامل کار:اين نسبت در واقع نشان دهنده ارزش است که استفاده از کارکنان و امکانات سرمايه اي سازمان را به مواد اوليه و قطعات و خدمات خريداري شده کسر شده از ارزش کل ستاده ها نشان ميدهد.(به ره وري عامل کار = (هزينه مواد و خدمات تامين شده از خارج از سازمان-ارزش کل ستاده)تقسيم بر هزينه داده هاي سرمايه و نيروي کار).
صورت نسبت مزبور را ارزش افزوده نيز مي گويند.
3) بهره وري کل:بهره وري کل بر خلاف بهره وري جزئي ? رابطه بين ستاده سيستم با کليه منابع مصروفه را جهت توليد آن ستاده نشان ميدهد:

بنابر اين هنگامي که در نسبت مذکور کليه منابع سيستم ? نيروي انساني ? مواد اوليه ? سرمايه و …در نظر گرفته شود ? شاخص بدست آمده نشان دهنده نحوه بهره برداري از کل منابع است.حال آن که بهره وري جزئي نحوه استفاده يکي از عوامل توليد را جهت توليد کالا يا خدمات نشان ميدهد نظير نسبت بين ستاده با نيروي کار يا نسبت ستاده به مقدار سرمايه مصروف شده.
3-5-2.سطوح بهره وري
بهره وري نشان ميدهد نتايج حاصل از کار يک سيستم در قبال استفاده از منابع و امکانات است.بهره وري از حيث آن که در چه سطحي از سيستم ها مورد تجزيه تحليل قرار دارد به چهار سطح تقسيم بندي مي شود(خاکي ?1377) بهره وري در سطح کارکنان : به تجزيه و تحليل ? اندازه گيري و بهبود بهره وري منابع انساني اختصاص دارد ? موضوع بحث آن ارتقاء و بهبود بهره وري نيروي انساني اعم از نيروي کار مستقيم يا نيرو کار غير مستقيم است.
1) بهره وري در سطح سازمان : بهبره وري يک سيستم سازماني را مطالعه و ارزيابي مي کند.
2) بهره وري در سطح بخش : بهره وري بخش هاي مختلف اقتصادي نظير بهره وري بخشهاي صنعت ? کشاورزي و …. را مورد مطالعه قرار مي دهد.
3) بهره وري در سطح ملي : بهره وري کل اقتصاد يک کشور را مورد تحليل و ارزيابي قرار مي دهد.
بهره وري خواه در سطح خرد ? خواه در سطح کلان مطرح شود ? مي تواند بر روي يکي از عوامل توليد يعني بر روي يکي از داده هاي سيستم تاکيد کند.در گذشته بهره وري صرفا” معطوف به نيروي کار بود (بهره وري جزئي) امروزه بررسي بهره وري ساير عوامل توليد به طور مجزا در قالب بهره وري جزئي و بهره وري کل منابع سيستم به عنوان بهره وري کل مورد توجه پژوهشگران و تحليل گران سيستم ها قرار گرفته است .بر حسب انواع منابع? يک سيستم بهره وري مي تواند انواع و شقوق گوناگوني به خود بگيرد .مانند : بهره وري زمين- بهره وري نيروي کار-بهره وري ماشين آلات- بهره وري سرمايه-بهره وري اطلاعات- بهره وري زمان.
4-5-2.ارکان اصلي دانش بهره وري
اصول بنياديني وجود دارند که ارکان اصلي دانش بهره وري را تشکيل مي دهند(ابطحي ?1375) :
* در نظر داشتن اين نکته که فعاليتهاي سازمان يافته بشر به صورت مداوم و بي پايان ? قابل گسترش و بهبود است و تحقيقات و تجربيات در فراگردهاي بهبود عملکرد به نفع عالم بشري مي باشد.
* در نظر داشت که اين پيشرفتها ( بهبود ها) با اين کار شروع مي شود که تشخيص دهيم چه توليد کنيم و چه چيزي را تامين نمائيم ( اثر بخشي ) ? چگونه بايد توليد و تامين کنيم ( کارائي) و تو ليد و تامين کالاها و خدمات بايد بدون وقفه (اشتغال ) صورت پذيرد.
* در نظر داشت که اثر بخشي هنگامي به وجود مي آيد که فعاليتهاي سازمان يافته بشر به سوي پاسخگويي به نيازمندي هاي اجتماعي و خواسته هاي اصيل افراد چه در داخل و چه در خارج از سازمان جهت يابد ? و نيز اثر بخشي به مفهوم کيفيت ? به معناي متغييري از پذيرش رضايت مندانه کالاها و خدمات ? اشراف و تاکيد دارد.
* در نظر داشت که اشتغال هنگامي است که فعاليت هاي موثر و کار آمد انساني وقتي که شروع شد ? به صورت مداوم و بدون وقفه ادامه يابد.
* در نظر داشت هنگامي که فعاليت هاي انساني به صورت فزاينده اي موثر و کارآمد باشد? انسان ها با افزايش استاندارد در زندگي ? از امکانات بيشتري براي توسعه و توليد ? فرصتهاي گسترده براي بازار يابي و حل و اصلاح مشکلاتي که جهان با آن مواجه است ? بهره مند خواهد شد.

