پایان نامه با موضوع رقابت پذیری، فرآیند تحلیل، رقابت بازار، فرآیند تحلیل شبکه

دانلود پایان نامه ارشد

استوار است که باعث افزایش فشار جهت رقابت شدید بر سر قیمت و خدمات می شود.
افزایش ظرفیت در اندازه های بالا. در جاهایی که مقیاس الزام می کند، ظرفیت باید به اندازه های بالا افزایش یابد. افزایش ظرفیت می تواند بر تعادل بین عرضه و تقاضا تأثیر منفی داشته باشد به ویژه وقتی که خطر افزایش تجمیعی ظرفیت های اضافی محتمل است.
رقبای مختلف. رقابت کنندگان مختلف از نظر استراتژی منشأ و نحوه ارتباط شان با شرکت های مادر، اهداف متفاوتی را دنبال می کنند و برای شیوه رقابت خود استراتژی های مختلفی اتخاذ می کنند.
سهم استراتژیک از صنعت. اگر تعدادی از شرکت ها سهم بالایی در موقعیت صنعت داشته باشند رقابت در صنعت بی ثبات تر خواهد بود.
موانع خروج بالا. موانع خروج عواملی اقتصادی، استراتژیک و عاطفی اند که به دوام رقابت بین شرکت ها کمک می کنند، هر چند ممکن است بازدهی سرمایه گذاری این شرکت ها اندک و حتی منفی باشد. منابع و عوامل اصلی موانع خروج عبارتند از: دارایی های تخصص، هزینه های ثابت خروج، روابط درونی استراتژیک، موانع عاطفی، محدودیت های دولتی و اجتماعی.

تهدید ورود محصولات جایگزین
تمامی شرکت های موجود در یک صنعت در گسترده ای با صنایعی که محصولات جایگزین تولید می کنند در رقابت هستند. محصولات جایگزین با ایجاد سقفی برای قیمت هایی که شرکت ها می توانند با هدف سودآوری برای محصولات خود بگذارند، بازدهی بالقوه صنعت را محدود می کنند. هر چه قیمت کالاهای جایگزین مناسب تر باشد محدودیت های ایجاد شده در سود صنعت پایدار تر خواهد بود.
شناسایی محصولات جایگزین موضوعی است که نیازمند جست و جو برای دیگر محصولاتی است که عملکردی مشابه عملکرد محصول صنعت دارند.

توان چانه زنی خریداران
خریداران با تلاش برای کاهش قیمت با صنعت رقابت می کنند و همواره سعی دارند محصولی دریافت کنند که کیفیت بهتری داشته باشد و یا خدمات بیشتری عرضه کند. آن ها همچنین شرکت های رقیب را علیه هم بر می انگیزند که همه این موارد سود دهی صنعت را کاهش می دهد. توان هر گروه از مشتریان مهم یک صنعت به ویژگی های موقعیتی آن مشتری در بازار و همین طور اهمیت نسبی خرید های او از صنعت در مقایسه با کل فعالیت های آن بستگی دارد. اگر شرایط زیر فراهم شود گروه خریداران از توان بالایی برخوردار خواهند شد:
اگر حجم خرید خریداران بالا و متناسب با فروش فروشنده باشد.
اگر محصولاتی که از صنعت خریداری می شود بخش عمده ای از خریدهای مشتری را شامل شود.
اگر محصولاتی که خریداری می شود استاندارد بوده یا فاقد تمایز و تنوع باشد.
اگر خریدار با تغییرات هزینه کمی رو به رو باشد.
اگر خریدار سود پایینی کسب کند.
اگر خریداران موجب تهدید قابل اعتنایی از ادغام رو به عقب شوند.
اگر محصول صنعت، نقش ضعیفی در کیفیت خدمات و محصولات خریدار داشته باشد.

