پایان نامه با موضوع کیفیت زندگی، زندگی کاری، کیفیت زندگی کاری، استرس شغلی

دانلود پایان نامه ارشد

و سازمان مورد بررسی (سازمان فرهنگی هنری شهرداری تهران و نهاد کتابخانهها عمومی کشور) در رابطه با کتابخانههای عمومی اتخاذ میشود تأثیرگذار بوده و در نتیجه میتواند در بهبود وضعیت کاری کتابداران و در نهایت بهبود ارائه خدمات کتابخانهای کتابخانههای عمومی شهر تهران به کاربران مفید واقع شود.
1-5. قلمرو پژوهش
قلمرو این پژوهش، از لحاظ جغرافیایی، مربوط به شهر تهران میشود. کتابخانههای عمومی وابسته به نهاد کتابخانههای عمومی کشور و سازمان فرهنگی هنری شهرداری تهران در شهر تهران، در این پژوهش مورد بررسی قرار میگیرند. از لحاظ زمانی، قلمرو این پژوهش محدود به نیمه اول سال 1391 شمسی است و دادههای پژوهش در تابستان سال مذکور جمعآوری خواهند شد؛ و در نهایت، این پژوهش محدود به کتابداران کتابخانههای عمومی (به عنوان یکی از انواع کتابخانهها) میباشد، بنابراین، با وجود آنکه نتایج بدست آمده مختص جامعه مورد بررسی است، اما امکان بسط آن به سایر کتابخانههای عمومی وجود دارد.
1-6. فرضیه‌های پژوهش
1. بین مؤلفههای کیفیت زندگی کاری با میزان رضایت شغلی کتابداران کتابخانه‌‌‌‌‌‌های عمومی وابسته به سازمان فرهنگی هنری شهرداری تهران و نهاد کتابخانههای عمومی کشور ارتباط مثبت وجود دارد.
2. بین مؤلفههای کیفیت زندگی کاری با میزان استرس شغلی کتابداران کتابخانه‌‌‌‌‌‌های عمومی وابسته به سازمان فرهنگی هنری شهرداری تهران و نهاد کتابخانههای عمومی کشور ارتباط منفی وجود دارد.
1-7. متغیرهای مستقل و وابسته
به طور کلی، همانطور که در عنوان آمده است، در این پژوهش سه متغیر مورد مطالعه قرار میگیرند. متغیر کیفیت زندگی کاری کتابداران کتابخانههای عمومی وابسته به سازمانهای مورد مطالعه، به عنوان متغیر مستقل، و رضایت شغلی و استرس شغلی به عنوان متغیرهای وابسته در این تحقیق مورد بررسی قرار خواهند گرفت. هرچند، در برخی از تحقیقات متغیرهای رضایت و استرس شغلی به عنوان متغیر مستقل و متغیر کیفیت زندگی کاری به عنوان متغیر وابسته در نظر گرفته شدهاند.
1-8. روش پژوهش
این پژوهش با رویکرد کمی و روش پژوهش توصیفی طراحی شده است و جهت گردآوری دادهها از ابزار پرسشنامه استفاده کرده است. ابزار گردآوری دادهها نیز به صورت برخط طراحی گردیده و تنها شامل سؤالات بسته میشده است، بنابراین در این پژوهش سروکار محقق تنها با دادههای کمی بودهاست. برای تحلیل دادهها از تحلیل توصیفی (که به آن آمار توصیفی هم اطلاق میشود) و همچنین از آزمونهای همبستگی در آمار استنباطی برای بررسی رابطههای مورد نظر استفاده شده است.
1-9. تعاریف عملیاتی
جهت وضوح و روشن شدن مفاهیم و مقیاس کلیدواژههای بکار رفته در این پژوهش، تعاریف عملیاتی اصطلاحات در زیر آمده است:
کتابدار: در این پژوهش، کتابدار به فردی اطلاق می‌‌‌‌‌‌‌شود که در نیمه اول سال 1391 در کتابخانه‌‌‌‌‌‌‌های عمومی وابسته به نهاد کتابخانه‌‌‌‌‌‌‌های عمومی و کتابخانه‌‌‌‌‌‌‌های وابسته به سازمان فرهنگی هنری شهرداری در شهر تهران با پست کتابدار مشغول به کار است.
