پایان نامه با موضوع اشاعه اطلاعات، منابع مرجع، حقوق و دستمزد، پروانه ثبت اختراع

دانلود پایان نامه ارشد

نيست و هر يک از بهره گيران بالقوه، نيازهاي اطلاعاتي مختلفي دارند که بعضي از آنها با يکديگر تفاوت بنياني دارد. اعضاء هيات علمي با توجه به نقش مهمي که در زمينه آموزش دانشجويان دارند، نيازمند استفاده از جديدترين اطلاعات در زمينه موضوعي فعاليت هاي خويش مي باشند تا بدين وسيله نيازهاي دانشجويان و خلاقيت ها و نوآوريهاي آنان را برانگيزانند. مديران براي اتخاذ تصميم هاي درست و اصولي نيازمند دريافت بهترين و به روزترين اطلاعات مي باشند. در اين ميان دريافت اطلاعات جديد از جانب پرستاران و پيراپزشکان نيز در مراقبتها و انجام امور اوليه در نجات بيماران حائز اهميت مي باشد. اعضاء هيات علمي، عمداً در ابتداي فهرست فوق قرار داده شده اند چرا که کتابداران و اطلاع رسانان براي انجام فعاليت هايي که در دست انجام دارند، بايد حمايت و پشتيباني اين گروه را جلب کنند. در بسياري از سازمان هاي صنعتي و تجاري، آن قدر دموکراسي وجود ندارد که بتوان مفهوم خدمات برابر براي همگان را به کار بست. متخصص اطلاع رساني بايد طوري عمل کند تا براي دست يافتن به منابع لازم مورد نياز، بر افراد سرشناس سازمان تأثير بگذارد.
متخصص اطلاع رساني بايد افراد سرشناس سازمان درخواست کننده خدمات را شناسايي کند. اين امر، با تهيه نام واحدها و مشخصات کارکنان از بخش نيروي انساني و صحبت با مديري که متخصصان اطلاع رساني، عملکردها و ساير موارد مهم را به او گزارش مي کنند، ميسر است. تهيه نمودار سازماني- در صورت وجود- نيز مفيد خواهد بود. گاهي بخش هايي وجود دارند که نياز آنها به اطلاعات کمتر مشهود است. مثلاً بخش نيروي انساني به اطلاعاتي درباره بررسي حقوق و دستمزدها، و بخش قانون گذاري به اطلاعاتي درباره مصوبات يا تغييرات جديد در مباحث قانوني نياز دارند.
اولين گام، شناخت حوزه فعاليت دانشگاه است. براي انجام اين مهم، راه هاي فراواني وجود دارد. بعضي از اين روش ها عبارتند از: مراجعه به راهنماي دوره هاي آموزشي و پژوهشي، شناسايي کارکنان، شرکت در دوره هاي آموزشي در موضوعات مرتبط، مطالعه کتاب هاي درسي پايه در رشته هاي دانشگاه، مطالعه خبرنامه داخلي (شماره جديد و شماره هاي پيشين)، و در صورت امکان، مطالعه طرح هاي تحقيقاتي و برنامه هاي آموزشي و مجلات تخصصي مرتبط.
گاهي مشکل عمده در دستيابي به اطلاعات در يک دانشگاه، آگاهي از شيوه کار و اهداف دانشگاه است به ويژه اگر دانشگاه، داراي رشته هاي مختلف و بزرگ باشد.
با فهم شيوه هاي فعاليت دانشگاه، متخصص اطلاع رساني ساده تر مي تواند بهره گيران بالقوه خدمات اشاعه را شناسايي کند. بنابراين، اين امر به ارزيابي انواع اطلاعات مفيد و مورد نياز بهره گيران منجر خواهد شد. بايد به خاطر داشته باشيم که بعضي از افراد به بيان نيازهاي اطلاعاتي خود يا استفاده از اطلاعات عادت نکرده اند. بنابراين، ممکن است متخصص اطلاع رساني با صحبت درباره تخصص اعضاء هيات علمي، آنها را به بيان زمينه پژوهشي و اين که اخيراً اطلاعات ضروري براي انجام وظيفه شان را از کجا آورده اند وادارد. اگر قبلاً در دانشگاه، خدماتي ارائه مي شده است، تهيه پرسشنامه اي داخلي و سنجش کارايي آن خدمت مفيد خواهد بود. به هرحال، ممکن است مصاحبه اي نيم ساعته با مدير گروه هر يک از رشته هاي دانشگاه، واقعاً در تعيين نيازهاي گروه و اعضاء آن راهگشا باشد. همچنين، اين امر فرصتي فراهم مي آورد تا متخصص اطلاع رساني بتواند انواع خدمات اشاعه اطلاعات که ارائه آنها در سطح دانشگاه ميسر است را شرح دهد و به اين وسيله، اعضاء هيات علمي بتوانند از همه خدمات کتابخانه اي و اطلاع رساني استفاده کنند. بسياري از افراد، از وظايف يک متخصص اطلاع رساني و تأثير خدمات ارائه شده او در افزايش کارايي خود بي خبرند. اگر قرار است از نيازمندي هاي يک دانشگاه نيازسنجي شود، براي گشودن دريچه اي براي ورود به بحث، استفاده از عقايد ديگران و دريافت بازخوردها، نظرخواهي از اعضاء هيات علمي مفيد خواهد بود. (گيلوري، 1378، 3-10)