6-2.بهره وري از ديدگاه قرآن
عامل نيروي انساني را مي توان اساسي ترين عامل بهره وري نام برد.ايمان ? آگاهي و توانايي نيروي انساني و حاکميت اصولي مابر اساس وظيفه و انگيزه هاي دروني ? بهرهر وري را به ميزان زيادي افزايش خواهد داد.قرآن کريم انسان را فنا ناپذير ? حيات را لبدي و خلقت را هستي را مبتني بر هدف مي داند? ربنا ما خلقت هذا باطلا”.قرآن تصريح ميک ند که همه چيز براي انسان خلق شده و در مقابل از انسان خواسته شده است که در رسيدن به کمال نا متناهي بکوشد . قرآن صنع خداوند را اتقن کل شيء مي داند.لذا انسان در مسير کمال نيز لازم است به سمت اتقان لازم حرکت کند.انسان فنا ناشدني ? در دنيا نتيجه کوشش خود را مي بيند((ان ليس للانسان الا ماسعي)) و در آخرت نيز ثمره تلاش در دنيا را مشاهده مي کند.((يوم يتذکر الانسان ما سعي)).به عبارت ديگر ? انسان معتقد به معاد ? چون معتقد به حيات ابدي است و از طرفي دنيا را مزرعه آخرت مي داند و معتقد است هر فردي که ساعتي از عمرش را در غير از آنچه بايد صرف کند بگذراند ? سزاوار حسرت طولاني در روز قيامت است ? بايد در اوج بهره وري از نعمتهاي خداوند باشد تا زيان نبيند. قرآن رابطه مثبتي بين ايمان ? اعتقاد به خدا ? معاد ? شکر ? انفاق و استغفار و بين برکات آسمان و زمين برقرار ميکند. ايمان و تقوا را هم موجب آبادي دنيا و آخرت مي داند.مهمترين مسئله در بهره وري ? شناسايي عوامل و موانع افزايش آن است.عوامل موثر بر بهره وري را مي توان به معنوي و مادي تقسيم کرد. البته آيات ? بيش تر به نسبت محصول به تمام عوامل (يعني بهره وري کل ) توجه دارن.(روزنامه تفاهم، 86/07/30)

7-2.راهبردهاي بهبود بهره وري
بهبود و ارتقاء بهره وري به تلاش برنامه ريزي شده همه جانبه اي نياز دارد و از طريق به کار گيري معيارهاي گوناگون بهره وري در عمل ? شروع مي شود.در پاره اي از موارد ممکن است رسيدن بهمنافع حاصل از بهره وري چندين سال به طول انجامد و بنابراين سازمان ها نبايد در مراحل اوليه تجربه خود در برنا مه هاي بهبود بهره وري مايوس و نااميد شوند.نظارت دقيق ? بازنگري و اقدامات اصلاحي برنامه هاي بهبود بهره وري را در مسير صحيح خود قرار خواهد داد.
در برنامه ريزي براي بهبود بهره وري ? در بدو امر لازم است که علل پايين بودن بهره وري در سازمان ها شناخته شوند.وقتي علتهاي پايين بودن بهره وري در سازمان تشخيص داده شدند ? برنامه هاي بهبود بهره وري طراحي مي شوند.برنامه ريزي براي بهبود بهره وري شامل تغيير در روش هاي انگيزش کارکنان و بهبود شرايط کار ? نظامها? دستور العملها ? روش ها ?تکنولوژي و … است (ابطحي?1375).
1-7-2.بهبود کيفي عامل کار
نيروي انساني ? مهمترين عامل در بهره وري است.در اينجا به نکاتي اشاره مي شود که کارکنان با به کارگيري آنها مي توانند بهره وري خود را بهبود ببخشند.
* نگرشهاي مثبت کاري ? همچون داشتن غرور در کار و ميل شوق يراي رسيدن به پيشرفت مستمر
* ارتقاء مهارتها و کسب مهارتهاي جديد از طريق آموزش
* کمک به همکاران در مواقع لزوم و اجراي کارها به صورت گروهي.
* مشارکت در برنامه هاي بهبود بهره وري همچون (( گروههاي کنترل کيفي)) و طرح پيشنهادها
* اجراي درست کار از همان بار اول
* حفظ سلامت جسماني
مديريت مي تواند با اجراي طرح هاي لازم و ايجاد انگيزش هاي مناسب در کارکنان از طريق اعطاي پاداشهاي مادي ? تفويض اختيارات ? ايجاد فضايي روابطي مبتني بر همکاري بين کارکنان و خود در بهبود بهره وري موثر مي باشد.کليه اين تدابير کارکنان را تشويق مي کند تا وظيفه خود را با اطمينان و اعتماد به نفس انجام دهند و به کارکناني که مفيد و موثر تبديل شوند.فابريکانت (1969 Fabricant ) بر اهميت بهبود کيفي عامل کار تاکيد مي کند و مي نويسد :آموزش مستمر و مداوم نيروي کار و ساير کوششهايي که در جهت بهبود کيفيت نيروي کار به عمل مي آيد ? نوعي سرمايه گذاري در منابع انساني ? عينا” سرمايه گذاري در ماشين آلات و تجهيزات منشاء بهره وري بالاتر است.
با آن که براي تعيين ميزان دقيق بازده سرمايه گذاري هايي که به منظورآموزش نيروي انساني انجام ميپذيرد ? بررسي واقعا” منظم و متکي به ارقام تا کنون صورت نگرفته است بنابراين يکي از محققاني که در اين زمينه پيش قدم محسوب مي شود ? بر اساس نتايج بررسي هاي خود عنوان مي کند که در اتحاد جماهير شوروي سابق تعليمات ابتدايي و تعليمات متوسطه ? کارايي کارگران را به ترتيب 40 درصد و

پایان نامه
Previous Entries پایان نامه با واژه های کلیدی درون داده Next Entries پایان نامه با واژه های کلیدی سلسله مراتب، توسعه خود