توان چانه زنی تأمین کنندگان
شرایطی که به افزایش قدرت تأمین کنندگان کمک می کند خود بازتابی از همان شرایطی است که بر توان خریداران می افزاید. اگر شرایط زیر فراهم باشد گروه تأمین کنندگان قدرتمند ظاهر خواهند شد:
اگر گروه تأمین کنندگان در کنترل چند شرکت معدود باشد.
اگر شرکت مجبور نباشد برای فروش محصول خود به صنعت با دیگر محصولات جایگزین رقابت کند.
اگر صنعت مشتری مهمی برای محصولات گروه تأمین کننده نباشد.
اگر محصول تأمین کننده درون داد مهمی برای کسب و کار خریدار به شمار آید.
اگر محصول گروه تأمین کننده تمایز و تنوع داشته باشد و یا به ایجاد هزینه های جا به جایی منجر شود.

جدول 1- ابعاد شاخص رقابت پذیری
ابعاد
زیر شاخص ها

شاخص تهدید رقبای جدید

تنوع و تمایز محصولات صنعت

میزان سرمایه بری صنعت

وضعیت سیستم توزیع محصولات صنعت

هزینه های تغییر

حمایت دولت از صنعت

انحصار تکنولوژی و مواد اولیه

شاخص توان چانه زنی تأمین کنندگان

تعداد تأمین کنندگان

جایگزین برای محصولات تأمین کنندگان

اهمیت صنعت برای تأمین کنندگان

اهمیت تأمین کنندگان
شاخص فشار محصولات جایگزین
محصولات جایگزین

شاخص شدن رقابت بین رقبای فعلی

تعداد رقبا

نوسانات ظرفیت تولید

دشواری و موانع خروج از صنعت

شاخص توان چانه زنی خریداران
تعداد مشتریان عمده

هزینه های تغییر مشتریان

حساسیت مشتریان در برابر تغییرات قیمتی

با توجه به مدل پورتر و جدول بالا ، شش مورد از این زیر شاخص ها با در نظر گرفتن نظرات اساتید راهنما و مشاور به عنوان متغییرهای مستقل پژوهش حاضر به کار گرفته شده تا تاثیر آن بر نوسان سود شرکت های صنایع غذایی عضو بورس مورد بررسی قرار گیرد.
این متغیرها عبارتند از : وضعیت سیستم توزیع محصولات صنعت، حمایت دولت از صنعت، تعداد تأمین کنندگان، محصولات جایگزین، تعداد رقبا و تعداد مشتریان عمده.

2-1-10-7- پیشینه ی پژوهش
با توجه به اینکه این پژوهش تأثیر رقابت بازار بر نوسانات سود شرکت های صنایع غذایی را مورد بررسی قرار می دهد؛ لذا فقط پژوهش های انجام شده در سطح بنگاه را مطرح می نماییم.

