پایان نامه ارشد رایگان درباره کیفیت زناشویی، رضایت زناشویی، رضامندی زناشویی، تغییر نگرش

دانلود پایان نامه ارشد

زناشویی عبارتنداز فرایندی که درطی آن زن و شوهر چه به صورت کلامی، درقالب گفتار و چه به صورت غیر کلامی درقالب مکث، حالت چهره، گوش کردن و ژست‌های مختلف با یکدیگر به تبادل احساسات و افکار می پردازد. به آن دسته ا زکانالهای ارتباطی که به وفور دریک خانواده اتفاق می افتد الگوی ارتباطی و به مجموعه الگوهای ارتباطی، شبکه ارتباطی خانواده میگویند.
نتایج پژوهشها نشان می دهد که بین الگوهای ارتباطی زوجین و رضایت مندی زناشویی رابطه وجود دارد. الگوهای ارتباطی ناسالم گرایش شدیدی به تکرار شوندگی دارند و از خانواده‌های اصلی به فرزندان منتقل می شوند. هم چنین تا زمانی که این الگوها اصلاح و شناسایی نشوند امکان تکرار آن در نسلهای بعدی وجود دارد. گاتمن (1386) درمطالعه برروی تعاملات زوجین نشان دادند که :
الف) زوجهای پریشان احساسات منفی تری از همسرشان را دریافت می کنند. ب) زوجهای پریشان به میزان بالاتری از زوجهای غیر پریشان به مقابله به مثل و تلافی با احساسات منفی برمی خیزند.ج) زوجهای پریشان درتعاملاتشان خشکی بیشتری دارند هم چنین درمطالعه دیگری گاتمن آشکار کرد که درتعامل زوج‌های پریشان یک کمبود ارتباطی مشاهده می شود.
تقسیم وظایف: عدم توافق بر سر تقسیم وظایف درمنزل یک منبع نارضایتی محسوب می شود. گاتمن (1386) دریافت که شوهران دارای نگرشهای سنتی در هنگامی که همسرانشان شاغل هستند از سطوح رضایت زناشویی پایین تری برخوردار هستند.
نابرابری درانجام کارهای خانه و مراقبت از فرزندان احساس مورد احترام نبودن درزن را بوجود می آورد وروی روابط زن و شوهر به ویژه زندگی جنسی تاثیر گذاشته و کیفیت زندگی زناشویی را تحت الشعاع قرار می دهد (به نقل از رضوی، 1389).
پانسارازا71(1995)، در مطالعه خود که به بررسی رابطه بین انتظارات و تقسیم کار، در تعیین رضامندی زناشویی زنان دارای فرزند پرداختند نشان داد که تقسیم وظایف خانهداری و مراقبت از کودک، شاخص رضامندی زناشویی هستند و سرزنش شوهر به خاطر سهلانگاری در اجرای وظایف خانه، از علایم کاهش رضامندی زناشویی است. یوگف72، و همکاران(1991)، در پژوهشی، ارتباط بین رضامندی زناشویی و درک مستقیم کارهای جاری منزل و نگهداری بچهها را از دو دیدگاه نظری، در 4 گروه از جامعه مورد تحقیق و بررسی قرار دادند. نتایج حاصله، وجود رابطه معنادار بین رضایتمندی زناشویی و درک توزیع کار در خانه و نگهداری بچه در بین تمام گروههای مورد مطالعه را نشان میداد(به نقل از عبدالله زاده،1382)
کیفیت زناشویی همسران: کیفیت زناشویی یا سبک زندگی زوجین که به ارتباط زناشویی وارد می شود غالبا انعکاسی از جو خانواده ای است که زوج درآن بزرگ شده اند. یعنی الگوی ارتباطی خاصی که از والدین خود گرفته اند هر فردی با توجه به نوع سبک زندگی خود برای زندگی فردی و زناشویی خود اولویت‌هایی را قائل است.
برخی از این اولویت‌ها مانند برتری طلبی، کنترل گری، راحت طلبی و…. به زندگی زناشویی آسیب می رسانند. درحالیکه اولویت‌های رفتاری مانند بخشودگی و اعتماد کردن کمتر با تعارض زناشویی ارتباط دارند (کارلسون و دیگران73 2005، به نقل از عدالتی 1388).
الیس (2004، به نقل از رضوی، 1389) نشان داد که کیفیت زناشویی زن و شوهر به تنهایی از رابطه ی معنادارو مثبت درهر یک از مقاطع سنجش برخوردار است و نیز اینکه کیفیت زناشویی همسر حائز بیشترین تاثیر درکیفیت زناشویی است.

