پایان نامه ارشد رایگان درباره روش FMEA، ارزیابی ریسک، مدیریت ریسک

دانلود پایان نامه ارشد

واسطه اینکه بازه گسترده ای از اسکان، مراقبت بهداشتی و خدمات پشتیبانی کننده را به طور یکجا و در یک محل گردآورده اند، با سایر مراکز نگهداری سالمندان و بازنشستگان از لحاظ مددیاری برای اتکا به خود و تاسیسات پرستاری تفاوت دارند. به علاوه، این مراکز خدمات دیگری از قبیل نظافت هفتگی منازل، حمل و نقل محلی، برنامه های رفاهی و اجتماعی و دیگر خدمات پشتیبانی را نیز فراهم می آورند.
2-9-6- تاسیسات حرفه ای پرستاری
تاسیسات حرفه ای پرستاری (که معمولا به خانه های پرستاری نیز اشاره دارد) شدیدترین سطح از مراقبت در زنجیره مراقبت های مسکون را فراهم می آورد. این تاسیسات به جهت مراقبت 24 ساعته از افراد، عملیات پس از دوران بهبودی یا نیازهای ویژه پزشکی و یا مراقبت از بیماران مبتلا به بیماری های مزمن که قادر نیستند به طور مستقل به حیات ادامه دهند تجهیز شده اند. چنین تاسیساتی می تواند بخشی جدا و یا جزیی از خانه های سالمندان باشد.
2-9-7- تاسیسات مخصوص مبتلایان به آلزایمر
افراد پیر مبتلا به آلزایمر را می توان در بخشهای مجتمع و یا مستقلی از کمپ های چند بخشی اسکان داد. بسیاری از اجتماعات مددیاری ساکنین مسن را می پذیرند و قادرند با موفقیت آنها را سکونت دهند. به مجرد گسترش بیماری، بیماران رفتارهای جدلی، بیقراری و عادات عجیبی را بروز می دهند. به طور معمول اجتماعاتی که برای روبرو شدن موثر با این مرحله میانی از بیماری تجهیز شده اند، خانه های مخصوص به بیماران آلزایمری هستند.
2-9-8- مراکز روزانه مراقبت از سالخوردگان
نوع خدماتی که در این مراکز ارائه می شود، از مراقبت و نگهداری با برنامه هایی برای شبیه سازی و توانبخشی تا مراقبت روزانه با فراهم آوری مراقبت های پزشکی و دستورالعمل های آن تغییر خواهد داشت [35].

2-10- روش تحلیل شکست و اثرات آن (FMEA)
2-10-1- روش های ارزیابی ریسک
محققان سیستم های پشتیبانی تصمیم گیری مختلفی را برای استفاده در بخش ارزیابی ریسک ارائه کرده اند. در ابزارهای استفاده شده برای فرآیندهای مختلف مدیریت ریسک در حوزه های مختلف کاری، شناسایی و دسته بندی شده اند. روشهای استفاده شده در ارزیابی عبارتند از طوفان فکری، تحلیل درخت عیوب6، تحلیل درخت وقایع7 و … [40]. از جمله ابزارهای دیگری که تاکنون مورد استفاده قرار گرفته اند می توان به هیستوگرام، نمودار پارتو، نمودار علت و معلول، الگوبرداری، گسترش عملکرد کیفی (QFD) و تجزیه و تحلیل اثرات و حالات خطا (FMEA) اشاره نمود [58] .
ابزارهای هیستوگرام، نمودارهای پارتو و علت و معلول جهت شناسایی و حذف خطاهای رخ داده شده در مراکز خدمات درمانی از طریق جمع آوری اطلاعات از سیستم و رسم نمودار مورد استفاده قرار می گیرند. ابزار الگوبرداری شامل اندازه گیری عملکرد فعالیت های سازمان و مقایسه آنها با سازمان های برتر به منظور ارتقا عملکرد سازمان با توجه به اطلاعات کسب شده از آنها است. در این میان، QFD ابزاری نظام مند و سیستماتیک به منظور شناسایی و استقرار خواسته های کیفی مشتریان در هر یک از مراحل تکوین خدمت است. به عبارت دیگر، QFD یک ابزار کیفی پیشرفته است که هدف آن جذب بازار از طریق جلب رضایت مشتریان واقعی خدمت می باشد [41] .