کیفیت زندگی کاری (Quality of Work Life: QWL): میزان بهره‌‌‌‌‌‌‌مندی یک کارمند از شرایط مطلوب شغل شامل امنیت شغلی، حقوق و مزایای منصفانه، شرایط کاری ایمن و مطمئن، زمینه پژوهش و وجود فرصت‌‌‌‌‌‌‌های مستمر یادگیری، قانون‌‌‌‌‌‌‌گرایی در محل کار، و کیفیت شغل که از طریق نمرات حاصل از پرسشنامه کیفیت زندگی کاری و میانگین کل پرسشنامه حاصل می‌‌‌‌‌‌‌آید.
استرس شغلی (Occupational Stress): در این پژوهش استرس شغلی عبارت است از نمره‌‌‌‌‌‌‌ای که کتابداران مورد پژوهش از پرسشنامه استرس شغلی اچ.اس.ای کسب می‌‌‌‌‌‌‌کنند.
رضایت شغلی (Job Satisfaction): در این پژوهش رضایت شغلی عبارت است از نمره‌‌‌‌‌‌‌ای که کتابداران مورد پژوهش از پرسشنامه رضایت شغلی میرکمالی کسب می‌‌‌‌‌‌‌کنند.
1-10. چارچوب پایان‌نامه
فصل اول پایاننامه به ارائهی اطلاعاتی در رابطه با توجیه تحقیق میپردازد. اطلاعاتی شامل، زمینه و بافتی که تحقیق از آن برخاسته است، بیان مسئله، سؤالات پژوهشی، فرضیهها، و متغیرهای مورد بررسی. سپس، اطلاعاتی کلی در مورد تحقیق و روند انجام آن نیز در این فصل ارائه شده است.
فصل دو با ارائه چارچوب نظری تحقیق، به بررسی مبانی نظری پژوهش و همچنین نگاهی به پژوهشهای داخلی و خارجی انجامشده در رابطه با موضوعاتی مانند کیفیت زندگی کاری، رضایت شغلی، و استرس شغلی، در کتابداران و بعضاً سایر حوزهها میپردازد. منابع مورد جستجو و روشهای جستجو در این منابع، و همچنین نتایج بدست آمده از این جستجوها از مطالب دیگر مورد بحث در این فصل هستند.
فصل سوم پژوهش، به بیان روششناسی مورد استفاده این تحقیق، با ارائه دلائلی برای انتخاب این روشها، جامعه مورد بررسی، شیوههای گردآوری اطلاعات، ابزارهای بکار رفته جهت گردآوری دادههای پژوهش، توزیع پرسشنامهها، مسائل اخلاقی لحاظ شده در گردآوری دادهها، و همچنین شیوهها و روشهای تجزیه و تحلیل دادههای گردآوریشده میپردازد.
فصل چهارم از دو بخش تحلیل دادهها و بحث تشکیل شده است. خود این فصل به چند بخش کلی مانند تحلیل دادههای جمعیت شناختی، بررسی کیفیت زندگی کاری، بررسی رضایت شغلی، بررسی استرس شغلی، بررسی ارتباطهای موجود، و نهایتاً مقایسه نتایج این پژوهش با نتایج پژوهشهای مرتبطی که در فصل دو این پایاننامه آمدهاند، تقسیم میشود.
فصل پنجم پایاننامه، نتایجی را ارائه میدهد که محقق از انجام این مطالعه کسب کرده و همچنین به بحث در رابطه با این نتایج میپردازد. پیشنهادات کاربردی و پیشنهادات نظری از دیگر اطلاعاتی هستند که در این فصل به آن‌ها پرداخته خواهد شد.
در نهایت، این پایاننامه با ارائه فهرست منابع (کتابها، مقالات، پایاننامهها، و …) مورد استفاده در این پژوهش، پیوستهای لازم (پرسشنامهها، نامهنگاریها، لیست کتابخانههای مورد بررسی، و …) خاتمه مییابد.