2-1-6- تحقق خدمات اشاعه- اين خدمات چه ساختاري دارد؟
خدمات اشاعه اطلاعات، از فرآيندهاي نسبتاً ساده گرفته تا خدمات پيچيده، به روش هاي مختلفي ارائه مي شود. در اينجا فهرستي از انواع خدمات اشاعه اطلاعات ارائه مي شود:
• تهيه کپي از مقالات مجله ها
• فهرست عناوين و مقالات مجله ها
• خبرنامه ها
• چکيده نامه ها، شامل خلاصه کوتاهي از مقالات مجله ها
• سفارش خبرنامه هايي که منابع موجود و جديد اطلاعاتي را فهرست مي کنند
• تهيه و امانت مجلات
• بولتن هاي استاندارد و پروانه ثبت اختراعات
• بولتن هايي که منابع و خبرهاي در دست انتشار را ارائه مي کنند
• گزينش اخبار براي افراد خاص اشاعه گزينشي اطلاعات
• بريده جرايد
• ارائه اطلاعاتي در موضوعات عامه پسند
• گزارش نويسي و خلاصه نويسي اطلاعات
• ارائه الکترونيکي مقالات مجله ها
• کاوش توسط بهره گير نهايي- واگذاري کاوش به محقق از طريق در اختيار گذاشتن ابزارهاي اطلاع رساني.

2-1-6-1- انواع خدمات اشاعه اطلاعات بر اساس منابع اطلاعاتي
اشاعه اطلاعات، هم اطلاعات مورد نياز بهره گير را تهيه مي کند و هم امکان دستيابي او به اين اطلاعات را فراهم مي آورد. اشاعه اطلاعات، در زنجيره مراحل پردازش منابع، در آخرين مرحله قرار مي گيرد. به هر حال، اشاعه داراي اشکال مختلفي است که مي تواند بلافاصله بعد از توليد منابع – با يا بدون دخالت واحدهاي اطلاعاتي- ارائه شوند. اگرچه اشاعه اطلاعات، به مراکز و واحدهاي اطلاعاتي نيز خدمات ارائه مي کند، اما بايد به اين مسئله توجه بيشتري داشت. حفاظت از منابع ، در حقيقت يکي از روش ها براي دستيابي به اهداف است که بايد بيشتر مورد توجه قرار گيرد. اشاعه مي تواند موارد زير را شامل شود:
الف) اشاعه اصل منابع اوليه ب) اشاعه منابع مرجع در قالب منابع رديف دوم و ساير اشکال
ج) اشاعه اطلاعات موجود در منابع مختلف، که به صورت منابع مرجع رديف سوم ارائه مي شوند د) اشاعه منابع اطلاعاتي.