دیدگاه سیستماتیک QFD شامل یک زنجیره پیوسته است که در ان فعالیت های شناسایی مشتریان سیستم، جمع آوری خواسته های مشتریان، طراحی خدمت براساس این خواسته ها و تحویل به موقع خدمت به مشتری انجام می شود [57].
جهت ارزیابی ریسک روشهای مختلف دیگری نیز به کار گرفته شده اند که عبارتند از: تجزیه و تحلیل حالات بحرانی خط و اثرات ناشی از آن (FMECA)، تجزیه و تحلیل خطرات مرتبط با فرآیند (HAZOP) و امثالهم که توسط ارتش آمریکا جهت مدیریت ریسک و کاهش اثرات بلایای طبیعی و غیرطبیعی مورد استفاده قرار می گیرد [42].
اما در این میان روش تحلیل شکست و اثار آن بواسطه خاصیت های کار گروهی و ارزیابی کیفی و دیگر ویژگی های خود در این پزوهش مد نظر قرار گرفته است. به علاوه، روش FMEA بر جلوگیری از بروز عیب و نقص، افزایش ایمنی و افزایش رضایت مشتری تمرکز دارد. یکی از تفاوت های اساسی FMEA با سایر تکنیک های کیفی این است که FMEA یک اقدام کنشی است و نه واکنشی؛ FMEA اگر درست و به موقع اجرا شود، فرآیندی زنده و همیشگی است. ابزاری پویاست که در چرخه بهبود مستمر به کار می رود [50] . هدف از اجرای FMEA جستجوی تمام مواردی است که باعث شکست یک محصول یا فرآیند می شوند [56].
2-10-2- دیدگاه ها نسبت به خطا
پیش از بیان ماهیت روش تحلیل شکست و آثار آن، به بررسی دیدگاه ها نسبت به مقوله خطا ـ به عنوان مفهوم بنیادی در تعریف این روش ـ و مربوط به آن خواهیم پرداخت. در کل دو دیدگاه نسبت به این مفهوم وجود دارد:
ديدگاه سنتي يا رويكرد فردي به خطا
ديدگاه جامع نگر يا رويكرد سيستمي به خطا
اين دو رويكرد از نظر نوع نگرش به علل و عوامل ايجاد كننده خطا و نحوه مديريت خطا با يكديگر متفاوت هستند.
2-10-2-1- رويكرد فردي به خطا
به طور معمول برخورد اوليه با يك خطا، پيدا كردن فرد خطاكار و سرزنش كردن وي است. اين رويكرد رويكرد ساده است كه طبق آن رخداد نامطلوب و علت ايجاد آن (فرد خطاكار) كاملا مشخص است. اين رويكرد بر اين اصل تاكيد مي كند كه هر فردي به تنهائي پاسخگوي عمل خويش است. اين رويكرد داراي سابقه اي طولاني در دنياي طبابت است. بر اساس چنين استدلالي، در صورت وقوع خطا در يك عمل جراحي، بدون در نظر گرفتن علل و عوامل زمينه اي آن، تنها فرد پاسخگو جراح و در صورت رخ دادن هرگونه اشتباه در مصرف داروي بيماران تنها كسي كه مواخذه مي شود پرستار خواهد بود.
تمامي تلاش ها براي كاهش خطا بر افراد و اقدام اشتباه صورت گرفته متمركز است. براي بهبود عملكرد افراد از روش هاي جبري مانند موارد زير براي فرد خطاكار استفاده مي شود:
آموزش اجباري
هشدار
وضع قوانين و
تعيين مجازات
2-10-2-2- رويكرد سيستمي
در اين رويكرد به جاي سرزنش افراد خطاكار، به خطاها به عنوان پديده هائي اجتناب ناپذير كه مي توان از آنها جهت ارتقاء عملكرد سيستم بهره برد، نگريسته مي شود.
