پایان نامه ارشد رایگان درمورد دفاع مقدس، دوران دفاع مقدس، فرهنگ شهادت

دانلود پایان نامه ارشد

ایثار: این کلمه به معنای بذل، گذشت کردن از حق خود برای دیگران، نفع دیگرییا دیگران را بر خود ترجیح دادن آمده است، همچنین این کلمه به معنای غرض دیگران را بر خود مقدم داشتن، برگزیدن و منفعت غیر را بر خود مقدم داشتن به کار رفته است. شهادت: یعنی کشته شدن در راه خدا، آنکه به شهادت دست یافته و در راه خدا کشته شده، به فرموده شهید مطهری شهادت مرگ آگاهانه در راه هدف مقدس است. عملی آگاهانه و اختیاری است و شهیدان شمع محفل بشریت هستند.(همان)

3-1-1-1-3- آثار فرهنگ شهادت طلبی
حیات پرنشاط، بالندگی، حماسه سازی، سیادت، عزّت، امید و تعهّد در همه حوزهها از آثار فرهنگ شهادت طلبی بوده و در پرتو فرهنگ ایثار و شهادت به دست میآید و نیز خمودی، بی تحرّکی، ذلّت و سقوط در اثر فقدان فرهنگ ایثار و شهادت، پدید میآید.
پس از تبیین آثار فرهنگ شهادت طلبی به طورخلاصه میتوان انگیزههای شهادت طلبی را این گونه برشمرد: پالایش روح و آمرزش گناهان با نظر به وجود ا… و پیوستن به لقا و تقرب الی الله؛ امر به معروف و نهی از منکر و احیاء و اشاعه سنتهای الهی و قبول در امتحان الهی و ذلت ناپذیری و ایثار در راه ارزشهای متعالی؛ الگوسازی برای جامعه از طریق حماسه آفرینی و تحریک احساسات برای ترویج حق طلبی و انجام مسئولیت اجتماعی و حساسیت در مقابل سرنوشت جامعه؛ تزریق خون تازه به پیکر اجتماع و تقویت روحیه انقلابی در آحاد مردم؛ انتخاب بهترین و هنرمندترین و زیباترین نوع مردن؛ حضور در صحنه جهاد فی سبیل ا.. که بستر شهادت طلبی و ادای تکلیف است؛ سیرو سلوک معنوی و طی طریق در آخرین و والاترین مراحل عرفانی و فنای فی اللّه و اثبات عشق حقیقی به معشوق(صفری،1389 : 107)

3-1-1-1-4-راههای دستیابی به فرهنگ شهادت طلبی
جهت دستیابی به فرهنگ شهادت طلبی وظیفه ای برعهده یکایک افراد جامعه و وظیفهای برعهده دست اندرکاران امور فرهنگی جامعه است. افراد جهت رسیدن به فرهنگ ایثار و شهادت باید چنین رویکردی به عملکرد خویش داشته باشند:
1. باور داشت خدا و معاد در جهان بینی توحیدی.
2. آگاهی به فضیلت و جایگاه ارزشی جهاد و شهادت در آموزههای دینی.
3. آشنایی با الگوهای ایثارگری و شهادت.
4. بصیرت نسبت به برتری مکتب اسلام به ویژه مکتب تشیع بر سایر مکاتب.
اما مسئولان امورفرهنگی دو شیوه و راهکار جهت بسترسازی برای فرهنگ شهادت درجامعه پیش رو دارند.(صفری،1389 : 108)

3-1-1-1-5-آسیبهای تهدیدکننده فرهنگ ایثار و شهادت
آسیبهای تهدیدکننده فرهنگ ایثار و شهادت شامل: جنگ روانی و تهاجم فرهنگی دشمن؛ نوع و کیفیت رفتار و عمل مسئولین و گروه های مرجع؛ آلوده شدن جامعه به فرهنگ مادیگرایی و تجمل پرستی؛ بیتفاوتی جامعه در قبال ارزش و مقام ایثار و ایثارگران میباشد. تداوم فرهنگ ایثار در شکل مطلوب آن مستلزم این است که مسئولین و نسل امروزی به حماسه های ایثارگران بیتفاوت نباشند و با پاسداشت این فرهنگ، انگیزه و میل به ایثارگری را روزبه روز در جامعه تقویت نمایند.(همان :108)