2-1-6-1-1- خدمات اشاعه مشاوره اي
خدمات اشاعه مشاوره اي، به دو شکل ارائه مي شود:
دستيابي کنترل شده: با مراجعه به برگه دان در واحد اطلاع رساني و نوشتن ارجاعات لازم کتابشناختي و شماره راهنماي منبع ، يک برگ درخواست پر مي کنند. برگ درخواست تکميل شده را به ميز مرجع تحويل مي دهند. يکي از مسئولين بخش مرجع، برگ درخواست را گرفته و با مراجعه به مجموعه منابع کتابخانه، منبع درخواست شده را به بهره گير ارائه مي کند. منبع ، براي مطالعه بهره گير در اتاق مطالعه، امانت داده مي شود اما بهره گير بايد در پايان روز منبع امانت گرفته شده را بازگرداند. اين فرآيند به کارمندان بيشتري نياز دارد، اما امکان نظارت بر تمام فعاليت هاي اجرايي را به وجود مي آورد. معمولاً اين روش در مجموعه هاي ويژه اي مثل منابع گروهي خاص و کتاب هاي نفيس يا کمياب کاربرد دارد. به طور کلي، براي پرهيز از ايجاد وقفه در ارائه خدمات، هر بهره گير در هر نوبت فقط مي تواند تعداد محدودي منبع از هر نوع امانت بگيرد.
دستيابي مستقيم: در اين فرآيند، در صورت نياز، بهره گير براي شناسايي منابع درخواستي از برگه دان استفاده مي کند و سپس، خود، مستقيماً منابع را از قفسه برمي دارد. براي پرهيز از بروز اشتباه در نظم منابع در قفسه ها، از بهره گير درخواست مي شود کتاب ها را روي ميز و نه در قفسه قرار دهد. در اين روش، دست بهره گير بازتر است و امکان کاوش عميق تري وجود دارد اما نظارت مناسب بر چنين مجموعه اي دشوارتر بوده و به فضاي بيشتري نياز دارد و آثار دستنامه اي و مرجع هميشه براي استفاده بهره گير در دسترس قرار دارند.

2-1-6-1-2- خدمات ميز امانت
روشي است که در آن واحد اطلاع رساني تعداد معيني منبع به بهره گير امانت مي دهد. بهره گير مي تواند اين منابع را براي دوره زماني معيني به منزل ببرد. به هرحال، بعضي از منابع مثل، مجموعه هاي خاص، کتاب نامه هاي ناياب، دستنامه ها، منابع مرجع و به طور کلي همه منابع پرتقاضا، امانت داده نمي شوند. هر واحد اطلاع رساني براي تعداد منابع اماني- از هر نوع- به بهره گيران (که ممکن است براي آنها سطوح مختلفي قائل شوند) و در مدت زمان معین، قوانين خاص خود را دارد. اين قوانين با توجه به دو عامل به هم وابسته زير وضع مي شوند: هر بهره گير، به طور هم زمان و در طول مدت درخواست، نمي تواند بيش از چند منبع را مطالعه کند. از اين رو، واحد اطلاع رساني نبايد با امانت بيشتر و غيرضروري، منابع مورد نياز بهره گيران را براي مدت طولاني از دسترس آنها دور نگه دارد.
امانت منابع، با ارائه خدمات ويژه اي به نام خدمات ميز امانت سازماندهي شده و موقعيت ها و فرآيندهاي آن مفصلاً مشخص مي شود. بايد دقيقاً بر امانت منابع نظارت داشت: واحد اطلاع رساني بايد بداند چه منابعی به امانت رفته و زمان بازگشت آن چه هنگام خواهد بود. انجام اين وظيفه عموماً به تهيه چند پرونده يا فايل نياز دارد: فايل نام منابع ، فايل نام امانت گيرندگان و فايل تاريخ برگشت منابع. رايانه اي کردن فعاليت هاي امانت، ساده است و کتابخانه هاي بزرگ بيش از پيش به سمت رايانه اي کردن اين فعاليت پيش مي روند.