مطالعات انجام شده در خارج از کشور در مورد رقابت پذیری
ریواردا و همکاران (2006) در پژوهشی با استفاده از دیدگاه وابستگی به منابع و مدل پورتر به تجزیه و تحلیل محیط رقابتی در شرکت های فعال صنایع فن آوری های اطلاعاتی پرداخته و با توجه به یافته ها، اثر بخشی استراتژی های رقابتی در این گونه محیط ها را بررسی کردند. آن ها اثرهای متقابل نیروهای پنج گانه پورتر بر کارایی و سودآوری شرکت ها و استراتژی های رقابتی آن ها را محاسبه کردند. نتایج نشانگر این بود که در صنعت مورد بررسی، شدت رقابت، تهدید کالاهای جانشین و قدرت چانه زنی خریداران بیشترین تاثیر را بر کارایی و سودآوری شرکت های مورد بررسی داشتند.
یانگ لی (2009) نیز در پژوهشی دیگر، به شناسایی و بررسی عوامل رقابتی در چندین صنعت پرداخته و رابطه بین سطح رقابت پذیری شرکت های حاضر در یک صنعت و نوآوری های ایجاد شده در آن صنعت را محاسبه نمود. نتایج این تحقیق نشان داد که در صنایعی که دارای نوآوری و خلاقیت بیشتری در زمینه تکنولوژی هستند، سطح رقابت پذیری شرکت های فعال در آن صنعت به گونه ای معنادار بیشتر است.
داقدویرن و همکاران (2010) در پژوهشی به محاسبه سطح رقابت پذیری بخشی در یک واحد تولیدی در ترکیه پرداختند. آن ها در مدل خود از فن فرآیند تحلیل شبکه ای و منطق فازی استفاده کردند. با تحلیل های انجام شده، آن ها مهمترین عوامل رقابتی صنعت مورد نظر را محاسبه کرده و به بررسی قدرت رقابتی واحد مزبور در این صنعت پرداخته و پیشنهاداتی را جهت بهبود رقابت پذیری این واحد تولیدی ارائه کردند.
پاول (2010) در تحقیقی به بررسی تأثیر رقابت بازار محصول بر کیفیت سود پرداخت. نتایج تحقیق وی نشان داد که رقابت تأثیر منفی بر کیفیت سود دارد. همچنین وی بیان کرد که افزایش رقابت سبب تلاش برای حفظ مزیت های رقابتی و اجتناب از توجهات سیاسی از طریق ایجاد محیط اطلاعاتی گمراه کننده برای بازار از سوی شرکت ها می شود.
کارونا و تیان (2011) در تحقیق خود با توجه به معیارهای مختلف رقابت بازار نظیر ثبات تولید، اندازه بازار و هزینه های اولیه به این نتیجه رسیدند که ارتباط مثبتی میان رقابت بازار و مدیریت سود اندازه گیری شده از طریق اقلام تعهدی و همچنین دستکاری فعالیت های واقعی وجود دارد. همچنین آنان بیان کردند که عوامل مختلف صنعت تأثیر بسیار با اهمیتی بر تفاوت های موجود در مدیریت سود شرکت ها ایجاد می کنند.

مطالعات انجام شده در داخل کشور در مورد رقابت پذیری
مهرگان و همکاران (1387) در پژوهشی با استفاده از مدل سازی معادلات ساختار یافته، مدلی را برای بررسی رقابت پذیری در سطح بنگاه توسعه دادند. آن ها این مدل را در شرکت صنایع پتروشیمی ایران اجرا نمودند. مدل آن ها با سه جزء اصلی منابع ورودی سازمان، موقعیت بنگاه در بازار و توان خلاقیت و نوآوری توسعه داده شد. طبق نتایج کسب شده، مشخص شد که توان رقابتی شرکت صنایع پتروشیمی ایران بیش از هر چیز وابسته به منابع می باشد، به عبارت دیگر رویکرد این شرکت؛ رویکرد مبتنی بر منابع ورودی بنگاه بوده است.
صفری و همکاران (1387) نیز در پژوهشی دیگر به اندازه گیری توان رقابتی شرکت ملی صنایع پتروشیمی ایران با استفاده از شبکه های بیزین پرداختند. آن ها در پژوهش خود به مانند پژوهش مهرگان و همکاران از مدل سه جزئی شامل منابع ورودی سازمان، موقعیت بنگاه در بازار و توان خلاقیت و نوآوری، برای اندازه گیری توان رقابتی بنگاه استفاده کردند. سپس با استفاده از تکنیک تحلیل عاملی و مدل سازی شبکه های بیزین، این مدل را مورد بررسی قرار دادند.
صحت و همکاران (1388) در پژوهش خود که به صورت مطالعه موردی در شرکت های سهامی بیمه ایران انجام گرفت به کاربرد فن فرآیند تحلیل شبکه ای در تحلیل نقاط قوت و ضعف این شرکت و بررسی فرصت ها و تهدیدهای موجود در صنعت بیمه در فرآیند مدیریت استراتژیک پرداختند. آن ها با مقایسه دو رویکرد فرآیند تحلیل سلسله مراتبی و فرآیند تحلیل شبکه ای، به این نتیجه رسیدند که رویکرد دوم جواب دقیق تری را تولید می کند. آن ها دلیل این امر را وابستگی بین عوامل موجود در ماتریس SWOT بر شمردند.
آقازاده و همکاران (1389) نیز در پژوهشی ضمن بررسی کلی رقابت پذیری در سطوح ملی و صنعت، به بررسی عمقی آن در سطح بنگاه پرداختند. آن ها ضمن بررسی رویکردهای محتوایی و فرآیندی، به شناسایی جنبه سوم از رقابت پذیری پرداخته و مؤلفه های رقابت پذیری بنگاه را به دو نوع مؤلفه های تشکیل دهنده و مؤلفه های تاثیر گذار دسته بندی کردند.