برخلاف رويكرد فردي به خطا كه منحصر به يافتن فرد خطاكار و مجازت وي مي باشد، رويكرد سيستمي كوششي در جهت تغيير سيستم به گونه اي است كه احتمال وقوع خطا در آن كم شود. براي اين منظور، بايد به بررسي و تحليل عوامل زمينه اي تاثيرگذار بر پيدايش خطا در داخل سيستم پرداخت [54].
2-10-3- ماهیت روش تحلیل شکست و آثار آن (FMEA)
رویکرد FMEA، یک ابزار نظام یافته بر پایه کار گروهی است که در تعریف، شناسایی، پیشگیری، حذف یا کنترل حالات، علل و اثرات خطاهای بالقوه در یک سیستم خدماتی به کار گرفته می شود، پیش از آنکه خدمات نهایی، به دست مشتری برسند. این رویکرد گروهی از فعالیتها را به طور سیستماتیک با مقاصد تشخیص خطاهای بالقوه و اثرات آن، شناسایی فعالیت هایی که می تواند شانس رخداد خطای بالقوه را کاهش داده یا حذف کنند و اجرا و مستندسازی این فعالیتها را مدیریت می کند [26]. ارزیابی ریسک به روش FMEA رویکردی گام به گام برای شناسایی حالا بالقوه خرابی و شکست در فرآیند طراحی و تولید یک کالا یا ارائه یک خدمت، روشی سیستماتیک و سازمان یافته برای بررسی حالات شکست در سیستم می باشد [43].
این روش، ابزاري است كه با كمترين ريسك، براي پيش بيني مشكلات و نواقص در مراحل طراحي و يا توسعه فرايندها و خدمات در سازمان به كار مي رود. يكي از عوامل موفقيت FMEA ، زمان اجراي آن است. اين تكنيك براي آن طرح ريزي شده كه ” يك اقدام قبل از واقعه باشد” نه ” يك تمرين بعد از آشكار شدن مشكلات”. به بياني ديگر، يكي از تفاوت هاي اساسي FMEA با ساير تكنيك هاي كيفي ارزيابي ريسك اين است كه FMEA، يك اقدام كنشي است نه واكنشي.
براساس تعریف انجمن مهندسین اتومبیل (SEA)، FMEA رهیافتی رسمی و سیستماتیک برای تعیین روشهای شکست سیستم، دلایل آنها، و نتایج بروز شکست بر روی کارکرد سیستم است … FMEA مبنایی را برای تشخیص شکست های احتمالی سیستم و اثرات نامطلوب این شکست ها است که از دسترسی به نیازمندی های طراحی بواسطه این شکست های مفروض جلوگیری می نماید … FMEA در بسیاری از سیستم های تحلیل طراحی استفاده می شود و ارزیابی امنیت سیستم، طراحی فعالیت های نگهداری سیستم ها، تعریف شرایط بازیابی خطا، تلورانس خطا و تشخیص و محدودسازی شکست و تعیین اصلاحات طراحی و فعالیت های تصحیحی که برای کاهش اثرات شکست در سیستم مورد نیاز است را شامل می گردد [44].
تحليل شكست و اثرات هر شكست (FMEA) روشي براي تحليل مشكلات بالقوه در زمينه اعتبار يك محصول يا خدمت در مرحله اي است كه امكان اقدام عملياتي براي غلبه بر اين قبيل موضوعات و نگراني ها به آساني انجام مي گيرد، يا به عبارتي فلسفه اين تكنيك، افزايش اعتبار در مرحله طراحي محصول يا خدمت است. FMEA براي شناسائي شكست هاي بالقوه، تعيين اثرات آنها بر عمليات توليد يا ارائه خدمت،‌ و شناسایي اقداماتي براي كاهش يا حذف شكست ها استفاده مي شود. با اينكه پيش بيني تمام شكست هاي بالقوه بسيار دشوار است، اما بايد تا حد امكان و بر پايه كار گروهي فهرستي از شكست هاي بالقوه را تهيه نمود [45].
