پایان نامه ارشد رایگان درباره سرمایه اجتماعی، بازار سهام، روابط اجتماعی، توسعه اقتصادی

دانلود پایان نامه ارشد

سرمایههای راکد بزرگ و کوچک مفید باشد. با مدیریت و سرمایهگذاری در سرماية اجتماعي و انباشت آن میتوان این اثر را افزایش داد.
روش انجام پژوهش
اين پژوهش به لحاظ هدف، از نوع كاربردي است كه در آن به بررسی رابطه بین سرماية اجتماعي به عنوان متغیر مستقل و میزان سرمایه‌گذاری در بورس به عنوان متغیر وابسته میپردازیم. همچنین به لحاظ نوع بررسي، تحقیقی پس رويدادي به شمار میرود و بر اساس دادههاي ثانویه و روشهای اقتصاد سنجی به بررسي و آزمون فرضيات ميپردازد. از نظر روش، جزء تحقيقات همبستگي ميباشد که در آن براي كشف يا تعيين رابطه بين متغيرها تلاش میشود. در واقع هدف اين روش مطالعه رابطه حدود تغييرات يك يا چند متغير با حدود تغييرات يك يا چند متغير ديگر با استفاده از روش‌های اقتصاد‌سنجی است. جامعة آماری تحقیق شامل تمامی استان‌های ایران است که در آن از اطلاعات میزان سرماية اجتماعي و حجم سرمایه‌گذاری‌ها در بورس طی دورة 1379-1391 در استانهای ایران مورد استفاده قرار میگیرد.
داده‌ها و اطلاعات ميداني مورد نياز در این تحقیق، از طريق مراجعه به بانك‌هاي اطلاعاتي، شرکت و سازمان بورس و پژوهش‌های انجام شده در این زمینه‌ها و نيز با استفاده از اطلاعات و گزارش‌هاي منتشره توسط نهادها و سايت‌هاي ذي‌ربط از جمله بانک مرکزی و مرکز آمار ایران جمع‌آوري، بررسی و تجزيه و تحليل خواهد شد.

فصل دوم:

مبانی نظری و پیشینه پژوهش

مقدمه
ادبیات مربوط به سرماية اجتماعي را میتوان به سال 1917 نسبت داد؛ جایی که نخستین بار هانیفان1 از واژهی سرمایه اجتماعی استفاده کرد. بوردیو2 در 1986 نخستین اقتصاددانی بود که سرماية اجتماعي را وارد متون اقتصادی کرد؛ اما در متون موجود اشاره میشود که کلمن3 (1988) و پاتنام4 (1993)، مفهوم فعلی سرماية اجتماعي را پایهریزی کرده و وارد حوزه علم اقتصاد نمودند. از آن روز تا کنون تحقیقات زیادی در مورد ارتباط مقولهی سرمایه اجتماعی و مباحث اقتصادی انجام شده است. در این پژوهش به دنبال بررسی علت تفاوتها در مشارکت مردم در بازار سهام در استانهای ایران( که دارای تالار بورس هستند) با تأکید بر تفاوت در سطح سرماية اجتماعي هستیم. دانش اقتصاد منطقهای به دنبال این است که با در نظر گرفتن تفاوتهای اجتماعی، فرهنگی، سیاسی و جغرافیایی مزیتهای نسبی بهترین راهکارها را در جهت بهبود وضعیت شاخص ها و توسعة منطقهای ارائه دهد. در این فصل ابتدا به بیان ادبیات مربوط به سرماية اجتماعي و بازار سهام خواهیم پرداخت؛ و در ادامه ارتباط بین سرماية اجتماعي و بازار سهام و نحوهی اثرگذاری بر بازار سهام را مورد بررسی قرار میدهیم. در آخر نیز برخی مطالعات در خصوص موضوع مورد بحث را مطرح خواهیم کرد.
