پایان نامه ارشد رایگان درباره بهای تمام شده، ارزش افزوده، دسترسی به اطلاعات، مبانی نظری

دانلود پایان نامه ارشد

ن مطرح نمود:
فرضيه اول
در شرکت فرودگاههای کشور تابحال هيچ گونه عمليات هزينه يابی و محاسبه بهای تمام شده خدمات فرودگاهی انجام نشده است و حتی در صورت بکارگيری، بيشتر روشها و سيستمهای موجود ناقص بوده و تا حد زيادي باعث غير واقعي شدن بهای تمام شده خدمات و عدم شناسايي هزينه ها مي گردد. بنابراين اين سيستم از ابعاد مختلف اطلاعات كافي و مناسب را در اختيار تصميم گيرندگان داخلي و بيروني حوزه فرودگاهی قرار نمي دهد. لذا ارائه سيستم مناسب هزينه يابی و بهای تمام شده براي رسيدن به اين اهداف ضروري مي باشد.
فرضيه دوم
با توجه به اينکه اجرا و بکارگيری سيستمهای بودجه ريزی و خصوصا بودجه ريزی عملياتی مستلزم دسترسی به اطلاعات صحيح و دقيق سيستم هزينه يابی و محاسبه بهای تمام شده خدمات می باشد، بنابراين سيستم موجود هيچگونه اطلاعاتی را برای بودجه ريزی و کنترل بودجه های تخصيص يافته در اختيار مديران فرودگاهی قرار نمی دهد و از اين بابت ارائه سيستم مناسب در اين زمينه مهم و ضروری می باشد.
فرضيه سوم
با توجه به اينکه ايجاد زمينه مشارکت بخش خصوصی در رابطه با سرمايه گذاری در صنعت مستلزم دسترسی به اطلاعات دقيق و صحيح هزينه يابی و محاسبه بهای تمام شده خدمات می باشد، بنابراين در وضعيت موجود اطلاعات هزينه ای اين بخش و خصوصا اطلاعات بهای تمام شده خدمات در آن، شفاف و واضح نمی باشد و از اين بابت تصميم گيری نسبت به سرمايه گذاری در اين بخش همراه با ترديد می باشد بنابراين ارائه روش و سيستم مناسب برای دستيابی به اين هدف ضروری خواهد بود.
فرضيه چهارم
سيستم بهای تمام شده و هزينه يابي موجود اطلاعـــــات لازم را براي ارزيابي عملكرد فرودگاه های مختلف فراهم نمي كند، بنابراين از اين بابت داراي ضعف و مشكل مي باشد و ارائه روشها و سيستمهای مناسب در اين زمينه ضروری می باشد.
فرضيه پنجم
سيستم هزينه يابي موجود هيچ گونه اطلاعاتي در مورد منابع و ظرفيتهاي مورد استفاده در فرودگاهها و همچنين ظرفيتهای بلااستفاده5 در سيستم فرودگاهی را در اختيار تصميم گيرندگان قرار نخواهد داد، بنابراين بر اين اساس نمي توان نسبت به كاهش ظرفيتهاي بلااستفاده تصميم گيری و اقدام لازم را انجام داد.