روش FMEA تمام حالات خطا برای یک عملکرد و وظیفه را تحلیل می کند و به دنبال علل و اثرات آن است. این روش، ابزاري نظام يافته و يك روش پيشگيرانه كاملا ذهني بر پايه كار تيمي است كه در تعريف، شناسائي، ارزيابي، پيشگيري،‌حذف يا كنترل حالات، علل و اثرات خطاهاي بالقوه در يك سيستم،‌ فرايند،‌ طرح يا خدمت (پيش از آنكه محصول يا خدمت نهائي به دست مشتري آن برسد) بكار گرفته مي شود و لازمه آن پيشگوئي خطاها و چگونگي جلوگيري از آنهاست. اين پيشگوئي توسط متخصصين امر كه دانش و تجربه كافي درباره طرح فرايند يا خدمت هستندصورت مي پذيرد. به همين دليل، انتخاب تيم و برنامه ريزي FMEA در اجراي كامل آن بسيار حائز اهميت مي باشد [46].
بحرانی بودن یا سطح ریسک ناشی از یک شکست عبارت است از یک ترکیب شدت اثر و احتمال وقوع آن. برای هر تاثیر در روش FMEA، شدت بطور کیفی از بین چند دسته دامنه از فاجه بار تا نقطه مقابل آن تخمین زده می شود، و احتمال به صورت کیفی و کمی ارزیابی می شود. این شدت و احتمال ارزیابی شده در یک بررسی کلی از سطح ریسک در اثرات شکست به صورت قابل قبول و غیر قابل قبول به کار می رود [53].
یکی از جنبه های مهم روش FMEA که اغلب در بحث در مورد آن نادیده گرفته می شود (شاید به این خاطر که در کاربرگ نشان داده نمی شود)، اهمیت مدارک و حفظ تمام مفروضات، از جمله روابط نرخ های شکست و دسته بندی اثرات است که زیر مجموعه ای از موارد ثبت شده در کاربرگ هستند [ 48].
سینور فلوچارتی کلی را برای اجرای FMEA ارائه کرده که در شکل 2-7 آمده است.

شکل 2-7- فلوچارت اجرای FMEA [48]

2-10-4- مزایا و معایب روش FMEA
در اجراي FMEA، با پيش بيني مشكلات بالقوه و محاسبه ميزان ريسك پذيري آنها، اقداماتي در جهت حذف و يا كاهش ميزان وقوع آنها تعريف و اجرا مي شود. اين برخورد پيشگيرانه، كنشي است در برابر آنچه ممكن است در آينده رخ دهد و مسلماً اعمال اقدامات اصلاحي در مراحل اوليه طراحي محصول يا فرايند، هزينه و زمان بسيار كمتري در بر خواهد داشت. علاوه بر اين، هر تغييري در اين مرحله بر روي طراحي محصول يا فرايند، به راحتي انجام شده و در نتيجه احتمال نياز به تغييرات بحراني در آينده را حذف مي كند يا كاهش خواهد داد [52] .
در کل، استفاده به هنگام و دائم از اين تكنيك در فرايند طراحي به مهندسان اين اجازه را مي دهد تا در طراحي خود به شكست هاي بالقوه و اعتبار، ايمني محصول و رضايت مشتري از محصول يا خدمت توجه بيشتري داشته باشند. FMEA هم براي مهندسان در زمينه طراحي و هم براي تحليل گران فرايند به يك ابزار استاندارد تبديل شده است. ارزش اين تكنيك در شناسائي سريع شكست هاي بالقوه در ارتباط با موضوعات ايمني به اثبات رسيده است، به همين دليل اين تكنيك براي ارتقاء خدمات و

پایان نامه
Previous Entries پایان نامه ارشد رایگان درباره مدیریت ریسک، بازنشستگان، توسعه فیزیکی Next Entries پایان نامه ارشد رایگان درباره روش FMEA، محدودیت ها، بودجه بندی