2-1-6-1-3- امانت بين کتابخانه اي
در اين روش، اگر منبع مورد نياز بهره گير در کتابخانه موجود نباشد، از طريق ميز امانت يا ميز مرجع، آن را از کتابخانه اي ديگر امانت مي گيرند. معمولاً بين کتابخانه هاي مشارکت کننده در طرح خدمات امانت بين کتابخانه اي، قرارداد ويژه اي منعقد مي شود. سپس براساس فرآيندهاي استانداردي که معمولاً در سطح ملي اجرا مي شوند (برگه هاي درخواست، شرايط امانت، بسته بندي و کنترل منابع، و…)، هر کتابخانه منابع درخواستي کتابخانه ديگر را در اختيار مي گذارند. براي آگاهي هر يک از اعضاء از مجموعه، اعضاء و محل ساير کتابخانه هاي عضو، فهرستگان مشترکي توليد مي شود. اين عمل، امکان ارائه خدمات به بهره گيران را افزايش مي دهد، سفارش منابع را معقول جلوه داده و هزينه ها را بين کتابخانه هاي شرکت کننده در طرح سرشکن مي کند.

2-1-6-1-4- امانت مجلات
نوع ويژه اي از امانت است که در سازمان ها بسيار مرسوم بوده و فرآيندهاي متنوع و متفاوتي را نيز طي مي کند. مدير واحد يا بخش اطلاع رساني با همکاري بهره گيران، فرآيندهاي ممکن را تثبيت مي کند، درباره شيوه گردش منابع تصميم مي گيرد، تعداد مجلات اماني و مدت زمان امانت براي هر خواننده را مشخص مي کند، مقررات را کنترل کرده و سپس فهرست مجلات اماني را تهيه و ارائه مي کند. گردش مجلات ممکن است به روش هاي زير صورت گيرد:
از واحد اطلاع رساني به هر خواننده و بالعکس (امانت ستاره اي يا مرواريدي) امانت از يک خواننده به خواننده اي ديگر (امانت گردشي)- هر چند در اين روش پيگيري نهايي فرآيند امانت منابع دشوار است- ترکيبي از دو روش پيشين (امانت ترکيبي) نمودار2-1.

نمودار(2-1) روش هاي گردش مجلات اماني
گردش مجلات به هر روشي که باشد وقت گير است و گاهي به علت غيبت يا بي دقتي خواننده به تأخير مي افتد. حق تقدم بايد با خوانندگاني باشد که مجلات براي آنها از اهميت ويژه اي برخوردار است. گردش اين مجلات نبايد به قدري وقت گير باشد که بيشتر خوانندگان از اطلاعات روزآمد بي نصيب بمانند. با اشتراک چند نسخه از مجله هاي ضروري، گردش فهرست مجلات يا مقالات درخواستي تازه رسيده در بين اعضاء (اين روش بيشتر شبيه خدمات گزينشي اطلاعات است)، تأخير در گردش شماره هاي جديد مجلات، نمايش يک هفته اي مجلات تازه رسيده در بخش يا اصرار و فشار براي بازگرداندن مجله در مدت زماني بسيار کوتاه، مي توان بر اين مشکلات فائق آمد. به هرحال، بايد گفت که مديريت بر گردش و امانت مجلات غالباً ساده است. در گردش مجلات از ابزارهاي شبيه ابزارهاي مورد نياز در بخش امانت، شامل فايل خوانندگان که مجلات به امانت گرفته شده را نشان مي دهد و يک فايل مجلات که نام امانت گيرنده را نيز در بر

پایان نامه
Previous Entries پایان نامه با موضوع اشاعه اطلاعات، کتابخانه مرکزی، دانشگاه علوم پزشکی، انتقال اطلاعات Next Entries پایان نامه با موضوع خدمات مرجع، پروانه ثبت اختراع، اشاعه اطلاعات، کشف اللغات