تعاریف واژه ها
با توجه به اينكه واژه‌هاي بكارگرفته شده در ادبيات تحقيق بر حسب موضوع مورد بررسي ممكن است، تفاوتهايي داشته باشد. در اين قسمت اصطلاحات بكار گرفته شده در اين پژوهش معرفی مي گردد.
منابع6: در سيستم ABC منظور از منابع “عناصر اقتصادي” است كه براي انجام فعاليت‌ها توسط انسان و يا ماشين مصرف مي‌شوند. منابع در واقع هزينه انجام فعاليت ها است كه با جريان يافتن در داخل فعاليت‌ها، موجب انجام كارها مي‌شوند.
محركهاي منابع7: محركهاي منابع، موجب ايجاد ارتباط بين منابع مصرف شده و فعاليت‌هاي انجام گرفته با توجه به مبنا هاي تسهيم فعاليتها مي شوند.
فعاليت8: در سيستم ABC، منظور از فعاليت، يك واحد كار انجام شده در سازمان است كه توسط نيروي انساني، دستگاهها و يا هردو انجام مي‌شود. فعاليت، عنصر اساسي در سيستم ABC است. چون پس از تخصيص هزينه‌ها از عناصر اقتصادي (منابع) به آنها، اين هزينه‌ها به هدف هزينه‌ (خدمات ارائه شده) تخصيص مي يابد.
محرك فعاليت9: محرك فعاليت نشان دهنده ميزان استفاده هدف هزينه از فعاليت‌ها است. محرك فعاليت با استفاده از مبناهاي مناسب، ميزان فعاليت استفاده شده جهت انجام كارها را به هدف هزينه تخصيص مي‌دهد.
هدف هزينه10: در سيستم ABC هدف هزينه منشاء و دليل اصلي انجام فعاليت‌ها مي‌باشد و باعث به جريان ‌افتادن منابع در چرخه سيستم ABC مي‌شود. هدف هزينه در حوزه فرودگاهی می تواند ارائه خدمات ناوبری هوایی به هواپیماها، خدمات نشست و برخاست هواپیما، روشنایی سطوح پروازی، پارکینگ هواپیما و … باشد.
محرك هزينه11: فاكتورهاي علّي هستند كه تعيين كننده ميزان كار و تلاش مورد نياز و عناصر اقتصادي براي انجام يك فعاليت مي‌باشند. يك فعاليت بسته به نوع آن، ممكن است داراي چند محرك هزينه باشد.
مركز فعاليت12: در سيستم ABC جهت كنترل و طبقه‌بندي فعاليت‌ها، فعاليت‌هاي مرتبط به هم كه داراي هدف هزينه، سطح هزينه و محرك هزينه مشترك باشند در داخل يك مركز فعاليت، كه نشان‌دهنده عملكرد آن فعاليت باشد، طبقه‌بندي مي‌شود. هر مركز فعاليت معمولاً از چند عنصر فعاليت تشكيل مي شود.
عنصر فعاليت13: كوچكترين جزء تشكيل‌دهنده يك فعاليت است كه براي انجام كار توسط نيروي انساني، دستگاه و يا هردو بكار گرفته مي‌شود.
حوزه هزينه14: منظور از حوزه هزينه هزينه‌هاي تشكيل ‌دهنده مراكز فعاليت است. هر حوزه هزينه از تعدادي عناصر هزينه تشكيل شده است.
تجزيه و تحليل فعاليت15: منظور از تجزيه و تحليل فعاليت، واكاوي فعاليت‌ها جهت كسب اطلاعات در مورد نوع فعاليت، سطح فعاليت، هدف از انجام فعاليت، چگونگي انجام فعاليت و تأثير آن در هدف هزينه ها مي‌باشد.
ارزيابي عملكرد16: شاخصي است كه نشان‌ دهنده كار انجام شده و نتيجه بدست آمده از يك فعاليت است. اندازه‌گيري عملكرد، معمولاً با توجه به نتيجه‌اي كه از انجام فعاليت حاصل شده است، محاسبه مي شود. بعنوان مثال، بهای تمام شده ارائه يک واحد درسی در يک دانشکده با واحد درسی مشابه در دانشکده ديگر به عنوان معيار سنجش كارآيي خدمات ارائه شده مطرح می باشد. شاخص اندازه‌گيري عملكرد مي‌تواند شاخص مالي(مانند هزينه انجام فعاليت، ميزان منابع مصرف شده) و يا شاخص غيرمالي (مانند زمان انجام خدمات يا ميزان رضايتمندي گيرندگان خدمت) باشد.
مديريت بر مبناي فعاليت17: استفاده از ابزارها ومكانيزمهاي لازم براي كنترل و اداره كردن عمليات سازمان ازطريق كنترل فعاليتها و هزينه ها.
بودجه بندي بر مبناي فعاليت18: بودجه بندي براي تعيين منابع مورد نياز سازماني بر اساس حجم ونوع فعاليتهای مورد نياز برای دستيابی به هدف هزينه و يا خروجيهای تعيين شده برای هر سازمان.
هزينه يابي19: عبارت است كليه روشها و ابزارهايي كه براي كشف و شناسايي هزينه ها در هر سازماني بكار گرفته مي شود.