عوامل خارجی
ویژگی‌های والدین
مشاهده شده که غالبا کیفیت زناشویی از نسلی به نسل دیگر منتقل می شود. یک تبیین به عمل آمده برای این مطلب آن است که کودکانی که درمعرض ازدواج‌هایی دارای کیفیت پایین تری قرار می گیرند از الگوهای نقش مناسب کارکرد ارتباطی محروم مانده و از مهارتهای اجتماعی مناسب برخوردار نمی شوند ویا اینکه پاسخ‌های ناسازگارانه ای را در قبال تعارضات دریافت می کنند (الیس، 2004، به نقل از رضوی، 1389).

تاثیر خانواده و دوستان
تایید یا مخالفت بایک رابطه از سوی خانواده و دوستان می تواند بر کیفیت زناشویی تاثیر معنادار بگذارد.درحالی که یک شبکه اجتماعی قوی منجر به افزایش کیفیت زناشویی می شود مقاومت مستمر می‌تواند حائز تاثیری منفی بر کیفیت یک رابطه باشد.
بک74 (1378)، درخصوص تاثیر وابستگی زوجین به خانواده‌های خود می گوید: «وابستگیهای عاطفی زن و شوهر به خانوادههای خود میتواند بر روابط زناشویی تأثیر سویی بگذارد. در بسیاری از موارد توجه زن یا شوهر به پدر و مادر اسباب تکدر خاطر دیگری را فراهم میسازد»3) رویدادهای استرس زا: ویلیامز75(1995) یک رابطه معناداررا بین رویدادهای استرس آور زندگی و کیفیت زناشویی گزارش کرده است. فشارهای شغلی یا اقتصادی نیز می تواند باعث افزایش فشارهای خانوادگی و استرس‌های ارتباطی ازطریق پاسخ‌های انزجاری و ناموثر به تعارضات گردند. با این حال زوجینی که قادر به مقابله هستند دراین بین ممکن است به تقویت رابطه خود بپردازند (به نقل از بک، ترجمه مهدی قراچه داغی، 1378). یکی دیگر از مهم ترین عوامل استرس برانگیز درایجاد نارضایتی از زندگی زناشویی –تنش‌های ناشی از گذر خانواده از مراحل یا چرخه زندگی خانوادگی است. عدم ثبات رضایت زناشویی در طول دوره‌های مختلف زندگی یکی از مسائل قابل توجه درزمینه رضایت زناشویی است (الیس، 2004، به نقل از رضوی، 1389).
برهمین مبنا اولسون76 (1989) زندگی زناشویی را به هفت مرحله تقسیم کرده اند و معتقدند که رضایت زناشویی درطی این مراحل تغییر می کند این مراحل شامل :
زوج‌های جوان بدون فرزند 2- خانواده با فرزندان پیش دبستانی 3-خانواده با فرزندان دبستانی 4- خانواده با فرزندان نوجوان 5- فرزندان از خانواده جدا می شوند. 6- خانواده خالی از فرزند 7- خانواده دردوران بازنشستگی. تحقیقات اولسون نشان داده است رضایت از زندگی زناشویی درمراحل اولیه زندگی درزنان از مردان بیشتر است. رضایت زن و مرد در مرحله چهارم کاهش می یابد، رضایت زن و مرد در مرحله شش و هفت درمقایسه با مراحل دو و سه و چهار بالاتر است.گرایش به جدایی و طلاق نیز در مراحل دوم وچهارم بیشتر است (به نقل از نظری 1386).
دیکنسون77 (1990) در زمینه تأثیر تولد فرزندان بر رضایت زناشویی مینویسد تعدادی از پژوهشها نشان دادهاند که رضامندی زناشویی با تولد فرزندان روندی نزولی مییابد و زنان بیش از مردان آن را احساس میکنند بطوریکه ورود فرزندان توقعاتی را در پی میآورد که میتواند به تعمیق شکاف بین زوجین منجر شود.