مفهوم سرمایه اجتماعی
سرمایه اجتماعی چیست
سرمایه یکی از عوامل مهم رشد اقتصادی است. بهبود در کیفیت ابزارها و ماشینآلات، بهرهوری نیروی کار را افزایش میدهد و ازین طریق رفاه را بهبود میبخشد. اما سرمایه فقط جنبة فیزیکی ندارد. سرمایة انسانی که به شکل مهارتها، آموزش و کارآموزی تحقق مییابد نیز جزء مهم تولید به شمار میرود. مشابه این، کلمن(1990) و پاتنام، لئوناردی و نانتی(1993) اشاره میکنند که ساختار اجتماعی یکی از عوامل مهم در ارتقاء بهرهوری فعالیتهای اقتصادی است. روابط بین افراد، هنجارها و سنتها به تسهیل هماهنگی و همکاری کمک میکنند که خود موجب افزایش بهرهوری میشود. این نوع سرمایه به سرمایة اجتماعی مرسوم است(سوری، علی: 1383). میتوان گفت یکی از جنبههای مهم توسعهی پایدار استفاده از مفهوم سرمایه در وجه اجتماعی آن است. هرچند واژهی سرمایه اساساً در قلمروی اقتصادی به کار میرود، اما از حدود دو دهة اخیر در حوزه علوم اجتماعی نیز مورد پذیرش بسیار قرار گرفته است. آنچه در سرماية اجتماعي و مفهوم آن نهفته است، سرمایهگذاری در روابط اجتماعی و همچنین افزایش، گسترش و به اشتراک گذاشتن منابع در روابط اجتماعی از طریق سرماية اجتماعي برای تسهیل کنش جمعی و گسترش اعتماد و بدهبستان در جامعه است. بنابراین، روابط اجتماعی بستر اصلی مفهوم سرماية اجتماعي محسوب میشود(ترکزاده و محترم، 1391).
اقتصاددانان این مفهوم را به کار میگیرند تا با سوالاتی که در چارچوبهای مرسوم علم اقتصاد پاسخ گفتن به آنها دشوار بوده است، پاسخی بیابند. طرح این رویکرد در بسیاری از مباحث توسعة اقتصادی نشاندهنده اهمیت نقش ساختارها و روابط اجتماعی در بین افراد جامعه بر متغیرهای توسعه است. به همین دلیل در یکی دو دههی اخیر مطالعات متعددی در خصوص تاثیر سرماية اجتماعي بر رشد و توسعه اقتصادی صورت گرفته است که نتایج این مطالعات گویای این است که سرماية اجتماعي به صورت مستقیم و غیر مستقیم بر رشد و توسعه اقتصادی اثرگذار بوده است.
مفهوم سرماية اجتماعي در برگيرنده مفاهيمي همچون اعتماد، همكاري و همياري ميان اعضاي يك گروه يا يك جامعه است كه نظام هدفمندي را شكل مي‌دهند و آنها را در جهت دستيابي به هدف‌هاي ارزشمند هدايت مي‌كند. امروزه سرماية اجتماعي نقشي شاید مهمتر از سرماية فيزيكي و انساني در جوامع ايفا مي‌كند و شبكه‌هاي روابط جمعي و گروهي انسجام بخش ميان انسان‌ها و سازمان‌هاست.
به طور کلي، سرماية اجتماعي منابعی در دسترس هستند؛ نظیر اطلاعات، انديشهها، راهنماييها، فرصتهای کسب و کار، سرمايههاي مالي، قدرت و نفوذ، پشتیبانی احساسي، خیرخواهی، اعتماد و همکاري. کلمة اجتماعي در عنوان سرماية اجتماعي، دلالت مي کند که اين منابع، خود داراييهاي شخصی محسوب نميشوند، هيچ فردي به تنهايي مالک آنها نيست. اين منابع در دل شبکههاي روابط قرار گرفتهاند. اگر شما سرمایههای انساني را آنچه که شما ميدانيد فرض کنيد (مجموع دانش، مهارت و تجارت شما)، پس دسترسي به سرماية اجتماعي به کسانی که شما ميشناسيد بستگي دارد؛ يعني اندازه، کيفيت و گوناگونی شبکههاي کسبوکار و شبکههاي ارتباطی شخصی شما در آن مؤثر است. اما فراتر از آن، سرماية اجتماعي به کسانی که شما نميشناسيد نيز بستگي دارد. البته اگر شما به طور غیرمستقیم به وسيلة شبکههايتان با آنها در ارتباط باشید.