3-1-1-1-6-عوامل مؤثر بر پدیدآیی و گسترش فرهنگ ایثار و شهادت
خانواده، رسانههای جمعی و مراکز آموزشی از جمله نهادهای بسیار تأثیرگذار در پدیدآیی و گسترش فرهنگ ایثار و شهادت هستند. عواملی از قبیل: تغذیه حلال و سالم؛ رعایت شئون اسلامی در اخلاق و رفتار؛ پاشیدن بذر محبت اهل بیت در دل و جان کودک؛ فرهنگ سازی خانواده در دوران نوجوانی و بلوغ؛ نقش خانواده در ایجاد و استمرار دین باوری و فداکاری جوانان؛ رعایت صداقت و یک رنگی در مورد مسایل مذهبی؛ بهره گیری از استدلال و عقلانیت برای اثبات حقانیت دین؛ تقدیس شهید و شهادت و یادآوری اهداف بزرگ شهیدان؛ نقش رسانههای جمعی و فرهنگ ایثار و شهادت؛ تبیین قدسی بودن آرمان های دینی؛ برانگیختن احساس مسئولیت و تعهد دینی در مخاطبان؛ تبیین مفهومی و مصداقی رابطه ایمان و ایثار؛ ارایه تصویری منطقی و واقع گرایانه از الگوهای ایثار و شهادت؛ پرهیز از تحریفات و پیرایهها در پرداختن به عاشورا و شهادت؛ آمیختن احساسات و منطق در تبلیغ الگوهای شهادت طلبی؛ پرهیز از دور از دسترس قرار دادن الگوهای ایثار و شهادت؛ بهرهگیری مناسب از مصاحبهها و وصیتنامههای شهیدان؛ جایگاه مراکز آموزشی فرهنگ ایثار و شهادت از طریق رعایت اخلاص و قصد قربت توسط مربیان،یکرنگی و همراهی علم و عمل، ابراز محبت و احترام نسبت به فراگیران، شخصیت علمی آموزگار و نقش آن در فرهنگ سازی و رعایت عدالت و پرهیز از تحمیل کردن عقیده خود به فراگیران؛ ترویج فرهنگ ایثار و شهادت در دبیرستانها و پیش دانشگاهیها؛ حاکمیت منطق و استدلال برگفتار و رفتار متولیان؛ وظایف مراکز آموزش عالی در مورد فرهنگ ایثار و شهادت با جهت دهی کارهای پژوهشی، برگزاری جشنواره ها و یادواره ها، میزگردها و جلسات پرسش و پاسخ، استفاده از برنامه های هنری، متون درسی جذاب و پرمحتوا؛ یادکرد غرورآمیزیادگاران عرصه ایثار و. ..؛ از عوامل مؤثر بر پدیدآیی و گسترش فرهنگ ایثار و شهادت به شمار میآید. چنانچه جامعهای خواهان برخورداری از نسلی با عزت و آمادهی ایثار و شهادت است باید به طور بنیادی به فرهنگ سازی در این زمینه پرداخته و عوامل تأثیرگذار در این عرصه را شناسایی کرده و با تمام ظرفیت و توان برای هر کدام از آنها برنامه ریزی نماید.(صفری،1389 :109)

3-1-1-1-7-آثار وپیامدهای فرهنگی فرهنگ ایثار وشهادت
فرهنگ ایثار و شهادت با هویت قدسی خود توانایی سرشاری را در متأثر ساختن نهادهای اجتماعی و ساختارهای سیاسی به انضمام بافت فرهنگی جامعه دارا میباشد. بی شک این فرهنگ برترین اصل برای کسب رشد اجتماعی محسوب میشود و شهادت که نتیجه سلامتی روان، روحیه شجاعت و انتخاب آگاهانه است، مقاومت و پویایی جامعه را به دنبال دارد. چرا که ریشه در قدرت، صبر و استقامت و مبارزه با کفردارد و این عوامل در مجموع مقاومت جامعه را بالا برده و اجتماع را محرک و پویا میسازد. در زیر به ذکر برخی از آثار فرهنگ شهادت درجامعه میپردازیم.
1. پاسداشت حرمت و حکمت نسل گذشته؛
2. افزایش انسجام ملی و فرهنگی جامعه؛
3. تعاون و همکاری به جای رقابت و سبقت جویی؛
4. برقراری ضمانت اجرایی قوانین؛
5. تحرک اقتصادی و اجتماعی؛
6. تقویت ایمان و تأثیر آن برعبودیت و تزکیه انسان
7. تقویت قدرت دفاعی جامعه اسلامی
8. احیای فریضه امربه معروف ونهی ازمنکر؛
9. تقویت روحیه ایثار درجامعه اسلامی؛
10. به وجود آمدن انسانهای مصمم و مبارز؛
11. حضور بیشتر مردم در صحنه؛
12. بیداری و بقای جامعه؛
13. کسب استقلال، آزادی و شرف؛
14. درس مقاومت به جهانیان؛
15. شکست قدرت و فرهنگ شیطانی شرق و غرب.(رستمی،20:1382)