1-11. جمع‌بندی فصل
در این فصل اطلاعاتی زمینهای در مورد تحقیق و مطالبی پایهای در رابطه با آن ارائه شد. مسئله مورد بررسی تحقیق بیان شد و در ادامه اهداف و ضرورت آن روشن شد. روششناسی تحقیق نیز به صورتی بسیار موجز و خلاصه ذکر و تعاریف عملیاتی و همچنین دامنه و محدوده مورد بررسی تحقیق آورده شده. فرضیهها، سؤالات پژوهشی، محدودیتهای انجام پژوهش، و چارچوب کلی تحقیق، از دیگر مواردی بودند که به طور خلاصه در این فصل مورد بحث قرار گرفتند. فصل دوم پژوهش به مبانی نظری و مرور پیشینهها خواهد پرداخت.

فصل دوم: مبانی نظری و پیشینه پژوهش
2-1. چارچوب نظری
این پژوهش بر این فرض نظری استوار است که عواملی – چه عوامل محیطی (مرتبط با شغل) و چه عوامل فردی- وجود دارند که بر رفتارها و نگرشهای شغلی افراد تأثیرگذار هستند. مخصوصاً، چارچوب نظری پژوهش بر نظریهها و مدلهایی استوار است که وجود رابطه میان کیفیت زندگی کاری (نگرشها و رفتارهای مرتبط با کار)، رضایت شغلی (نگرشهای مرتبط با کار)، و استرس شغلی (عوامل محیط کاری فرد) تأیید میکنند. همچنین، دلایل منطقی برای انجام این پژوهش بر روی نظریهی انگیزش و ارتباط آن با کیفیت زندگی کتابداران تمرکز دارد.
مطالعات گوناگون در رابطه با انگیزش دنبالهای تکاملی به همراه داشتهاند که منجر به بررسی متغیرهایی که تحت تأثیر کیفیت زندگی کاری قرار خواهند گرفت شدهاند. تا کنون پژوهشهای قابل توجهی در این زمینه به انجام رسیده است که میتوان منشأ آن‌ها را در افکار و نوشتههای مازلو جستجو کرد. مازلو به عنوان محقق پیشگام در زمینه نیازهای انسانی و انگیزش شناخته میشود. او این مفهوم را بنیان نهاد که انگیزش انسان تحت تأثیر سلسله‌ای از مراتب نیازهاست. از این رو، پنج نیاز پایهای مطالعات مازلو امروزه اساس بسیاری از پژوهشها در زمینه روانشناسی، رفتار، مدیریت، سازمان، و … قرار گرفته است.
عوامل تأثیرگذار بر رفتارها و نگرش‌های شغلی
در نوشتههای موجود میتوان شواهد زیادی مبنی بر تأثیرگذاری عوامل فردی و محیطی بر رفتارها و نگرشهای کاری افراد یافت (جاج، هلر و مانت10، 2002؛ جاج و دیگران، 2005؛ جاج و ایلیس11، 2004؛ هلتون، بیتس، و رونا12، 2000). عوامل محیطی به عواملی اطلاق میشود که وابسته به شغل افراد هستند و مرتبط با خود شخص نیست. از جمله این عوامل میتوان به میزان استقلال در محیط کاری، حجم کار، همبستگی گروههای کاری، میزان پیچیدگی کار، تغییرات شغلی، میزان روزمرگی در محیط کار و … اشاره کرد. در مقابل ویژگیهای شخصیتی افراد، که بر نگرشها و رفتارهای شغلی آن‌ها تأثیرگذار هستند، تشکیلدهنده عوامل فردی هستند و شامل مواردی از قبیل خصوصیات روانی، عزت نفس، عواطف منفی و مثبت، و … میشوند. اما با وجود آنکه اکثر محققان بر سر این امر، که عوامل محیطی و فردی بر رفتارها و نگرشهای شغلی افراد تأثیرگذار هستند، توافق دارند، اختلافهای زیادی میان اینکه کدام دسته از این عوامل غالب و مهم‌تر هستند بین آن‌ها وجود دارد (نَیر13، 2007).