واژۀ سرمايه دلالت ميکند که سرماية اجتماعي همانند سرماية انساني يا سرماية اقتصادي ماهيتي زاینده و مولد دارد، يعني ما را قادر ميسازد ارزش ايجاد کنیم، کارها را انجام دهيم، به اهدافمان دستيابيم، ماموريتهايمان را در زندگی به اتمام رسانيم و به سهم خويش به دنيايي ياري رسانيم که در آن زندگي ميکنيم. وقتي ميگوييم سرمایههای اجتماعی زاینده و مولد هستند، منظور اين است که هيچکس بدون آن موفق نيست و حتي زنده نميماند(کلمن، 1990).
تعریف سرمایه اجتماعی از نگاه صاحبنظران
سرماية اجتماعي همانند بسیاری مفاهیم علوم اجتماعی چند وجهی و منشورگونه است و هریک از محققان برای بیان مفهوم آن، جنبهای از آن را ارائه کردهاند. در حالیکه عدهای از محققان، سرماية اجتماعي را معادل اعتماد و هنجارهای مشترک اجتماعی تعریف میکنند؛ عدهای دیگر آن را بخشی از نگرشهای اخلاقی و فرهنگی دلسوزی، نوعدوستی و بردباری توصیف کردهاند و بعضی دیگر بر نهادها و کیفیت و کمیتهای زندگی مشارکتی تاکید دارند. همانطور که گفته شد کلمن(1988) و پاتنام(1993) مفهوم فعلی سرماية اجتماعي را پایهریزی کردند.
در حال حاضر، رویکرد کارکرد گرایی سرماية اجتماعي به طور گسترده مورد پذیرش قرار گرفته است و تاثیرگذارترین مفهوم است. آثار وابسته به رویکرد کارکرد گرایی سرماية اجتماعي توسط جیمز کلمن جامعهشناس آمریکایی، انجام شده است(1988،1990). کلمن میگوید: سرماية اجتماعي نهاد واحدی نیست بلکه مجموعهای از نهادهای گوناگون است که دو ویژگی مشترک دارند، همهی آنها شامل جنبهای از یک ساخت اجتماعی هستند و کنشهای معین افرادی که در درون ساختار هستند را تسهیل میکنند. سرماية اجتماعي همانند شکلهای دیگر سرمایه مولد است و دستیابی به هدفهای معینی که در نبود آن محقق نمیشوند را امکانپذیر میسازد. سرماية اجتماعي مانند سرمایههای فیزیکی و انسانی کاملاً قابل جابجایی نیست؛ یعنی نوع خاصی از سرماية اجتماعي که در تسهیل کنشهای معینی سودمند است، شاید برای کنشهای دیگر بیفایده و یا حتی زیانبر باشد.
رابرت پاتنام یکی دیگر از پژوهشگران این حوزه معتقد است که سرمایه اجتماعی همچون مفاهیم سرمایههای انسانی و فیزیکی- ابزارها و آموزشهایی که بهرهوری فردی را افزایش میدهند- به ویژگیهای سازمان اجتماعی از قبیل شبکهها، هنجارها و اعتماد اشاره دارد که هماهنگی و همکاری برای کسب منافع متقابل را تسهیل میکند. او همچنین بیان میکند که سرماية اجتماعي منافع سرمایهگذاری در زمینة سرمایة انسانی و سرمایة فیزیکی را افزایش میدهد(رحمانی، عباسینژاد و امیری: 1386).
بوردیو، سرماية اجتماعي را در کنار سرمایه فرهنگی و سرمایه اقتصادی، یکی از اشکال بنیادی سرمایه میداند. در تعریف سرماية اجتماعي میگوید: سرماية اجتماعي جمع منابع واقعی یا بالقوهایست که از شبکهای بادوام از روابط کمابیش نهادینه شده ارتباط و شناخت متقابل(به بیان دیگر عضویت در یک گروه) حاصل میگردد. شبکهای که هریک از اعضای خود را از پشتیبانی جمعی برخوردار میکند و به آنها اعتبار میبخشد (رحمانی، عباسینژاد و امیری: 1386).