عوامل موثر بر سازگاری زوجین و بهبود کیفیت زندگی زناشویی
کرو و ریدلی78 تعدادی از عوامل زیادی که در افزایش سازگاری زوجین و بهبود کیفیت زندگی زناشویی موثر هستند را به ترتیب زیر ذکر میکنند :
1 – تحصیلات، اشتغال و سلامت
2 – تضاد نقش و تعداد فرزندان
3 – تغییر نگرش پیرامون ازدواج
4 – تغییر نگرش پیرامون مسائل جنسی
5 – تغییر نگرش پیرامون موضوع باروری
6 – تغییر نگرش پیرامون خشونت خانگی
7 – فشارهای فرهنگی
8- سن زوجین وتشابه آن
9- طبقه اجتماعی و محل سکونت قبلی زوجین
10- مدت زمان سپری شده از شروع زندگی (طول ازدواج )
11- مسائل مالی و داشتن یا نداشتن اختلافات اقتصادی
12- مشابهت داشتن نظام عقیدتی و مذهبی زوجین
13- نحوه ی تقسیم کار و همکاری زوجین در درون خانواده و مشارکت زن در تصمیم گیری‌ها
14 – ابراز محبت و عشق زوجین نسبت به یکدیگر
15- ارتباط با اقوام و دوستان همدیگر
16 – اشتغال زن و موافقت داشتن یا نداشتن همسر با این امر
17- علایق مشترک
18- مسائل جنسی
19- نوع تربیت خانوادگی زوجین
(کرووریدلی، ترجمه موسوی، 1384 )

دیدگاه‌های عوامل موثر در افزایش رضایت مندی زناشویی
درمطالعات مربوط به شناسایی عوامل تاثیرگذاربررضایت مندی زناشویی دودیدگاه مطرح شده است.
1- دیدگاه درون شخصی
2- دیدگاه بین شخصی. از دیدگاه درون شخصی صفات شخصیتی عامل مهم تاثیر گذار برعملکرد زناشویی است. درحالی که براساس دیدگاه بین فردی تعاملات زوجین با یکدیگر بر کنش زناشویی آنها تاثیر دارد. بسیاری از پژوهشگران به دیدگاه تلفیقی معتقدند که هر دو عامل تعامل‌های بین شخصی و صفات شخصیتی درکیفیت روابط زوجین اهمیت دارند (کالگین، 2000 به نقل از احدی و به پژوه، 1382). رضايت از طريق دو دسته معرفهاي اجتماعي و اقتصادي سنجيده مي شود و با در نظر گرفتن نتايج حاصله از يافته‌هاي مربوط به ابعاد مختلف رضايت نيز مي توان چنين نتيجه گيري كرد: بطور كلي رضايت زن و شوهر نسبت به يكديگر مربوط به ابعاد اجتماعي و نارضايتي نسبت به همديگر ابعاد اقتصادي است. زن و شوهري كه در يك خانواده در يك كشش متقابل با يكديگر زندگي مي كنند داراي دو دسته نيازهاي اساسي هستند. دسته اول نيازهاي عيني و دسته دوم نيازهاي ذهني.
نيازهاي عيني بيشتر شامل آن دسته از نيازهاي هستند كه افراد بطور روزمره با آنها سرو كار دارند و بيشتر به ارگانيسم انسان مربوط است. دسته دوم نيازهاي كه آنها را نيازهاي ذهني مي ناميم اگر چه مي توانند تحت تاثير نيازهاي جسماني قرار بگيرند اما الزاما وابسته به آنها نيستند (نجاتي،1380).