خلاصه تحقیقات خارجی انجام شده در مورد رقابت پذیری
ردیف
نویسنده
سال
موضوع
نتیجه
1
ریواردا و همکاران
2006
تجزیه و تحلیل محیط رقابتی در شرکت های فعال صنایع فناوری اطلاعاتی با استفاده از دیدگاه وابستگی به منابع و مدل پور تر
در صنعت مورد بررسی، شدت رقابت، تهدید کالاهای جانشین و قدرت چانه زنی خریداران بیشترین تأثیر را بر کارایی و سود آوری شرکت های مورد بررسی دارد.
2
یانگ لی
2009
شناسایی و بررسی عوامل رقابتی در چندین صنعت
صنایعی که دارای نوآوری و خلاقیت بیشتری در زمینه تکنولوژی هستند، سطح رقابت پذیری شرکت های فعال در آن صنعت به گونه ای معنادار بیشتر است.
3
داقدویرن و همکاران
2010
محاسبه سطح رقابت پذیری بخشی در یک واحد تولیدی در ترکیه با استفاده از فن فرآیند تحلیل شبکه ای و منطق فازی
محاسبه مهمترین عوامل رقابتی صنعت مورد نظر و بررسی قدرت رقابتی واحد مزبور در این صنعت و ارائه پیشنهاداتی جهت بهبود رقابت پذیری این واحد تولیدی.
4
پاول
2010
بررسی تاثیر رقابت بازار محصول بر کیفیت سود
رقابت تاثیر منفی بر کیفیت سود دارد.
5

کارونا و تیان
2011

بررسی ارتباط بین رقابت بازار و مدیریت سود از طریق اقلام تعهدی

ارتباط مثبتی میان رقابت بازار و مدیریت سود اندازه گیری شده وجود دارد. همچنین بیان کردند که عوامل مختلف صنعت تأثیر بسیار با اهمیتی بر تفاوت های موجود در مدیریت سود شرکت ها ایفا می کنند.

خلاصه تحقیقات داخلی انجام شده در مورد رقابت پذیری
ردیف
نویسنده
سال
موضوع
نتیجه
1
مهرگان و همکاران
1387
طراحی مدلی برای بررسی رقابت پذیری در سطح بنگاه با استفاده از مدل سازی ساختار یافته در صنایع پتروشیمی
با توجه به نتایج کسب شده، مشخص شد که توان رقابتی شرکت صنایع پتروشیمی ایران بیش از هر چیز وابسته به منابع می باشد. به عبارت دیگر رویکرد این شرکت رویکرد مبتنی بر منابع ورودی بنگاه است
2
صحت و همکاران
1388
فرآیند تحلیل شبکه ای در تحلیل نقاط قوت و ضعف در شرکت های سهامی بیمه ایران و بررسی فرصت ها و تهدیدهای موجود در این صنعت
با مقایسه دو رویکرد فرآیند تحلیل سلسله مراتبی و فرآیند تحلیل شبکه ای، به این نتیجه رسیدند که رویکرد دوم به دلیل وابستگی بین عوامل موجود در ماتریس SWOT ، جواب دقیق تری را تولید می کند.
3
آقا زاده و

پایان نامه
Previous Entries پایان نامه با موضوع بازاریابی، فناوری اطلاعات، بازاریابی اینترنتی، مزیت رقابتی Next Entries پایان نامه با موضوع روش تحقیق، جامعه آماری، آزمون فرضیه، پرسش نامه