خلاصه فصل
در اين فصل با هدف معرفی کليات موضوع تحقيق، ابتدا با ذکر مقدمه در رابطه با لزوم استفاده و بکارگيری سيستمهای محاسبه بهای تمام شده خدمات، موضوع پژوهش، اهميت آن، تناقضات اجرا و بکارگيری سيستم پيشنهادی و ارائه راه حلهای موثر جهت رفع مشکلات مطرح گرديد. سپس فوايد ناشی از بکارگيری سيستم پيشنهادی ذکر شد. با توجه به انتظارات ناشی از بکارگيری روش مطرح شده، اهداف مورد انتظار بکارگيری و اجرای اين سيستم تشريح گرديد. از آنجا که هر تحقيق بر مبنای فرضيات و سئوالات پيش آمده در رابطه با موضوع پيشنهادی شکل می گيرد، بنابراين فرضيات اين تحقيق مطرح گرديد تا نتايج حاصل از بکارگيری سيستم پيشنهادی در راستای جوابگويي به سئوالات تحقيق باشد. با توجه به اينکه اجرا و بکارگيری هر تحقيق با يکسری محدوديتها و موانع مواجه خواهد گشت بنابراين محدوديتهای احتمالی که اين تحقيق در هنگام اجرا با آن مواجه خواهیم شد در دو بخش اساسی مطرح گرديد. در نهايت اهميت موضوع مورد مطالعه با توجه به استفاده کنندگان مختلف مطرح شد.

فصل دوم

مبانی نظری و پيشينه تحقيق

مقدمه
همزمان با رشد و تغييرات سريع تكنولوژي، خصوصا از آغاز دهه 1980 به بعد سازمانها با چالشها و تحولات زيادي مواجه شدند، بطوريكه اين تغييرات روز به روز شديدتر خواهد شد، در اين ميان درك صحيح اين تحولات و فراهم ساختن زمينه براي استفاده از اين موقعيتها اهميت زيادي دارد. در چنين شرايطي سازمانها بايد با داشتن يك بينش وسيع و اتخاذ استراتژي هاي مناسب، تدابير و مقدمات مورد نياز را جهت استفاده از اين موقعيتها فراهم كنند. يكي از زمينه هاي استفاده از اين موقعيت، شناخت خصوصيات سيستم مورد نياز هر سازمان و بکارگيری روشهای مناسب برای دستيابی به اين اهداف می باشد. سيستمهای هزينه يابی و محاسبه بهای تمام شده بدليل اطلاعات مهمی که در تصميم گيريهای مديريت از ابعاد مختلف فراهم می کنند، دارای جايگاه خاصی می باشند. بطوريکه روز بروز بر اهميت آنها افزوده می گردد. سيستم هزينه يابي بر مبناي فعاليت يكي از سيستم هاي جديد هزينه يابي است كه مي تواند بصورت جداگانه و يا همراه با ساير سيستم هاي هزينه يابي بكار گرفته شود. يكي از ويژگيهاي مهم ABC كه آن را از سيستمهاي سنتي متمايز مي سازد، تفکيک و گروه بندی هر سازمان بر اساس مراکز فعاليت و شناسايي هزينه ها بر اساس اين مراکز می باشد تا با بکارگيری مبناهای تسهيم هزينه، هزينه های هر مرکز فعاليت را در محاسبه بهای تمام شده منظور نمايد. اين سيستم، در مقايسه با سيستمهاي هزينه يابي سنتي بدليل استفاده از مکانيزمهای موثر در هزينه يابی و بکارگيری مبناهاي تسهيم هزينه متناسب با هر فعاليت، براحتي قادر به محاسبه و سنجش تاثير روشهاي نوين در محاسبه بهاي تمام شده خدمات مي باشد.