2-2. کیفیت زندگی کاری
افرادی که شاغل هستند یا حداقل برای یک مدت معینی مشغول به انجام کاری بودهاند میدانند که شغل و مسائل کاری آن‌ها نقش زیادی در زندگی روزمرهشان ایفا میکند، و ممکن است که فکر آن‌ها را تا حدود زیادی مشغول کرده باشد. مسائل کاری، تعیین کننده برنامه روزانه افراد خواهد بود، حتی شغل یک فرد میتواند جایگاه اجتماعی او را مشخص کند و البته یک فرد از روی شغلش میتواند تصمیم بگیرد که تشکیل خانواده دهد یا خیر. به طور خلاصه، برای بسیاری از افراد کار میتواند بیانگر ارتباطات- و کیفیت این ارتباطات- یک فرد با جهان خارجی یا بیرونی باشد. به منظور ارتقاء دانشمان در رابطه با ارتباط میان یک فرد با کارش ناگزیر به آشنایی با مفهومی به نام کیفیت زندگی کاری هستیم.
2-2-1. مروری تاریخی بر مفهوم کیفیت زندگی کاری
مطمئناً صاحبان صنایع و مدیران همیشه به دنبال راههایی جهت افزایش کارآمدی و اثربخشی سازمانها بوده و هستند. نیروی کار و منابع انسانی به عنوان عاملی مهم در زمینه ارتقاء کارایی سازمانها مطرح بودهاند. از این رو تا حدود زیادی کارایی سازمان وابسته به کارایی نیروی انسانی شاغل در آن‌هاست. توجه به اهمیت نیروی انسانی در سازمانها مخصوصاً از بعد از دوره مدیریت علمی بسیار بیشتر شد. از این رو، میتوان گفت که اگرچه اصطلاح کیفیت زندگی کاری تا قبل از قرن نوزدهم استفاده نمی‌شده است، اما تلاشهای مشخصی جهت بهبود وضعیت کارکنان صورت گرفته است، به عنوان مثال برخی از سازمانها و شرکتها سعی به تقسیم سود شرکت در بین کارکنان خود کردهاند. در واقع فعالیتهایی این چنینی را میتوان سرآغازی برای بهبود کیفیت زندگی کاری دانست (گوود14، 1989).
همانطور که ذکر شد، تاریخچه کیفیت زندگی کاری را میتوان در مطالعاتی جستجو کرد که از یک سو به مطالعه رفتارها و نگرشهای انسانی و از سوی دیگر به کارایی شرکتها و سازمانها پرداختهاند. التون مایو15، از نخستین افرادی است که به این زمینه علاقه نشان داده است و مطالعاتی نیز در این مورد ثبت کرده است. هرچند، مطالعات و پژوهشهای مایو در این رابطه اکنون آثاری کلاسیک به شمار میآیند. مطالعات او بیشتر روی شرایط محل کار و به طور کلی شرایط کاری متمرکز بودهاست.
در اواخر دههی 1950 میلادی، پایههای مفهومی جدید در علم مدیریت و سازمان با عنوان کیفیت زندگی کاری کم کم در سازمانها و شرکتها در کشورهای صنعتی شروع به شکلگیری کرد. به علاوه، اقتصاد پس از جنگ باعث رشد چشمگیری در بخش خدمات شد، که در اواخر دههی 1960 میلادی، تقریباً 60 درصد شغلهای ایالات متحده را تشکیل میداد. علیرغم چنین تغییرات عمدهای در بازار کار، اکثر شرکتها و سازمانها بازهم از مدل تیلور در اداره شرکتها و سازمانهایشان استفاده میکردند، که در نتیجه، شغلها بیشتر ماشینی میشد. در واقع، این بافتی بود که اکثر تحقیقات مربوط به سازمانها و منابع انسانی در آن شکل گرفتند. در سوئد، سیاستهای اجتماعی-دموکراتیک دولت تغییر قابل توجهی در شرایط کاری به وجود آورد که بر روی

پایان نامه
Previous Entries پایان نامه با موضوع کتابداران، شهرداری تهران، استرس شغلی، زندگی کاری Next Entries پایان نامه با موضوع زندگی کاری، کیفیت زندگی، کیفیت زندگی کاری، رضایت شغل