مولفه‌های موثر بر رضایت زناشویی
عشق
به نظر من عشق بين دو جنس مخالف مهمترين پاداش و بهترين احساسي است كه هر آدمي مي‌تواند تجربه كند. بدون عشق و علاقه و هم چنين بدون برخورداري از علاقه ديگران جسم روح انساني پژمرده مي شود و مي ميرد (سيتر، ترجمه بيرشك، 1381).
در دوران عشق و عاشقي، گرايش طبيعي و عشق موجود ميان دو دلداده، بسياري از گرفتاري‌ها را حل مي‌كند. زن و شوهر، انگار كه يك روح در دو بدن هستند. اشعه پرنفوذ عشق با ذوب تفاوت‌هاي اخلاقي، خواسته‌ها و هدفهاي متفاوت، به ايجاد احساس همدردي و مهر و نوعدستي كمك مي‌كند (بك ترجمه قراچه‌داغي، 1378).
عشق مجموعه اي از احساسات عاطفي مثبت نسبت به طرف مقابل است از نظر ماهيت اين احساسات شامل توجه – مراقبت – صميمت و نزديكي، انگيختگي و روابط حسنه است (نوابي‌نژاد، 1383).
احساس عشق، البته يكي از زيباترين و لطيف ترين احساساتي است كه داريم، به ندرت كساني پيدا مي‌شوند كه بتوانند از اشتياق لذت و هيجان و نشاط ناشي از عشق – يا وجود رويه آن كه نرسيدن به وصال و يأس و نوميدي است چشم بپوشد (بك، ترجمه قراچه داغي، 1378).
همدلي
داشتن يك مونس و غمخوار و همدم مردي كه در تمام مسايل زندگي اعم از غم و شادي و اندوه و داري و نداري يار و ياور باشد. يقيناً از نظر رواني امري مهم محسوب مي شود.
ازدواج مي تواند اين خلاء روحي و عاطفي را پركند و سپس داشتن يك رفيق، يك همنشين در كنار شخص امري بسيار ضروري و مهم تلقي مي شود همدلي يك نوع عشق خيرخواهانه و نوع پرستانه است (دژكام، 1381). داشتن یک مونس و غمخوار و همدم مردی که در تمام مسایل زندگی اعم از غم و شادی و اندوه و داری و نداری یار و یاور باشد یقیناً از نظر روانی امری مهم محسوب می شود ازدواج می تواند این خلاء و روحی و عاطفی را پر کند و سپس داشتن یک رفیق، یک همنشین در کنار شخص امری بسیار ضروری و مهم تلقی می شود همدلی یک نوع عشق خیرخواهانه و نوعی پرستانه است (عامری، 1381).
احساس مشترك داشتن باديگري، همان رسيدگي و توجه به اوست (رضوی، 1389). در يك كلام محبت آميزه اي از گذشت و ايثار، شجاعت و صداقت، حق شناسي و عدالت، صبوري، همدلي و احسان است.رفتار محبت آميز رفتاري است با همراه ايثار – قرباني كردن هوسها و كشش‌هاي نفساني، فداكردن ميلها و منفعت‌ها، تحمل سختي‌ها و لب فروبستن‌ها و سوختن، روشني بخشيدن، تشنه ماندن فرد، انديشه سيراب كردن ديگران (رضوی، 1389).
رضايت زن و شوهر در انتخاب يكديگر فوايد زيادي

پایان نامه
Previous Entries پایان نامه ارشد رایگان درباره کیفیت زناشویی، رضایت مندی، سازگاری زناشویی، رضایت مندی زناشویی Next Entries پایان نامه ارشد رایگان درباره منبع کنترل، یادگیری اجتماعی، عوامل بیرونی، عوامل درونی