3-1-1-1-8-نقش دفاع مقدس درگسترش فرهنگ ایثار و شهادت
از آن جا که دفاع مقدس سرشار از ایثارها، از خود گذشتگی‌ها و جانفشانی‌های رزمندگان سلحشور است، ضرورت دارد این جلوه‌ها و زیبایی‌ها به نسل‌های آینده منتقل شود تا مبادا به مرور زمان این روایت‌ها دچار تحریف شده و حقایق دوران دفاع مقدس به دست فراموشی سپرده شود. هم چنین زنده نگه داشتن یاد و خاطرات دوران دفاع مقدس برگسترش آثار معنوی آن در جامعه کمک می‌نماید. بنابراین، انتقال میراث معنوی دفاع مقدس از تکالیف مهم متولیان حوزه ترویج فرهنگ ایثار و شهادت است.
گفتنی است حماسه سازی‌ها و تلاشهای صورت گرفته در دوران دفاع مقدس دور از انتظار نبود. زیرا در فضایی که معنویت بر آن حاکم بود چنین رشادت‌ها و حماسه‌ها خلق گردید. انگیزه الهی و بعد معنوی در دوران دفاع مقدس بسیار پررنگ و در واقع مهم‌ترین انگیزه فرماندهان جنگ و رزمندگان در این دوران بود خستگی ناپذیری همراه با توکل به خدا، معنویت، ساده زیستی، صفا و صمیمیت و بی ادعایی از ویژگی‌های برجسته رزمندگان دفاع مقدس بود.