فوکویاما5 نیز در کتاب خود سرماية اجتماعي را به عنوان وجود مجموعه معینی از هنجارها یا ارزشهای غیر رسمی تعریف میکند که اعضای گروهی که همکاری و تعاون میانشان مجاز است، در آن سهیماند. همچنین میافزاید که مشارکت در ارزشها و هنجارها به خودی خود باعث تولید سرماية اجتماعي نمیگردد، چراکه این ارزشها ممکن است ارزشهای منفی داشته باشند. شواهد و دلایل فراوانی ثابت کرده است که این امر هم برای دولت و هم برای توسعه اقتصادی نتایج منفیای به بار آورده است. برعکس، هنجارهایی که تولید سرماية اجتماعي میکنند باید شامل سجایایی از قبیل صداقت، ادای تعهدات و ارتباطات دوجانبه باشد(فوکویاما، 1379).
بانک جهانی نیز یکی از نهادهای فعال در زمینه سنجش سرماية اجتماعي در سطح بینالمللی است؛ از نظر بانک جهانی سرماية اجتماعي شامل نهادها، روابط و هنجارهایی که کیفیت و کمیت کنش متقابل اجتماعی یک جامعه میباشد(بانک جهانی، 2000).
در نظریات جدید، سرماية اجتماعي به انواع مختلفی تقسیمبندی میشود. به عنوان مثال ولکوک6 به سه نوع سرماية اجتماعي درون گروهی، بین گروهی و سرمایه اجتماعی اتصالی اشاره میکند. نارایان سرماية اجتماعي را به دو نوع سرمایه اجتماعی درونگروهی و سرماية اجتماعي بینگروهی و کارکرد نهادهای رسمی دولتی تقسیم میکند. به غیر از تقسیمبندی، ایمرفال7 برای سرماية اجتماعي سه سطح مشخص کرده است: سطح روابط میان فردی، سطح اجتماعات و سازمانهای واسطهای و سطح کلان نهادهای اجتماعی. استون8 معرفهای سرمایه اجتماعی را به معرفهای دور و نزدیک طبقهبندی میکند. معرفهای نزدیک سرماية اجتماعي در این طبقهبندی، نتایج سرماية اجتماعي هستند که شامل اجزایی مانند اعتماد، عمل متقابل و شبکههای اجتماعی هستند. فعالیتهای مدنی به عنوان معرف شبکههای مدنی، از معرفهای نزدیک سرماية اجتماعي هستند. معرفهای دور، نتایج سرماية اجتماعي هستند که به طور مستقیم به اجزای کلیدی مربوط نیستند. امید به زندگی، نرخ جرم، نرخ بیکاری، درآمد خانواده از معرفهای دور در این طبقهبندی هستند.
با وجود اشتراکهای نظری در تعاریفها- تأکید بر خصلت تعاملی و رابطهای سرمایة اجتماعی- تفاوتهای عمدة نظریههای سرمایة اجتماعی را میتوان در چند محور خلاصه کرد:
سرمایة اجتماعی به عنوان نوعی دارایی؛ بوردیو، کلمن، پاتنام و فوکویاما از جمله افرادی هستند که سرمایة اجتماعی را کالای عمومی یا به تعبیر نان لین، نوعی دارایی گروه و جمع میدانند. نان لین، سرمایة اجتماعی را یک دارایی ارتباطی تعریف میکند و از سرمایههای شخصی( سرمایة مادی و سرمایي انسانی) تفکیک مینماید.
نوع روابط؛ ساختار شبکههای اجتماعی افراد، محور دیگری است که د

پایان نامه
Previous Entries پایان نامه ارشد رایگان درباره بازار سرمایه، بازارهای مالی، بازار سهام، مشارکت مردم Next Entries پایان نامه ارشد رایگان درباره بازارهای مالی، انسجام اجتماعی، مشارکت اجتماعی، بازار سرمایه