مكانيزم عملكرد سيستم ABC
در سيستم هاي هزينه يابي سنتي، عموماً از طريق ايجاد مراكز هزينه، كليه هزينه هاي بخشهای مختلف هر سازمان جمع آوری شده و بر حجم خدمات ارائه شده تقسيم مي گردد تا از اين طريق بهاي تمام شده خدمات، تعيين شود. در اين سيستمها معمولاً هيچگونه ارتباط منطقی و علت و معلولی بين فعاليتهاي لازم براي خدمات ارائه شده و ميزان استفاده از منابع وجود ندارد. در نتيجه بهاي تمام شده خدمات منعكس كننده فعاليت ها و ارزش منابع بكار گرفته شده نمي باشد. اما سيستم ABC اين مشكل را بوسيله مرتبط كردن هزينه هاي سازماني با هزينه هاي فعاليتهاي عملياتي مرتفع مي سازد. برای اين منظور اين سيستم 4 مکانيزم عمده و اساسی را در نظر می گيرد.
از نظر عملي، سيستم ABC روابط علّي بين ايجاد هزينه ها و فعاليتهاي لازم جهت ارائه خدماتي كه براي سازمان ارزش اقتصادي ايجاد مي كنند را مشخص مي سازد. اين سيستم از اين باور سرچشمه مي گيرد كه خدمات، فعاليتها را مصرف مي كنند و فعاليتها منابع را. در اين روش ابتدا هزينه ها به فعاليتها تخصيص مي يابد و سپس هزينه هاي تخصيص يافته به فعاليتها، بر مبناي استفاده هر يك از خدمات از فعاليتها، به آنها تخصيص داده مي شود (شكل شماره2- 1). در واقع هزينه يابي بر مبناي فعاليت شيوه اي است كه بر اساس آن، هزينه خدمات و يا محصولات به عنوان جمع هزينه فعاليتهايي كه به خاطر ارائه آنها انجام مي شود، بدست مي آيد.

شكل شماره (2-1) مكانيزم اجرائي سيستم ABC
منبع: (Turney, P ”Activity Based Costing” Kogan Page, 1997)
از نظر فرآيندي در سيستم ABC، طرحريزي هزينه ها با تاكيد بر فرآيند مستمر بهسازي است. در اين روش بر شناسايي فعاليتهاي داراي ارزش افزوده و فعاليتهاي بدون ارزش تأكيد مي شود و براي حذف فعاليتهاي بدون ارزش افزوده تلاش مي شود. به بيان ديگر روش هزينه يابي بر مبناي فعاليت را مي توان براي شناسايي و حذف فعاليتهايي بكار برد كه باعث افزايش هزينه ها مي شوند، بدون آنكه ارزش افزوده اي را برای دريافت كنندگان خدمات ايجاد كنند. هزينه هاي بدون ارزش افزوده، هزينه آن گروه از فعاليتهايي است كه مي توان آنها را حذف كرد بطوريكه كاهشي در كيفيت خدمت، عملكرد و يا ارزش آنها رخ ندهد. با بكارگيري اين ديدگاه سيستم ABC، مي توان به كاهش هزينه ها، از طريق حذف فعاليتهاي اضافي و غير سودمند و يافتن روشهاي جديد و اقتصادي براي انجام فعاليتهاي داراي ارزش افزوده دست يافت.
از نظر مفهومي در سيستم ABC، علاوه بر اينكه هزينه هاي مستقيم (تجهيزات مصرفي و هزينه نيروي انساني) را به فعاليت مربوط به خود تخصيص مي دهد، دقت در تخصيص هزينه هاي غيرمستقيم (هزينه هاي سربار) را افزايش مي دهد. بدين ترتيب روش هزينه يابي بر مبناي فعاليت، باعث شده است بسياري از هزينه ها كه تا كنون قابل شناسايي نبوده اند، اكنون با فعاليتها قابل رديابي باشند. چون برخلاف هزينه مواد مصرفي مستقيم و حقوق مستقيم كه مي توان آنها را مستقيماً با يك فعاليت خاص رديابي كرد، هزينه هاي سربار يا هزينه هاي غير مستقيم به طور وضوح قابل رديابي بر

پایان نامه
Previous Entries پایان نامه ارشد رایگان درباره بهای تمام شده، تسهیم هزینه ها، ارزیابی عملکرد، روش هزینه Next Entries پایان نامه ارشد رایگان درباره بهای تمام شده، حقوق و دستمزد، مدیران و کارکنان، دسترسی به اطلاعات