3-1-1-1-9-فرصت‌ها و ظرفیت‌های دفاع مقدس در ترویج فرهنگ ایثار و شهادت
فرهنگ ایثار و شهادت بهترین سند برای بازگویی و تبیین ارزش‌های دوران دفاع مقدس است. ثبت و ضبط فرهنگ غنی دفاع مقدس، معرفی الگوهای ارزشی دفاع مقدس به نسل‌های حاضر و آینده، تعمیم و گسترش فرهنگ ایثار و شهادت، احیاء و ترویج فرهنگ فداکاری، شناسایی، جمع آوری، طبقه بندی و ثبت و حفاظت از آثار هشت سال دفاع مقدس، برجسته نمودن جلوه‌های ارزش آفرینی شهدا، فضاسازی جامعه و انجام کارهای فرهنگی در زمینه فرهنگ ایثار و شهادت و ارزش‌های دفاع مقدس، زمینه ساز ترویج این فرهنگ است. لذا بهره برداری از دستاوردهای دفاع مقدس باید متناسب با نیازهای نسل جوان برای ترویج و پیاده سازی فرهنگ ایثار و شهادت باشد و نسل جوان باید ازطریق برنامه‌های اصولی با ارزش‌های آن آشنا شوند. بهترین روش برای مصون ماندن نسل کنونی از شبیخون فرهنگی، ادامه تفکر بسیجی و ترویج فرهنگ ایثار و شهادت در بین آنان است و یکی از روش‌های دستیابی به این گنجینه گرانبها، مرور تجربیات رزمندگان اسلام حاضر در این عرصه می‌باشد.(صفری1387، www.ershadeboushehr.ir)
3-1-1-1-10-ضرورت بهره گیری از تجارب رزمندگان اسلام از منظر فرهنگ ایثار وشهادت
باتوجه به شرایط دفاع مقدس و ارزشمندی مفاهیم مرتبط با آن، در فرصت باقیمانده چنان چه از تجربیات و اطلاعات رزمندگان استفاده نشود در چند سال بعد دیگر دست نیافتنی و غیر ممکن خواهد بود. ازطرفی از آن جا که نسل سوم انقلاب تجربه انقلاب و دفاع مقدس را ندارند، بنابراین توجه به تجارب و ارزش‌های دفاع مقدس ضروری می‌باشد. تبیین مفاهیم، ماهیت و مصادیق ایثار و شهادت با نگاه به تعاریف شهادت در تفکر و اندیشه اسلامی با الهام گرفتن از آیات قرآن کریم و بهره جستن از بیانات ائمه اطهار ممکن است. در این میان اتکا به آرا و اندیشه‌های امام راحل، مقام معظم رهبری و به ویژه دیدگاه‌های استاد شهید مرتضی مطهری برعمق بخشی و تأمل بیشتر نسبت به مقوله ایثار و شهادت می‌انجامد.
ضرورت حفظ و انتقال فرهنگ ایثار و شهادت به نسل آینده بایستی با جدیت در برنامه ریزی فرهنگی، اجتماعی و اقتصادی کشور مدنظر قرار گیرد. تبیین جایگاه فرهنگ ایثار و شهادت که نقطه اوج آن در جنگ تبلور یافت باید به عنوان میراثی گران سنگ در ذهن ملت ایران باقی مانده و از آفت تحریف مصون بماند. زیرا نشر ارزش‌های معنوی و اخلاقی آن تأثیر به سزایی در اخلاق جوانان خواهد داشت. یکی از رسالت‌ها و مسؤولیت‌ها درطول تاریخ در همه عصرها و همه تمدن‌ها و کشورها انتقال دادن ارزش‌های حاکم بر جامعه است. حفظ و اعتلاء و انتقال ارزش‌های اصیل فرهنگی و دینی و باورهای مطلوب اجتماعی و رفتارهای متعالی فردی و جمعی مانند نشاط و پویایی، عطوفت، استواری، عزم و تلاش از اساسی‌ترین رسالت‌های همگانی است. رسانه‌های گروهی از جمله رادیو و تلویزیون، مطبوعات، وسایل صوتی و تصویری و اطلاع رسانی نوین می‌توانند نقش قابل توجهی در تبلیغ و ترویج بسیاری از باورها و ارزش‌های فرهنگ ایثار و شهادت داشته باشند( www.sajed-hamedan.com)
دستیابی به حقایق و ناگفته‌های دوران دفاع مقدس و انتقال ارزش‌ها و دستاوردهای آن به نسل آینده با بهره گیری از تجربیات رزمندگان اسلام بستر مناسبی برای حفظ و انتقال آن می‌باشد. با وجود مشکلات وکمبود امکانات، تجهیزات و. ..، بازنشستگان نیروهای مسلح درکنار دیگر رزمندگان اسلام این چنین دستاوردهایی را برای کشور به ارمغان آورده اند. باتوجه به حضور رزمندگان اسلام در دفاع مقدس به عنوان شاهد عینی لحظه لحظه‌های وقایع و رویدادها، توجه به جایگاه ممتاز آنان در دوران دفاع مقدس، زمینه مناسبی را برای تبیین حقایق، ناگفته‌ها و ناشناخته‌های دوران دفاع مقدس به وجود می‌آورد. www.ershadebousheh.ir))

3-1-1-1-11-موانع بازشناسی فرهنگ ایثار و شهادت
در حوزه ترویج فرهنگ ایثار و شهادت عقب ماندگی فرهنگی وجود دارد. نباید فرهنگ ایثار و شهادت را از مصادیق روز جدا کرد. در حالی که ارزشهای معنوی ما بسیار متعالی تر است اما متاسفانه در حوزه ترویج ایثار و شهادت به دلیل به کار نگرفتن زمینه و ابزار، دچار عقب ماندگی فرهنگی به وجود آمده است. از طرف دیگر فرهنگ ایثار و شهادت برگرفته از فرهنگ عاشوراست بزرگترین مانع بر سر راه

پایان نامه
Previous Entries پایان نامه ارشد رایگان درمورد دفاع مقدس، ساختار اجتماعی، ژئوپلیتیک Next Entries پایان نامه ارشد رایگان درمورد ژئوپلیتیک، نقش برجسته، فرهنگ شهادت